Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III KK 537/25 Generato dall'IA

Supreme Court excludes judge from cassation case due to conflict of interest regarding his appointment by the Judicial Council.

Numero d'incarto III KK 537/25
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Accolto (Allowed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court granted the defense's request to exclude Judge Stanisław Stankiewicz from the cassation case. The defense argued that the judge's appointment by the Judicial Council, established under the 2017 Act, created a conflict of interest and potential bias. The court ruled that a judge appointed via this specific procedure cannot adjudicate a case challenging that very appointment, as it would violate the principle of impartiality.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.; Art. 6 ust. 1 KPP: A judge appointed to the Supreme Court upon the recommendation of the Judicial Council established under the 2017 Act cannot participate in a cassation case challenging that appointment, as such participation would violate the principle of impartiality and constitute a conflict of interest.

Parole chiave

Generato dall'IA
conflict of interest impartiality principle judicial appointment cassation procedure nemo iudex in causa sua Judicial Council Act supreme court composition restituzione in pristino

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.
(art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.)”.
art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności
439 § 1 pkt 2 k.p.k., jak też naruszenie standardu z art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności wobec uznania, że taki skład orzekający nie stanowi niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą.
ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
uchwała składu połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r., BSA I-4110-1/20
uchwała składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22
art. 41 § 1 k.p.k
o wyłączenie sędziego od udziału w sprawie, na postawie art. 41 § 1 k.p.k.
art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k
(art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.)”.
art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k
„w stosunku do Pana Sędziego zaistniały okoliczności uzasadniające jego wyłączenie w oparciu o przepis art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k.
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

III KK 537/25 POSTANOWIENIE Dnia 28 października 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Puszkarski po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 28 października 2025 r. wniosku obrońcy skazanego I. S. o wyłączenie sędziego od udziału w sprawie, na postawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k. postanowił: wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Stanisława Stankiewicza od udziału w sprawie kasacyjnej o sygn. akt III KK 537/25.

UZASADNIENIE

W dniu 12 września 2025 r. do Sądu Najwyższego wpłynęła wniesiona przez obrońcę skazanego I. S. kasacja od wyroku Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu z dnia 11 lipca 2024 r., sygn. akt II Ka 72/24, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Tarnobrzegu z dnia 21 września 2023 r., sygn. akt II K 547/21. W skardze podniesiono zaistnienie uchybień o randze bezwzględnej przyczyny odwoławczej, w tym wskazano na „nienależytą obsadę Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu, ze względu na niespełnienie standardów niezawisłości i bezstronności ze względu na zasiadanie w składzie orzekającym Sędziego X.Y. (art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.)”.

Sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt III KK 537/25 i przydzielona sędziemu Sądu Najwyższego Stanisławowi Stankiewiczowi. Po przesłaniu stronom zawiadomień o składzie rozpoznającym sprawę obrońca skazanego, złożył wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie III KK 537/25 sędziego Sądu Najwyższego Stanisława Stankiewicza. Stwierdził, że cyt. „w stosunku do Pana Sędziego zaistniały okoliczności uzasadniające jego wyłączenie w oparciu o przepis art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k. Alternatywnie zastosowanie może mieć przepis art. 41 § 1 k.p.k.”.

Wynika to z faktu, że wymieniony sędzia „objął urząd sędziego Sądu Najwyższego w wyniku rekomendacji Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w oparciu o przepisy ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., a więc organu, który nie stanowi Krajowej Rady Sądownictwa w rozumieniu Konstytucji RP”. W tym względzie odwołał się do uchwał składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r., BSA I-4110-1/20 oraz składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22 i wskazał, iż „pociąga to za sobą stwierdzenie, że sąd z udziałem tego sędziego jest nienależycie obsadzony, zatem orzeczenia wydane w tym składzie dotknięte są bezwzględną przyczyną odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.”.

Nadto obrońca zwrócił uwagę, że „w opisanym układzie procesowym udział Pana Sędziego Sądu Najwyższego Stanisława Stankiewicza w składzie sądu rozpoznającego kasację równałby się orzekaniu we własnej sprawie, ponieważ ze względu na jeden z zarzutów podniesionych w kasacji sprawa dotyczy Pana sędziego bezpośrednio”. W konsekwencji rozpoznając ten zarzut sędzia „nie mógłby go uwzględnić, bowiem w ten sposób zakwestionowałby własne «uprawnienie» do bezstronnego orzekania, zaś w wypadku oddalenia kasacji naraziłby się na zarzut orzekania we własnej sprawie”.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Jest faktem, że wyznaczony do składu orzekającego w sprawie I. S. sędzia Stanisław Stankiewicz na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego został powołany na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, której skład został ukształtowany na mocy ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 3). W powołanej przez obrońcę uchwale składu trzech Izb z dnia 23 stycznia 2020 r. Sąd Najwyższy stwierdził m.in., że nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej na mocy ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw.

Natomiast w uchwale składu 7 sędziów z dnia 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22, Sąd Najwyższy wskazał m.in., że środek odwoławczy zawierający zarzuty dotyczące uchybienia w procedurze powołania sędziego, nie może być rozpoznany przez sąd, w skład którego wchodzi osoba powołana w takiej samej procedurze. Wypada uznać, że odnosi się to również do składu Sądu Najwyższego mającego rozpoznać kasację, w której treści, względnie w drodze uzupełniającej sygnalizacji, podniesiono zaistnienie wspomnianego uchybienia. W takim wypadku zaistniałaby bowiem sytuacja zbliżona do przypadku orzekania sędziego we własnej sprawie, sprzeczna z fundamentalną zasadą nemo iudex in causa sua, co w konsekwencji wywołałoby u stron, jak i w odbiorze społecznym przekonanie o braku bezstronności sądu i rzetelności procesu kasacyjnego.

Zasługuje zatem na aprobatę staranie obrońcy, by skład orzekającego w sprawie jego klienta Sądu Najwyższego nie nasuwał wątpliwości, w szczególności nie dawał podstaw do twierdzenia, że i na tym szczeblu procedowania zaistniało uchybienie wskazane w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., jak też naruszenie standardu z art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności wobec uznania, że taki skład orzekający nie stanowi niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak na wstępie. [J.J.][a.ł] ‎