Supreme Court dismisses appeal claiming Art. 5 Civil Code applies to inheritance allowance claim.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court rejected the cassation appeal filed by the defendant in an inheritance allowance dispute. The defendant argued that applying the principle of good morals under Article 5 of the Civil Code to the claim constituted a significant legal issue. The court held that determining the applicability of such general clauses is the exclusive domain of the trial courts, which must assess whether the claim violates social norms based on the specific facts. Since the lower courts' evaluation was not grossly erroneous, the appeal was dismissed without cost penalties.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 5 k.c.; Art. 3989 § 2 k.p.c.: The application of general clauses like the principle of good morals is the exclusive domain of the trial courts; the Supreme Court may only intervene if such evaluations are grossly erroneous and unjust.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt III CSK 322/15 POSTANOWIENIE Dnia 15 grudnia 2015 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Gudowski w sprawie z powództwa R. S.przeciwko G. W. o zachowek,na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 15 grudnia 2015 r.,na skutek skargi kasacyjnej pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w Kielcachz dnia 16 stycznia 2015 r., sygn. akt II Ca 1402/14, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie obciąża pozwanej kosztami postępowania kasacyjnego i przyznaje adw. W. C. (Kancelaria Adwokacka w K. ) od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Kielcach kwotę 2700 zł (dwa tysiące siedemset zł) tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej pozwanej z urzędu w postępowaniu kasacyjnym.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 16 stycznia 2015 r. – w sprawie o zachowek – Sąd Okręgowy w Kielcach zmienił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w Starachowicach z dnia 23 września 2014 r., uchylając tylko jeden z jego punktów dotyczących kosztów sądowych i oddalając apelację w pozostałej częściPozwana wniosła skargę kasacyjną, wskazując na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, dotyczącego wpływu zasad współżycia społecznego na roszczenie o zachowek.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Artykuł 5 k.c. może mieć zastosowanie jedynie wyjątkowo, gdy w okolicznościach konkretnego stanu faktycznego, przy uwzględnieniu treści konkretnej normy prawnej, można stwierdzić, że korzystanie przez osobę zainteresowaną z przysługującego jej prawa podmiotowego pozostaje w sprzeczności z zasadami współżycia społecznego.
Stosowanie klauzul generalnych, a zwłaszcza art. 5 k.c., stanowi domenę sądów meriti; sąd rozpoznający sprawę, oceniając zasadność roszczenia, ocenia też, czy korzystanie z niego przez powoda nie narusza zasady współżycia społecznego. Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym ma ograniczone możliwości w tym zakresie; mógłby zakwestionować oceny Sądów meriti tylko wtedy, gdyby były rażąco błędne i krzywdzące. W tej sprawie tak nie jest, zwłaszcza że sama instytucja zachowku jest wyrazem stosowania zasad współżycia społecznego wobec spadkobierców ustawowych pomiętych w testamencie.
Przedstawione przez skarżącą „zagadnienie prawne” nie występuje, zatem należało orzec, jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.), odstępując od obciążania pozwanej kosztami postępowania kasacyjnego (art. 102 w związku z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c.).