Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III CZP 55/11 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses legal question due to lower court's clear, unqualified legal stance without genuine doubts.

Numero d'incarto III CZP 55/11
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court refused to rule on a legal question regarding whether a lawyer-certified copy of a company registry document suffices for land registry entries. The lower court firmly rejected the opposing party's argument, citing established precedent that only official copies or notarized originals are valid, and explicitly stated no genuine legal doubts existed. Consequently, the Supreme Court determined that the lower court's position was already clear and undisputed, rendering the legal question unnecessary for resolution.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 390 § 1 k.p.c.; Art. 61 § 1 ust. 1 u.s.n.; The Supreme Court will not rule on a legal question if the lower court has already clearly and unambiguously established the correct legal position without expressing genuine doubts.

Parole chiave

Generato dall'IA
legal question dismissal Supreme Court procedure land registry entry documentary evidence form genuine legal doubt lower court stance procedural requirement

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 390 § 1 k.p.c.
w trybie art. 390 § 1 k.p.c. może być wyłącznie kwestia prawna budząca poważne
Art. 31 ust. 1 u.k.w.h.
szczególnym, o którym stanowi art. 31 ust. 1 u.k.w.h. i nie eliminuje określonego
Art. 129 k.p.c.
wieczystych i hipotece a art. 129 k.p.c. w brzmieniu obowiązującym od dnia 1
Art. 61 § 1 ustawy z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym
Z powyższych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 61 § 1 ustawy
art. 130 § 1 k.p.c
W apelacji wnioskodawca zarzucił niezastosowanie art. 130 § 1 k.p.c.
art. 13 § 2 k.p.c
z art. 13 § 2 k.p.c. poprzez odstąpienie od wezwania pełnomocnika do uzupełnienia
art. 129 k.p.c
wieczystych i hipotece a art. 129 k.p.c.
art. 390 § 1 k.p.c
w trybie art. 390 § 1 k.p.c.
art. 178 ust. 1 Konstytucji RP
tylko Konstytucji oraz ustawom (art. 178 ust. 1 Konstytucji RP).
art. 31 ust. 1 u.k.w.h
szczególnym, o którym stanowi art. 31 ust. 1 u.k.w.h.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
postanowienie SN z dnia 25 stycznia 2007 r., III CZP 100/06
postanowienie SN z dnia 14 grudnia 2007 r., III CZP 110/07
postanowienie SN z dnia 24 maja 2002 r., III CZP 30/02
postanowienie SN z dnia 10 lutego 2006 r., III CZP 1/06
III CZP 33/01
2001 r., III CZP 33/01, niepubl., z dnia 24 stycznia 2002 r„ III CZP 76/01, niepubl.,
III CZP 76/01
2001 r., III CZP 33/01, niepubl., z dnia 24 stycznia 2002 r„ III CZP 76/01, niepubl.,
III CZP 102/05
z dnia 29 listopada 2005 r., III CZP 102/05, niepubl., z dnia 15 grudnia 2006 r.,
III CZP 120/06
Supreme Court dismisses legal question regarding appeal fee payment when lawyer requests fee waiver.
III CZP 135/06
Supreme Court dismisses appeal on procedural grounds, ruling the legal question was improperly framed for appellate review.
III CZP 100/06
Supreme Court dismisses legal question referral due to insufficient reasoning and lack of serious legal doubts.

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt III CZP 55/11

POSTANOWIENIE

Dnia 20 października 2011 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Zbigniew Kwaśniewski (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Anna Kozłowska

SSN Grzegorz Misiurek

w sprawie z wniosku "N. – K." sp. z o.o. w K.

o wpis zmiany nazwy użytkownika wieczystego,

na posiedzeniu jawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 20 października 2011 r.,

na skutek zagadnienia prawnego przedstawionego

przez Sąd Okręgowy

postanowieniem z dnia 31 maja 2011 r.,

"Czy podstawą wpisu w sprawie o wpis w dziale II księgi

wieczystej zmiany nazwy właściciela nieruchomości, może być kopia

odpisu aktualnego z Rejestru Przedsiębiorstw Krajowego Rejestru

Sądowego

potwierdzona

za

zgodność

z

oryginałem

przez

występującego w sprawie pełnomocnika w osobie radcy prawnego

lub adwokata?"

odmawia podjęcia uchwały.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 7 czerwca 2011 r. Sąd Rejonowy oddalił wniosek o

wpis w księdze wieczystej zmiany nazwy

użytkownika wieczystego z powodu

niedołączenia do wniosku dokumentów stanowiących podstawę wpisu. Z

uzasadnienia tego postanowienia wynika, że dołączona do wniosku kserokopia

dokumentu urzędowego jedynie poświadczona przez radcę prawnego za zgodność

z oryginałem nie ma przymiotu dokumentu urzędowego i nie może być podstawą

dokonania wnioskowanego wpisu w księdze wieczystej .

W apelacji wnioskodawca zarzucił niezastosowanie art. 130 § 1 k.p.c. w zw.

z art. 13 § 2 k.p.c. poprzez odstąpienie od wezwania pełnomocnika do uzupełnienia

wniosku przez dołączenie oryginałów dokumentów.

Przy rozpoznawaniu apelacji Sąd Okręgowy powziął poważne wątpliwości

ujęte w przedstawionym do rozstrzygnięcia zagadnieniu prawnym. Uzasadniając je,

skupił się na ocenie wzajemnej relacji między art. 31 ustawy o księgach

wieczystych i hipotece a art. 129 k.p.c. w brzmieniu obowiązującym od dnia 1

stycznia 2010 r., skłaniając się do aprobaty konsekwentnej linii orzecznictwa Sądu

Najwyższego, uznającej wyłącznie oryginał dokumentu lub jego urzędowy odpis

pochodzący od organu wydającego za dokument stanowiący podstawę do

dokonania wpisu w księdze wieczystej. Swoje wątpliwości Sąd odwoławczy

uzasadnił wyłącznie stanowiskiem Sądu Najwyższego wyrażonym w 2010 r.

w dwóch uchwałach, w których Sąd ten uznał poświadczoną za zgodność

z oryginałem, przez pełnomocnika będącego radcą prawnym, kopię odpisu z KRS

za podstawę nadania klauzuli wykonalności w postępowaniu klauzulowym.

Aprobując ten pogląd, Sąd Okręgowy wyraził jednak wątpliwość co do możliwości

jego

wykorzystania

także

w postępowaniu

wieczystoksięgowym,

w którym

dokument stanowi podstawę dokonania wpisu w księdze wieczystej, będącego

orzeczeniem merytorycznym co do istoty sprawy.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Przedmiotem zagadnienia prawnego przedstawionego do rozstrzygnięcia

w trybie art. 390 § 1 k.p.c. może być wyłącznie kwestia prawna budząca poważne

wątpliwości, której wyjaśnienie jest niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy.

Dla skorzystania z uprawnienia przewidzianego w powołanym przepisie konieczny

jest zatem merytoryczny związek między przedstawionym zagadnieniem prawnym,

a podjęciem decyzji co do istoty sprawy. Poza tym rozstrzygnięcie przedstawionego

zagadnienia musi być niezbędne dla rozpoznania środka odwoławczego.

Sąd drugiej

instancji,

przedstawiając

zagadnienie

prawne,

powinien

więc

szczegółowo uzasadnić, na czym polegają jego wątpliwości, dlaczego uważa je za

poważne i dlaczego rozstrzygnięcie tego zagadnienia jest konieczne dla

rozpoznania środka odwoławczego. Argumenty te podlegają rozważeniu przez Sąd

Najwyższy, który w pierwszej kolejności bada, czy spełnione zostały warunki do

podjęcia uchwały (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 7 czerwca

2001 r., III CZP 33/01, niepubl., z dnia 24 stycznia 2002 r„ III CZP 76/01, niepubl.,

z dnia 29 listopada 2005 r., III CZP 102/05, niepubl., z dnia 15 grudnia 2006 r.,

III CZP 120/06, niepubl., z dnia 19 stycznia 2007 r., III CZP 135/06, niepubl., z dnia

25 stycznia 2007 r., III CZP 100/06, niepubl., z dnia 25 czerwca 2008 r., III CZP

49/08, niepubl., z dnia 28 sierpnia 2008 r., III CZP 67/08, niepubl. i z dnia

17 września 2008 r., III CZP 70/08, niepubl.).

Jest tak dlatego, że instytucja pytań prawnych, prowadząca do związania

sądu orzekającego w danej sprawie poglądem Sądu Najwyższego, zawartym

w podjętej uchwale, jest wyjątkiem od konstytucyjnej zasady podległości sędziów

tylko Konstytucji oraz ustawom (art. 178 ust. 1 Konstytucji RP). Powinna być zatem

- jak podkreślił Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały składu siedmiu sędziów

z dnia 30 marca 1999 r., III CZP 62/98 (OSNC 1999, nr 10, poz. 166) - opisywana

z pełnym uświadomieniem tej wyjątkowości, co z kolei nakazuje wykładać przepis

art. 390 § 1 k.p.c. w sposób jak najbardziej ścisły, bez żadnych koncesji na rzecz

argumentów o nastawieniu celowościowym lub utylitarnym.

Przed podjęciem postanowienia w trybie art. 390 § 1 k.p.c. Sąd drugiej

instancji powinien więc rozważyć wszystkie pojawiające się w sprawie kwestie

prawne, które prowadzą do wniosku o konieczności rozstrzygnięcia przez Sąd

Najwyższy zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości (postanowienie

SN z dnia 12 stycznia 2010 r., III CZP 106/09, niepubl.). W szczególności

uzasadnienie postanowienia o przedstawieniu zagadnienia prawnego powinno

zawierać możliwe rozbieżne rozwiązania tego zagadnienia mogące wchodzić

w rachubę wraz z przedstawieniem argumentów w odniesieniu do każdego z nich.

Nie jest natomiast wystarczające ograniczenie się do zaprezentowania jednego

stanowiska, zawierającego przytoczenie wyłącznie argumentów mogących je

uzasadniać Tymczasem tak właśnie postąpił Sąd Okręgowy jednoznacznie

stwierdzając, że art. 129 k.p.c., znajdujący odpowiednie zastosowanie z mocy z art.

13 § 2 k.p.c. w postępowaniu wieczystoksięgowym, nie jest przepisem

szczególnym, o którym stanowi art. 31 ust. 1 u.k.w.h. i nie eliminuje określonego

w tym ostatnim przepisie wymogu załączenia do wniosku dokumentu z podpisem

notarialnie poświadczonym. W stanowczej ocenie Sądu drugiej instancji dokonana

nowelizacja art. 129 k.p.c., z mocą od dnia 1 stycznia 2010 r., pozostaje bez

znaczenia dla interpretacji art. 31 ust. 1 u.k.w.h. Aprobując konsekwentny pogląd

Sądu Najwyższego co do formy orzeczeń mających być podstawą wpisu w księdze

wieczystej oraz wskazując na istnienie trybu uzyskiwania przez stronę odpisów tych

orzeczeń w ilościach prawnie dopuszczalnych, Sąd Okręgowy stwierdził nader

jednoznacznie, że brak jest podstaw do wprowadzania do obrotu prawnego tych

samych dokumentów urzędowych sporządzanych jednak w innej formie aniżeli

przewidziana w art. 31 ust. 1 u.k.w.h. Dostrzeżenie odmiennego poglądu

w orzecznictwie Sądu Najwyższego, wyrażonego jednak wyłącznie w odniesieniu

do postępowania klauzulowego, Sąd Okręgowy uznał za podstawę swoich

wątpliwości co do możliwości zastosowania takiego stanowiska w postępowaniu

wieczystoksięgowym o wpis do księgi wieczystej, bez zaprezentowania jednak

jakichkolwiek argumentów mających uzasadniać stwierdzenie o powzięciu tych

wątpliwości.

Przeciwnie,

Sąd

ten

wzmocnił

konsekwentnie

prezentowane

dotychczas stanowisko, eliminując nawet werbalne li tylko powołanie się na

powzięte wątpliwości, w następstwie wyrażonej oceny, że wpis do księgi wieczystej

jest orzeczeniem merytorycznym co do istoty sprawy, a nie tylko czynnością

o charakterze technicznym.

Wątpliwości Sądu Okręgowego w istocie nie zostały więc sformułowane,

a zwłaszcza umotywowane w sposób usprawiedliwiający wahania tego Sądu

w opowiedzeniu się za określoną koncepcją prawną, spośród obu koncepcji

mogących wchodzić w rachubę.

W tej sytuacji brak jest podstawy prawnej do udzielenia przez Sąd

Najwyższy odpowiedzi na przedstawione przez Sąd Okręgowy zagadnienie

prawne. Celem instytucji przewidzianej w art. 390 k.p.c. nie jest bowiem wspieranie

przez Sąd Najwyższy jednoznacznie sformułowanego i podzielanego stanowiska

sądu drugiej instancji (postanowienia SN: z dnia 25 stycznia 2007 r., III CZP

100/06, niepubl., z dnia 14 grudnia 2007, III CZP 110/07, niepubl.), wyraźnie

dominującego w uzasadnieniu jego postanowienia, w którym brak jest zarazem

wskazania

argumentów

rozstrzygnięcie

jurydycznych

zagadnienia

prawnego

pozwalających

na

inne

możliwe

przedstawionego

w

sentencji

tego

postanowienia. Przeciwko udzieleniu przez Sąd Najwyższy odpowiedzi na

przedstawione zagadnienie prawne przemawia więc okoliczność, że Sąd Okręgowy

dokonał

jednoznacznego

określenia

stanowiska,

które

uznaje

za

trafne,

i zaprezentował w tym zakresie pogląd pozbawiony w istocie wątpliwości, na tyle

przy tym stanowczy, że jego sformułowanie pozwalało mu już na tym etapie

postępowania dokonać oceny trafności zaskarżonego apelacją postanowienia

(postanowienia SN: z dnia 24 maja 2002 r., III CZP 30/02, niepubl.; z dnia 10 lutego

2006 r., III CZP 1/06, niepubl.).

Z powyższych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 61 § 1 ustawy

z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym (Dz.U. Nr 240, poz. 2052 ze zm.)

postanowił, jak w sentencji.