Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III CZP 117/07 Generato dall'IA

Bankruptcy court ruling on advance payment order is appealable and must be reasoned by default.

Numero d'incarto III CZP 117/07
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Accolto (Allowed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court ruled that a bankruptcy commissioner's order requiring a creditor to pay advance costs is appealable and must be reasoned by default. The creditor argued for exemption from costs due to employment compensation, while the court clarified the legal form of the commissioner's decision. The court held that since the appeal is heard by the bankruptcy court as a second-instance body, it must reason its ruling under specific bankruptcy and civil procedure statutes.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 235 ust. 2 Prawo upadłościowe i naprawcze; Art. 219 ust. 2 Prawo upadłościowe i naprawcze; Art. 397 § 1 k.p.c.: A bankruptcy commissioner's order requiring advance payment of costs is appealable, and the court hearing the appeal must reason its decision by default regardless of the session type.

Parole chiave

Generato dall'IA
bankruptcy proceedings advance payment order appealable decision reasoning by default second instance court creditor costs legal form of ruling

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 235 ust. 2 of the Bankruptcy and Insolvency Act
Czy na decyzję sędziego-komisarza wydaną na zasadzie art. 235 ust.
Art. 219 ust. 2 of the Bankruptcy and Insolvency Act
bezpośrednio jedynie do zdania drugiego” art. 235 ust. 2 Pr.u.n. Zgodnie z art. 219
Art. 397 § 1 of the Code of Civil Procedure
drugiej instancji powinna znajdować swoje rozstrzygnięcie w art. 397 § 1 1 k.p.c.,
art. 357 § 1 k.p.c
do art. 357 § 1 k.p.c. i modyfikuje przyjęte w tym przepisie reguły uzasadniania
art. 390 k.p.c
Z tych względów Sąd Najwyższy podjął uchwałę, jak na wstępie (art. 390

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Uchwała z dnia 17 stycznia 2008 r., III CZP 117/07

Sędzia SN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący)

Sędzia SN Mirosław Bączyk (sprawozdawca)

Sędzia SN Katarzyna Tyczka-Rote

Sąd Najwyższy w sprawie upadłościowej "P.W.B." sp. z o.o. w B. w

przedmiocie zażalenia Zdzisława C. na zarządzenie sędziego-komisarza po

rozstrzygnięciu w Izbie Cywilnej na posiedzeniu jawnym w dniu 17 stycznia 2008 r.

zagadnienia prawnego przedstawionego przez Sąd Rejonowy dla Warszawy PragiPółnoc w Warszawie postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2007 r.:

"1. Czy na decyzję sędziego-komisarza wydaną na zasadzie art. 235 ust. 2

zdanie pierwsze Pr. up. i napr. przysługuje zażalenie?

2. Czy sąd upadłościowy działający jako sąd drugiej instancji obowiązany jest

swe orzeczenia uzasadniać?"

podjął uchwałę:

Na postanowienie sędziego-komisarza, zobowiązujące wierzyciela do

złożenia zaliczki na koszty związane ze zgłoszeniem wierzytelności po

upływie terminu wyznaczonego do zgłoszenia, przysługuje zażalenie (art. 235

ust. 2 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe i naprawcze,

Dz.U. Nr 60, poz. 535 ze zm.). Postanowienie rozstrzygające o tym zażaleniu

sąd uzasadnia z urzędu.

Uzasadnienie

W toku postępowania upadłościowego sędzia-komisarz wezwał wierzyciela do

uiszczenia zaliczki na koszty postępowania związane ze zgłoszeniem

wierzytelności po upływie terminu przewidzianego do zgłoszenia (art. 235 ust. 1

ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe i naprawcze, Dz.U. Nr 60,

poz. 535 ze zm. – dalej: ”Pr.u.n.”). Zarządzenie sędziego-komisarza zostało

zaskarżone przez wierzyciela zażaleniem, w którym skarżący domagał się

uchylenia zarządzenia, zarzucając naruszenie art. 97 ustawy z dnia 28 listopada

2005 r. o kosztach w sprawach cywilnych (Dz.U. Nr 167, poz. 1398 ze zm.),

wierzyciel zgłosił bowiem wierzytelność będącą wynagrodzeniem za pracę i dlatego

powinien być, zdaniem skarżącego, zwolniony z obowiązku ponoszenia wydatków.

Rozpoznając zażalenie wierzyciela, Sąd Rejonowy powziął wątpliwość co do

tego, w jakiej formie powinno zapaść rozstrzygnięcie przewidziane w art. 235 ust. 2

Pr.u.n. (zarządzenie lub postanowienie sędziego-komisarza), czy na ewentualne

postanowienie sędziego-komisarza w tej materii przysługuje zażalenie, a w razie

odpowiedzi pozytywnej, czy sąd upadłościowy – działający jako sąd drugiej instancji

– obowiązany jest uzasadnić swoje stanowisko. (...)

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

(...) W art. 235 ust. 2 Pr.u.n. przewidziano rozstrzygnięcie sędziego-komisarza

obejmujące zobowiązanie wierzyciela do złożenia zaliczki na koszty związane ze

zgłoszeniem wierzytelności po upływie terminu wyznaczonego do zgłoszenia oraz

rozstrzygnięcia zawierające zwrot zgłoszenia wierzytelności w razie niezłożenia

wspomnianej zaliczki. W literaturze dominuje trafne stanowisko, że zwrot zgłoszenia

wierzytelności w razie nieuiszczenia zaliczki następuje w formie zarządzenia (art.

235 ust. 2 zdanie drugie Pr.u.n.). Formę zarządzenia sędziego-komisarza przyjęto

także w uchwałach Sądu Najwyższego z dnia 2 marca 2005 r., III CZP 90/04 (OSN

2006, nr 2, poz. 20) i z dnia 2 marca 2005 r., III CZP 98/04 (OSN 2006, nr 2, poz.

21) w przypadku zwrotu zgłoszenia wierzytelności na podstawie art. 242 Pr.u.n.,

jakkolwiek w uzasadnieniu uchwały z dnia 2 marca 2005 r., III CZP 98/04,

wspomniano wyraźnie o „postanowieniu w przedmiocie zwrotu wierzytelności

zgłoszonej po terminie w wypadku niezłożenia zaliczki (art. 235 ust. 2 Pr.u.n.)”.

Nie ma wątpliwości co do tego, że zobowiązanie wierzyciela do złożenia

zaliczki na koszty związane ze zgłoszeniem wierzytelności po upływie terminu

wyznaczonego do zgłoszenia powinno następować w postanowieniu sędziegokomisarza. Za takim stanowiskiem przemawia przede wszystkim wykładnia literalna

art. 235 ust. 2 Pr.u.n.; w zdaniu trzecim tego przepisu jest mowa ogólnie o formie

postanowienia sędziego-komisarza i nie ma podstaw do przyjęcia wykładni

sugerowanej przez Sąd Rejonowy, że wspomniane zdanie trzecie „nawiązuje

bezpośrednio jedynie do zdania drugiego” art. 235 ust. 2 Pr.u.n. Zgodnie z art. 219

ust. 2 Pr.u.n., w postępowaniu upadłościowym orzeczenia zapadają w formie

postanowień, przy czym przepis ten odnosi się do orzeczeń wydawanych zarówno

przez sąd upadłościowy, jak i przez sędziego-komisarza wykonującego funkcję

sądu. Należy zaznaczyć, że w uzasadnieniu projektu ustawy – Prawo upadłościowe

i naprawcze (…) (Sejm V kadencji, druk nr 1845) wyraźnie wspomniano o formie

„postanowienia sędziego-komisarza w przedmiocie zaliczki” w związku z

projektowaną nowelizacją przepisu art. 235 ust. 2 Pr.u.n.

W wyniku przyjęcia stanowiska, że sędzia-komisarz może zobowiązać

wierzyciela do złożenia zaliczki na koszty związane ze zgłoszeniem wierzytelności

po upływie terminu wyznaczonego do zgłoszenia, w formie postanowienia, należy

przyjąć, iż od takiego postanowienia przysługuje zażalenie (art. 235 ust. 2 zdanie

trzecie Pr.u.n.). (...)

Wydane w postępowaniu upadłościowym postanowienia, od których

przysługuje środek odwoławczy, sąd uzasadnia z urzędu (art. 219 ust. 2 Pr.u.n.).

Przepis ten jest odpowiednikiem art. 76 § 5 (według pierwotnej numeracji – art. 76 §

3) rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 24 października 1934 r.– Prawo

upadłościowe (jedn. tekst: Dz.U. z 1991 r. Nr 118, poz. 512 ze zm.). Regulacja

zawarta w art. 219 ust. 2 Pr.u.n. odnosi się do postanowień wydawanych w

postępowaniu upadłościowym w pierwszej instancji. Jego ogólne, kategoryczne

brzmienie pozwala przyjąć, że w tym zakresie stanowi on lex specialis w stosunku

do art. 357 § 1 k.p.c. i modyfikuje przyjęte w tym przepisie reguły uzasadniania

orzeczeń sądu pierwszej instancji. W toku postępowania upadłościowego

zaskarżalne postanowienia sądu są więc uzasadniane z urzędu, niezależnie od

tego, czy wydane zostały na posiedzeniu jawnym lub niejawnym. Rationis legis

takiej modyfikacji poszukiwać należy przede wszystkim w potrzebie przyspieszenia

postępowania upadłościowego.

Przepis art. 219 ust. 2 nie zawiera pełnej i wyczerpującej regulacji prawnej w

zakresie uzasadniania postanowień zapadłych w postępowaniu upadłościowym, nie

można bowiem poprzestać jedynie na jego brzmieniu i twierdzić, że de lege lata z

urzędu uzasadniane są tylko postanowienia zaskarżalne, a postanowienia wydane

w postępowaniu zażaleniowym, toczącym się w ramach postępowania

upadłościowego, do tej kategorii postanowień już nie należą. Zgodnie z art. 229

Pr.u.n., w sprawach nieuregulowanych ustawą do postępowania upadłościowego

stosuje się odpowiednio przepisy księgi pierwszej części pierwszej k.p.c., z

wyjątkiem przepisów o zawieszeniu i wznowieniu postępowania. Oznacza to, że

kwestia uzasadniania postanowień sądu upadłościowego działającego jako sąd

drugiej instancji powinna znajdować swoje rozstrzygnięcie w art. 397 § 1 1 k.p.c.,

który stwierdza, że w postępowaniu toczącym się na skutek zażalenia sąd drugiej

instancji uzasadnia z urzędu postanowienia kończące to postępowanie. (...) W

związku z tym, że zażalenie na postanowienie sędziego-komisarza zobowiązujące

wierzyciela do złożenia zaliczki na koszty związane ze zgłoszeniem wierzytelności

po upływie terminu wyznaczonego do zgłoszenia (art. 235 ust. 2 Pr.u.n.) sąd

upadłościowy rozpatruje jako sąd drugiej instancji, należy przyjąć, że postanowienie

rozstrzygające o tym zażaleniu sąd uzasadnia z urzędu (art. 397 § 1 1 k.p.c. w

związku z art. 229 Pr.u.n.).

Z tych względów Sąd Najwyższy podjął uchwałę, jak na wstępie (art. 390

k.p.c.).