Supreme Court dismisses appeal against refusal to accept immunity waiver request due to formal defects and lack of prior criminal proceedings.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court upheld the lower court's refusal to accept a request to waive judicial immunity, citing formal defects in the petition. The applicant failed to have her lawyer sign the document and did not submit the criminal indictment required to initiate proceedings. The court ruled that without a prior criminal case, the request lacks legal basis and cannot be entertained.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 80 § 1, 2b u.s.p.; Art. 13 k.p.k.: A request to waive judicial immunity is inadmissible if it lacks formal requirements or if the underlying criminal proceedings have not been properly initiated.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
II ZIZ 5/24 POSTANOWIENIE Dnia 10 grudnia 2024 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szczepaniec w sprawie sędziego Sądu Okręgowego w P. X. Y., po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 10 grudnia 2024 r. w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej, zażalenia wniesionego przez L. Z. na zarządzenie z dnia 14 lutego 2024 r. w sprawie o sygn. akt I ZI 86/23 w przedmiocie odmowy przyjęcia wniosku o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Okręgowego w P. X. Y. na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. postanowił:
1. utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie;
2. obciążyć Skarb Państwa kosztami postępowania.
UZASADNIENIE
UZASADNIENIEW dniu 4 grudnia 2023 r. do Sądu Najwyższego Izby Odpowiedzialności Zawodowej wpłynął wniosek L. Z. o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Okręgowego w P. X. Y.. Wniosek ten nie został sporządzony i podpisany przez podmiot uprawniony będący jej pełnomocnikiem, a nadto nie odpowiadał warunkom formalnym pisma procesowego określonym w art. 119 § 1 k.p.k. gdyż nie wskazano sygnatury sprawy karnej prowadzonej przeciwko sędziemu.Zarządzeniem z dnia 14 grudnia 2023 r. w sprawie o sygn. akt I ZI 86/23, wezwano wnioskodawczynię L.
Z. do uzupełnienia braków formalnych wniosku z dnia 4 grudnia 2023 r. poprzez sporządzenie i podpisanie wniosku przez adwokata bądź radcę prawnego oraz nadesłanie kopii aktu oskarżenia w sprawie, w której immunitet ma być uchylony. Jednocześnie pouczono L. Z., iż wskazane braki formalne powinny być uzupełnione w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem odmowy przyjęcia wniosku.Wobec nieuzupełnienia braków formalnych, sędzia Sądu Najwyższego Tomasz Demendecki, zarządzeniem z dnia 14 lutego 2024 r. w sprawie o sygn. akt I ZI 86/23, odmówił przyjęcia wniosku L.
Z. o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Okręgowego w P. X. Y. z uwagi na niespełnienie warunków formalnych wniosku, pomimo wcześniejszego wezwania do ich uzupełnienia.Zażalenie na powyższe zarządzenie wniosła L. Z., wnosząc o cyt.: „przedłużenie terminu wniosku o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Okręgowego w P. X. Y., gdyż dotychczas w terminie nie spełniła warunków formalnych wniosku (…) ze względu, że miałam operację kolana i nie mogłam chodzić, a także pełnomocnik adwokat A.
C., która występuje ze mną w sprawie, sygn. akt XIV C 1174/18/OK kategorycznie odmówiła napisania pisma uzasadniając, że się boi (…)”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.Kwestę immunitetu sędziowskiego regulują przepisy art. 80 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2024, poz. 334 t.j. – dalej powoływana jako: „u.s.p.”), które zastrzegają, że sędzia nie może być zatrzymany ani pociągnięty do odpowiedzialności karnej bez zezwolenia właściwego sądu dyscyplinarnego.
Wobec tego, Sądowi Najwyższemu, jako sądowi właściwemu na podstawie art. 27a § 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (Dz. U. z 2024, poz. 622 t.j. – dalej powoływana jako: „u.SN”) przysługuje uprawnienie do wstępnej kontroli wniosku o wyrażenie zgody na pociągnięcie sędziego oraz prokuratora do odpowiedzialności karnej. Jeżeli wniosek ten nie odpowiada warunkom formalnym pisma procesowego określonym w Kodeksie postępowania karnego, przewodniczący (prezes) sądu dyscyplinarnego odmawia jego przyjęcia w drodze zarządzenia (art. 80 § 2b u.s.p.).Jedną z okoliczności przemawiającą za zasadnością przyjęcia do rozpoznania rzeczonego wniosku jest przede wszystkim jego prawidłowe zainicjowanie, co skorelowane jest z wymogiem zawartym w art. 13 k.p.k.
Przepis ten stanowi, że uzyskanie zezwolenia władzy, od którego ustawa uzależnia ściganie, należy do oskarżyciela. W odniesieniu do przestępstw popełnionych przez sędziego lub prokuratora, należy zatem wpierw zainicjować postępowanie karne, a następnie wystąpić do sądu dyscyplinarnego o wydanie uchwały zezwalającej na pociągnięcie sędziego lub prokuratora do odpowiedzialności karnej. Dopiero bowiem uzyskanie statusu strony w postępowaniu karnym toczącym się o ten sam czyn, przeciwko tej samej osobie, daje podstawę do przyznania wnioskodawcy statusu strony w postępowaniu delibacyjnym.
W innym wypadku wydanie przez sąd dyscyplinarny uchwały w tym zakresie zostałoby niejako uczynione in blanco i byłoby zawieszone w próżni, co też stoi w sprzeczności z istotą postępowania, o którym mowa w art. 80 u.s.p. (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 2024 r., II ZIZ 1/24, LEX nr 3689964; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 lutego 2024 r., sygn. akt II ZIZ 37/23, LEX nr 3721411).Mając na uwadze powyższe wskazać należy, że zarządzeniem sędziego Sądu Najwyższego z dnia 14 grudnia 2023 r. wezwano wnioskodawczynię L.
Z. do uzupełnienia braków formalnych wniosku z dnia 4 grudnia 2023 r. poprzez sporządzenie i podpisanie wniosku przez adwokata bądź radcę prawnego oraz nadesłanie kopii aktu oskarżenia w sprawie, w której immunitet ma być uchylony. Jednocześnie, w sposób prawidłowy pouczono ją o terminie do wywiązania się z nałożonego na nią obowiązku. W odpowiedzi na powyższe wezwanie L. Z. wprawdzie złożyła pismo z zachowaniem wyznaczonego terminu, jednakże nie uzupełniła wskazanych braków formalnych. Ponadto, we wniesionym zażaleniu L.
Z. nie sformułowała żadnych zarzutów wskazujących na ewentualne błędy rozstrzygnięcia, a jedynie wniosła m.in. o cyt.: „przedłużenie terminu wniosku o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Okręgowego w P. X. Y. (…)”.W tym stanie rzeczy zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku w sprawie o sygn. akt I ZI 86/23 jako pochodzącego od osoby nieuprawnionej do jego złożenia, a więc obarczonego brakami formalnymi, było całkowicie zasadne.Mając na względzie powyższe, Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji.
ł.n