Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III KO 84/25 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses ex officio retrial request due to lack of impartiality violation despite judge appointment irregularities.

Numero d'incarto III KO 84/25
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court of Poland dismissed the defendant's request for an ex officio retrial based on alleged improper court composition. Although the defendant argued that judges were appointed to lower courts while serving on the Supreme Court, the court noted this issue was already fully examined and rejected as groundless during the cassation proceedings. Consequently, the court found no basis to initiate a retrial because the defendant failed to raise these impartiality concerns during the appeal or cassation stages.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.; Art. 542 § 3 k.p.k.: A defect in court composition requiring ex officio retrial is established only if the irregular appointment of a judge actually violates the standards of independence and impartialness under the Constitution and ECHR, and such a defect was not previously ruled out by the court's own cassation review.

Parole chiave

Generato dall'IA
ex officio retrial impartiality violation judge appointment court composition cassation review standard of impartiality procedural defect precedenti penali gravi

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.
Zaistnienie uchybienia nienależytej obsady sądu, o którym mowa w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., jest zawsze, a to w myśl art.
Art. 542 § 3 k.p.k.
II AKa 63/24, nie stwierdzam podstaw do wszczęcia przez Sąd Najwyższy postępowania o wznowienie wskazanego wyżej postępowania z urzędu (art. 542 § 3 k.p.k.).
Art. 542 § 1 k.p.k.
i art. 542 § 1 k.p.k., postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 11 kwietnia 2024 r., sygn.
Art. 536 k.p.k.
439 § 1 pkt 2 k.p.k., jest zawsze, a to w myśl art. 536 k.p.k., badane z urzędu przez Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym.
Art. 9 § 2 k.p.k.
Pełne zastosowanie znajduje tu instytucja przewidziana w art. 9 § 2 k.p.k., umożliwiająca stronie wystąpienie z wnioskiem (sygnalizacją) o dokonanie czynności z urzędu.
Art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej
o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw, jeżeli wadliwość procesu powoływania prowadzi, w konkretnych okolicznościach, do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art.
Art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej
1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art.
Art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności
47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności – dalej powoływana jako EKPCz".
art. 542 § 3 k.p.k
II AKa 63/24, nie stwierdzam podstaw do wszczęcia przez Sąd Najwyższy postępowania o wznowienie wskazanego wyżej postępowania z urzędu (art. 542 § 3 k.p.k.).
art. 64 § 2 k.k

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

III KO 84/25 ZARZĄDZENIE Dnia 30 lipca 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Wiesław Kozielewicz SSN Wiesław Kozielewicz w związku z pismem skazanego H.B. z dnia 19 maja 2025r., dotyczącym wznowienia z urzędu postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 11 kwietnia 2024 r., sygn. II AKa 63/24, nie stwierdzam podstaw do wszczęcia przez Sąd Najwyższy postępowania o wznowienie wskazanego wyżej postępowania z urzędu (art. 542 § 3 k.p.k.).

UZASADNIENIE

Wyrokiem Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 12 stycznia 2024 r., sygn. akt III KK 169/23, H.B. został uznany winnym popełnienia przestępstwa z art. 156 § 1 pkt 2 i 3 k.k. w zw. z art. 64 § 2 k.k. Wyrok ten, na skutek apelacji, został zmieniony w zakresie kary wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 11 kwietnia 2024 r., sygn. akt II AKa 63/24. Skazany H.B., w piśmie z dnia 19 maja 2025 r., domaga się wznowienia z urzędu, na podstawie art. 542 § 3 k.p.k. i art. 542 § 1 k.p.k., postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 11 kwietnia 2024 r., sygn.

II AKa 63/24, albowiem w sprawie doszło do nienależytej obsady: Sądu Apelacyjnego w Szczecinie, gdyż w jego składzie był sędzia X. Y., jaki i Sądu Okręgowego w Szczecinie – w składzie z sędzią X.1 Y.1 – oboje powołani, odpowiednio, na urząd sędziego Sądu Apelacyjnego w Szczecinie oraz urząd sędziego Sądu Okręgowego w Szczecinie, na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw.Brak jest podstaw do wznowienie postępowania z urzędu.

Wskazać należy, że w uchwale składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r., BSA I-4110-1/2020, OSNK 2020, z. 2, poz.7, w odniesieniu do sędziów sądów powszechnych przyjęto, że cyt. „nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. (...) zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego w sądzie powszechnym albo wojskowym na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw, jeżeli wadliwość procesu powoływania prowadzi, w konkretnych okolicznościach, do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności – dalej powoływana jako EKPCz".

W uzasadnieniu tej uchwały podniesiono, że następcza kontrola spełnienia standardu bezstronności i niezawisłości sądu dokonywana jest w konkretnym postępowaniu i ma charakter kontroli sądu, nie zaś poszczególnego sędziego, jej przeprowadzenie nie rzutuje na możliwość udziału danego sędziego w składzie sądu przeprowadzającym inne postępowanie oraz nie może wiązać innego składu sądu. W postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 9 marca 2022 r., sygn. akt I KZP 13/21, LEX nr 3322328, stwierdzono, cyt. „nie jest wykluczone, że mimo powstania zasadniczych wątpliwości co do tego, czy dochowany zostaje standard niezawisłości i bezstronności danego sędziego uczestniczącego w składzie sądu ze względu na objęcie przez niego urzędu w postępowaniu konkursowym przeprowadzonym w sposób ustalony ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa, w konkretnych okolicznościach wątpliwości te nie zostaną potwierdzone, co będzie równoznaczne z koniecznością przyjęcia, że skład sądu z jego udziałem spełnia minimalne wymagania dla zachowania niezawisłości i bezstronności.” W realiach niniejszej sprawy, ani skazany H.B., ani jego obrońca, w toku postępowania odwoławczego nie kwestionowali prawidłowości składu orzekającego Sądu Apelacyjnego w Szczecinie, nie sygnalizowali wątpliwości co do bezstronności i niezawisłości wyznaczonego do składu SSA X.

Y., jak i nie podnosili takich zarzutów co do SSO X.1 Y.1 orzekającej w sprawie H.B. w Sądzie Okręgowym w Szczecinie, ani nie podejmowali inicjatywy mającej na celu wyłączenie ich od udziału w tym postępowaniu. Taka postawa strony postępowania, stanowi istotną okoliczność, wskazującą na to, że nawet w przypadku akceptacji poglądu o wadliwości w procedurze nominacyjnej tych Sędziów, ich udział w składzie orzekającym nie narusza standardów prawa do sądu w rozumieniu art. 6 ust. 1 EKPCz. Także należy podkreślić, że w niniejszej sprawie została złożona kasacja od wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 11 kwietnia 2024 r., sygn. akt II AKa 63/24. zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 12 stycznia 2024 r., sygn. akt III K 169/23.

Sąd Najwyższy kasację tę rozpoznał i orzekając w składzie jednoosobowym (SSN Włodzimierz Wróbel) postanowieniem z dnia 20 listopada 2024 r., sygn. akt III KK 434/24, kasację tę oddalił jako oczywiście bezzasadną. Zaistnienie uchybienia nienależytej obsady sądu, o którym mowa w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., jest zawsze, a to w myśl art. 536 k.p.k., badane z urzędu przez Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym. Innymi słowy Sąd Najwyższy zbadał już kwestię ewentualnego zaistnienia w tej sprawie bezwzględnego powodu odwoławczego, w tym też uchybienia nienależytej obsady sądu, i uznał, że tego rodzaju uchybienie nie miało miejsca w realiach niniejszej sprawy, gdyż kasację obrońcy skazanego H.B. oddalił jako oczywiście bezzasadną.

W uchwale składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 2005 r., I KZP 5/05, OSNKW 2005, z. 6, poz. 48, wyrażono pogląd , że w postępowaniu o wznowienie postępowania, ujętym w art. 542 § 3 k.p.k., istnieje zawsze możliwość wykorzystania inicjatywy stron w celu usunięcia rzeczywistych uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k. Pełne zastosowanie znajduje tu instytucja przewidziana w art. 9 § 2 k.p.k., umożliwiająca stronie wystąpienie z wnioskiem (sygnalizacją) o dokonanie czynności z urzędu. Ta inicjatywa, w razie potwierdzenia zaistnienia wskazanego uchybienia, może prowadzić do wszczęcia z urzędu postępowania wznowieniowego, zaś w braku zaistnienia uchybienia skutkującego obowiązkiem wszczęcia z urzędu postępowania wznowieniowego, nie wymaga wydania orzeczenia stwierdzającego, że wskazywana usterka nie występuje.

W realiach niniejszej sprawy można byłoby zatem poprzestać jedynie na pisemnym poinformowaniu skazanego H.B., o braku podstaw do wszczęcia postępowania wznowieniowego z urzędu, jednakże za celowe uznano decyzję o braku prawnych podstaw do wszczęcia postępowania wznowieniowego z urzędu podjąć w formie niezaskarżalnego zarządzenia. [WB][r.g.] ‎