Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III KK 140/24 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses defense request to exclude judges due to conflict of interest regarding KRS appointment procedure.

Numero d'incarto III KK 140/24
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The defense requested the exclusion of two Supreme Court judges from a cassation proceeding, citing a conflict of interest regarding their appointment by the KRS. The court found that the defense's arguments regarding the judges' qualifications were identical to the cassation appeal's own grounds. Consequently, the court ruled that the judges must be excluded to uphold the principle of impartiality and prevent external doubts about the court's objectivity.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 41 § 1 k.p.k.; Art. 42 § 1 k.p.k.; The court must exclude judges from a proceeding if their appointment or qualification is challenged by the same facts raised in the appeal, as this creates a conflict of interest under the principle of impartiality.

Parole chiave

Generato dall'IA
conflict of interest impartiality principle KRS appointment procedure nemo iudex in causa sua judicial independence cassation proceedings exclusion of judges domanda di ricusazione

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 41 § 1 k.p.k.
od udziału w sprawie III KK 140/24, na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw.
Art. 42 § 1 k.p.k.
z art. 42 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł: wyłączyć sędziego S.S.
Art. 45 ust. 1 Konstytucji
– w świetle której niezależność i bezstronność sędziego nie jest zagwarantowana stronom w sposób wymagany przez art. 45 ust. 1 Konstytucji oraz art.
Art. 6 ust. 1 EKPC
1 Konstytucji oraz art. 6 ust. 1 EKPC.
art. 41 § 1 k.p.k
od udziału w sprawie III KK 140/24, na podstawie art. 41 § 1 k.p.k.
art. 42 § 1 k.p.k
art. 45 ust. 1 Konstytucji
– w świetle której niezależność i bezstronność sędziego nie jest zagwarantowana stronom w sposób wymagany przez art. 45 ust. 1 Konstytucji oraz art.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

III KK 140/24 POSTANOWIENIE Dnia 14 marca 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wiliński w sprawie A.P. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 14 marca 2025 r. kwestii wyłączenia sędziego S.S. oraz sędziego M.S. od udziału w sprawie III KK 140/24, na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł: wyłączyć sędziego S.S. oraz sędziego M.S. od udziału w sprawie Sądu Najwyższego o sygn. akt III KK 140/24.

UZASADNIENIE

Pismem z 4 lutego 2025 r. obrońca A.P. wniósł o wyłączenie sędziego S.S. oraz sędziego M.S. od udziału w rozpoznawaniu kasacji od wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 17 października 2023 r. W kasacji podniesiono zarzuty wskazujące na wystąpienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt. 2 k.p.k. związanej z udziałem w składzie orzekającym Sądu odwoławczego sędziego powołanego na urząd na podstawie „uchwały Krajowej Rady Sądownictwa podjętej w składzie niegwarantującym niezależności i niezawisłości”.

W uzasadnieniu wniosku o wyłączenie obrońca wskazał, że w świetle podniesionych w kasacji zarzutów istnieją okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności wskazanych sędziów, powołanych na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na mocy uchwały KRS ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa, a więc w podobnych okolicznościach jak te które stanowiły podstawę zarzutów kasacyjnych. Zdaniem wnioskodawcy może to wywołać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności w/w sędziów, stanowiąc naruszenie reguły nemo iudex in causa sua.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Powody uwzględnienia wniosku w tej sprawie są oczywiste. Występuje bowiem zbieżność zarzutu wadliwości powołania sędziów mających rozpoznać kasację w sprawie III KK 140/24 oraz wynikającego z tych samych okoliczności zarzutu wadliwości dotyczącej sędziego objętego zarzutem zawartym w kasacji. Konieczność wyłączenia od orzekania SSN S.S. oraz SSN M.S. w niniejszym postępowaniu nie ulega zatem wątpliwości i stanowi konsekwencję należytego pojmowania istoty gwarancji bezstronnego orzekania przez sąd i zakazu nemo iudex in causa sua (por. postanowienie SN z 28 września 2022 r., IV KK 333/22, postanowienie SN z 8 sierpnia 2023 r., III KK 22/23).

W interesie całego systemu prawnego, a bezpośrednio w interesie wymiaru sprawiedliwości leży, by nie powstało w odbiorze zewnętrznym, tj. w odczuciu społecznym przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd w sposób obiektywny (por. też postanowienie SN z 25 listopada 2010 r., V KO 96/10). Potrzeba jej ochrony została już należycie utrwalona w orzeczeniach Sądu Najwyższego, zapadających w sprawach opartych na zarzutach zbliżonych do podniesionych w niniejszej sprawie, co czyni zbędnym czynienie szerszych rozważań w tym zakresie (zob. postanowienie SN z 6 września 2022 r., sygn. akt II KK 44/21, postanowienie SN z 16 września 2022 r., sygn. akt III KK 339/22).

Dodać trzeba, że zagadnienie, które wystąpiło na gruncie niniejszej sprawy, związane z procedurą powołań sędziowskich, było przedmiotem obszernej analizy w uchwale składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r., sygn. akt BSA I-4110-1/20 (OSNKW 2020/2/7) oraz w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22 (OSNK 2022, z. 6, poz. 22), a w zakresie statusu Krajowej Rady Sądownictwa także w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22.

Zachowują one swoją aktualność także na gruncie niniejszej sprawy i stanowi samodzielną podstawę wyłączenia w/w sędziów. Okoliczności wskazane w w/w uchwale trzech Izb Sądu Najwyższego znajdują w pełni zastosowanie do SSN M.S. oraz do SSN S.S. W odniesieniu do ostatniego z wymienionych jest to w szczególny sposób uzasadnione, jako że sędzia ten przystąpił do udziału w procedurze powołania na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego nie tylko już po wydaniu wskazanej uchwały trzech Izb Sądu Najwyższego ze stycznia 2020 r., a więc w pełni świadomy jej treści, ale co szczególnie uderzające po wydaniu przez sądy polskie i sądy międzynarodowe licznych orzeczeń, w których wskazano na strukturalną i ustrojową wadliwość procedury powołania sędziów z udziałem KRS ukształtowanej na podstawie ustawy z 8 grudnia 2017 r.

– w świetle której niezależność i bezstronność sędziego nie jest zagwarantowana stronom w sposób wymagany przez art. 45 ust. 1 Konstytucji oraz art. 6 ust. 1 EKPC. Wskazany sędzia miał zatem pełną wiedzę na długo przed rozpoczęciem konkursu na stanowisko sędziego w Sądzie Najwyższym, że udział w nim oznacza akceptację dla stwierdzonej strukturalnej dysfunkcjonalności procesu wyboru, a zatem także wpłynie na ocenę tego, w jakim stopniu jest w stanie wypełnić standard sędziego niezależnego i bezstronnego. Realizacja tych wartości jest zaś nie tyle przywilejem, co przede wszystkim obowiązkiem sądu i nakazem postępowania dla każdego sędziego.

Bez bezstronności, niezależności i niezawisłości nie ma ani sądu ani sędziego w rozumieniu Konstytucji, a przede wszystkim nie będzie właściwej realizacji podstawowego prawa jednostki do sądu, o którym mowa w art. 45 ust. 1 Konstytucji (zob. opracowania zawarte w Bezstronność sędziego w sprawach karnych w świetle zarzutu wadliwości jego powołania, Warszawa 2022). Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak na wstępie. Na marginesie nasuwa się uwaga, że podjęta w następstwie niniejszego orzeczenia procedura przydziału sprawy do referatu innego sędziego powinna pomijać sędziów, których status jest tożsamy ze statusem sędziów M.S. i S.S.[WB][a.ł] ‎