Supreme Court dismisses appeal on cassation deadline calculation when lawyer appointment request is rejected.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the appellant's appeal against a lower court decision rejecting a cassation complaint filed after the deadline. The appellant argued that the deadline should start from receiving a reasoned order denying the appointment of a court-appointed lawyer, rather than from receiving the initial order. The court held that Article 124 § 4 of the Civil Procedure Code specifically ties the deadline to the service of the order denying the lawyer appointment, not the subsequent reasoned order, thus upholding the lower court's calculation.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 124 § 4 k.p.c.; Art. 3985 § 1 k.p.c.; The deadline for filing a cassation complaint runs from the service of the order denying the request for a court-appointed lawyer, not from the service of a subsequent reasoned order.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
III CZ 12/24 POSTANOWIENIE 27 czerwca 2024 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Maciej Kowalski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 27 czerwca 2024 r. w Warszawiezażalenia E. S.na postanowienie Sądu Okręgowego w Lubliniez 3 listopada 2023 r., II Ca 32/22,w sprawie z wniosku E. S.z udziałem P. M.o rozgraniczenie, oddala zażalenie. (a.z.)
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 3 listopada 2023 r. Sąd Okręgowy w Lublinie odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawcy E. S. od postanowienia Sądu Okręgowego w Lublinie z 15 grudnia 2022 r.Sąd Okręgowy wskazał, że 3 stycznia 2023 r. wnioskodawca wystąpił o doręczenie odpisu postanowienia z 15 grudnia 2022 r. z uzasadnieniem oraz złożył wniosek o ustanowienie dla niego adwokata z urzędu w celu sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej. Postanowieniem z 22 marca 2023 r. referendarz sądowy w Sądzie Rejonowym Lublin - Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku oddalił wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
W ustawowym terminie wnioskodawca złożył skargę na przedmiotowe orzeczenie referendarza sądowego. Postanowieniem z 10 maja 2023 r. Sąd Rejonowy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego. Odpis tego postanowienia doręczono wnioskodawcy 17 maja 2023 r. Wnioskodawca 23 maja 2023 r. złożył wniosek o doręczenie odpisu postanowienia z 10 maja 2023 r. z uzasadnieniem. Żądany odpis z uzasadnieniem został mu doręczony 1 czerwca 2023 r. E. S.- reprezentowany przez ustanowionego z wyboru pełnomocnika, 1 sierpnia 2023 r. wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w Lublinie z 15 grudnia 2023 r.Uzasadniając odrzucenie skargi kasacyjnej Sąd Okręgowy z powołaniem się na art. 124 § 4 k.p.c. w związku z art. 124 § 3 k.p.c. wskazał, że w razie oddalenia wniosku o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, zgłoszonego przed upływem terminu do wniesienia skargi kasacyjnej przez stronę, która prawidłowo zażądała doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem, termin do wniesienia środka zaskarżenia biegnie od dnia doręczenia stronie postanowienia, a jeżeli postanowienie zostało wydane na posiedzeniu jawnym - od dnia jego ogłoszenia.
Jeżeli jednak strona wniosła zażalenie w przepisanym terminie, termin do złożenia środka zaskarżenia biegnie od dnia doręczenia stronie postanowienia oddalającego zażalenie, a jeżeli postanowienie sądu drugiej instancji zostało wydane na posiedzeniu jawnym - od dnia jego ogłoszenia. Bieg terminu do złożenia skargi kasacyjnej od postanowienia Sądu Okręgowego w Lublinie z 15 grudnia 2023 r. rozpoczął się od doręczenia wnioskodawcy 17 maja 2023 r. odpisu postanowienia Sądu Rejonowego Lublin - Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku z 10 maja 2023 r. i upłynął z dniem 17 lipca 2023 r.Złożenie wniosku o doręczenie odpisu postanowienia z 10 maja 2023 r. z uzasadnieniem i następnie doręczenie wnioskodawcy 1 czerwca 2023 r. tego odpisu, w świetle art. 124 § 4 k.p.c. nie miało wpływu na bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.
Skarga wnioskodawcy z 1 sierpnia 2023 r. została zatem wniesiona po upływie ustawowego terminu.Wnioskodawca w zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej zarzucił naruszenie:
1) art. 3985 § 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. przez odrzucenie skargi kasacyjnej w sytuacji, gdy została ona złożona z zachowaniem ustawowego terminu, co doprowadziło do wydania zaskarżonego postanowienia;
2) art. 124 § 3 i 4 k.p.c. przez uznanie, że termin do wniesienia skargi kasacyjnej biegnie od dnia doręczenia stronie postanowienia o oddaleniu wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, w sytuacji gdy w odniesieniu do niniejszego stanu faktycznego o złożenia przez wnioskodawcę wniosku o uzasadnienie postanowienia, powyższy termin powinien rozpocząć swój bieg w dniu 1 czerwca 2023 r., co przy niezastosowaniu tej reguły doprowadziło do odrzucenia skargi kasacyjnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3985 § 1 k.p.c. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżone orzeczenie, w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem stronie skarżącej. Brzmienie przywołanej regulacji jasno wskazuje, że dotyczy ona doręczenia orzeczenia podlegającego zaskarżeniu skargą kasacyjną. Artykuł ten stanowi przy tym wyraźnie, że orzeczenie ma być doręczone z uzasadnieniem. W badanej sprawie – przy obliczaniu terminu do wniesienia środka prawnego, artykuł ten nie miał jednak zastosowania, gdyż wnioskodawca skutecznie wystąpił o ustanowienie dla niego adwokata z urzędu.
Tym samym zarzut naruszenia tego przepisu przez Sąd Okręgowy należy uznać za chybiony. Chybiony okazał się także zarzut naruszenia art. 124 § 3 i 4 k.p.c., gdyż w zaistniałej sytuacji procesowej Sąd Okręgowy prawidłowo przyjął, że skarga kasacyjna wnioskodawcy została wniesiona po terminie. Odmiennie niż w art. 3985 § 1 k.p.c. ustawodawca w regulacji zamieszczonej w art. 124 § 4 k.p.c. nie powiązał terminu do wniesienia środka zaskarżenia (in casu skargi kasacyjnej) z doręczeniem orzeczenia z uzasadnieniem, ale jedynie doręczeniem postanowienia oddalajacego wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu (odpowiednio postanowienia oddalającego zażalenie na odmowę ustanowienia takiego pełnomocnika).Przyjęta przez Sąd Okręgowy interpretacja przedmiotowej regulacji jest przy tym zgodna z dotychczasowym stanowiskiem Sądu Najwyższego, który wyjaśnił już, że wniosek strony o ustanowienie dla niej przez sąd pełnomocnika (z urzędu) w osobie adwokata czy radcy prawnego - art. 117 k.p.c. przerywa termin do wniesienia skargi kasacyjnej - art. 3985 § 1 k.p.c. Termin ten biegnie od początku od chwili doręczenia odpisu wyroku z uzasadnieniem pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu - art. 133 § 3 k.p.c., albo od chwili doręczenia stronie odpisu postanowienia sądu oddalającego wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu - art. 124 § 4 k.p.c. (zob. postanowienia SN: z 5 listopada 2013 r., II PZ 26/13, i z 29 lipca 2020 r., I PZ 19/19).W konsekwencji podzielić trzeba stanowisko Sądu Okręgowego, że wobec wyraźnego brzmienia art. 124 § 4 k.p.c., złożenie wniosku o doręczenie odpisu postanowienia z 10 maja 2023 r. wraz z uzasadnieniem a następnie doręczenie wnioskodawcy 1 czerwca 2023 r. tego odpisu nie miało wpływu na bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.
Skoro prawidłowo obliczony termin do wniesienia skargi kasacyjnej upłynął z dniem 17 lipca 2023 r., skarga wnioskodawcy z 1 sierpnia 2023 r. podlegała odrzuceniu.Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 i art. 13 § 2 k.p.c., oddalił zażalenie wnioskodawcy jako pozbawione uzasadnionych podstaw.[SOP][ał]