Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III CZ 59/06 Generato dall'IA

Supreme Court overturned appeal court ruling rejecting cassation appeal due to non-payment of basic fee when fee waiver request was included.

Numero d'incarto III CZ 59/06
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Parzialmente accolto (Partially Allowed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court overturned the appellate court's decision rejecting the appellant's cassation appeal because the basic court fee was not paid. The appellant argued that filing a fee waiver request exempted them from the basic fee, while the lower court held that such a request does not suspend the obligation to pay. The Supreme Court ruled that the basic fee applies only if the fee waiver request is granted, meaning the appellant was not required to pay the basic fee at the time of filing the appeal.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 14 ust. 2, 3, 4 u.k.s.c.; Art. 130 § 2 k.p.c.; The basic court fee is not due when a fee waiver request is filed with a document subject to a proportional fee, as the obligation to pay arises only upon the court's decision granting the waiver.

Parole chiave

Generato dall'IA
court fees fee waiver request cassation appeal proportional fee basic fee Supreme Court civil procedure

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
art. 130 § 2 k.p.c.
art. 130 2 § 3 k.p.c. – odrzucił skargę kasacyjną pozwanej od wyroku tego Sądu z
art. 14 ust. 2, 3, 4 u.k.s.c.
przewidzianej w art. 14 ust.
art. 10 u.k.s.c.
2, 3 i 4 w związku z art. 10 u.k.s.c. przez przyjęcie, że
art. 100 ust. 2 u.k.s.c.
Zgodnie bowiem z art. 100 ust.
art. 130 § 3 k.p.c
art. 130 2 § 3 k.p.c. – odrzucił skargę kasacyjną pozwanej od wyroku tego Sądu z

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
III CZP 34/00
Supreme Court dismisses appeal without fee when fixed fee is a simple fraction of the main filing fee.
III CZP 16/03
Partial court fee exemption does not change the nature of a fixed filing fee for an appeal.
I CZ 159/01
Najwyższego z dnia 30 listopada 2001 r., I CZ 159/01, z dnia 19 marca 2002 r.,
IV CZ 24/02
IV CZ 24/02, z dnia 13 listopada 2003 r., I CZ 134/03, z dnia 16 marca 2005 r.,
1 CZ 134/56
orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 5 października 1956 r., 1 CZ 134/56, OSN
1 CR 992/58
84, z dnia 6 grudnia 1958 r., 1 CR 992/58, OSN 1960, nr 2, poz.
4 CZ 95/59
45, z dnia 13 sierpnia 1959 r., 4 CZ 95/59, NP 1961, nr 9, s.
II CZ 121/62
2 listopada 1962 r., II CZ 121/62, OSNCP 1963, nr 7-8, poz.
II CZ 146/66
1966 r., II CZ 146/66, OSNCP 1967, nr 6, poz.
III CRN 448/71
III CRN 448/71, OSPiKA 1972, nr 7-8, poz.
III CZP 11/76
IV CZ 57/06
Supreme Court dismisses appeal rejecting appeal fee waiver due to missing family status declaration and late fee payment.

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt III CZ 59/06

POSTANOWIENIE

Dnia 13 października 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Barbara Myszka (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Mirosław Bączyk

SSN Irena Gromska-Szuster

w sprawie z powództwa Przedsiębiorstwa Budowlanego "J.” sp. j.

J.K. i A.W.

przeciwko A.O.

o zapłatę,

po rozpoznaniu w Izbie Cywilnej na posiedzeniu niejawnym

w dniu 13 października 2006 r.,

zażalenia pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego

z dnia 9 czerwca 2006 r., sygn. akt [...],

uchyla zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 9 czerwca 2006 r. Sąd Apelacyjny– powołując się na

art. 130 2 § 3 k.p.c. – odrzucił skargę kasacyjną pozwanej od wyroku tego Sądu z

dnia 21 lutego 2006 r. Stwierdził, że pozwana zgłosiła w skardze kasacyjnej

wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, a nie uiściła opłaty podstawowej

przewidzianej w art. 14 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach

sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. Nr 167, poz. 1398 ze zm. – dalej:

„u.k.s.c.”). Zgłoszenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych nie zwalniało

pozwanej z obowiązku wniesienia opłaty podstawowej, stąd nieuiszczenie tej opłaty

skutkuje odrzuceniem skargi kasacyjnej.

W

zażaleniu

pozwana

zarzuciła

Sądowi

Apelacyjnemu

naruszenie

przepisów: art. 14 ust. 2, 3 i 4 w związku z art. 10 u.k.s.c. przez przyjęcie, że

zgłoszenie w

skardze kasacyjnej wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych

powoduje konieczność uiszczenia opłaty podstawowej przed rozpoznaniem tego

wniosku, i art. 130 2 § 3 k.p.c. w związku z art. 11 u.k.s.c. przez przyjęcie, że

wniesiona skarga podlega opłacie w wysokości stałej. W konkluzji żaląca wniosła

o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Żaląca nie ma racji twierdząc, że opłata podstawowa nie jest opłatą

w wysokości stałej w rozumieniu art. 130 2 § 3 k.p.c., trafnie jednak wywodzi, że od

skargi kasacyjnej podlegającej – jak ma to miejsce w niniejszej spawie – opłacie

stosunkowej, w której zgłoszono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, nie

pobiera się opłaty podstawowej, przewidzianej w art. 14 ust. 2 u.k.s.c.

Trzeba przypomnieć, że pojęciem „opłaty w wysokości stałej” ustawodawca

posłużył się już w art. 17 ustawy z dnia 13 czerwca 1967 r. o kosztach sądowych

w sprawach cywilnych (jedn. tekst: Dz.U. z 2002 r. Nr 9, poz. 88 ze zm.). Na tle

tego przepisu Sąd Najwyższy przyjmował, że opłatą w wysokości stałej jest opłata,

której wysokość jest stała (taka sama, jednakowa) oraz że takiemu kryterium

odpowiada nie tylko opłata, która jest wyrażona kwotowo, lecz także taka, która,

stanowiąc określony, zawsze taki sam ułamek określonej kwoty, ma zawsze taką

samą wysokość, czyli wysokość stałą (zob. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia

13 września 2000 r., III CZP 34/00, OSNC 2001, nr 1, poz. 4 oraz z dnia 20 maja

2003 r., III CZP 16/03, OSNC 2004, nr 3, poz. 33, a także postanowienia Sądu

Najwyższego z dnia 30 listopada 2001 r., I CZ 159/01, z dnia 19 marca 2002 r.,

IV CZ 24/02, z dnia 13 listopada 2003 r., I CZ 134/03, z dnia 16 marca 2005 r.,

IV CZ 15/05, z dnia 24 maja 2005 r., V CZ 52/05, z dnia 4 sierpnia 2005 r., III CZ

65/05, z dnia 22 lutego 2006 r., III CZ 2/06 – niepubl.).

Podobnie na tle art. 130 2 k.p.c. Sąd Najwyższy stanął na stanowisku, że

pojęcie opłaty w wysokości stałej obejmuje nie tylko opłatę stałą, o której mowa

w art. 11 u.k.s.c., ale również opłatę podstawową. Dał temu wyraz w postanowieniu

z dnia 30 maja 2006 r., I CZ 23/06 (niepubl.),

podkreślając, że po pierwsze:

wysokość opłaty podstawowej jest stała, ponieważ opłata ta wynosi 30 zł, po

drugie: sformułowanie „opłata w wysokości stałej” różni się istotnie od używanego

w ustawie o kosztach sądowych w sprawach cywilnych pojęcia „opłata stała”, co

wskazuje na zamiar ustawodawcy nadania tym określeniom innego znaczenia, po

trzecie wreszcie: nie ma podstaw do przyjęcia, by wolą ustawodawcy było

wyłączenie sankcji określonej w art. 130

§ 3 k.p.c. w stosunku do stron

zwolnionych przez sąd od kosztów sądowych i reprezentowanych przez

profesjonalnego pełnomocnika. Identyczne stanowisko zajął Sąd Najwyższy

w postanowieniach z dnia 2 czerwca 2006 r., II UZ 14/06, z dnia 26 lipca 2006 r.,

IV CZ 59/06, z dnia 8 sierpnia 2006 r., I CSK 170/06 i z dnia 28 sierpnia 2006 r.,

IV CSK 166/06 (niepubl.) oraz w uchwale z dnia 26 września 2006 r., II UZP 11/06

(niepubl.) i podziela je także skład orzekający.

Problem czy od pism podlegających opłacie, o których mowa w art. 3 ust. 2

u.k.s.c. – jeżeli zgłoszono w nich wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych –

należy

uiścić

opłatę

podstawową,

był

już

przedmiotem

rozważań

Sądu

Najwyższego w uchwale z dnia 13 października 2006 r., III CZP 75/06 (niepubl.).

Udzielając na postawione pytanie odpowiedzi przeczącej, Sąd Najwyższy

podkreślił, że w ujęciu przepisów ustawy o kosztach sądowych w sprawach

cywilnych opłata podstawowa jest odrębnym – obok stałej i stosunkowej – rodzajem

opłaty, oraz, że – zgodnie z regułą wyrażoną w art. 3 ust. 1 u.k.s.c. – pismo

podlega opłacie tylko wtedy, gdy ustawa przewiduje jej pobranie. Żaden z

przepisów ustawy nie przewiduje obowiązku pobrania opłaty podstawowej od

samego wniosku strony o zwolnienie od kosztów sądowych. Opłatę tę pobiera się –

jak wynika z art. 14 ust. 2 u.k.s.c. – od podlegających opłacie pism, o których mowa

w art. 3 ust. 2, wnoszonych przez stronę zwolnioną od kosztów sądowych przez

sąd. Pismami „podlegającymi opłacie” są w rozumieniu powołanego przepisu

jedynie pisma wymienione w art. 3 ust. 2, sama zaś okoliczność, że w piśmie takim

zgłoszono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych pozostaje bez znaczenia dla

rodzaju należnej od niego opłaty.

Wykładnia językowa art. 14 ust. 2 u.k.s.c. prowadzi do jednoznacznego

wniosku, że w przepisie tym chodzi o pisma wymienione w art. 3 ust. 2, składane

przez stronę, która przed ich wniesieniem została przez sąd zwolniona od kosztów

sądowych. Przewidziany w tym przepisie obowiązek pobrania opłaty podstawowej

nie dotyczy tym samym pism podlegających opłacie, o których mowa w art. 3 ust. 2,

jeżeli zgłoszono w nich wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.

Zgłoszenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych powoduje jedynie, że

obowiązek uiszczenia należnej opłaty zostaje odsunięty w czasie. W orzecznictwie

utrwalił się bowiem pogląd, że w sytuacji, w której pismo podlegające opłacie

zawiera wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, należy najpierw rozpoznać

ten wniosek, a dopiero w razie odmowy żądać opłaty (zob. w szczególności

orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 5 października 1956 r., 1 CZ 134/56, OSN

1957, nr 3, poz. 84, z dnia 6 grudnia 1958 r., 1 CR 992/58, OSN 1960, nr 2, poz.

45, z dnia 13 sierpnia 1959 r., 4 CZ 95/59, NP 1961, nr 9, s. 1192, z dnia

2 listopada 1962 r., II CZ 121/62, OSNCP 1963, nr 7-8, poz. 182, z dnia 20 grudnia

1966 r., II CZ 146/66, OSNCP 1967, nr 6, poz. 113, z dnia 14 stycznia 1972 r.,

III CRN 448/71, OSPiKA 1972, nr 7-8, poz. 144, z dnia 26 lutego 1976 r., III CZP

11/76, OSNCP 1976, nr 7-8, poz. 162, a także z dnia 26 lipca 2006 r., IV CZ 57/06,

niepubl.).

Obowiązek uiszczenia opłaty podstawowej powstanie dopiero w razie

uwzględnienia wniosku i przyznania stronie całkowitego zwolnienia od kosztów

sądowych. Zgodnie bowiem z art. 100 ust. 2 zd. drugie u.k.s.c., strona, której sąd

przyznał całkowite zwolnienie od kosztów sądowych, ma obowiązek uiścić opłatę

podstawową, o której mowa w art. 14, od wszystkich pism podlegających opłacie,

chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

Jeżeli natomiast wniosek o zwolnienie od kosztów zostanie oddalony

w całości lub w części, zaktualizuje się obowiązek uiszczenia stosownej opłaty

należnej w takim wypadku od pisma „podlegającego opłacie”.

Dodatkowym

argumentem

przemawiającym

za

przyjęciem

zaprezentowanego poglądu jest – obok powołanego art. 100 ust. 2 zd. drugie –

przepis art. 14 ust. 4 u.k.s.c., zgodnie z którym pobranie od pisma opłaty

podstawowej wyłącza pobranie innej opłaty. Gdyby bowiem przyjąć, że – ze

względu na zgłoszenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych – należy pobrać

od wniesionej skargi kasacyjnej opłatę podstawową, wyłoniłby się problem

dopuszczalności pobrania należnej opłaty stosunkowej w razie oddalenia wniosku

o zwolnienie od kosztów sądowych. Trudno byłoby zaaprobować pogląd, że

uiszczenie opłaty podstawowej wyłącza w takiej sytuacji pobranie należnej opłaty

stosunkowej.

Trzeba zatem przyjąć, że od skargi kasacyjnej podlegającej w niniejszej

sprawie opłacie stosunkowej, w której zgłoszono wniosek o zwolnienie od kosztów

sądowych, nie pobiera się opłaty podstawowej.

Z powyższych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 15 § 1 zdanie

pierwsze w związku z art. 394 1 § 3 k.p.c. postanowił, jak w sentencji.