Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III CZ 294/23 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses appeal on copyright costs, citing court discretion and lack of financial change.

Numero d'incarto III CZ 294/23
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the plaintiff's appeal against the appellate court's refusal to grant fee exemption in a copyright infringement case. The plaintiff argued that the denial violated constitutional rights and the European Convention, claiming the court failed to review their financial status. The court rejected these claims, affirming that courts have broad discretion to adjust fee exemptions based on changes in a party's financial situation and that the plaintiff did not meet the necessary criteria.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 110 ust. 1 u.o.k.s.; Art. 3986 § 2 k.p.c.: Courts possess significant discretion to revoke fee exemptions if a party's financial circumstances have improved, and such decisions are subject to limited appellate review.

Parole chiave

Generato dall'IA
court fee exemption copyright infringement financial status review appellate discretion costs of proceedings Supreme Court review legal aid withdrawal riduzione delle spese giudiziarie

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 110 ust. 1 u.o.k.s.
z art. 110 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r.
Art. 3986 § 2 k.p.c.
W konsekwencji z uwagi na brak odpowiedniej opłaty od skargi ‎kasacyjnej, Sąd ad quem miał podstawy aby skargę tę odrzucić na podstawie ‎art. 3986 § 2 k.p.c. Z przedstawionych powodów orzeczono, jak w sentencji, na podstawie ‎art.
Art. 39814 k.p.c.
Z przedstawionych powodów orzeczono, jak w sentencji, na podstawie ‎art. 39814 w zw.
Art. 3941 § 1 k.p.c.
z art. 3941 § 1 i § 3 k.p.c.
Art. 3941 § 3 k.p.c.
z art. 3941 § 1 i § 3 k.p.c.
Art. 45 Konstytucji RP
o odmowie zwolnienia z kosztów sądowych rażąco narusza art. 45 Konstytucji RP, a postanowienie z 11 maja 2023 r.
Art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka
‎o odrzuceniu skargi kasacyjnej rażąco narusza art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka w zw.
Art. 3866 § 1 k.p.c.
Zostaje przywołany art. 3866 § 1 k.p.c. i to dwukrotnie, w sytuacji, gdy taki przepis nie istnieje.
art. 45 Konstytucji RP
o odmowie zwolnienia z kosztów sądowych rażąco narusza art. 45 Konstytucji RP, a postanowienie z 11 maja 2023 r.
art. 3866 § 1 k.p.c
Zostaje przywołany art. 3866 § 1 k.p.c.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
postanowienie SN z 8 marca 2023 r., III CZ 199/22
uzasadnienie postanowienia SN z 6 lipca 2012 r., V CZ 111/11
uzasadnienie postanowienia SN z 6 lipca 2012 r., V CZ 111/11).
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

III CZ 294/23 POSTANOWIENIE 16 listopada 2023 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Jacek Grela po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 16 listopada 2023 r. w Warszawie‎zażalenia A. B.‎na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Poznaniu‎z 11 maja 2023 r., I WSC 181/22,‎w sprawie z powództwa A. B.‎przeciwko Skarbowi Państwa-Naczelnikowi […] Urzędu Celno-Skarbowego ‎w K.‎o ochronę praw autorskich, oddala zażalenie.

UZASADNIENIE

Wyrokiem z 9 maja 2022 r. w sprawie z powództwa A. B. przeciwko Skarbowi Państwa-Naczelnikowi […] Urzędu Celno-Skarbowego ‎w K. Sąd Apelacyjny w Poznaniu oddalił apelację powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Gliwicach z 24 września 2020 r., którym oddalono powództwo o ochronę praw autorskich.Od orzeczenia Sądu drugiej instancji powód wniósł skargę kasacyjną.Postanowieniem z 15 marca 2023 r. Sąd Apelacyjny oddalił wniosek powoda o zwolnienie go od kosztów sądowych w postępowaniu kasacyjnym.Postanowieniem z 11 maja 2023 r.

Sąd Apelacyjny w Poznaniu odrzucił skargę kasacyjną.Powyższe orzeczenie zaskarżył zażaleniem powód wskazując, że postanowienie z 15 marca 2023 r. o odmowie zwolnienia z kosztów sądowych rażąco narusza art. 45 Konstytucji RP, a postanowienie z 11 maja 2023 r. ‎o odrzuceniu skargi kasacyjnej rażąco narusza art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka w zw. z art. 16 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych i art. 3866 § 1 k.p.c.We wnioskach skarżący domagał się zmiany postanowienia Sądu Apelacyjnego w postaci zwolnienia go z kosztów sądowych postępowania kasacyjnego w całości lub w części - powyżej kwoty 200 zł oraz uchylenia zaskarżonego postanowienia z 11 maja 2023 r. i przekazania sprawy Sądowi Najwyższemu do merytorycznego rozpoznania lub zwrócenia Sądowi Apelacyjnemu celem uzupełnienia ewentualnych braków formalnych.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zażalenie okazało się nieuzasadnione.

W pierwszym rzędzie należy wskazać, że w zasadzie na każdym etapie postępowania Sądy mają prawo kontrolować stan majątkowy strony. Wynika to pośrednio m.in. z art. 110 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. ‎o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1144 ze zm., dalej: „u.o.k.s.”), zgodnie z którym sąd cofa zwolnienie od kosztów sądowych, jeżeli okazało się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. W obu wypadkach strona obowiązana jest uiścić wszystkie przepisane opłaty oraz zwrócić wydatki, jednakże w drugim wypadku sąd może obciążyć stronę tym obowiązkiem także częściowo, stosownie do zmiany, jaka nastąpiła w jej stosunkach.W judykaturze podkreślono, że sąd orzekający o zwolnieniu od opłaty od skargi kasacyjnej nie jest związany uprzednim orzeczeniem zwalniającym stronę od kosztów sądowych, jednak w sytuacji, w której na wcześniejszych etapach postępowania stronie przyznano zwolnienie od kosztów, odmowa udzielenia jej takiego zwolnienia w postępowaniu kasacyjnym wymaga stwierdzenia, iż położenie strony uległo w jakimś aspekcie poprawie (zob. postanowienie SN z 8 marca ‎2023 r., III CZ 199/22).

Nadto wskazano, że orzekanie o kosztach procesu mieści się w sferze znacznej swobody decyzyjnej sądu rozstrzygającego sprawę w instancji, w związku z czym kontrola odwoławcza jest tu ograniczona, w szczególności w sytuacji, ‎w której dokonuje jej Sąd Najwyższy. Do jego zadań ustawowych należy bowiem wyjaśnianie zagadnień prawnych budzących wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów oraz korygowania oczywistych naruszeń prawa (zob. uzasadnienie postanowienia SN z 6 lipca 2012 r., V CZ 111/11). Sąd Apelacyjny zatem miał prawo, a nawet obowiązek – jeżeli powziął wątpliwości w zakresie stanu majątkowego skarżącego – do podjęcia niezbędnych czynności aby sprawdzić i ustalić rzeczywistą jego sytuację materialną.

W związku z tym Sąd drugiej instancji zarządził dochodzenie. Powód nie wywiązał się ze wszystkich nałożonych na niego zobowiązań, co jednoznacznie wynika z treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia. Niewątpliwie, miał on prawo zakwestionować stanowisko Sądu w wniesionym środku zaskarżenia. Tymczasem z treści uzasadnienia zażalenia wynikają tylko polemiczne stwierdzenia, bez odniesienia się do konkretnego materiału dowodowego. Ponadto zawiera ono błędy. Pojawia się bowiem postanowienie z 15.03.2023 r., a następnie ‎z 25.03.2023 r.

Zostaje przywołany art. 3866 § 1 k.p.c. i to dwukrotnie, w sytuacji, gdy taki przepis nie istnieje. Zapewne chodziło o art. 3986 § 1 k.p.c., ale nie jest rzeczą Sądu Najwyższego dociekać tej kwestii. W sposób nieuzasadniony odwołano się także do art. 45 Konstytucji RP ‎i art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka, ponieważ powodowi zapewniona została droga sądowa w obu instancjach. Odmowa zwolnienia od kosztów sądowych sama w sobie nie jest instytucją pozbawiającą stronę prawa do sądu. Oparta jest na przepisach obowiązującego prawa.

Nadto – jak wskazano powyżej - orzekanie o kosztach procesu mieści się w sferze znacznej swobody decyzyjnej sądu rozstrzygającego sprawę. Sąd Apelacyjny właściwie zastosował również w niniejszej sprawie uregulowanie zawarte w art. 26a ust. 1 pkt 1 u.o.k.s. W konsekwencji z uwagi na brak odpowiedniej opłaty od skargi ‎kasacyjnej, Sąd ad quem miał podstawy aby skargę tę odrzucić na podstawie ‎art. 3986 § 2 k.p.c. Z przedstawionych powodów orzeczono, jak w sentencji, na podstawie ‎art. 39814 w zw. z art. 3941 § 1 i § 3 k.p.c. [S.J.][ms]