Supreme Court dismisses defense lawyer's request to exclude judge due to appointment procedure flaws.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court refused to recognize a defense lawyer's request to exclude a judge from reviewing a cassation appeal. The lawyer argued that the judge's appointment via the Judicial Council violated constitutional principles, potentially creating an absolute ground for appeal. The court ruled this inadmissible because the High Court Act specifically prohibits challenging a judge's independence based solely on appointment circumstances, overriding general procedural rules.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 29 § 4 ust. 3 ustawy o Sądzie Najwyższym; Art. 41 § 1 k.p.k.: The High Court Act specifically prohibits challenging a High Court judge's independence solely based on circumstances surrounding their appointment, excluding such grounds from general recusal proceedings under the Code of Criminal Procedure.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
III KK 545/25 POSTANOWIENIE Dnia 21 stycznia 2026 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Bednarek w sprawie M. K. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 21 stycznia 2026 r. wniosku obrońcy skazanego o wyłączenie SSN Anny Dziergawki od rozpoznania wniosku o wyłączenie SSN Ryszarda Witkowskiego od rozpoznania kasacji obrońcy w sprawie sygn. akt III KK 545/25 postanowił: wniosek o wyłączenie SSN Anny Dziergawki od rozpoznania wniosku o wyłączenie SSN Ryszarda Witkowskiego od rozpoznania kasacji w sprawie o sygn. akt III KK 545/25 pozostawić bez rozpoznania.
UZASADNIENIE
Zarządzeniem z 25 września 2025 r., SSN Ryszard Witowski został wyznaczony do rozpoznania kasacji obrońcy skazanego M. K. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z 30 stycznia 2025 r., sygn. akt II AKa 29/24, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Krośnie z 31 maja 2021 r., sygn. akt II K 3/20, którą to sprawę zarejestrowano w Sądzie Najwyższym pod sygn. III KK 545/25.Wnioskiem z 26 września 2025 r. obrońca skazanego wniósł o wyłączenie SSN Ryszarda Witkowskiego od rozpoznania ww. kasacji obrońcy. Ostatecznie, do rozpoznania ww. wniosku, wyznaczono SSN Annę Dziergawkę, o której wyłączenie wniósł obrońca pismem z 13 listopada 2025 r.
Wniosek o wyłączenie SSN Anny Dziergawki zarejestrowano pod sygn. KRI 1372. Uzasadniając wniosek o wyłączenie SSN Anny Dziergawki obrońca wskazał, że ww. sędzia została powołana na urząd sędziego w trybie przewidzianym w ustawie z 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw. Zdaniem autora wniosku rozpoznanie sprawy przez ww. sędzię będzie skutkować zaistnieniem bezwzględnej przyczyny odwoławczej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Wniosek obrońcy o wyłączenie SSN Anny Dziergawki od rozpoznania wniosku o wyłączenie SSN Ryszarda Witkowskiego od rozpoznania sprawy o sygn.
III KK 545/25, należało pozostawić bez rozpoznania jako niedopuszczalny z mocy ustawy. Wbrew twierdzeniom obrońcy - przedstawione w treści wniosku okoliczności nie mogły zostać rozpoznane w trybie art. 41 § 1 k.p.k. W orzecznictwie Sądu Najwyższego słusznie podkreśla się, że wątpliwość co do bezstronności sędziego nie może być wywodzona z samych kwestii ustrojowych związanych z jego powołaniem i to niezależnie od tego w jakim okresie i z jakimi ułomnościami w procedurze nominacyjnej doszło to tego powołania (zob. m. in. postanowienie SN z dnia 21 czerwca 2023 r., IV KK 460/19; postanowienie SN z dnia 31 października 2023 r., V KK 358/23).
Podnoszone zarzuty nie mogą mieć bowiem charakteru abstrakcyjnego i odnosić się do całych grup powołanych sędziów (zob. postanowienie SN z dnia 10 sierpnia 2023 r., V KK 162/22).Stanowisko wyrażone w postanowieniu Sądu Najwyższego z 10 sierpnia 2023 r., V KK 162/22), potwierdza również wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 4 marca 2020 r., sygn. akt P 22/19, z którego wynika, że art. 41 § 1 w związku z art. 42 § 1 ustawy z 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 30), w zakresie, w jakim dopuszcza rozpoznanie wniosku o wyłączenie sędziego z powodu wadliwości powołania sędziego przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, w skład której wchodzą sędziowie wybrani na podstawie art. 9a ustawy z 12 maja 2011 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa (Dz.
U. z 2019 r. poz. 84, 609, 730 i 914 oraz z 2020 r. poz. 190), jest niezgodny z art. 179 w związku z art. 144 ust. 3 pkt 17 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Także z brzmienia art. 29 § 4 ustawy z 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 622; dalej ustawa o SN), dodanego ustawą z 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2022 r., poz. 1259) wynika, że okoliczności towarzyszące powołaniu sędziego Sądu Najwyższego nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do podważenia orzeczenia wydanego z udziałem tego sędziego lub kwestionowania jego niezawisłości i bezstronności.
Skoro zatem ustawa o Sądzie Najwyższym w sposób szczególny reguluje badanie kwestii bezstronności sędziego w kontekście okoliczności towarzyszących powołaniu sędziego oraz jego postępowania po powołaniu (zob. art. 29 ustawy o SN), to w tym zakresie stanowi lex specialis w stosunku do art. 41 § 1 k.p.k., wyłączając możliwość badania określonych w niej przesłanek w ogólnej procedurze (zob. postanowienie SN z 26 stycznia 2023 r., V KK 485/21).Wobec powyższego należy uznać, iż niedopuszczalne jest zastosowanie art. 41 § 1 k.p.k. w sytuacji, gdy z treści wniosku o wyłączenie sędziego wynika, że dotyczy on okoliczności przewidzianych w art. 29 § 5 ustawy o SN, a tak właśnie jest w niniejszej sprawie.
Takie procedowanie zmierzałoby do obejścia zawartego w art. 29 § 4 ustawy o Sądzie Najwyższym bezwzględnego zakazu, który nie dopuszcza możliwości podważenia orzeczenia wydanego z udziałem sędziego Sądu Najwyższego lub kwestionowania jego niezawisłości i bezstronności wyłącznie z powodu okoliczności towarzyszących powołaniu tego sędziego.Mając powyższe okoliczności na uwadze, orzeczono jak w części dyspozytywnej niniejszego postanowienia. [J.J.][a.ł]