Supreme Court quashes combined sentence exceeding statutory maximum limits under Art. 86 § 1 Criminal Code.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court quashed the appellate court's combined sentence for the defendant, K. B., finding it exceeded the statutory maximum. The prosecution argued the combined term violated Article 86 § 1 of the Criminal Code by surpassing the sum of individual sentences. The court ruled that the combined sentence of one year and six months illegally exceeded the legal ceiling of one year and four months, necessitating remand for correction.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 86 § 1 k.k.; Art. 34 § 1 k.k.: A combined sentence must be imposed within the statutory limits, specifically between the highest single sentence and the sum of all individual sentences; exceeding this upper limit constitutes a flagrant violation of substantive law.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
III KK 33/25 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 kwietnia 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel (przewodniczący, sprawozdawca)SSN Waldemar PłóciennikSSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek w sprawie K. B. , skazanego z art. 209 § 1 i in. k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 9 kwietnia 2025 r., kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego, od wyroku Sąd Okręgowego w Nowym Sączu z dnia 12 czerwca 2024 r., sygn. II Ka 212/24, zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Zakopanym z dnia 1 lutego 2024 r., sygn. II K 495/23, uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej wymiaru kary łącznej i w tym zakresie przekazuje sprawę Sądowi Okregowemu w Nowym Sączu do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. [J.J.] Waldemar Płóciennik Włodzimierz Wróbel Małgorzata Wąsek-Wiaderek
UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Rejonowego w Zakopanem z dnia 1 lutego 2024 r. (sygn. akt II K 495/23) K. B. został uznany za winnego tego, że w okresie od 12 czerwca 2015 r. do dnia 21 lutego 2016 r. oraz od dnia 1 lutego 2017 r. do dnia 28 stycznia 2021 r. w Z., uchylał się od wykonania obowiązku alimentacyjnego na rzecz synów O. B. i K. P. oraz córki K. B. , wynikającego z wyroku zaocznego Sądu Rejonowego w Z. z dnia 14 lipca 2014 r. (sygn. akt III RC[…]/14), przy czym łączna wysokość powstałych wskutek tego zaległości przekracza równowartość 3 świadczeń okresowych, czym naraził swoje dzieci na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, co stanowi przestępstwo z art. 209 § 1 i 1a kk, za który to czyn wymierzono mu karę roku i sześciu miesięcy ograniczenia wolności polegającej na obowiązku wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cel społeczny w wymiarze 20 godzin w stosunku miesięcznym.Wyrokiem Sądu Okręgowego w Nowym Sączu z dnia 12 czerwca 2024 r. (sygn. akt II Ka 212/24), wyrok Sądu Rejonowego w Zakopanem został zmieniony w ten sposób, że w punkcie I przyjęto, iż oskarżony dopuścił się dwóch odrębnych czynów kwalifikowanych z art. 209 § 1 i 1a kk: pierwszego w okresie od 12.06.2015 r. do 21.02.2016 r. i drugiego od 01.02.2017 r. do 28.01.2021 r.
Za każdy z tych czynów wymierzono oskarżonemu kary po 8 miesięcy ograniczenia wolności polegające na obowiązku wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin miesięcznie, a w miejsce tych kar jednostkowych orzeczono wobec oskarżonego karę łączną roku i sześciu miesięcy ograniczenia wolności polegającą na obowiązku wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin w wymiarze miesięcznym. W pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymano w mocy.Od powyższego wyroku kasację na korzyść skazanego w zakresie orzeczonej kary łącznej wniósł Prokurator Generalny, zarzucając orzeczeniu „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa materialnego, a mianowicie: art. 86 § 1 k.k., poprzez, orzeczenie wobec oskarżonego K.
B. w punkcie I wyroku kary łącznej roku i sześciu miesięcy ograniczenia wolności polegającej na obowiązku wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin w stosunku miesięcznym, obejmującej orzeczone tym wyrokiem dwie kary jednostkowe w wymiarze po 8 miesięcy ograniczenia wolności polegające na obowiązku wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin w stosunku miesięcznym każda, a tym samym wymierzeniu kary łącznej powyżej górnego progu wyznaczonego sumą kar podlegających łączeniu.”Prokurator Generalny wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Okręgowemu w Nowym Sączu do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja okazała się oczywiście zasadna. Zgodnie z dyspozycją art. 86 § 1 k.k., sąd wymierza karę łączną w granicach powyżej najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy. W realiach niniejszej sprawy, wymierzono oskarżonemu K. B. dwie kary po 8 miesięcy ograniczenia wolności. Zważywszy dodatkowo, iż karę ograniczenia wolności wymierza się w miesiącach i latach (art. 34 § 1 k.k.), prawidłowo określone granice wymiaru kary łącznej wynosiły w tym przypadku od 9 miesięcy (jako wymiar powyżej najwyższej z kar jednostkowych, czyli 8 miesięcy) do roku i 4 miesięcy ograniczenia wolności (stanowiących sumę kar jednostkowych).Tymczasem Sąd Okręgowy w zaskarżonym wyroku wymierzył oskarżonemu karę łączną roku. i sześciu miesięcy ograniczenia wolności.
Orzeczenie to zapadło zatem z oczywistym przekroczeniem górnej granicy wymiaru kary łącznej, wyznaczonej przez sumę kar jednostkowych podlegających łączeniu. Stanowi to rażące naruszenie przepisu prawa materialnego – art. 86 § 1 k.k.Należy podkreślić, iż przepis art. 86 § 1 k.k. w sposób ścisły określa ramy, w jakich sąd może ukształtować wymiar kary łącznej. Wymierzenie tej kary poniżej dolnej granicy lub – jak w niniejszej sprawie – powyżej górnej granicy, stanowi rażące uchybienie przepisowi prawa materialnego, które w sposób nieunikniony wywiera istotny wpływ na treść wyroku.
Stwierdzone naruszenie prawa ma charakter rażący, gdyż w sposób oczywisty odbiega od prawidłowego zastosowania normy prawnej, a jednocześnie w sposób istotny wpływa na treść prawomocnego wyroku w zakresie rozstrzygnięcia o karze. Skutkuje ono bowiem tym, iż oskarżony ma ponieść dolegliwość surowszą (karę łączną w wymiarze 1 roku i 6 miesięcy ograniczenia wolności), niż wynika to z maksymalnego pułapu dopuszczalnego przez ustawodawcę w ramach instytucji kary łącznej przy wymierzonych karach jednostkowych (1 rok i 4 miesiące ograniczenia wolności).Mając powyższe na uwadze, zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze łącznej nie mógł się ostać i ponieważ wymaga zmiany poprzez wymierzenie oskarżonemu kary łącznej ograniczenia wolności w granicach określonych przez art. 86 § 1 k.k. [J.J.][a.ł] Waldemar Płóciennik Włodzimierz Wróbel Małgorzata Wąsek-Wiaderek