Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III CZP 118/05 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses request for ruling on wage increase claims due to lack of legal interest.

Numero d'incarto III CZP 118/05
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court refused to issue a ruling on the legal questions presented by the Court of Appeal. The court determined that the legal issues were already settled in a prior decision regarding the same matter. Consequently, the court found that issuing a new ruling would be pointless and without legal interest.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 357 § 1 k.c.; Art. 390 k.p.c.: A court must refuse to issue a ruling if the legal question has already been decided in a prior case, rendering the current proceeding pointless.

Parole chiave

Generato dall'IA
lack of legal interest res judicata pointless proceeding wage increase claims public health facility statutory interpretation dismissal of ruling

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 357 § 1 k.c.
że podstawą prawną takiego roszczenia nie może być art. 357 1 k.c., ponieważ
Art. 390 k.p.c.
Dlatego Sąd Najwyższy na podstawie art. 390 k.p.c. odmówił podjęcia
art. 32 Konstytucji
7 i art. 32 Konstytucji i nie jest niezgodny z art.
art. 20 Konstytucji
32 Konstytucji i nie jest niezgodny z art. 20 Konstytucji.
art. 56 k.c
stanowi – w związku z art. 56 k.c.
art. 390 k.p.c
Dlatego Sąd Najwyższy na podstawie art. 390 k.p.c.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt III CZP 118/05

POSTANOWIENIE

Dnia 19 maja 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Antoni Górski (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Zbigniew Kwaśniewski

SSN Krzysztof Pietrzykowski

Protokolant Bożena Kowalska

w sprawie z powództwa Szpitala Neuropsychiatrycznego […] Samodzielnego

Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w L.

przeciwko Narodowemu Funduszowi Zdrowia w Warszawie

o zapłatę,

po rozstrzygnięciu w Izbie Cywilnej na posiedzeniu jawnym

w dniu 19 maja 2006 r.,

zagadnienia prawnego przedstawionego przez Sąd Apelacyjny

postanowieniem z dnia 14 lipca 2005 r.,

1. "Czy nałożenie na samodzielne publiczne zakłady opieki

zdrowotnej obowiązku podwyższania pracownikom od 2001 r.

wynagrodzenia w związku z wejściem w życie ustawy z dnia

22 grudnia 2000 r. o zmianie ustawy o negocjacyjnym systemie

kształtowania

przyrostu

przeciętnych

wynagrodzeń

u przedsiębiorców oraz o zmianie niektórych ustaw i ustawy

o zakładach opieki zdrowotnej (Dz.U. z 2001 r., Nr 5, poz. 45),

wprowadzającej

do

ustawy

z

dnia

grudnia

1994

r.

o negocjacyjnym systemie kształtowania przyrostu przeciętnych

wynagrodzeń u przedsiębiorców oraz o zmianie niektórych ustaw

(Dz.U. z 1995 r. Nr 1, poz. 2 i Nr 43, poz. 221, z 1997 r. Nr 121, poz.

770 oraz z 1998 r. Nr 162, poz. 1112) przepis art. 4a, może być

uznane za nadzwyczajną zmianę stosunków w rozumieniu przepisu

art. 357

k.c., uzasadniającą żądanie zmiany przez sąd umowy

zawartej pomiędzy samodzielnym publicznym zakładem opieki

zdrowotnej a Kasą Chorych (obecnie Narodowym Funduszem

Zdrowia) o udzielanie świadczeń zdrowotnych w zakresie oznaczenia

wysokości świadczenia; jeżeli tak - to czy jedynie za okres 2001 r.,

czy również za lata następne ?

2. Czy przepis art. 4a ustawy z dnia 16 grudnia 1994 r.

o negocjacyjnym systemie kształtowania przyrostu przeciętnych

wynagrodzeń u przedsiębiorców oraz o zmianie niektórych ustaw

(Dz.U. z 1995 r. Nr 1, poz. 2 ze zm.), wprowadzony do tej ustawy

nowelą z dnia 22 grudnia 2000 r. (Dz.U. z 2001 r., Nr 5, poz. 45),

może stanowić podstawę do występowania przez samodzielny

publiczny zakład opieki zdrowotnej z roszczeniami do Kasy Chorych

(obecnie Narodowego Funduszu Zdrowia) o zwrot kwot wypłaconych

pracownikom z tytułu podwyżek wynagrodzeń w wyniku realizacji

obowiązku nałożonego tym przepisem; jeżeli tak - to czy jedynie za

okres 2001 r., czy również za lata późniejsze, a ponadto w jakim

zakresie: w całości czy w części (np. straty poniesionej przez

samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej w danym roku) ?"

odmawia podjęcia uchwały.

Uzasadnienie

Rozpoznając apelacje od orzeczeń Sądu Okręgowego w W. w sprawach z

powództw dwóch publicznych zakładów opieki zdrowotnej przeciwko Narodowemu

Funduszowi

Zdrowia

zwrot

podwyższonych

wynagrodzeń,

wypłaconych

pracownikom na podstawie art. 4a ustawy z dnia 16 grudnia 1994 r.

o negocjacyjnym systemie kształtowania przyrostu przeciętnych wynagrodzeń

u przedsiębiorców oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 1995 r., Nr 1, poz. 2),

dalej: „ustawa z 1994 r.” Sąd Apelacyjny powziął poważne wątpliwości prawne

związane z wykładnią tego przepisu oraz ze skutkami wejścia jego w życie, które

sformułował

w

postaci

dwóch

zagadnień

prawnych

przekazanych

do

rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

1. Artykuł 4a ustawy z 1994 r. został wprowadzony do niej ustawą

nowelizującą z dnia 22 grudnia 2000 r., (Dz. U. Nr 5, poz. 45). Od początku

obowiązywania przepis ten budził kontrowersje i wątpliwości, które brały się stąd,

że dokonując przewidzianego w nim

podwyższenia wynagrodzeń pracowników

publicznych samodzielnych zakładów opieki zdrowotnej w latach 2001 – 2002,

ustawodawca nie wskazał źródła sfinansowania tych podwyżek. Dało to asumpt do

zakwestionowania konstytucyjności takiego sposobu regulacji prawnej. W wyroku

z dnia 18 grudnia 2002 r., K 43/01 (OTK ZU 2002, nr 7, poz. 96) Trybunał

Konstytucyjny orzekł, że art. 4a ustawy z 1994 r., rozumiany jako tworzący

współodpowiedzialność systemu finansów publicznych za jego wykonanie jest

zgodny z art. 2, art. 7 i art. 32 Konstytucji i nie jest niezgodny z art. 20 Konstytucji.

Jednocześnie Trybunał przesądził, że kwestionowany przepis ustawy z 1994 r.

przyznawał

indywidualne

roszczenia

pracownikom

wobec

samodzielnych

publicznych zakładów opieki zdrowotnej, jako pracodawców. W takim stanie

prawnym doszło do rozbieżności w orzecznictwie sądowym na tle tego, czy

pracodawcy

ci

mogą

dochodzić

a podwyższonych z mocy ustawy

zwrotu

wypłaconych

pracownikom,

wynagrodzeń, od Kas Chorych (obecnie

Narodowego Funduszu Zdrowia), a jeśli tak, na jakiej podstawie prawnej. Przeciął

je Sąd Najwyższy w uchwale siedmiu sędziów z dnia 30 marca 2006 r., III CZP

130/05, (dotychczas niepublikowanej), w której orzekł, że art. 4a ustawy z dnia

16 grudnia 1994 r. stanowi – w związku z art. 56 k.c. – podstawę roszczenia

samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej w stosunku do kasy chorych

(Narodowego Funduszu Zdrowia) o zwrot kosztów zwiększonego wynagrodzenia

pracowników, jeżeli zakład ten, mimo prawidłowego gospodarowania środkami

uzyskanymi na podstawie umowy o udzielenie świadczeń zdrowotnych, nie mógł

tych kosztów pokryć w całości lub części. W ten sposób przesądzona została

kwestia dotycząca znaczenia prawnego art. 4a ustawy w procesach wytaczanych

przez publiczne zakłady opieki zdrowotnej przeciwko Narodowemu Funduszowi

Zdrowie o zwrot wypłaconego pracownikom wynagrodzenia, podwyższonego

z mocy tego przepisu w latach 2002 – 2002., co czyni bezprzedmiotowym

wypowiadanie się przez Sąd Najwyższy w tej samej kwestii w formie uchwały

w niniejszej sprawie (pkt. 2 pytania prawnego). W uzasadnieniu tamtej uchwały

wyjaśniona została także wątpliwość prawna, zgłoszona przez Sąd Apelacyjny

w punkcie 1 – szym rozpatrywanego zagadnienia prawnego. Przesądzono w niej,

że podstawą prawną takiego roszczenia nie może być art. 357 1 k.c., ponieważ

powództwo oparte na tym przepisie ma charakter powództwa o ukształtowanie

prawa, gdyż zmierza do uzyskania zmiany lub wygaśnięcia stosunku prawnego. Nie

może zatem wchodzić w rachubę w sytuacji, w której ten stosunek prawny już

wygasł na skutek wypłacenia podwyższonego z mocy prawa wynagrodzenia

pracownikom za 2001 r. Sąd Najwyższy w składzie powiększonym potwierdził więc

prawidłowość stanowiska prawnego, wyrażonego w tej kwestii m.in. w wyroku

z dnia 17 marca 2005 r., III CK 405/04 (OSNC 2006, nr 2, poz. 36). W tym stanie

rzeczy podejmowanie w tej samej kwestii prawnej uchwały w niniejszej sprawie

stało się niecelowe (pkt 1 –szy pytania prawnego).

2. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wyjaśnione zostało, że art. 4a ustawy

z 1994 r. miał charakter przejściowy, o wyraźnie określonym czasie obowiązywania:

art. 4a ust. 1 obowiązywał tylko w odniesieniu do wzrostu wynagrodzeń w 2001 r.,

zaś art. 4a ust. 2 – do wzrostu wynagrodzeń w 2002 r. W związku z tym mechanizm

ustawowej ingerencji w wysokość wynagrodzeń, poczynając od 2003 r., nie miał

zastosowania, a wzrost wynagrodzeń powinien się dokonywać w ramach rozwiązań

systemowych przewidzianych w pozostałych przepisach ustawy z dnia 16 grudnia

1994 r. Celem przejściowego przepisu art. 4a o przyroście wynagrodzeń ex lege

w latach 2001 i 2002 było podniesienie wynagrodzeń pracowników samodzielnych

publicznych zakładów opieki zdrowotnej do poziomu, który tworzył punkt wyjścia dla

wykorzystania instrumentów ustalania przyrostu wynagrodzeń przewidzianych w tej

ustawie. Objęcie samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej systemem

negocjacyjnego kształtowania przyrostu przeciętnych wynagrodzeń wymagało

incydentalnej

interwencji

ustawodawcy

w

postaci

ustawowej

podwyżki

wynagrodzenia o określoną kwotę (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 5 maja

2005 r., III PK 20/05, OSNP 2006, nr 1 – 2, poz. 9 i z dnia 23 lutego 2005 r., III PK

65/04, OSNP 2005, nr 20, poz. 320, oraz uchwały z dnia 20 maja 2004 r., II PZP

7/04, (OSNP 2004, nr 19, poz. 327, i z dnia 81 grudnia 2004 r. – w składzie siedmiu

sędziów - I PZP 8/04, OSNP 2005, nr 8, poz. 105). Taki charakter art. 4a ustawy

potwierdzony został też w uzasadnieniu powołanej uchwały siedmiu sędziów z dnia

30 marca 2006 r. III CZP 130/05. W ten sposób wyjaśniona została kwestia

podniesiona w punkcie drugim zagadnienia prawnego przedstawionego do

rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu, że nie można dochodzić na podstawie art.

4a ustawy z 1994 r. zasądzenia od Narodowego Funduszu Zdrowie zwrotu

podwyższonych z mocy tego przepisu wynagrodzeń za okres poczynając od

1 stycznia 2003 r. Podejmowanie uchwały w tym przedmiocie stało się więc również

niecelowe.

Dlatego Sąd Najwyższy na podstawie art. 390 k.p.c. odmówił podjęcia

uchwały w niniejszej sprawie.

jc