Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III CZP 18/07 Generato dall'IA

Supreme Court allows pre-2006 waiver of public property rights under Civil Code Art. 179.

Numero d'incarto III CZP 18/07
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Accolto (Allowed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court ruled that a county's waiver of property rights to a municipality, executed before July 15, 2006, was legally valid. Although the Constitutional Court had declared Article 179 of the Civil Code unconstitutional and effective only from that date, the Supreme Court determined that acts performed prior to the expiration were permissible. The court reasoned that the public nature of ownership does not preclude disposition under the Civil Code, and legislative intent did not forbid such transactions for public entities.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 179 k.c.; Art. 13 ust. 1 u.g.n.; Public legal persons may waive property rights under the Civil Code prior to the expiration of the unconstitutional provision's validity.

Parole chiave

Generato dall'IA
waiver of property rights public legal persons Civil Code Article 179 Constitutional Court ruling municipal property disposition

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 179 k.c.
własności przez powiat na rzecz gminy na podstawie art. 179 k.c.?"
Art. 13 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami
również art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce
Art. 16 ustawy o gospodarce nieruchomościami
Z tego względu zastrzeżenie znajdujące się w art. 16 nie może się
Art. 4 pkt 9a ustawy o gospodarce nieruchomościami
samorządowym osobom prawnym, przy czym treść tego przepisu oraz art. 4 pkt 9a
Art. 2 Konstytucji
jest niezgodny z art. 2 i 165 Konstytucji i traci moc z dniem 15 lipca 2006 r.
Art. 165 Konstytucji
art. 179 k.c
własności przez powiat na rzecz gminy na podstawie art. 179 k.c.?"
art. 390 k.p.c
art. 390 k.p.c. uchwałę, jak na wstępie.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Uchwała z dnia 8 marca 2007 r., III CZP 18/07

Sędzia SN Hubert Wrzeszcz (przewodniczący)

Sędzia SN Zbigniew Strus (sprawozdawca)

Sędzia SN Kazimierz Zawada

Sąd Najwyższy w sprawie z wniosku Powiatu T. przy uczestnictwie Gminy Ś. o

wpis, po rozstrzygnięciu w Izbie Cywilnej na posiedzeniu jawnym w dniu 8 marca

2007 r. zagadnienia prawnego przedstawionego przez Sąd Okręgowy w Gliwicach

postanowieniem z dnia 22 listopada 2006 r.:

"Czy przed dniem 15 lipca 2006 r. dopuszczalne było zrzeczenie się prawa

własności przez powiat na rzecz gminy na podstawie art. 179 k.c.?"

podjął uchwałę:

Przed dniem 15 lipca 2006 r. dopuszczalne było zrzeczenie się przez

powiat prawa własności nieruchomości na podstawie art. 179 k.c.

Uzasadnienie

Sąd Rejonowy po założeniu księgi wieczystej nr (...)93 dla nieruchomości

składającej się z działek nr 305/2 i 307/2 odłączonych z księgi wieczystej nr (...)30

dokonał wpisu w założonej księdze jako właściciela Gminę Ś. na podstawie aktu

notarialnego z dnia 30 czerwca 2006 r. zawierającego zrzeczenie się przez Powiat

T. prawa własności na podstawie art.179 k.c. Sąd dokonujący wpisu

postanowieniem wydanym na skutek skargi Gminy na wpis dokonany dnia 31 lipca

2006 r. przez referendarza sądowego zwrócił uwagę m.in. na treść wyroku

Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 marca 2005 r., K 9/04 (OTK-A Zb.Urz. 2005,

nr 3, poz. 24), tj. sprzed daty aktu notarialnego zawierającego zrzeczenie się

własności, uznał jednak, że o stosowaniu nadal art.179 k.c. przesądza odroczenie

utraty mocy obowiązującej przepisu do dnia 15 lipca 2006 r.

Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację Gminy Ś. od wpisu, powziął wątpliwości

przedstawione w postanowieniu. (...)

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Nieograniczona formuła art. 179 k.c. pozwala przyjąć, że podmioty

publicznoprawne mogą zrzekać się własności nieruchomości. Dopuszcza to

również art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce

nieruchomościami (jedn. tekst: Dz.U. z 2004 r. Nr 261 poz. 2603 ze zm. – dalej

"u.g.n."), stanowiący, że nieruchomości będące własnością państwa i jednostek

samorządu terytorialnego mogą być przedmiotem m.in. zrzeczenia się, do którego

stosuje się odpowiednio art. 179 k.c. W przepisie tym wyrażono myśl, że publiczny

charakter własności nieruchomości nie wyklucza dyspozycji przedmiotem własności

w sposób określony w kodeksie cywilnym. Artykuł 16 u.g.n. ogranicza swobodę

rozporządzania, ale tylko prawem własności przysługującym państwowym i

samorządowym osobom prawnym, przy czym treść tego przepisu oraz art. 4 pkt 9a

u.g.n. nie pozostawiają wątpliwości, że wymienione podmioty nie mogą być

utożsamiane z mającymi również podmiotowość prawną jednostkami samorządu

terytorialnego. Z tego względu zastrzeżenie znajdujące się w art. 16 nie może się

odnosić do powiatu jako jednostki samorządu terytorialnego.

Odmiennej wykładni art. 179 k.c. nie uzasadniają argumenty systemowe,

funkcjonalne ani celowościowe. Prawo własności daje szerokie uprawnienia m.in. w

zakresie rozporządzania; przyjmuje się, że wynika z niego również możliwość

zrzeczenia się rzeczy. Zróżnicowanie osób prawnych takich jak Skarb Państwa i

jednostki samorządu terytorialnego pociąga za sobą zmienność ich potrzeb, nie

można zatem odrzucić racjonalnych motywów zrzekania się nieruchomości. Do

kompetencji ustawodawcy należy wskazanie podmiotu obowiązanego do

przejmowania rzeczy niechcianych i warunków przejęcia, natomiast z istoty

podmiotowości publicznoprawnej i statusu nieruchomości nie wynikają wprost

przeciwwskazania do rozporządzania w sposób określony w art. 179 k.c.

Ze względu na konstytucyjną ochronę samodzielności gmin, Trybunał

Konstytucyjny wyrokiem z dnia 15 marca 2005 r., K 9/04, stwierdził, że art. 179 k.c.

jest niezgodny z art. 2 i 165 Konstytucji i traci moc z dniem 15 lipca 2006 r.

Czynności zrzeczenia się dokonane przed tą datą były jednak dopuszczalne. (...)

Kierując się wymienionymi argumentami, Sąd Najwyższy podjął na podstawie

art. 390 k.p.c. uchwałę, jak na wstępie.