Supreme Court dismisses appeal for termination of co-ownership due to insufficient value of subject matter under Civil Procedure Code.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the appellant's appeal against the lower court's decision to reject the cassation complaint. The appellant argued that the court erred in using the value stated in the cassation complaint rather than the original dispute value, citing specific procedural violations. The court ruled that the value of the subject matter is fixed at the amount established in the initial claim and subsequent appeal, which was 50,000 zł, falling below the statutory threshold for cassation in co-ownership cases.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 5191 § 4 pkt 4 k.p.c.; Art. 25, 26 k.p.c.: A cassation complaint in matters of termination of co-ownership is inadmissible if the value of the subject matter is lower than 150,000 zł, where the value is determined by the amount claimed in the initial action and remains fixed throughout the proceedings.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
III CZ 226/25 POSTANOWIENIE 20 stycznia 2026 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Ewa Stefańska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 20 stycznia 2026 r. w Warszawiezażalenia M.S.na postanowienie Sądu Okręgowego w Siedlcachz 28 sierpnia 2025 r., V Ca 394/24 (WSC 18/25),w sprawie z wniosku M.D.z udziałem M.S.o zniesienie współwłasności, oddala zażalenie. (M.T.)
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 28 sierpnia 2025 r. Sąd Okręgowy w Siedlcach odrzucił skargę kasacyjną uczestnika postępowania, wskazując, że zaskarżył on wydane przez Sąd drugiej instancji postanowienie z 7 maja 2025 r. w całości i podał jako wartość przedmiotu zaskarżenia kwotę 50 000 zł. W związku z tym, że wskazana przez skarżącego wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi kwotę 50 000 zł, Sąd Okręgowy uznał, że wniesienie skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie było niedopuszczalne. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł uczestnik postępowania, zaskarżając je w całości i zarzucając naruszenie art. 5191 § 4 pkt 4 k.p.c. poprzez jego niewłaściwą wykładnię i w konsekwencji błędne przyjęcie, że w postępowaniu zainicjowanym skargą kasacyjną uczestnika w przedmiocie zniesienia współwłasności, wartością przedmiotu zaskarżenia jest wartość wskazana w treści skargi kasacyjnej, w sytuacji, gdy Sąd Okręgowy badając dopuszczalność skargi kasacyjnej od postanowienia z 7 maja 2025 r. powinien był ustalić z urzędu wartość przedmiotu zaskarżenia.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zgodnie z art. 5191 §4 pkt 4 k.p.c. skarga kasacyjna nie przysługuje w sprawach dotyczących: zniesienia współwłasności i działu spadku, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż sto pięćdziesiąt tysięcy złotych.Sąd Okręgowy prawidłowo ocenił, że wartość przedmiotu zaskarżenia skargą kasacyjną w niniejszej sprawie wynosi 50 000 zł.
Taką też wartość przedmiotu zaskarżenia wskazał uczestnik w skardze kasacyjnej.Wartość przedmiotu zaskarżenia określona przez skarżącego wyznaczana jest przez wartość zaskarżonego interesu. Znajdują tu zastosowanie reguły ogólne z art. 25 i art. 26 k.p.c. Zgodnie z pierwszym z wymienionych przepisów, sąd może sprawdzić wartość przedmiotu sporu oznaczoną przez powoda i zarządzić w tym celu dochodzenie, ale po doręczeniu pozwu sprawdzenie nastąpić może jedynie na zarzut pozwanego, zgłoszony przed wdaniem się w spór co do istoty sprawy.
Według zaś art. 26 k.p.c., po ustaleniu w myśl artykułu poprzedzającego, wartość przedmiotu sporu nie podlega ponownemu badaniu w dalszym toku postępowania. W orzecznictwie utrwalone zostało zapatrywanie, że z art. 25 i art. 26 k.p.c. wynika reguła utrwalenia niezakwestionowanej przez pozwanego lub niesprawdzonej przez sąd wartości przedmiotu sporu na czas całego postępowania we wszystkich instancjach, a stanowisko to uwzględniało także występujące zjawiska inflacyjne (zob. postanowienie SN z 5 maja 2016 r., II CZ 24/16 oraz orzecznictwo powołane w jego uzasadnieniu).
Wartość ta w niniejszej sprawie wynosi właśnie 50 000 zł. Wskazać również należy, że taka wartość przedmiotu sporu została wskazana we wniosku o zniesienie współwłasności oraz w apelacji, zaś uczestnik w toku całego postępowania nie kwestionował tej wartości przedmiotu sporu. Na obecnym etapie postępowania nie ma podstaw do jej zmiany. Obowiązkiem skarżącego, a nie Sądu, było wykazanie wyższej wartości przedmiotu zaskarżenia, tymczasem skarżący nie podołał temu ciężarowi. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł, jak wyżej.
Ewa Stefańska (M.T.)[a.ł]