Social security contribution base rate cannot be equated to pension base rate index under Polish law.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the cassation appeal filed by Dionizio S. against the Social Insurance Fund regarding his pension calculation. The court clarified that the percentage rate used to determine social security contribution bases is legally distinct from the percentage rate used to calculate pension bases. Consequently, the lower court correctly established the pension base based on actual earnings ratios rather than the higher contribution rate declared by the employer.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 7 ust. 5 pkt 3 ustawy o rewaloryzacji emerytur i rent; § 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 stycznia 1990 r.: The percentage indicator for the social security contribution base cannot be identified with the percentage indicator for the pension base, as they are regulated by separate legal acts and serve different calculation purposes.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IATesto completo
Wyrok z dnia 23 marca 1999 r.
II UKN 540/98
Procentowy wskaźnik podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne, ustalony w relacji do przeciętnego wynagrodzenia (§ 9 rozporządzenia
Rady Ministrów z dnia 29 stycznia 1990 r. w sprawie wysokości i podstawy
wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, zgłaszania do ubezpieczenia
społecznego oraz rozliczania składek i świadczeń z ubezpieczenia społecznego
(jednolity tekst: Dz.U. z 1993 r. Nr 68, poz. 330 ze zm.) nie może być identyfikowany ze wskaźnikiem podstawy wymiaru emerytury (art. 7 ust. 5 pkt 3 ustawy z
dnia 17 października 1991 r. o rewaloryzacji emerytur i rent, o zasadach ustalania emerytur i rent oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 104, poz. 450 ze
zm.).
Przewodniczący: SSN Maria Mańkowska, Sędziowie SN: Andrzej Kijowski
(sprawozdawca), Barbara Wagner.
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 23 marca 1999 r. sprawy z wniosku
Dionizego S. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w W. o
wysokość emerytury, na skutek kasacji wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego
w Warszawie z dnia 19 maja 1998 r. [...]
o d d a l i ł kasację.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 19 grudnia 1997 r. Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie uwzględnił odwołanie Dionizego S. od decyzji Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. z dnia 21 sierpnia 1996 r. w ten sposób, że podwyższył wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury wnioskodawcy
do 212,5% za lata 1991-1994 i przyznał prawo do wyrównania świadczenia od 1
sierpnia 1996 r.
Apelację od powyższego wyroku wniósł zarówno organ rentowy, domagając
się przyjęcia do podstawy wymiaru emerytury dochodu stanowiącego w latach 19891994 podstawę wymiaru składek ubezpieczeniowych i przyjęcia wskaźnika podstawy
w wysokości 183,35%, jak również wnioskodawca, domagając się ustalenia na zasadach ogólnych podstawy wymiaru emerytury za okres od 1 stycznia 1991 r. do 20
marca 1992 r.
Wyrokiem z dnia 19 maja 1998 r. Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń
Społecznych w Warszawie uwzględnił apelację organu rentowego, oddalając odwołanie wnioskodawcy od zaskarżonej decyzji, zaś apelację wnioskodawcy oddalił. Sąd
drugiej instancji stwierdził, że wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury oblicza się dla całego okresu, z jakiego liczona jest podstawa, a tym okresem są lata
1989-1994, w których stosunek wynagrodzenia pracownika do rocznego przeciętnego wynagrodzenia oscylował od 162,21% do 196,05%, nie mógł więc wynieść
212,5%. Ta ostatnia kwota to deklarowana wysokość składki na ubezpieczenie społeczne, odprowadzanej przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych, w którym wnioskodawca był zatrudniony na stanowisku radcy Ambasady Polskiej w S. i na taką
składkę wyraził zgodę. Zgoda jednak na składkę w danej wysokości nie jest równoznaczna ze wskazaniem wysokości podstawy emerytury, a zatem organ rentowy
podstawę tę ustalił prawidłowo. Natomiast żądanie przez wnioskodawcę ustalenia
emerytury na zasadach ogólnych za okres od 1 stycznia 1991 r. do 20 marca 1992 r.
nie jest trafne, skoro w pisemnym oświadczeniu wyraził on bez zastrzeżeń zgodę na
odprowadzanie składki ubezpieczeniowej w wysokości proponowanej przez
Ministerstwo Spraw Zagranicznych, przy czym kwestii tej nie podnosił w swoim odwołaniu od zaskarżonej decyzji organu rentowego.
Kasacja wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego zarzuca naruszenie § 7
i 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 stycznia 1990 r. w sprawie wysokości i
podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, zgłaszania do ubezpieczenia społecznego oraz rozliczania składek i świadczeń z ubezpieczenia społecznego
(jednolity tekst: Dz.U. z 1993 r. Nr 63, poz. 330 ze zm.).
Sąd Najwyższy rozważył, co następuje:
Kasacja jest nieuzasadniona. Wysokość składki na ubezpieczenie społeczne i
wysokość podstawy wymiaru emerytury to dwie odrębne kwestie, regulowane różnej
rangi odrębnymi aktami prawnymi. Podstawę wymiaru emerytury ustala się w oparciu
o art. 7 ustawy z dnia 17 października 1991 r. o rewaloryzacji emerytur i rent, o zasadach ustalania emerytur i rent oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 104, poz.
450 ze zm.). Ustęp 5 tego przepisu nakazuje w celu obliczenia podstawy wymiaru
emerytury lub renty zsumować wynagrodzenia i dochody stanowiące podstawę wymiaru składek w okresie każdego z wybranych przez zainteresowanego lat kalendarzowych, następnie obliczyć stosunek każdej z tych sum wynagrodzeń lub dochodów
do kwoty rocznej przeciętnego wynagrodzenia ogłoszonej za dany rok kalendarzowy,
wyrażając go w procentach, następnie zaś obliczyć średnią arytmetyczną tych procentów, która stanowi wskaźnik podstawy wymiaru emerytury lub renty (ograniczony
jednak do 250%), po czym mnoży się przez ten wskaźnik kwotę, stanowiącą podstawę ostatnio przeprowadzonej waloryzacji, zwanej dalej kwotą bazową. W aktach sądowych znajduje się zestawienie wynagrodzenia wypłaconego wnioskodawcy w latach 1989-1994, roczne przeciętne wynagrodzenie oraz procentowy stosunek tych
wynagrodzeń i z zestawienia tego wynika, że wnioskodawca zarabiał od 162,21 % do
196,05% przeciętnego wynagrodzenia w poszczególnych latach i ani jednostkowo,
ani tym bardziej średnio za cały ten okres nie osiągnęło ono nigdy 212,5% wynagrodzenia przeciętnego.
Na podstawie zaś innego, niższej rangi aktu prawnego (rozporządzenia Rady
Ministrów z dnia 29 stycznia 1990 r.) ustala się podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne. W przypadku wnioskodawcy, jako zatrudnionego za granicą,
składkę taką stanowi kwota zadeklarowana przez zakład pracy, nie niższa od przeciętnego wynagrodzenia; wnioskodawca wyraził zgodę, aby było to 212,5%. Jest to
wysokość składki, a nie podstawa wymiaru emerytury.
Sąd Najwyższy podziela zatem w całej rozciągłości wywody Sądu drugiej instancji i nie dopatruje się w wyroku tego Sądu naruszenia prawa materialnego. Stanowisko Sądu Apelacyjnego oparte jest też na wynikającym z dokumentów płacowych stanie faktycznym, który wobec braku zarzutu naruszenia prawa procesowego
jest dla Sądu Najwyższego wiążący.
Tym samym Sąd Najwyższy nie znalazł usprawiedliwionych podstaw do
uwzględnienia kasacji i w oparciu o art. 39312 KPC orzekł jak w sentencji wyroku.