Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III KK 61/03 Generato dall'IA

Supreme Court quashes appeal court verdict for failure to order expert opinion on traffic accident reconstruction.

Numero d'incarto III KK 61/03
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court quashed the appeal court's decision to uphold the lower court's conviction for a traffic violation. The appeal court failed to order a mandatory expert opinion on the accident reconstruction, relying instead on a flawed analysis of brake marks and witness statements. Consequently, the court found the evidence contained critical gaps preventing a legally sound determination of negligence.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 193 § 1 k.p.k.; Art. 211 k.p.k.; The appeal court must order an expert opinion when the material evidence contains significant gaps regarding the accident's reconstruction, as a meroi decision is impossible without such specialized analysis.

Parole chiave

Generato dall'IA
traffic accident reconstruction expert opinion requirement evidence gaps negligence determination procedural violation merito judgment lower court error

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
art. 193 § 1 k.p.k.
skorzystanie z możliwości przewidzianej w art. 193 § 1 kpk i zasięgnięcie
art. 211 k.p.k.
potrzeby, zgodnie z treścią art. 211 kpk zarządzenie sprawdzenia okoliczności
art. 86 § 1 kw
oskarżonej z art. 86 § 1 kw
art. 433 § 1 k.p.k.
art. 433 § 1 kpk (w powiązaniu z art.
art. 109 § 2 k.p.w.
433 § 1 kpk (w powiązaniu z art. 109 § 2 kpw), polegającą na niedokonaniu
art. 4 k.p.k.
art. 433 § 1 kpk (w powiązaniu z art.
art. 7 k.p.k.
4 kpk, art. 7 kpk (w powiązaniu z art.
art. 8 k.p.w.
oskarżonej z art. 86 § 1 kw
art. 366 § 1 k.p.k.
8 kpw) i art. 366 § 1 kpk
art. 70 § 5 k.p.w.
(w związku z art. 70 § 5 kpw), polegającym na niewyjaśnieniu wszystkich
art. 2 pkt 22 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
art. 2 pkt 22 ustawy z dnia 20 czerwca
art. 11 pkt 1 in fine ustawy z 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
nastąpiło na jezdni, usytuowanej w terenie niezabudowanym (por. art. 11 pkt 1

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 listopada 1994 r., sygn. III KRN 157/94

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt III KK 61/03

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 29 kwietnia 2003 r.

Sąd Najwyższy w Warszawie - Izba Karna na posiedzeniu w trybie art.

535 § 3 kpk w składzie następującym:

Przewodniczący: Prezes SN Lech Paprzycki

Sędziowie: SN Andrzej Konopka (spr.)

Wiesław Kozielewicz

po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2003 r.

sprawy B. J. I.

oskarżonej z art. 86 § 1 kw

z powodu kasacji, wniesionej przez Rzecznika Praw Obywatelskich na korzyść

oskarżonej

od wyroku Sądu Okręgowego w S.

z dnia 23 maja 2002 r.,

utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w G.

z dnia 18 lutego 2002 r.,

uchyla zaskarżony wyrok oraz utrzymany nim w mocy wyrok Sądu

Rejonowego w G. i sprawę przekazuje temu sądowi do ponownego

rozpoznania.

UZASADNIENIE

Sąd Rejonowy w G. wyrokiem z dnia 18 lutego 2002 r. uznał B. I. za

winną tego, że: „w dniu 18 sierpnia 2002 r. około godz. 14 oo w miejscowości

D., gm. B., kierując samochodem osobowym marki Fiat Siena nr rej. […]

spowodowała kolizję drogową poprzez najechanie na idącą tą drogą D. K.” tj.

wykroczenia z art. 86 § 1 kw.

Za ten czyn Sąd Rejonowy w G. – na podstawie art. 86 § 1 kw wymierzył

oskarżonej karę grzywny w wysokości 500 zł.

Sąd Okręgowy w S. – po rozpoznaniu apelacji oskarżonej – wyrokiem z

dnia 23 maja 2002 r zaskarżone orzeczenie utrzymał w mocy (k. 64).

Orzeczenie Sądu odwoławczego nie zawiera uzasadnienia, bowiem

oskarżona nie złożyła wniosku o sporządzenie i doręczenie jej wyroku wraz z

uzasadnieniem.

Kasację od tego prawomocnego wyroku – na korzyść skazanej – wniósł

Rzecznik Praw Obywatelskich.

Zarzucił w niej „rażącą i mogącą mieć istotny wpływ na jego treść obrazę

art. 433 § 1 kpk (w powiązaniu z art. 109 § 2 kpw), polegającą na niedokonaniu

wszechstronnej kontroli odwoławczej, a w następstwie utrzymaniu w mocy

wyroku Sądu Rejonowego w G., pomimo że wydany został z rażącym

naruszeniem art. 4 kpk, art. 7 kpk (w powiązaniu z art. 8 kpw) i art. 366 § 1 kpk

(w związku z art. 70 § 5 kpw), polegającym na niewyjaśnieniu wszystkich

istotnych okoliczności sprawy, nieuwzględnieniu okoliczności przemawiającej

na korzyść obwinionej, co w konsekwencji doprowadziło do dowolnej oceny

materiału dowodowego przez Sąd meriti”.

Podnosząc ten zarzut Autor kasacji wniósł o uchylenie zaskarżonego

wyroku Sądu odwoławczego oraz utrzymanego nim w mocy wyroku Sądu I

instancji i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w G. do ponownego

rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym.

Rażące naruszenie wymienionych w niej przepisów, które miało istotny

wpływ na rozstrzygnięcie w tej sprawie, polegało przede wszystkim na tym, że

materiał dowodowy będący w dyspozycji sądu zawierał istotne luki, bez

wypełnienia których merytoryczne orzekanie było niemożliwe, a co najmniej

przedwczesne.

Sąd I instancji rozpoznając tę sprawę powinien mieć na względzie, że dla

odpowiedzialności z art. 86 kw konieczne jest ustalenie, że sprawca nie

zachował „należytej ostrożności”, a więc takiej, jaka była wymagana w danej

sytuacji. Każdy uczestnik ruchu drogowego jest obowiązany do zachowania

ostrożności, czyli do postępowania uważnego, przezornego, stosowania się do

sytuacji istniejącej na drodze. W niektórych sytuacjach ustawa wymaga jednak

od uczestnika ruchu drogowego ostrożności szczególnej, a więc większej, niż

zwykle wymagana. Taka szczególna ostrożność, to ostrożność polegająca na

zwiększeniu uwagi i dostosowaniu zachowania uczestników ruchu do

warunków i sytuacji zmieniających się na drodze w stopniu umożliwiającym

odpowiednio szybkie reagowanie (por. art. 2 pkt 22 ustawy z dnia 20 czerwca

1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 ze zm.).

Z uzasadnienia wyroku wynika natomiast, że Sąd Rejonowy po

dokonaniu pobieżnej analizy dokumentacji technicznej zdarzenia oraz

pozostałych dowodów, w sposób dowolny, bez zasięgnięcia opinii biegłego z

dziedziny ruchu drogowego w celu ustalenia rzeczywistego przebiegu

zaistniałego zdarzenia, błędnie dokonał jego oceny. Przyjęta bowiem przez ten

Sąd rekonstrukcja tego wypadku nie uwzględnia wszystkich możliwych

uwarunkowań odnoszących się zarówno do skazanej jak i pokrzywdzonej.

Dlatego też poczynione ustalenia w tej sprawie można określić jako wyraz

subiektywnych opinii i odczuć, mało precyzyjnych wskazań, które bądź nie

miały uzasadnienia w zgromadzonym materiale dowodowym, bądź prowadziły

do nielogicznych wniosków.

Powyższe zastrzeżenia wynikają m.in. z dowolnej analizy śladów

hamowania samochodu, zachowania się pokrzywdzonej, usytuowania pojazdu

po zaistniałym wypadku oraz powinności przewidywania zachowania się

pokrzywdzonej.

Nie ulega wątpliwości, że obowiązkiem Sądu w tej sprawie było

skorzystanie z możliwości przewidzianej w art. 193 § 1 kpk i zasięgnięcie

stosownej opinii biegłego z dziedziny ruchu drogowego, a nawet – w miarę

potrzeby, zgodnie z treścią art. 211 kpk zarządzenie sprawdzenia okoliczności

mających istotne znaczenie, poprzez odtworzenie, z udziałem biegłego

przebiegu

zdarzenia.

Opinia

biegłego

powinna

przedstawiać

–

z

uwzględnieniem wszelkich wariantów, które wynikają z zebranych w sprawie

dowodów, a więc tak przy założeniu prawdziwości wyjaśnień oskarżonej jak i

przy założeniu prawdziwości zeznań pokrzywdzonej – tzw. rozliczenie

czasowo-przestrzenne wypadku, tj. powinna wskazywać, jak – przy każdym z

wariantów przedstawiał się czas pozostający do dyspozycji oskarżonej do

wykonania tzw. manewru obronnego, i czy – przy należytej obserwacji jezdni,

oraz uwzględnieniu tzw. reakcji psychomotorycznej – czas ten wystarczał

do zapobieżenia zdarzeniu (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 listopada

1994 r., sygn. III KRN 157/94, OSNKW z. 11-12 z 1994 r., poz. 71).

Dodać należy, że Sąd I instancji, a w ślad za nim Sąd odwoławczy nie

dostrzegły ważkiej okoliczności a mianowicie, że potrącenie pokrzywdzonej

nastąpiło na jezdni, usytuowanej w terenie niezabudowanym (por. art. 11 pkt 1

in fine ustawy z 1997 r. Prawo o ruchu drogowym).

W świetle poczynionych ustaleń faktycznych, można wyprowadzić

uzasadniony wniosek, że skoro pokrzywdzona zdecydowała się przejść na drugą

stronę jezdni w sytuacji gdy samochód skazanej znajdował się w bliskiej

odległości, to istnieją podstawy do przyjęcia,

ze pokrzywdzona albo nie

dostrzegła nadjeżdżającego pojazdu, albo niewłaściwie oceniła możliwość

bezpiecznego przejścia.

Mając te względy na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w części

dyspozytywnej niniejszego wyroku.

f/ak