Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III CZP 28/13 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses appeal against court order rejecting creditor's request for additional property valuation in execution proceedings.

Numero d'incarto III CZP 28/13
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court ruled that an appeal against a court order rejecting a request for additional property valuation is inadmissible in execution proceedings. The debtors appealed the lower court's dismissal of their request for a supplementary valuation of the property. The court determined that such an order does not conclude the execution proceedings and therefore falls outside the scope of appealable decisions under the Civil Procedure Code.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 767 § 4 pkt 1 k.p.c.; Art. 394 § 1 k.p.c.: An appeal is not admissible against a court order rejecting a request for additional property valuation because such an order does not conclude the execution proceedings.

Parole chiave

Generato dall'IA
execution proceedings additional valuation admissibility of appeal concluding order civil procedure code

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 767 § 4 pkt 1 k.p.c.
art. 767 4 § 1 k.p.c., zgodnie z którym zażalenie na postanowienie sądu przysługuje
Art. 394 § 1 k.p.c.
Na podstawie art. 394 § 1 k.p.c.
Art. 13 § 2 k.p.c.
w postępowaniu egzekucyjnym (art. 13 § 2 k.p.c.).
Art. 13 § 3 k.p.c.
394 § 1 w związku z art. 13 § 3 k.p.c. nie
Art. 390 § 1 k.p.c.
Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 390 § 1 k.p.c.
art. 951 k.p.c
w trybie art. 951 k.p.c.?”
art. 394 § 1 k.p.c
Na podstawie art. 394 § 1 k.p.c.
art. 13 § 2 k.p.c
w postępowaniu egzekucyjnym (art. 13 § 2 k.p.c.).
Art. 950 k.p.c
Art. 950 k.p.c. zarówno w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ustawą
art. 13 § 3 k.p.c
394 § 1 w związku z art. 13 § 3 k.p.c.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt III CZP 28/13

UCHWAŁA

Dnia 22 maja 2013 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Jacek Gudowski (przewodniczący)

SSN Wojciech Katner

SSN Barbara Myszka (sprawozdawca)

w sprawie egzekucyjnej z wniosku wierzycieli Banku Polska Kasa Opieki S.A.

w W., A. H. i M. H.

prowadzonej przez komornika przy Sądzie Rejonowym

przeciwko dłużnikom D. K. i G. K.,

po rozstrzygnięciu w Izbie Cywilnej na posiedzeniu jawnym

w dniu 22 maja 2013 r.

zagadnienia prawnego

przedstawionego przez Sąd Okręgowy

postanowieniem z dnia 7 grudnia 2012 r.,

„Czy dopuszczalne jest zażalenie na postanowienie sądu

I instancji oddalające skargę na czynność komornika polegającą na

wydaniu postanowienia o oddaleniu wniosku dłużnika lub wierzyciela

o dokonanie dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości

w trybie art. 951 k.p.c.?”

podjął uchwałę:

Na postanowienie oddalające skargę na czynność komornika,

polegającą na oddaleniu wniosku o sporządzenie dodatkowego

opisu i oszacowania (art. 951 k.p.c.), zażalenie nie przysługuje.

Uzasadnienie

W

toku

postępowania

egzekucyjnego

obejmującego

egzekucję

z nieruchomości, dłużnicy, D. K. i G. K., złożyli wniosek o dokonanie dodatkowego

opisu i oszacowania. Postanowieniem z dnia 15 września 2011 r. Komornik

Sądowy przy Sądzie Rejonowym wniosek ten oddalił, a postanowieniem z dnia 29

maja 2012 r. Sąd Rejonowy oddalił skargę dłużników na to postanowienie.

W zażaleniu na postanowienie oddalające skargę dłużnicy domagali się jego

zmiany przez uwzględnienie skargi ewentualnie uchylenia i przekazania sprawy do

ponownego rozpoznania.

Sąd Okręgowy powziął poważne wątpliwości co do dopuszczalności

zażalenia, którym dał wyraz w przedstawionym Sądowi Najwyższemu do

rozstrzygnięcia zagadnieniu prawnym, przytoczonym na wstępie uchwały.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kwestię dopuszczalności zażalenia w postępowaniu egzekucyjnym reguluje

art. 767 4 § 1 k.p.c., zgodnie z którym zażalenie na postanowienie sądu przysługuje

w wypadkach wskazanych w ustawie. Do wypadków tych należy zaliczyć przepisy

części trzeciej kodeksu postępowania cywilnego, w których ustawodawca wyraźnie

przewidział dopuszczalność zażalenia na konkretne postanowienie sądu pierwszej

instancji (np. art. 768, 770, 828, 859, 908 § 1, 998 § 2, 1028 § 3, 1061 § 2 k.p.c.),

a ponadto

art.

§

k.p.c.,

znajdujący

odpowiednie

zastosowanie

w postępowaniu egzekucyjnym (art. 13 § 2 k.p.c.). Na podstawie art. 394 § 1 k.p.c.

zażalenie przysługuje na postanowienia kończące postępowanie egzekucyjne oraz

na postanowienia wskazane w pkt 1 – 12 tego przepisu, jeżeli mogą być wydane

w tym postępowaniu (zob. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 28 listopada 1969 r.,

III CZP 83/69, OSNCP 1970, nr 6, poz. 105).

Art. 950 k.p.c. zarówno w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ustawą

z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego

oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 233, poz. 1381), jak i w aktualnym

brzmieniu, mającym zastosowanie do postępowań wszczętych po dniu wejścia

w życie tej ustawy, nie określa wyraźnie, na jakie postanowienia sądu przysługuje

zażalenie. Dyrektywy wykładni językowej prowadzą jednak do wniosku, że chodzi

tu wyłącznie o postanowienia sądu wydane na skutek zaskarżenia dokonanego

opisu i oszacowania; innymi słowy, o postanowienia uwzględniające lub oddalające

skargę na czynność komornika polegającą na dokonaniu opisu i oszacowania.

Za taką interpretacją art. 950 k.p.c. przemawiają również dyrektywy wykładni

celowościowej, dokonanie opisu i oszacowania zamyka bowiem etap egzekucji,

obejmujący szereg czynności istotnych z punktu widzenia dalszego toku

postępowania egzekucyjnego. Uzasadnione jest zatem przyznanie stronom

zażalenia, a tym samym poddanie tej czynności dodatkowej kontroli sądu drugiej

instancji. Podobną regulację zawierał kodeks postępowania cywilnego z 1930 r.

(jedn. tekst: Dz.U. z 1950 r. Nr 43, poz. 394 ze zm.), pod rządem którego od opisu

i oszacowania przysługiwały zarzuty, a na postanowienie sądu wydane po

rozpoznaniu zarzutów zażalenie.

Nie inaczej ma się rzecz, gdy chodzi o dodatkowy opis i oszacowanie.

Zgodnie z art. 951 k.p.c., jeżeli w stanie nieruchomości pomiędzy sporządzeniem

opisu i oszacowania a terminem licytacyjnym zajdą istotne zmiany, na wniosek

wierzyciela lub dłużnika może nastąpić dodatkowy opis i oszacowanie. Czynność ta

służy skorygowaniu pierwotnego opisu i oszacowania przez uwzględnienie

zaistniałych zmian, co nie umniejsza jednak jej znaczenia dla dalszego toku

postępowania egzekucyjnego. Dodatkowy opis i oszacowanie bowiem swą funkcją

odpowiada opisowi pierwotnemu, a ustalona w nim suma oszacowania zamiast

sumy określonej w pierwotnym oszacowaniu stanowi podstawę ustalenia ceny

wywołania. W tej sytuacji brak argumentów przemawiających za przyjęciem

odmiennych zasad zaskarżalności dodatkowego opisu i oszacowania. Wręcz

przeciwnie, zasady te powinny być takie same, jak w wypadku opisu pierwotnego.

Konkludując ten wątek rozważań, trzeba przyjąć, że w świetle art. 950 k.p.c.

zażalenie przysługuje na postanowienie sądu wydane na skutek skargi zarówno na

pierwotny, jak i dodatkowy opis i oszacowanie. Nie przysługuje natomiast na

postanowienia sądu wydane po rozpoznaniu skargi na inne czynności komornika

o mniej doniosłym znaczeniu niż opis i oszacowanie, np. na czynności

przygotowawcze lub związane z oceną zasadności wniosku o dokonanie

dodatkowego opisu i oszacowania.

W

tej sytuacji rozstrzygnięcia wymaga kwestia, czy postanowienie

oddalające skargę na czynność komornika, polegającą na oddaleniu wniosku

o sporządzenie dodatkowego opisu i oszacowania, może być uznane za kończące

postępowanie w sprawie w rozumieniu art. 394 § 1 w związku z art. 13 § 2 k.p.c.

Problem kwalifikacji postanowień sądu wydawanych w postępowaniu

egzekucyjnym jako kończących postępowanie w sprawie był już niejednokrotnie

przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego. Za utrwalone w orzecznictwie można

przy tym uznać stanowisko, według którego rozstrzygające znaczenie dla

zaskarżalności postanowienia ma to, czy jego przedmiot i treść uprawnia do

wniosku, że kończy ono postępowanie w sprawie egzekucyjnej (zob. uchwałę Sądu

Najwyższego z dnia 6 listopada 2008 r., III CZP 106/08, OSNC 2009, nr 10,

poz. 134 oraz orzeczenia powołane w jej uzasadnieniu).

W niektórych orzeczeniach podkreślano, że odpowiednie stosowanie art. 394

§ 1 k.p.c. w postępowaniu egzekucyjnym wymaga niezbędnej adaptacji do celów

i form tego postępowania, w związku z czym za kończące postępowanie w sprawie

uznać należy nie tylko postanowienia kończące całe postępowanie egzekucyjne,

lecz także te, które kończą samodzielną część tego postępowania. Trzeba jednak

dodać,

że

koncepcja

ta

przyjmowana

była

głównie

z

punktu

widzenia

dopuszczalności rewizji nadzwyczajnej oraz skargi na niezgodność prawomocnego

orzeczenia z prawem (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 4 stycznia

1973 r., III CRN 344/72, OSNCP 1973, nr 7-8, poz. 144, z dnia 12 listopada 1997 r.,

III CZP 55/97, Prok. i Pr. 1998, nr 2, poz. 35 i z dnia 5 lipca 2006 r., IV CNP 25/06,

OSNC 2007, nr 3, poz. 48).

Nie ulega wątpliwości, że postanowienie sądu oddalające skargę na

czynność komornika, polegającą na oddaleniu wniosku o dodatkowy opis

i oszacowanie nie kończy postępowania egzekucyjnego w całości. Po wydaniu tego

postanowienia następuje bowiem przejście do kolejnego etapu egzekucji, w którym

podstawą ustalenia ceny wywołania będzie pierwotne oszacowanie. Nie można też

przyjąć,

że

postanowienie,

o

którym

mowa

kończy

samodzielną

część

postępowania egzekucyjnego, ponieważ cechę tę można przypisać jedynie

postanowieniu orzekającemu o pierwotnym opisie i oszacowaniu. Oznacza to, że

w fazie postępowania poprzedzającej licytację postanowienie oddalające skargę na

odmowę sporządzenia przez komornika dodatkowego opisu i oszacowania ma

jedynie charakter incydentalny.

Trzeba zatem przyjąć, że art. 394 § 1 w związku z art. 13 § 3 k.p.c. nie

dopuszcza zażalenia na postanowienie oddalające skargę na czynność komornika,

polegającą na oddaleniu wniosku o dodatkowy opis i oszacowanie. Stanowisko

takie Sąd Najwyższy zajął również w uchwale z dnia 22 maja 2013 r., III CZP 19/13

(nie publ.).

Na koniec wypada dodać, że przeciwko dopuszczalności zażalenia –

niezależnie od braku podstaw normatywnych do jego przyjęcia – przemawia także

wzgląd na sprawność postępowania egzekucyjnego i zapobieganie jego zbędnemu

przewlekaniu. Interes dłużnika nie powinien natomiast doznać uszczerbku, gdyż

skutki

ewentualnej

błędnej

decyzji

co

do

potrzeby

dodatkowego

opisu

i oszacowania podlegają weryfikacji w toku licytacji, która pozwala osiągnąć cenę,

jaką zaoferuje ewentualny nabywca.

Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 390 § 1 k.p.c.

rozstrzygnął przedstawione zagadnienie prawne, jak w uchwale.