Legislator Giurisprudenza & Legislazione
II ZK 63/22 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses lawyer's appeal for threatening criminal charges in a letter, upholding ethical code prohibition.

Numero d'incarto II ZK 63/22
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the lawyer's cassation appeal, ruling that the threat of criminal prosecution in a client letter violated the Code of Ethics. The court held that the specific ethical prohibition against threatening criminal proceedings overrides general freedom of expression and statutory provisions. Consequently, the disciplinary sanction of censure was confirmed as appropriate.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 38 ust. 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego; Art. 64 ust. 1 ustawy o radcach prawnych: The specific ethical prohibition for lawyers against threatening criminal proceedings in professional communications prevails over general freedom of expression and statutory rights, rendering such threats a disciplinary offense.

Parole chiave

Generato dall'IA
lawyer ethical code threatening criminal charges disciplinary sanction freedom of expression professional conduct cassation appeal code of ethics mancanza di disciplina

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 38 ust. 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego
z art. 38 ust. 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego, po rozpoznaniu 29 grudnia 2022 r.
Art. 64 ust. 1 ustawy o radcach prawnych
11 ust.1 i do art. 64 ust. 1 ustawy o radcach prawnych, jako że jego pierwszeństwo wobec ogólnych regulacji ma umocowanie w ustawie -art.
Art. 11 ust. 1 ustawy o radcach prawnych
17 § 1 pkt 10 kodeksu postępowania karnego;2) naruszenie art. 11 ust. 1 ustawy o radcach prawnych przez niewłaściwe zastosowanie wskutek niezbadania w rozstrzyganej sprawie przesłanki „rzeczowej potrzeby”, o której mowa w tym przepisie;3) naruszenie art.
Art. 65 ust. 1 ustawy o radcach prawnych
z art. 65 ust. 1 ustawy o radcach prawnych.
Art. 438 pkt 4 k.p.k.
Art. 438 pkt 4 k.p.k. w zw.
Art. 741 pkt 1 ustawy o radcach prawnych
325i § 1 kodeksu postępowania karnego w zw.‎ z art. 741 pkt 1 ustawy o radcach prawnych, przy czym:1.wskutek błędnej wykładni art.
Art. 623 ustawy z 7 lipca 1982 r. o radcach prawnych
Z perspektywy obecnego etapu, należy zauważyć, iż kasacja może być wniesiona z powodu rażącego naruszenia prawa, jak również rażącej niewspółmierności kary dyscyplinarnej – art. 623 ustawy z 7 lipca 1982 r. o radcach prawnych.
Art. 523 § 1 k.p.k.
lub innego rażącego naruszenia prawa, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na treść orzeczenia – art. 523 § 1 k.pk.
§ 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa w postępowaniu karnym
art. 190 k.k
pobiciem przez kolegów Pani konkubenta stanowi przestępstwo z art. 190 k.k.
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt II ZK 63/22 POSTANOWIENIE Dnia 29 grudnia 2022 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Korzeniowski w sprawie radcy prawnego W. R. obwinionego o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego z art. 64 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych w zw. z art. 38 ust. 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego, po rozpoznaniu 29 grudnia 2022 r. w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu, kasacji obwinionego od orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych w Warszawie z 7 grudnia 2021 r., sygn. akt WO – 144/21, utrzymującego w mocy orzeczenie Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. z 2 listopada 2020 r., sygn. akt […], postanowił: I. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; II. zasądzić od obwinionego radcy prawnego W. R. na rzecz Skarbu Państwa kwotę 20 (dwudziestu) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Radca prawny W. R. został obwiniony o to, że działając jako pełnomocnik D. S. w pisemnym wystąpieniu z dnia 26 listopada 2019 r. adresowanym do B. S. groził B.S. postępowaniem karnym używając w powyższym piśmie w szczególności słów: „Działając w imieniu Pana D. S./pełnomocnictwo w załączeniu/domagam się od Pani wydania Panu D. S. należących do niego ruchomości tj. telewizora S. i zastawu garnków […] o łącznej wartości 6.100,00 /sześciu tysięcy sto złotych/ znajdujących się w zamieszkałym przez Panią lokalu przy ulicy […] w P. pod rygorem wniesienia powództwa windykacyjnego i zawiadomienia organów ścigania o popełnionym przez Panią przestępstwie przywłaszczenia mienia (art. 284 kodeksu karnego)" oraz „Informuję Panią również, że grożenie przez Panią Panu D.S. pobiciem przez kolegów Pani konkubenta stanowi przestępstwo z art. 190 k.k. zdefiniowane jako groźby karalne.", tj. popełnienia czynu naruszającego podstawowe wartości i zasady wykonywania zawodu radcy prawnego określone w art. 38 ust. 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego ogłoszonego Uchwałą Nr 3/2014 Nadzwyczajnego Krajowego Zjazdu Radców Prawnych z dnia 22 listopada 2014 r. w sprawie Kodeksu Etyki Radcy Prawnego w zw. z art. 65 ust. 1 ustawy o radcach prawnych.

Okręgowy Sąd Dyscyplinarny Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. orzeczeniem z 2 listopada 2020 r. uznał radcę prawnego W. R. ([…]) winnym zarzucanego we wniosku o ukaranie czynu, który to czyn stanowi przewinienie dyscyplinarne jako czyn sprzeczny z zasadami wyrażonymi w art. 38 ust. 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego w zw. z art. 65 ust. ‎1 ustawy o radcach prawnych i za czyn ten na podstawie art. 64 ust. 1 i art. 65 ust. 1 pkt 2 ustawy o radcach prawnych wymierzył karę nagany. Wyższy Sąd Dyscyplinarny Krajowej Izby Radców Prawnych w Warszawie nie uwzględnił odwołania obwinionego i orzeczeniem z 7 grudnia 2021 r. sprostował tylko omyłkę pisarską w ten sposób, iż w części opisowej oraz w punkcie ‎1 sentencji w miejsce art. 65 ust. 1 ustawy o radcach prawnych wpisał art. 64 ust.

‎1 ustawy o radcach prawnych oraz utrzymał w mocy orzeczenie Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego w pozostałym zakresie. Obwiniony w kasacji zarzucił:1) naruszenie art. 17 § 1 pkt 10 kodeksu postępowania karnego, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą, wskazaną w art. 439 § 1 pkt 9 kodeksu postępowania karnego w zw. z art. 325i § 1 kodeksu postępowania karnego w zw.‎ z art. 741 pkt 1 ustawy o radcach prawnych, przy czym:1.wskutek błędnej wykładni art. 325i § 1 kodeksu postępowania karnego w zw. z art. 741 pkt 1 ustawy o radcach prawnych przez wadliwe przyjęcie, że unormowań ustanowionych w art. 325i § 1 kodeksu postępowania karnego nie stosuje się w zw. z art. 741 pkt 1 ustawy o radcach prawnych ‎w postępowaniach dyscyplinarnych wobec radców prawnych lub aplikantów radcowskich,2.przez niewłaściwe zastosowanie w efekcie nieuzasadnionego niezastosowania norm prawnych wynikających z art. 325i § 1 kodeksu postępowania karnego w zw. z art. 741 pkt 1 ustawy o radcach prawnych ‎w niniejszej sprawie dyscyplinarnej, zwłaszcza w kwestii przekroczenia ustanowionego w art. 325i § 1 kodeksu postępowania karnego terminu na prowadzenie dochodzenia (tu: postępowania wyjaśniającego) i nieuzyskania przedłużenia tego terminu przed zamknięciem tego postępowania, co powinno skutkować umorzeniem całego postępowania dyscyplinarnego ‎w świetle art. 17 § 1 pkt 10 kodeksu postępowania karnego;2) naruszenie art. 11 ust. 1 ustawy o radcach prawnych przez niewłaściwe zastosowanie wskutek niezbadania w rozstrzyganej sprawie przesłanki „rzeczowej potrzeby”, o której mowa w tym przepisie;3) naruszenie art. 64 ust. 1 w zw. z art. 11 ust. 1 ustawy o radcach prawnych wskutek błędnej wykładni art. 64 ust. 1 poprzez przyjęcie, że dla wystąpienia przesłanki postępowania sprzecznego z zasadami etyki i dla odpowiedzialności dyscyplinarnej zawodu znaczenie ma (ma mieć) tylko - ustanowiona w art. 11 ust.‎ 1 - przesłanka granic określonych przepisami prawa, natomiast bez znaczenia jest (ma być) przesłanka granic określonych rzeczową potrzebą w korzystaniu ‎z wolności słowa i pisma przez radcę prawnego;4) naruszenie art. 170 § 1 pkt 2 i 3 kodeksu postępowania karnego w zw. z art. 741 pkt 1 ustawy o radcach prawnych przez niewłaściwe zastosowanie wskutek nieuzasadnionego oddalenia wniosków dowodowych obwinionego;5) naruszenie art. 438 pkt 4 kodeksu postępowania karnego w zw. z art. 741 pkt 1 ustawy o radcach prawnych poprzez rażącą niewspółmierność zastosowanej kary;6) naruszenie art. 4 kodeksu postępowania karnego w zw. z art. 741 pkt 1 ustawy ‎o radcach prawnych przez niewłaściwe zastosowanie wskutek nieuzasadnionego niezastosowania w sprawie zasad procedowania ustanowionych w art. 4 kodeksu postępowania karnego.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zarzuty kasacji są nieuprawnione albo niezasadne i dlatego została oddalona jako oczywiście bezzasadna. W sprawie nie wystąpiła negatywna przesłanka procesowa z art. 17 § 1 pkt 10 k.p.k. Skarżący nie może łączyć tej przesłanki z regulacją z art. 325i § 1 k.p.k. Czym innym jest ściśle określona podmiotowo i przedmiotowo negatywna przesłanka procesowa z art. 17 § 1 pkt 10 k.p.k. i czym innym jest dochodzenie ‎w karnym postępowaniu, a ściślej termin tego dochodzenia. Brak wymaganego zezwolenia na ściganie lub wniosku o ściganie pochodzącego od osoby uprawnionej, to sytuacje w której oskarżyciel nie może prowadzić postępowania ze względu (przykładowo) na immunitet albo brak wniosku pokrzywdzonego lub oskarżyciela prywatnego.

Takie negatywne przesłanki postępowania nie wystąpiły w sprawie. Oceny tej nie zmienia wskazanie na art. 325i § 1 k.p.k., gdyż postępowanie dyscyplinarne ma swoje oparcie w ustawie o radcach prawnych (zob. art. 64 i nast., w szczególności por. art. 671, 672, 681 tej ustawy) i nie jest ograniczone terminem wyznaczonym dla dochodzenia w sprawie karnej. Innymi słowy zapatrywanie na odesłanie do procedury karnej na podstawie art. 741 pkt 1 ustawy o radcach prawnych do art. 325i § 1 k.p.k. nie jest uprawnione. Niezasadne są kolejne zarzuty naruszenia art. 11 ust. 1 ustawy o radcach prawnych, bądź art. 64 ust. 1 w związku z art. 11 ust. 1 ustawy o radcach prawnych, z tej przyczyny, że zarzuty te pomijają sedno materialnej podstawy orzeczenia dyscyplinarnego, czyli art. 38 ust. 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego.

Jest to przepis szczególny do art. 11 ust.1 i do art. 64 ust. 1 ustawy o radcach prawnych, jako że jego pierwszeństwo wobec ogólnych regulacji ma umocowanie w ustawie -art. 57 pkt 7 ustawy o radcach prawnych- i czerpie legitymację materialną z woli członków samorządu radców prawnych. Nie można przy tym stwierdzić sprzeczności art. 38 ust. 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego z art. 11 ust. 1 i art. 64 ust. 1 ustawy ‎o radcach prawnych, bowiem określona w ustawie „rzeczowa potrzeba” nie powoduje, że wolność wypowiedzi radcy prawnego jest nieograniczona, właśnie dlatego, iż radcowie prawni przyjęli normę szczególną w art. 38 ust. 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego, zgodnie z którą radca prawny nie może w swych zawodowych wystąpieniach grozić postępowaniem karnym lub dyscyplinarnym.

Innymi słowy sformułowane zarzuty naruszenia art. 11 ust. 1 i art. 64 ust. 1 nie są wystarczające do podważenia rozstrzygnięcia opartego na szczególnej regulacji ‎z art. 38 ust. 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego. Konsekwentnie, skoro kasacja nie zarzuca naruszenia art. 38 ust. 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego, to traci na znaczeniu kolejny zarzut kasacji, czyli naruszenia art. 170 § 1 pkt 2 i 3 k.p.k., dotyczący nieuzasadnionego oddalenia wniosków dowodowych. Rzecz w tym, że szczególna norma z art. 38 ust. 2 Kodeksu, zakazująca radcy prawnemu w zawodowych wystąpieniach grożenia postępowaniem karnym jest bezwzględna, czyli obowiązuje nawet gdy mocodawca radcy prawnego czuje się zagrożony.

Tym samym stopień zawinienia czynu‎ w aspekcie groźby ocenia się na podstawie treści pisma obwinionego‎ z 26 listopada 2019 r., a nie na podstawie zeznań świadków. Zarzut rażącej niewspółmierności zastosowanej kary nie jest zasadny, gdyż nie łączy się z zarzutem naruszenia art. 65 ust. 1 ustawy o radcach prawnych. Art. 438 pkt 4 k.p.k. w zw. z art. 741 pkt 1 ustawy o radcach prawnych jest tylko regulacją procesową a nie materialną. Nie pozwala zatem samodzielnie na ocenę czy wymierzona kara jest nieadekwatna do czynu i pozostałych okoliczności przewinienia dyscyplinarnego.

Na tym tle negatywna ocena odnosi się również do zarzutu naruszenia art. ‎4 k.p.k., gdyż zasada obiektywizmu ma charakter ogólnej gwarancji procesowej, dlatego dla powodzenia kasacji nie jest wystarczające poprzestanie tylko na tym przepisie. Chodzi o to, że zasada ta wymaga wskazania naruszenia konkretnej normy prawnej procesowej i wykazania, że naruszenie to ma wpływ na rozstrzygnięcie materialne. Brak jest tego w zarzucie. Z perspektywy obecnego etapu, należy zauważyć, iż kasacja może być wniesiona z powodu rażącego naruszenia prawa, jak również rażącej niewspółmierności kary dyscyplinarnej – art. 623 ustawy z 7 lipca 1982 r. o radcach prawnych.

Ponadto w postępowaniu karnym kasacja może być wniesiona tylko z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. lub innego rażącego naruszenia prawa, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na treść orzeczenia – art. 523 § 1 k.pk. w zw. ‎z art. 741 pkt 1 ustawy z 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych. Żadna z wskazanych wyżej przesłanek kasacji nie spełnia się w tej sprawie. Z tych przyczyn kasacja jako oczywiście bezzasadna została oddalona. O kosztach orzeczono na podstawie § 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa ‎w postępowaniu karnym z 18 czerwca 2003 r. [as] l.n