Supreme Court dismisses appeal; boundary line must reflect 1971 possession status under Civil Code Art. 153.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the cassation appeal regarding a land boundary dispute between two adjacent plots. The lower courts correctly determined that the boundary line must reflect the state of possession existing on November 4, 1971, as required by Article 153 of the Civil Code. The Court rejected the appellant's argument that the 1971 property acquisition law automatically defined the boundary without requiring proof of actual possession at that specific date.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 153 k.c.; Art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 26 października 1971 r.: The court must determine the boundary of adjacent plots based on the state of possession existing on November 4, 1971, not merely on the date of property acquisition under the 1971 Act.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt III CSK 42/06
POSTANOWIENIE
Dnia 12 kwietnia 2006 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Zbigniew Strus (przewodniczący)
SSN Marian Kocon (sprawozdawca)
SSN Grzegorz Misiurek
Protokolant Bożena Nowicka
w sprawie z wniosku M.Z.
przy uczestnictwie Z.P.
o rozgraniczenie,
po rozpoznaniu w Izbie Cywilnej na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2006 r.,
skargi kasacyjnej wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Okręgowego w L.
z dnia 4 sierpnia 2005 r., sygn. akt [...],
oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy w L. postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2005 r. rozgraniczył
działkę oznaczoną numerem 204, której właścicielem jest M.Z., zapisaną w księdze
wieczystej KW nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w L. z działką oznaczoną
nr 203, stanowiącą własność Z.P., zapisaną w księdze wieczystej KW nr [...],
prowadzonej przez Sąd Rejonowy w L., według linii prostej, oznaczonej cyframi 6 –
10 na mapie projektu rozgraniczenia sporządzonej przez geodetę J.J., wpisanej
dnia 21 września 2001 r. do ewidencji Starosty L. pod nr [...]. Dokonując tego
rozgraniczenia Sąd stwierdził, że nastąpiło ono zgodnie ze stanem prawnym w
rozumieniu art. 153 k.c., gdyż tak przebiegała granica między działkami nr 204 i
203 co najmniej od końca 1964 r. do chwili obecnej, a tym samym, iż taki też był
stan samoistnego posiadania poprzedników prawnych wnioskodawczyni oraz
uczestnika postępowania w dniu 4 listopada 1971r.
Zarówno ustalenia Sądu I instancji, jak i jego rozważania prawne zostały
przez Sąd Okręgowy w L. uznane za prawidłowe, toteż apelacja wnioskodawczyni
została postanowieniem tegoż Sądu z dnia 4 sierpnia 2000 r. oddalona.
Skarga kasacyjna wnioskodawczyni – oparta na drugiej podstawie z art. 3981
§ k.p.c. – zawiera zarzut naruszenia art. 365 § 1, 316 §1, 278 §1 k.p.c. i zmierza
do uchylenia zaskarżonego postanowienia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Istota zarzutu naruszenia art. 365 § 1 k.p.c. sprowadza się do błędnego
twierdzenia, że sąd dokonując rozgraniczenia bezpośrednio sąsiadujących działek,
nabytych przez uczestników postępowania rozgraniczeniowego na podstawie art. 1
ustawy z dnia 26 października 1971 r., nie może samodzielnie stwierdzić „granic
posiadania” - dokąd sięgał stan posiadania /samoistnego/ każdego z nich w dniu
4 listopada 1971 r., i zgodnie z tym stwierdzeniem wytyczyć granicę ich działek,
o ile
do
stwierdzenie
nabycia
w postępowaniu sądowym.
własności
przez
jednego
z
nich
doszło
Wyrażając przytoczony pogląd skarżąca pomija, że nabycie z mocy ustawy
własności nieruchomości nie przesądza jeszcze o tym, iż granice tej nieruchomości
nie okażą się sporne, podobnie jak to może mieć miejsce przy nabyciu
nieruchomości w drodze czynności prawnej, czy też dziedziczenia. Sąd bowiem na
podstawie ustawy z dnia 26 listopada 1971 r. ustalał jedynie nabycie własności
określonej nieruchomości, nie dokonywał natomiast kontroli jej granicy, gdyż nie
dokonywał rozgraniczenia w toku postępowania uwłaszczeniowego. Inaczej
mówiąc, sąd w postanowieniu nie zamieszczał rozstrzygnięcia o rozgraniczeniu
nieruchomości. Dotyczy to również wypadków stwierdzenia przez sąd nabycia
nieruchomości położonej w bezpośrednim sąsiedztwie z nieruchomością, której
właściciel legitymował się tytułem własności nabytym w inny sposób, np. w drodze
czynności prawnej czy też dziedziczenia. Idąc tym tokiem rozumowania należy
przyjąć, że skoro dla nabycia własności nieruchomości na podstawie ustawy z dnia
26 listopada 1971 r. decydujący był stan posiadania /samoistnego/ w dniu wejścia
w życie tejże ustawy, tj. 4 listopada 1971 r., to w sytuacji, gdy rozgraniczenie
ostatnio wskazanych nieruchomości ma nastąpić według stanu prawnego, sąd nie
może poprzestać tylko na danych wynikających z ewidencji gruntów, ale musi
zmierzać do ustalenia stanu posiadania (samoistnego) na dzień 4 listopada 1971 r.,
i zgodnie z nim wytyczyć granicę, chyba że inne jej wytyczenie nakazują zaistniałe
nowe okoliczności.
Należy zatem podnieść, że skoro stan posiadania (samoistnego) w dniu
4 listopada 1971 r. miał istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, to
wbrew odmiennemu zapatrywaniu skarżącej, słusznie oba Sądy uznały, że
okoliczność ta powinna być przedmiotem dowodu [art. 227 k.p.c. – por. wyrok SN
z dnia 26.I.1981 r. (III CRN 315/80) OSN CP 1981, nr 10, poz. 196].
Całkowicie niezrozumiały jest zarzut naruszenia art. 278 § k.p.c. Operat
rozgraniczeniowy, w tym mapa projektu rozgraniczenia, sporządzona przez
geodetę J.J., z przyczyn oczywistych ma charakter dowodowy. Rację miały oba
Sądy,
że
w
sprawie
nie
zachodziły
okoliczności
przeprowadzenie z urzędu dowodu z opinii biegłego.
Z tych przyczyn orzeczono, jak w postanowieniu.
usprawiedliwiające