Supreme Court quashes appeal verdict for remand due to insufficient evidence gathering requirements under Criminal Procedure Code.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court quashed the appellate court's decision to uphold the first-instance verdict, ordering the case back for retrial. The defense argued that the appellate court violated procedural rules by failing to order a complete new trial to gather missing photographic evidence and expert opinions. The court ruled that the appellate court's partial order to supplement evidence was insufficient to justify a remand, as it did not meet the statutory conditions for restarting the entire proceedings.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 437 § 2 k.p.k.; Art. 539a § 3 k.p.k.: The appellate court may quash a first-instance verdict and remand the case only if specific statutory grounds exist; a mere need to supplement evidence partially does not mandate a complete new trial.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt III KS 15/18 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 lipca 2018 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący)SSN Małgorzata GierszonSSN Marek Pietruszyński (sprawozdawca) w sprawie M.K. oskarżonego z art. 177 § 2 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 11 lipca 2018 r.,skargi pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego,na wyrok sądu odwoławczego – Sądu Okręgowego w O.,z dnia 28 marca 2018 r., uchylającego wyrok Sądu Rejonowego w O., z dnia 13 listopada 2017 r., 1. uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu w O. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym;
2. zarządza zwrot oskarżycielowi posiłkowemu G. Towarzystwu Ubezpieczeń Spółce Akcyjnej w W. wniesionej opłaty od skargi. UZASADNIENIEProkuratura Rejonowa w O. oskarżyła M.K. o to, że w dniu 24 sierpnia 2015 r. w miejscowości S., na trasie K-53 nieumyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym – art. 16 ust. 1,2 i 22 ust. 1-5 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, w ten sposób, że jadąc w kierunku M. samochodem marki Renault Kangoo należącym do firmy Agencja Ochrony Osób i Mienia „G.”, nie ustąpił pierwszeństwa przejazdu nadjeżdżającemu z kierunku przeciwnego pojazdowi marki Opel Vectra, kierowanemu przez D.S., w wyniku czego doszło do niekontrolowanego przemieszczenia się pojazdu w lewą stronę, zjazdu na lewe pobocze i uderzenia pojazdem w drzewo, w wyniku czego pasażerka B.S. doznała wielonarządowych obrażeń ciała, szczegółowo opisanych w akcie oskarżenia, skutkujących zgonem na miejscu zdarzenia, a pasażerka M.S. obrażeń w postaci poprzecznego, pełnego uszkodzenia rdzenia kręgowego na wysokości Th10, Th11 z niedowładem kończyn dolnych , złamania trzonu kości udowej z przemieszczeniami odłamów kostnych, krwiaka mięśnia gruszkowatego i pośladkowego po stronie prawej oraz ogólnych potłuczeń tj. obrażeń powodujących ciężki uszczerbek na zdrowiu pokrzywdzonej w postaci trwałego upośledzenia narządów ruchu i kalectwa, to jest o czyn z art. 177 § 2 k.k.Sąd Rejonowy w O. wyrokiem z dnia 13 listopada 2017 r., uznał oskarżonego M.K. w ramach zarzucanego czynu za winnego tego że w dniu 24 sierpnia 2015 roku w miejscowości S. na trasie K-53, nieumyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym – art. 16 ust. 1,2 i art. 22 ust. 1 i 4 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, w ten sposób, że jadąc w kierunku M., samochodem marki Renault Kangoo należącym do firmy Agencja Ochrony Osób i Mienia „G.”, nie ustąpił pierwszeństwa przejazdu nadjeżdżającemu z kierunku przeciwnego pojazdowi marki Opel Vectra, kierowanemu przez D.
S., w wyniku czego wyżej wymieniony, chcąc uniknąć czołowego zderzenia pojazdów, wykonał prawidłowy manewr skrętu w prawo z częściowym zjazdem na pobocze prawe, a następnie skrętu w lewo, w wyniku czego doszło do niekontrolowanego przemieszczenia się pojazdu w lewa stronę, zjazdu na lewe pobocze i uderzenia pojazdem w drzewo, w wyniku czego pasażerka B.S. doznała wielonarządowych obrażeń ciała szczegółowo opisanych w części dyspozytywnej, skutkujących zgonem na miejscu zdarzenia, a pasażerka M.S. obrażeń w postaci poprzecznego, pełnego uszkodzenia rdzenia kręgowego na wysokości Th10, Th11 (pourazowe ognisko krwotoczne w rdzeniu kręgowym na poziomie Th10 – Th11 z następowymi zmianami malacyjnymi rdzenia na tym poziomie) z niedowładem kończyn dolnych , złamania trzonu kości udowej z przemieszczeniami odłamów kostnych, krwiaka mięśnia gruszkowatego i pośladkowego po stronie prawej oraz ogólnych potłuczeń, to jest obrażeń powodujących ciężki uszczerbek na zdrowiu pokrzywdzonej w postaci trwałego upośledzenia narządów ruchu i kalectwa, po czym zbiegł z miejsca wypadku, to jest przestępstwa z art. 177 § 2 k.k. w zw. z art. 178 § 1 k.k. i za to skazał go na karę 5 lat pozbawienia wolności.
Ponadto orzekł wobec oskarżonego środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych dożywotnio, nakładając obowiązek zwrotu dokumentu uprawniającego do prowadzenia pojazdów organowi uprawnionemu – Staroście O. oraz orzekł o kosztach postępowania.Apelacje od powyższego wyroku złożyli obrońca oskarżonego i prokurator.Sąd Okręgowy w O. wyrokiem z dnia 28 marca 2018 r., uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w O. do ponownego rozpoznania. Skargę opartą na art. 539a § 3 k.p.k. wniosła pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego G.
Towarzystwa Ubezpieczeń Spółki Akcyjnej w W. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, a to art. 437 § 1 i 2 zd. 2 k.p.k. poprzez uchylenie wyroku Sądu Rejonowego w O. z dnia 13 listopada 2017 r., i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania pomimo tego, że w sprawie nie zachodziła konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości oraz art. 167 w zw. z art. 458 k.p.k. poprzez nieuzupełnienie materiału dowodowego w zakresie wskazanym w uzasadnieniu, obejmującym zgromadzenie wszelkiej dokumentacji odnośnie miejsca zdarzenia i dopuszczenia dowodu z opinii biegłego, który dokonałby oględzin miejsca zdarzenia.
W konkluzji wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku na podstawie art. 539e § 2 k.p.k. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Skarga pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego G. Towarzystwa Ubezpieczeń Spółki Akcyjnej w W. okazała się zasadna, co spowodowało konieczność uchylenia wyroku Sądu Okręgowego w O. i przekazania sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.Zgodnie z art. 539a § 3 k.p.k. skarga od wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania może być wniesiona wyłącznie z powodu naruszenia art. 437 k.p.k. lub z powodu uchybień określonych w art. 439 § 1 k.p.k.
Skargę tę może wnieść również strona, która nie zaskarżyła wyroku sądu pierwszej instancji, na co wskazuje brak odesłania w art. 539f k.p.k. do art.520§2 k.p.k., która może mieć gravamen, tak jak w tej sprawie, w uzyskaniu prawomocnego rozstrzygnięcia. Wskazany przepis art. 539a § 3 k.p.k. został niewątpliwie powiązany z przepisem art. 437 § 2 k.p.k. stanowiącym, że uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania może nastąpić wyłącznie w wypadkach wskazanych w art. 439 § 1 k.p.k., art. 454 k.p.k. lub jeżeli jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości.W realiach przedmiotowej sprawy powodem kasatoryjnego orzeczenia Sądu odwoławczego nie była żadna ze wskazanych w art. 437 § 2 k.p.k. przesłanek.
Sąd Okręgowy w pisemnych motywach zaskarżonego wyroku wprawdzie wskazał na konieczność uzupełnienia przewodu sądowego, ale wyłącznie w zakresie obejmującym dołączenie materiału fotograficznego do protokołów oględzin miejsca zdarzenia, oględzin pojazdu oraz zewnętrznych oględzin zwłok na miejscu ich znalezienia, które to zdjęcia miały – jak wynika z tych protokołów – zostać zrobione na miejscu zdarzenia, a nie zostały natomiast dołączone do akt sprawy. Brak fotografii, w ocenie Sądu Okręgowego, uniemożliwia weryfikację zapisów zamieszczonych w wyżej wskazanych protokołach, co jest istotne w kontekście dozwolonej prędkości w miejscu wypadku.
Jak wskazał Sąd Okręgowy, Sąd Rejonowy winien ustalić, czy w tamtym czasie na miejscu zdarzenia był znak ograniczający prędkość, na który wskazuje obrona. Następnie dopuścić dowód z opinii biegłego sądowego do spraw ruchu drogowego, celem dokonania rekonstrukcji czasowo-przestrzennej zdarzenia, z wykonaniem odpowiedniej grafiki komputerowej, sposobu przemieszczenia i poruszania się pojazdów, z uwzględnieniem topografii terenu, tak aby opinia miała charakter kompleksowy i wyczerpujący (zob. s. 6-7 motywów Sądu Okręgowego).Powyższe stwierdzenia przeczą jednak stanowisku Sądu odwoławczego co do tego, że w sprawie zaistniały okoliczności z art. 437 § 2 k.p.k., uzasadniające uchylenie orzeczenia pierwszoinstancyjnego.
Sąd ad quem nie uznał za niezbędne przeprowadzenie na nowo przewodu sądowego w całości, skoro wskazał jedynie na konieczność dołączenia brakującego materiału fotograficznego i konieczność powołania po raz kolejny biegłego z zakresu ruchu drogowego. Jeżeli Sąd Okręgowy dostrzegał potrzebę poszerzenia zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego tylko w pewnym zakresie, to samodzielnie powinien ten materiał uzupełnić, a następnie dokonać jego stosownej oceny przez pryzmat zarzutów podniesionych w apelacjach. Od tego rodzaju oceny Sąd Okręgowy jednak się uchylił.
To z kolei prowadzi do wniosku, że w zakresie zarzucanego oskarżonemu czynu nie wchodzi w rachubę wymieniona w art. 539a § 3 k.p.k. konieczność przeprowadzenia przewodu sądowego na nowo w całości. W sprawie nie zachodzi także żadna z wymienionych w art. 454 k.p.k. sytuacji ograniczających możliwość wydania przez sąd odwoławczy orzeczenia reformatoryjnego.Z tego względu zarzut naruszenia przez Sąd ad quem dyspozycji art. 437 § 2 k.p.k. należało uznać za trafny.O zwrocie oskarżycielowi posiłkowemu uiszczonej opłaty od skargi Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 527 § 4 k.p.k. w zw. z art. 539f k.p.k.Dlatego Sąd Najwyższy orzekł, jak w wyroku. ał