Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III CZP 89/06 Generato dall'IA

Administrative agency request for absent party representative is a free court document under cost law.

Numero d'incarto III CZP 89/06
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Accolto (Allowed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court ruled that a request by an administrative body to appoint a representative for an absent party is exempt from court fees. The applicant argued that since the municipality acts on behalf of the state, no fees should apply, but the lower court raised doubts about the statutory interpretation. The court held that such requests fall under the category of documents submitted to the guardianship court to fulfill a statutory obligation, thereby qualifying for a fee waiver.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 34 § 1 k.p.a.; Art. 95 ust. 1 pkt 4 u.k.s.c.: A request by an administrative body to appoint a representative for an absent party in administrative proceedings constitutes a document submitted to the guardianship court to fulfill a statutory obligation and is exempt from court fees.

Parole chiave

Generato dall'IA
administrative proceedings court fees statutory obligation guardianship court fee exemption representative appointment public administration

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
art. 34 § 1 k.p.a.
wystąpił na podstawie art. 34 § 1 k.p.a. do Sądu
art. 23 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
wnioskodawca wezwany został, zgodnie z art. 23 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca
art. 94 u.k.s.c.
imieniu Skarbu Państwa, a ten – zgodnie z art. 94 u.k.s.c. – nie ma obowiązku
art. 95 ust. 1 pkt 4 u.k.s.c.
wątpliwość co do wykładni art. 95 ust. 1 pkt 4 u.k.s.c.
art. 34 k.p
postępowania administracyjnego (art. 34 k.p.a.) nie podlega opłacie sądowej.
art. 34 § 1 k.p
wystąpił na podstawie art. 34 § 1 k.p.a.
art. 184 k.r.o
podstawie art. 184 k.r.o.
art. 601 k.p.c
realizuje na gruncie przepisów procesowych art. 601 k.p.c.
art. 510 k.p.c
rozumieniu art. 510 k.p.c., jeżeli wykaże konieczność ochrony przez kuratora praw
art. 572 § 1 k.p.c

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
III CZP 117/88

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Uchwała z dnia 24 listopada 2006 r., III CZP 89/06

Sędzia SN Józef Frąckowiak (przewodniczący)

Sędzia SN Iwona Koper (sprawozdawca)

Sędzia SN Krzysztof Pietrzykowski

Sąd Najwyższy w sprawie z wniosku Prezydenta Miasta T. o wyznaczenie

przedstawiciela dla nieobecnego Przemysława G., po rozstrzygnięciu w Izbie

Cywilnej na posiedzeniu jawnym w dniu 24 listopada 2006 r. zagadnienia prawnego

przedstawionego przez Sąd Okręgowy w Toruniu postanowieniem z dnia 31 lipca

2006 r.:

"Czy skierowany do sądu opiekuńczego wniosek o wyznaczenie

przedstawiciela dla nieobecnego celem zastąpienia go w postępowaniu

administracyjnym jest pismem składanym sądowi opiekuńczemu w wykonaniu

obowiązku wynikającego z ustawy, a w konsekwencji, czy od wniosku powinna być

pobrana opłata?"

podjął uchwałę:

Wniosek o wyznaczenie przez sąd przedstawiciela dla nieobecnej strony

postępowania administracyjnego (art. 34 k.p.a.) nie podlega opłacie sądowej.

Uzasadnienie

Prezydent Miasta T. wystąpił na podstawie art. 34 § 1 k.p.a. do Sądu

Rejonowego w Toruniu o wyznaczenie przedstawiciela dla nieobecnej strony celem

zastąpienia jej w postępowaniu administracyjnym w sprawie o wymeldowanie z

miejsca stałego pobytu. Zarządzeniem przewodniczącego w Sądzie Rejonowym

wnioskodawca wezwany został, zgodnie z art. 23 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca

2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. Nr 167, poz. 1398 –

dalej: „u.k.s.c.”), o uiszczenie opłaty sądowej od wniosku.

Przedstawione Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia zagadnienie prawne

powstało przy rozpoznawaniu przez Sąd Okręgowy w Toruniu zażalenia

wnioskodawcy na to zarządzenie, w którym skarżący, wnosząc o uchylenie

obowiązku uiszczenia opłaty, podnosił, że gmina w wykonaniu ustawowego

obowiązku wydawania decyzji w sprawach wymeldowania wykonuje te zadania jako

zadania zlecone z zakresu administracji państwowej stopnia podstawowego w

imieniu Skarbu Państwa, a ten – zgodnie z art. 94 u.k.s.c. – nie ma obowiązku

uiszczania opłat. Sąd Okręgowy argumentacji tej nie podzielił, jednak analizując

kwestię zasadności obciążenia wnioskodawcy opłatą od wniosku powziął

wątpliwość co do wykładni art. 95 ust. 1 pkt 4 u.k.s.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 34 § 1 k.p.a., organ administracji publicznej występuje do sądu

z wnioskiem o wyznaczenie przedstawiciela dla osoby nieobecnej lub niezdolnej do

czynności prawnych, jeżeli przedstawiciel nie został już wyznaczony. W pierwotnym

tekście kodeksu postępowania administracyjnego art. 31 § 1, regulujący tę kwestię i

będący odpowiednikiem obecnego art. 34 § 1, wskazywał na możliwość

wystąpienia przez organ administracji do sądu z takim wnioskiem. W piśmiennictwie

przyjmowano jednak, że mimo to nie chodzi o działanie zależne od uznania

administracyjnego, lecz o uprawnienie, z którego organ administracji ma obowiązek

skorzystać. Dokonana w 1980 r. nowelizacja kodeksu postępowania

administracyjnego nadała temu przepisowi kategoryczne brzmienie, usuwając tym

samym wątpliwości dotyczące tego, że organ administracji ma obowiązek

skierować do sądu taki wniosek.

Jak przyjmuje się w judykaturze, wyznaczenie przez sąd przedstawiciela dla

nieobecnej strony postępowania administracyjnego na wniosek organu

administracyjnego, zgłoszony na podstawie art. 34 § 1 k.p.a., następuje na

podstawie art. 184 k.r.o. (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 9 lutego 1989 r., III

CZP 117/88, OSNC 1990, nr 1, poz. 11). Materialnoprawną normę art. 184 k.r.o.

realizuje na gruncie przepisów procesowych art. 601 k.p.c. W doktrynie przeważa

pogląd, który podziela także Sąd Najwyższy w obecnym składzie, że ustanowienie

kuratora absentis następuje wyłącznie na wniosek, zatem sąd nie może w tym

przypadku działać z urzędu. Wniosek może złożyć każda osoba zainteresowana w

rozumieniu art. 510 k.p.c., jeżeli wykaże konieczność ochrony przez kuratora praw

nieobecnego oraz na podstawie art. 34 § 1 k.p.a. – organ administracyjny.

W sprawach z zakresu prawa rodzinnego i opiekuńczego, obecna ustawa o

kosztach sądowych w sprawach cywilnych zachowała dotychczasowe podmiotowe i

przedmiotowe zwolnienia od opłat sądowych. Na podstawie art. 95 ust. 1 nie

pobiera się opłat od wniosku o przyjęcie oświadczenia o uznaniu dziecka, o nadaniu

dziecku nazwiska, o przysposobienie dziecka, o odebranie osoby podlegającej

władzy rodzicielskiej lub pozostającej pod opieką (pkt 2), będącego podstawą

wszczęcia przez sąd postępowania z urzędu, a także od pism składanych sądowi

opiekuńczemu w wykonaniu obowiązku wynikającego z ustawy albo nałożonego

przez sąd (pkt 4).

Wniosek, o którym mowa w art. 34 § 1 k.p.a., niewymieniony w art. 95 ust 1 w

pkt 2 u.k.s.c., nie mieści się także w kategorii wniosków korzystających z

ustawowego zwolnienia od opłaty sądowej, będących podstawą wszczęcia przez

sąd postępowania z urzędu (pkt 4 in principio), gdyż sąd opiekuńczy nie może

wszcząć z urzędu postępowania o wyznaczenie przedstawiciela dla osoby

nieobecnej lub niezdolnej do czynności prawnych w postępowaniu

administracyjnym.

Artykuł 95 ust. 1 pkt 4 odróżnia od wniosków korzystających ze zwolnienia od

opłaty sądowej pisma – objęte także tym zwolnieniem – składane w wykonaniu

obowiązku ustawowego lub nałożonego przez sąd. Systematyka ustawy o kosztach

sądowych wskazuje, że używane w niej pojęcie pisma podlegającego opłacie jest

pojęciem szerokim, obejmującym m.in. wnioski o wszczęcie postępowania

nieprocesowego (art. 3 ust 2 pkt 7 a u.k.s.c.).

Do pism składanych sądowi opiekuńczemu w wykonaniu obowiązku

wynikającego z ustawy, należą pisma zawiadamiające sąd opiekuńczy o zdarzeniu

uzasadniającym wszczęcie postępowania z urzędu pochodzące od osób, które nie

są upoważnione do złożenia wniosku o wszczęcie postępowania opiekuńczego (art.

572 § 1 k.p.c.), pisemne sprawozdania opiekuna dotyczące osoby i zarządu

majątkiem pozostającego pod opieką (art. 166 § 1 k.r.o. w związku z art. 595 k.p.c.),

ale także mające podstawę w art. 156 k.r.o. wnioski opiekuna o zezwolenie sądu

opiekuńczego we wszelkich ważniejszych sprawach, które dotyczą osoby lub

majątku małoletniego. Odpowiednikiem normy art. 156 k.r.o. na gruncie prawa

procesowego jest art. 593 k.p.c.; postępowanie w nim uregulowane sąd opiekuńczy

może wszcząć tylko na wniosek opiekuna.

Obowiązek złożenia sądowi opiekuńczemu pisma, o którym mowa w art. 95

ust 1 pkt 4 u.k.s.c. może wynikać z każdej ustawy, a nie tylko z kodeksu rodzinnego

i opiekuńczego (np. art. 262 § 1 k.p.k., art. 17 § 1 k.k.w. lub art. 4 ustawy z dnia 26

października 1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich, jedn. tekst: Dz.U z

2002 r. Nr 11, poz. 109). Pismem składanym sądowi opiekuńczemu w wykonaniu

obowiązku ustawowego w rozumieniu art. 95 ust. 1 pkt 4 in fine u.k.s.c. jest więc

także skierowany do tego sądu na podstawie art. 34 k.p.a. wniosek organu

administracyjnego o wyznaczenie przedstawiciela dla nieobecnego celem

zastąpienia go w postępowaniu administracyjnym.

Z tych przyczyn Sąd Najwyższy rozstrzygnął przedstawione zagadnienie

prawne, jak w uchwale.