Supreme Court dismisses appeal for retrial due to lack of statutory grounds and failure to exercise due diligence.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the appeal for retrial filed by I. R. and A. R. against the District Court's refusal to reopen proceedings regarding acquisitive prescription. The plaintiffs argued that a previously unknown 1957 gift deed constituted a new piece of evidence under Article 403 § 2 of the Civil Procedure Code, claiming they could not have discovered it earlier due to age and time lapse. The court rejected this, ruling that the plaintiffs had actual knowledge of the document and failed to exercise the necessary diligence required to locate and present it in the prior proceedings.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 403 § 2 k.p.c.; Art. 410 k.p.c.: A request for retrial based on new evidence is admissible only if the evidence was completely unknown and unobtainable with due diligence in the prior proceedings; mere discovery of a document known to the party constitutes a failure to exercise due diligence.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt III CZ 38/12
POSTANOWIENIE
Dnia 6 czerwca 2012 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Krzysztof Pietrzykowski (przewodniczący)
SSN Wojciech Katner
SSN Anna Owczarek (sprawozdawca)
w sprawie ze skargi I. R. i A. R. o wznowienie postępowania zakończonego
prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego
z dnia 6 maja 2008 r.,
w sprawie z wniosku I. R.
przy uczestnictwie A. R., i innych
o stwierdzenie nabycia własności przez zasiedzenie,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 6 czerwca 2012 r.,
zażalenia I. R. i A. R.
na postanowienie Sądu Okręgowego
z dnia 26 stycznia 2012 r.,
oddala zażalenie.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 26 stycznia 2012 r. odrzucił skargę I.
R. i
A.
R. o
wznowienie
postępowania
zakończonego
prawomocnym
postanowieniem Sądu Okręgowego z dnia 6 maja 2008 r. w sprawie z wniosku o
stwierdzenie nabycia własności przez zasiedzenie, jako nieopartą na ustawowej
podstawie wznowienia.
Skarżący wskazali na podstawę z art. 403 § 2 k.p.c., tj. wykrycie nowego
środka dowodowego, poprzez odnalezienie przez I. R. podczas porządków
pisemnej umowy z dnia 18 lutego 1957 r., którą jej ojciec J. W. przekazał I. i A.
małżonkom R. nieruchomość o powierzchni 2100 m2 jako darowiznę. W uprzednio
toczącym się postępowaniu wnioskodawczyni nie mogła złożyć przedmiotowego
dokumentu z uwagi na przekonanie, że uległ on zniszczeniu.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący zarzucili obrazę art. 403
§ 2 k.p.c. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sprawie, podczas gdy wiek
stron i upływ 50 lat od zawarcia umowy oznaczał brak zaniedbania, czy
opieszałości. Wskazali, że prawidłowa wykładnia tego przepisu powinna prowadzić
do wniosku, że wnioskodawczyni nie miała możliwości skorzystania z tego środka
dowodowego w postępowaniu o zasiedzenie.
Skarżący wnieśli o uchylenie postanowienia.
Sąd Najwyższy zważył:
Jak podkreśla się w orzecznictwie sądowym i nauce prawa skarga
o wznowienie postępowania ma charakter nadzwyczajnego środka prawnego.
Przepisy ją wprowadzające, zmierzając do wzruszenia prawomocnego orzeczenia
poza tokiem instancji i zastąpienia wydanego orzeczenia nowym, muszą być
wykładane ściśle, a podstawy wskazane przez stronę poddane restrykcyjnej ocenie
(por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 sierpnia 2005 r., IV CK 57/05,
nie publ.).
Do przesłanek odrzucenia skargi na posiedzeniu niejawnym, wskazanych
w art. 410 k.p.c., należą uchybienie terminowi, brak oparcia skargi na ustawowej
podstawie i niedopuszczalność skargi z innych przyczyn. Wyznaczają one zakres
wstępnej kontroli formalnej skargi o wznowienie postępowania.
Skarżący wnieśli o wznowienie postępowania nie wskazując wprost podstawy
skargi. Podane przez nich okoliczności polegające na odnalezieniu pisma
datowanego na dzień 18 lutego 1957 r., zawierającego stwierdzenie że J.W. w
obecności świadków nieformalną umową darowizny przekazał I. i A. małżonkom R.
nieruchomość o powierzchni 2100 m2, którego nie byli w stanie złożyć w toku
zakończonego
postępowania
o
stwierdzenie
zasiedzenia
uzasadniają
zakwalifikowanie ich jako podstawy restytucyjnej. Zgodnie z art. 403 § 2 k.p.c.
można żądać wznowienia postępowania w razie wykrycia takich okoliczności
faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy,
z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu.
Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą Sądu Najwyższego, nowe środki
dowodowe, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, to takie, z których strona
nie
mogła
skorzystać
w
postępowaniu
prawomocnie
zakończonym
przy
zachowaniu wysokiej staranności w jego prowadzeniu. "Wykrycie", o którym mowa
w art. 403 § 2 k.p.c., odnosi się do dowodów w poprzednim postępowaniu w ogóle
nieujawnionych i wówczas nieujawnialnych, bo nieznanych stronie i dla niej
niedostępnych. Nie dotyczy to pojęcie również takich okoliczności, które strona
mogła powołać w prawomocnie zakończonym postępowaniu, mając ku temu
obiektywnie istniejącą możliwość (por. postanowienie z dnia 26 października
2011 r., III CZ 57/11, niepubl. oraz postanowienie z dnia 25 maja 2011 r., II CZ
20/11, niepubl. i powołane w nim postanowienia). Skarżąca przyznała, co wynika
z akt sprawy o zasiedzenie, w których powoływała się na tę okoliczność, że fakt
zawarcia umowy i istnienia dokumentu był jej znany, skoro uczestniczyła w jego
sporządzaniu i go podpisała. Ze skargi wynika ponadto, że była jego posiadaczką,
zabrała w lipcu 2010 r. podczas przeprowadzki do nowego mieszkania, a jedynie
odnalazła podczas porządków przedświątecznych w 2011 r., kiedy zaczęła
przeglądać dokumenty. Takie zachowanie świadczy o braku należytej staranności,
którą powinna wykazać jako strona. Argument, że skarżąca z uwagi na wiek oraz
odległość czasową od zawarcia umowy darowizny do dnia złożenia wniosku o
zasiedzenie
nie
wiedziała,
gdzie
ten
dokument
się
znajduje,
jest
nieprzekonywający.
Sąd Okręgowy trafnie przyjął, że okoliczności podniesionej przez skarżących
nie można zakwalifikować jako takiej, która w prawomocnie zakończonym
postępowaniu była „nieujawnialna”, a więc o której strona przy zachowaniu
należytej staranności nie mogła się dowiedzieć i nie dysponowała środkami
służącymi jej ujawnieniu. I. R. mogła zatem poszukiwać dokumentu i powinna go
wykorzystać jako środek dowodowy w postępowaniu o zasiedzenie.
Z
tych
względów
zażalenie
jako
niezasadne
na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.
podlega
oddaleniu