Supreme Court dismisses appeal in social security rent cases where only amount is contested and value is under 10,000 zloty.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court of Poland dismissed the appellant's appeal against a lower court's decision regarding the amount of a social security pension. The appellant argued that the appeal was inadmissible only if the dispute involved the grant of the pension itself, not merely its calculation, and claimed this violated constitutional equality. However, the court ruled that when an insured party contests only the calculated amount of an already granted pension, the case lacks the cassation character required by law if the disputed value is below 10,000 zloty.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 22 k.p.c.; Art. 392 § 1 k.p.c.: In proceedings concerning the amount of a social security pension, cassation is inadmissible if the insured contests only the calculation of the granted benefit and the value of the subject matter of the appeal does not reach 10,000 zloty.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Postanowienie z dnia 21 lipca 2003 r.
II UZ 45/03
W sprawie o przyznanie renty z ubezpieczenia społecznego kasacja nie
przysługuje, jeżeli ubezpieczony w odwołaniu kwestionował jedynie jej wysokość, a wartość tego przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż dziesięć tysięcy
złotych (art. 22 k.p.c. w związku z art. 3921 § 1 k.p.c.).
Przewodniczący SSN Beata Gudowska, Sędziowie SN: Roman Kuczyński,
Zbigniew Myszka (sprawozdawca)
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 lipca
2003 r. sprawy z wniosku Dariusza B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w G. o wysokość świadczenia, na skutek zażalenia wnioskodawcy
na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 27 marca 2003 r. [...]
o d d a l i ł zażalenie.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 27 marca 2003 r. odrzucił
kasację kasację wnioskodawcy Dariusza B. od wyroku tego Sądu z dnia 16 stycznia
2003 r. z uwagi na to, że w sprawie dotyczącej wysokości (przeliczenia podstawy
wymiaru) renty z ubezpieczenia społecznego kasacja była niedopuszczalna ze
względu na wartość przedmiotu zaskarżenia określoną przez skarżącego w kwocie
1.800 zł, która nie sięgała kwoty (dziesięciu tysięcy złotych) warunkującej przedmiotową dopuszczalność kasacji w sprawie o wysokość świadczenia.
W zażaleniu wnioskodawcy podniesiono zarzut błędnej interpretacji art. 392 §
1 k.p.c. „prowadzącej Sąd Apelacyjny do wniosku, że w sprawie niniejszej z uwagi na
przedmiot zaskarżenia kasacja nie przysługuje”, domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia i skierowania kasacji do rozpoznania. W uzasadnieniu zażalenia
wskazano, iż ”upatrywanie w sprawie o podwyższenie renty innej natury niż ma
sprawa o jej przyznanie nie ma dostatecznego uzasadnienia”. Stanowisko zakładają-
ce, iż tylko „zamożni ubezpieczeni, domagający się podwyższenia świadczeń o
833,34 zł mogą korzystać z kasacji”, stanowi zacieśniającą wykładnię art. 3921 § 1
k.p.c. i narusza „konstytucyjny zakaz różnicowania ochrony prawnej bez doniosłego
uzasadnienia”. Ponadto w sprawie wystąpił błąd „strony przeciwnej polegający na
bezpodstawnym rozdzieleniu sprawy powoda i wydaniu dwóch rozstrzygnięć”, co jest
manipulacją ”przeciwną określaniem kasacyjnego charakteru sprawy”. Ponadto
ustawa z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych nie przewiduje wydania dwóch decyzji w sprawie jednego wniosku o przyznanie renty.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie nie może być uwzględnione, albowiem przedmiotem postępowania
sądowego było odwołanie ubezpieczonego w zakresie „nieprawidłowego ustalenia
podstawy wymiaru świadczenia rentowego” przyznanego mu w zaniżonej wysokości,
wynikającej z nieuwzględnienia niespornego okresu ubezpieczenia, z którego ubezpieczony dokumentował dochody w sposób nie dający - w ocenie Sądów meriti możliwości precyzyjnej identyfikacji i wysokości faktycznie uzyskiwanych swego
czasu zarobków. W tak zakreślonych granicach nie można podzielić stanowiska
wnoszącego zażalenie, że sprawa o przyznanie po raz pierwszy renty z tytułu niezdolności do pracy nie ma kasacyjnego charakteru w rozumieniu art. 392 1 § 1 k.p.c.
wskutek uwzględnienia wniosku rentowego co do zasady przysługiwania tego prawa
(przyznanie renty), chociaż w zaniżonej wysokości dochodzonego świadczenia - w
sytuacji, gdy sam ubezpieczony zakwestionował jedynie wysokość przyznanego mu
świadczenia, kontestując decyzję o przyznaniu renty jedynie w zakresie „nieprawidłowego ustalenia podstawy wymiaru świadczenia rentowego”. Z takiego „majątkowego” charakteru sprawy zdawał sobie sprawę autor kasacji, który określił w kasacji
wartość przedmiotu kasacyjnego zaskarżenia w kwocie 1.800 zł, co czyniło wniesioną skargę przedmiotowo niedopuszczalną w rozumieniu art. 3921 § 1 k.p.c. W takich
okolicznościach nie jest trafny zarzut zażalenia, że przepisy ustawy z 17 grudnia
1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych nie przewidują wydania dwóch decyzji w sprawie jednego wniosku o przyznanie renty, skoro
przepisy tej ustawy przewidują przyznanie świadczenia w kwocie zaliczkowej (art.
120). Za prawidłowe należy uznać także przyznanie prawa do świadczenia niespor-
nego co do zasady oraz w wysokości odpowiadającej zebranym dowodom, tak jak
miało to miejsce w przedmiotowej sprawie. Odmienna koncepcja, jakoby decyzja o
przyznaniu dochodzonego świadczenia na podstawie jednego wniosku mogła być
tylko jedna i wydana dopiero po wyjaśnieniu każdej okoliczności w nim zawartej, stanowiłaby nielegalną blokadę wypłaty niespornych co do zasady świadczeń i w udowodnionej (niekwestionowanej) wysokości. Wydanie takiej decyzji nie pozbawia
ubezpieczonych drogi sądowej dochodzenia świadczeń w pozostałym zakresie, jakkolwiek nie zawsze (z uwagi na wartość przedmiotu sporu) z udziałem instancji kasacyjnej. Powyższe oznacza, że w sprawie o przyznanie renty kasacja nie jest dopuszczalna także wtedy, gdy ubezpieczony kwestionuje jedynie wysokość przyznanego świadczenia rentowego, a wartość tego przedmiotu zaskarżenia nie sięga
kwoty dziesięciu tysięcy złotych (art. 22 k.p.c. w związku z art. 3921 § 1 k.p.c.). Tego
rodzaju sprawa kwalifikuje się i była prowadzona jako sprawa o wysokość świadczenia rentowego, w której kasacja nie przysługuje, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż dziesięć tysięcy złotych (por. postanowienie Sądu Najwyższego z
dnia 10 kwietnia 2002 r., II UZ 31/02, OSNAPiUS 2002 - wkładka 2002 nr 17/9).
Sąd Najwyższy nie podzielił także zarzutu wnoszącego zażalenie o niekonstytucyjności unormowania prawnego z art. 3921 § 1 k.p.c., ponieważ Konstytucja
Rzeczypospolitej Polskiej przewiduje co najmniej dwuinstancyjne postępowanie, co
oznacza, że szczególny środek zaskarżania w postaci kasacji jest dostępny tylko w
zakresie ustalonym przez prawodawcę, którego założeniem było zamierzone (celowe) wyeliminowanie dostępu do instancji kasacyjnej w analogicznych rodzajowo
sprawach z uwagi na niższy niż ustawowo określoną wartość przedmiotu zaskarżenia. Odmienne stanowisko obarczałoby Sąd Najwyższy obowiązkiem rozpatrywania
kasacji w każdej sprawie nawet o najdrobniejsze kwoty.
Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji na
podstawie art. 39319 k.p.c. w związku z art. 385 i 397 § 2 k.p.c.