Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III KRS 154/13 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses judge's appeal regarding Minister's refusal to grant retirement transfer.

Numero d'incarto III KRS 154/13
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court rejected a judge's appeal against the Minister of Justice's decision to deny a request for transfer to retirement. The judge argued this violated constitutional rights and statutory provisions regarding judicial independence and transfer procedures. The court ruled that the law does not grant a judge the right to appeal a ministerial decision refusing a transfer to another court, as such transfers require the judge's consent.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 71 § 3 ust. 1 in fine u.s.p.; Art. 180 ust. 1 k.r.s.: A judge cannot appeal a Minister of Justice's decision refusing a transfer to another court, as the right to appeal applies only to involuntary transfers without consent.

Parole chiave

Generato dall'IA
judicial independence transfer to retirement ministerial decision judicial appointment constitutional rights administrative appeal judicial tenure

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 71 § 3 ust. 1 in fine of the Act on the Organization of Common Courts
spoczynku, o którym mowa w art. 71 § 3 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r.
Art. 180 ust. 1 of the Act on the Organization of Common Courts
przeniesienie w stan spoczynku i zarzucając jej w tym zakresie naruszenie art. 180
Art. 100 § 1 of the Act on the Organization of Common Courts
ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w związku z art. 71 § 3 i art. 100 § 1
Art. 75 § 2 pkt 1 and § 3 of the Act on the Organization of Common Courts
podstawie art. 75 § 2 pkt 1 i § 3 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r.
Art. 398 § 3 of the Code of Civil Procedure
Kierując się przedstawionymi motywami oraz opierając się na treści art. 3986
art. 180 ust. 1 Konstytucji
jest natomiast sprzeczne z prawem, albowiem na mocy art. 180 ust. 1 Konstytucji
art. 180 ust. 5 Konstytucji RP
art. 180 ust. 5 Konstytucji RP możliwość przeniesienia sędziego w stan spoczynku
art. 180 ust. 3 Konstytucji
których mowa w art. 180 ust. 3 Konstytucji.
art. 187 ust. 4 Konstytucji RP
art. 187 ust. 4 Konstytucji RP oraz art.
art. 3986 § 3 k.p.c
Kierując się przedstawionymi motywami oraz opierając się na treści art. 3986

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
III PZ 13/12
listopada 2012 r., III PZ 13/12 (dotychczas niepublikowanym), zgoda sędziego na
III KRS 139/13
2013 r., III KRS 139/13 (niepublikowanym).

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt III KRS 154/13

POSTANOWIENIE

Dnia 28 maja 2013 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Bogusław Cudowski (przewodniczący)

SSN Katarzyna Gonera

SSN Maciej Pacuda (sprawozdawca)

w sprawie z odwołania A. Ł.

od decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia 20 grudnia 2012 r., w przedmiocie

nieuwzględnienia wniosku o przeniesienie w stan spoczynku,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 28 maja 2013 r.,

odrzuca odwołanie.

UZASADNIENIE

Minister Sprawiedliwości decyzją z dnia 20 grudnia 2012 r., podjętą na

podstawie art. 75 § 2 pkt 1 i § 3 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju

sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.) w związku z § 1 pkt 17

rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 października 2012 r. w sprawie

zniesienia niektórych sądów rejonowych (Dz. U. z 2012 r., poz. 1121) oraz § 3 pkt

22 lit. d) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 25 października 2012 r. w

sprawie ustalenia siedzib i obszarów właściwości sądów apelacyjnych, sądów

okręgowych i sądów rejonowych (Dz. U. z 2012 r., poz. 1223), przeniósł sędziego

Sądu Rejonowego A. Ł. z dniem 1 stycznia 2013 r. na stanowisko sędziego Sądu

Rejonowego w X. Równocześnie Minister Sprawiedliwości poinformował sędziego

A. Ł., że uwzględnienie jego wniosku z dnia 2 listopada 2012 r., złożonego w trybie

art. 75 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych,

o przeniesienie na stanowisko sędziego Sądu Rejonowego w Y. nie było możliwe, z

uwagi na brak wolnych etatów w tym Sądzie oraz brak potrzeby wzmocnienia

kadrowego tego Sądu. Ponadto, Minister Sprawiedliwości poinformował sędziego

A. Ł., że „w świetle powyższego” nie korzysta z przynależnego mu uprawnienia

skierowania do Krajowej Rady Sądownictwa wniosku o przeniesienie go w stan

spoczynku, o którym mowa w art. 71 § 3 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o

ustroju sądów powszechnych.

Sędzia A. Ł. wniósł do Sądu Najwyższego odwołanie od powyższej decyzji,

zaskarżając tę decyzję w części dotyczącej nieuwzględnienia jego wniosku o

przeniesienie w stan spoczynku i zarzucając jej w tym zakresie naruszenie art. 180

ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w związku z art. 71 § 3 i art. 100 § 1

ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych. Wskazując

na te zarzuty, autor odwołania domagał się przeniesienia go w stan spoczynku

bądź „wyznaczenia” mu Sądu Rejonowego w Y. jako nowego miejsca służbowego

na podstawie art. 75 § 3 w związku z art. 95 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. –

Prawo o ustroju sądów powszechnych, ewentualnie zaś przeniesienia w stan

spoczynku do chwili, gdy Minister Sprawiedliwości będzie miał możliwość

wyznaczenia mu Sądu Rejonowego w Y. jako nowego miejsca służbowego.

Zdaniem skarżącego, Minister Sprawiedliwości w ogóle nie uzasadnił

nieuwzględnienia wniosku o przeniesienie w stan spoczynku. Stanowisko Ministra

jest natomiast sprzeczne z prawem, albowiem na mocy art. 180 ust. 1 Konstytucji

Rzeczypospolitej Polskiej w związku z art. 71 § 3 i art. 100 § 1 ustawy z dnia 27

lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych skarżącemu przysługuje taki

wniosek, z zachowaniem przewidzianego w art. 180 § 1 u.s.p. i art. 180 ust. 5

Konstytucji RP prawa do pełnego uposażenia.

Jako

nieprawdziwe

określił

z

kolei

skarżący

argumenty

Ministra

Sprawiedliwości uzasadniające nieprzeniesienie go na stanowisko sędziego Sądu

Rejonowego w Y., skoro sędziego ze zlikwidowanego Sądu Rejonowego w Z.

Minister przeniósł do Sądu Rejonowego w […] wraz z jego etatem. Ponadto w

Sądzie Rejonowym w Y. aż 9 sędziów złożyło przed końcem 2012 r. „podania o

awans do Sądu Okręgowego”, w związku ze zwolnionymi tam etatami.

Dodatkowo skarżący powołał się także na fakt zamieszkiwania w Y., co

powoduje, iż jeszcze bardziej niż dotychczas wydłuży się czas jego dojazdu do

pracy, zwłaszcza że „z uwagi na zadłużenie i chorobę” może poruszać się

wyłącznie środkami komunikacji publicznej. Dodał, że nie może przeprowadzić się

do […] ani do […], gdyż żona pracuje w Sądzie Okręgowym w Y., a nadto opiekuje

się tam chorą matką. On sam nie ma zaś żadnych środków finansowych na

zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych, ponieważ te, które ma, przeznacza na

spłatę zaciągniętego kredytu hipotecznego.

W nadesłanym do Sądu Najwyższego piśmie procesowym z dnia 18 marca

2013 r. Minister Sprawiedliwości podniósł, że odwołanie od stanowiska, w którym

Minister informuje, że nie skorzystał z uprawnienia skierowania do Krajowej Rady

Sądownictwa wniosku o przeniesienie skarżącego w stan spoczynku, jest

niedopuszczalne. Minister Sprawiedliwości zauważył też, że sędzia A.Ł. nie

wystąpił do Krajowej Rady Sądownictwa z wnioskiem o przeniesienie w stan

spoczynku w trybie art. 71 § 3 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju

sądów powszechnych. Jego wniosek zawarty w kierowanym do Ministra

Sprawiedliwości piśmie z dnia 2 listopada 2012 r. został natomiast przekazany

Krajowej Radzie Sądownictwa w dniu 16 stycznia 2013 r.

Z kolei wniosek skarżącego o przeniesienie go na stanowisko sędziego Sądu

Rejonowego w Y. został poddany analizie, która wykazała, że – przy braku wolnych

etatów orzeczniczych w tym Sądzie – nie występuje potrzeba zwiększania jego

obsady etatowej. Nie ma również podstaw do zmniejszania limitu etatów Sądu

Rejonowego w […] (a tym samym Sądu Rejonowego w X. przejmującego ten Sąd),

natomiast uwzględnienie wniosku oznaczałoby właśnie przeniesienie skarżącego

wraz z zajmowanym przez niego etatem, co spowodowałoby znaczący wzrost

obciążeń pozostałych sędziów wpływem i pozostałością spraw, prowadząc do

zróżnicowania obciążenia pracą, co nie znajduje uzasadnienia w treści art. 75 § 2

pkt 1 i 3 u.s.p.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Odwołanie jest niedopuszczalne, w związku z czym nie może być

merytorycznie rozpoznane przez Sąd Najwyższy.

Przepisy ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów

powszechnych przewidują wprawdzie możliwość odwołania się od decyzji Ministra

Sprawiedliwości do Sądu Najwyższego, ale jedynie w przypadku przeniesienia

sędziego na inne miejsce służbowe bez jego zgody, w razie zniesienia stanowiska

wywołanego zmianą organizacji sądownictwa lub zniesienia danego sądu lub

wydziału zamiejscowego albo przeniesienia siedziby sądu oraz niedopuszczalności

zajmowania stanowiska sędziego w danym sądzie wskutek zawarcia między

sędziami związku małżeńskiego albo powstania powinowactwa (art. 75 § 4 w

związku z art. 75 § 2 pkt 1 i 2 u.s.p.). Powołany art. 75 § 4 u.s.p. ma charakter

wyjątkowy, wobec czego nie może być wykładany rozszerzająco ani służyć

wypełnieniu domniemanej luki prawnej, która zresztą w odniesieniu do instytucji

przeniesienia sędziego w stan spoczynku w ogóle nie występuje (por.

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 sierpnia 2005 r., III KRS 5/05,

niepublikowane). Instytucja ta jest przewidziana w art. 180 ust. 3 i 5 Konstytucji RP

(a nie w art. 180 ust. 1, jak błędnie wskazuje w swym odwołaniu skarżący), przy

czym w warunkach rozpoznawanej sprawy może chodzić jedynie o przewidzianą w

art. 180 ust. 5 Konstytucji RP możliwość przeniesienia sędziego w stan spoczynku

„w razie zmiany ustroju sądów lub zmiany granic okręgów sądowych”, gdyż

inicjatywa skarżącego dotycząca przeniesienia go w stan spoczynku nie jest

związana z uniemożliwiającymi mu sprawowanie urzędu chorobą lub utratą sił, o

których mowa w art. 180 ust. 3 Konstytucji. Abstrahując więc od rozstrzygnięcia

problemu, czy zniesienie pewnej liczby (79) sądów rejonowych stanowi zmianę

ustroju sądów lub prowadzi do zmiany okręgów sądowych, należy zauważyć, że

zgodnie z art. 73 § 1 w związku z art. 71 § 3 u.s.p. podjęcie decyzji o przeniesieniu

sędziego w stan spoczynku należy do wyłącznej kompetencji Krajowej Rady

Sądownictwa (por. art. 187 ust. 4 Konstytucji RP oraz art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy z

dnia 12 maja 2011 r., o Krajowej Radzie Sądownictwa, Dz. U. Nr 126, poz. 714 ze

zm.). Stosownie do treści art. 73 § 2 u.s.p., odwołanie do Sądu Najwyższego

przysługuje natomiast od decyzji Krajowej Rady Sądownictwa. To nie Minister

Sprawiedliwości jest zatem władny przenieść sędziego w stan spoczynku. Jedyna

kompetencja, jaka przysługuje Ministrowi Sprawiedliwości w tym przedmiocie, to

przewidziane w art. 71 § 3 u.s.p. uprawnienie do wystąpienia z wnioskiem (do

Krajowej Rady Sądownictwa) o przeniesienie sędziego w stan spoczynku, która

wszakże nie jest realizowana w formie decyzji, od której przysługiwałoby odwołanie,

skoro przepisy Prawa o ustroju sądów powszechnych zarówno takiej decyzji, jak i

odwołania od niej, w szczególności zaś do Sądu Najwyższego, nie przewidują.

Żaden inny przepis tej ustawy nie nakazuje też Ministrowi Sprawiedliwości, aby w

przypadku zmiany ustroju sądów lub zmiany granic okręgów sądowych był on

zobowiązany do wystąpienia z wymienionym wnioskiem. Ponadto treść art. 71 § 3

in fine u.s.p., w myśl której możliwość przeniesienia sędziego w stan spoczynku

występuje, jeżeli nie został on przeniesiony do innego sądu, wskazuje

jednoznacznie, że przeniesienie sędziego do innego sądu musi czynić ewentualny

wniosek Ministra w ogóle bezprzedmiotowym.

Reasumując ten wątek rozważań, Sąd Najwyższy stoi na stanowisku, że

przepisy Prawa o ustroju sądów powszechnych nie przewidują możliwości

wniesienia przez sędziego odwołania do Sądu Najwyższego od stanowiska Ministra

Sprawiedliwości dotyczącego wniosku o przeniesienie tego sędziego w stan

spoczynku. Odwołanie takie musi więc zostać uznane za niedopuszczalne, przy

czym nie chodzi tu o niedopuszczalność drogi sądowej, ale o nieprzysługiwanie

(niedopuszczalność) szczególnego środka prawnego, jakim jest odwołanie

rozpoznawane

przez

Sąd

Najwyższy

w

szczególnym,

jednoinstancyjnym

postępowaniu.

Niedopuszczalne (w tym samym znaczeniu) jest również odwołanie

skarżącego w zakresie, w którym kwestionuje ono nieuwzględnienie przez Ministra

Sprawiedliwości wniosku skarżącego o przeniesienie go na stanowisko sędziego

Sądu Rejonowego w Y. Co już wyżej zostało podniesione, prawo sędziego do

odwołania się od decyzji Ministra Sprawiedliwości do Sądu Najwyższego

przysługuje bowiem tylko w przypadku przeniesienia na inne miejsce służbowe bez

zgody tego sędziego. Jak wyjaśnił zaś Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 26

listopada 2012 r., III PZ 13/12 (dotychczas niepublikowanym), zgoda sędziego na

powołanie go do pełnienia tej służby skutkuje konsekwencjami poddania się

reżimowi Prawa o ustroju sądów powszechnych i brak jest aksjologicznych podstaw

do wyinterpretowania prawa sędziego do odwołania się do Sądu Najwyższego od

odmowy uwzględnienia wniosku o przeniesienie służbowe, skoro ustawodawca

takiego odwołania w takim przypadku nie przewidział. Podkreślenia wymaga fakt, iż

stanowisko to zostało następnie zaaprobowane w postanowieniu z dnia 20 marca

2013 r., III KRS 139/13 (niepublikowanym). Sąd Najwyższy w obecnym składzie

również podziela zaprezentowane wyżej stanowisko. Dlatego też uznaje, że w

przypadku nieuwzględnienia przez Ministra Sprawiedliwości wniosku sędziego o

przeniesienie go na inne miejsce służbowe, sędziemu nie przysługuje odwołanie do

Sądu Najwyższego.

Kierując się przedstawionymi motywami oraz opierając się na treści art. 3986

§ 3 k.p.c. (stosowanego odpowiednio przez analogię), Sąd Najwyższy orzekł jak w

sentencji.