Supreme Court allows disability pension claim by remanding case to clarify onset date within 18-month unemployment benefit period.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court remanded the case to the lower court for a new evidentiary hearing regarding the precise date of disability onset. The applicant argued that his condition arose during his unemployment benefit period, which legally extends the 18-month disability window, while the lower court failed to establish a specific date. The court ruled that the lower court's failure to determine if the disability occurred within the extended timeframe constituted a serious violation of the law, necessitating a retrial to protect the applicant's statutory rights.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 32 ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin; Art. 6 ust. 2 ustawy o rewaloryzacji emerytur i rent: The condition of disability arising during employment or within 18 months of termination is deemed satisfied if it occurred during the receipt of unemployment benefits or within 18 months after the right to such benefits ceased, requiring a retrial when the precise onset date cannot be established to verify compliance with this statutory period.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IATesto completo
Wyrok z dnia 6 lutego 1998 r.
II UKN 499/97
Warunek powstania inwalidztwa w czasie zatrudnienia lub w ciągu 18
miesięcy od ustania zatrudnienia uważa się za spełniony, jeżeli inwalidztwo
powstało w czasie pobierania zasiłku dla bezrobotnych lub w ciągu 18 miesięcy po ustaniu prawa do tego zasiłku.
Przewodniczący SSN: Maria Tyszel, Sędziowie SN: Jerzy Kuźniar, Stefania
Szymańska (sprawozdawca).
Sąd Najwyższy, z udziałem prokuratora Prokuratury Krajowej Iwony
Kaszczyszyn, po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 1998 r. sprawy z wniosku Stanisława
Z. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w C. o rentę inwalidzką, na skutek kasacji Ministra Sprawiedliwości [...] od wyroku Sądu WojewódzkiegoSądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie z dnia 10 maja 1996 r. [...]
u c h y l i ł zaskarżony wyrok i sprawę przekazał Sądowi WojewódzkiemuSądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie do ponownego rozpoznania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 26 stycznia 1996 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział
w C. odmówił Stanisławowi Z. renty inwalidzkiej z tego powodu, że nie można było
ustalić daty powstania inwalidztwa. Obwodowa Komisja Lekarska do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia w D. w dniu 16 stycznia 1996 r. rozpoznając miażdżycę tętnic
kończyn dolnych zaliczyła wnioskodawcę do III grupy inwalidów i stwierdziła, że daty
powstania inwalidztwa nie można ustalić. Wnioskodawca po wyczerpaniu zasiłku dla
bezrobotnych z dniem 9 listopada 1993 r. nie podjął pracy, dlatego nie ustalono inwalidztwa przed upływem 18 miesięcy od ustania zatrudnienia.
Sąd Wojewódzki rozpoznając sprawę na skutek odwołania wnioskodawcy dopuścił dowód z opinii biegłych sądowych lekarzy na okoliczność daty powstania in-
- 2 walidztwa. Biegły specjalista w zakresie chirurgii i chorób naczyń dr P.P., po zbadaniu wnioskodawcy w dniu 14 marca 1996 r. rozpoznał miażdżycową niedrożność
udowopodkolanową, prawostronną ze znacznym niedokrwieniem kończyny i stwierdził istnienie inwalidztwa III grupy z powodu ostrego niedokrwienia kończyny w maju
1995 r., natomiast specjalista z zakresu interny dr M.B. nie stwierdziła inwalidztwa z
powodu innych chorób. Na tej podstawie Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń
Społecznych w Warszawie wyrokiem z 10 maja 1996 r. oddalił odwołanie wnioskodawcy.
Od wyroku tego wniósł kasację Minister Sprawiedliwości. Zarzucając rażące
naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 32 ustawy z dnia 14 grudnia
1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. Nr 40, poz. 267
ze zm.) oraz art. 233 § 1 KPC, a nadto naruszenie interesu Rzeczypospolitej Polskiej
i powołując się na art. 12 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu
postępowania cywilnego, rozporządzeń Prezydenta Rzeczypospolitej - Prawo upadłościowe i Prawo o postępowaniu układowym, Kodeksu postępowania administracyjnego, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz niektórych innych
ustaw (Dz. U. Nr 43, poz. 189 ze zm.), Minister wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Wojewódzkiemu-Sądowi Pracy i Ubezpieczeń
Społecznych w Warszawie do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zaskarżony wyrok Sądu Wojewódzkiego istotnie rażąco narusza powołane w
kasacji przepisy prawa, ponieważ sprawy nie można uznać za wyjaśnioną do stanowczego rozstrzygnięcia. Zgodnie z art. 32 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. Nr 40, poz. 267 ze zm.)
renta inwalidzka przysługuje pracownikowi, który ma wymagany okres zatrudnienia i
stał się inwalidą w czasie zatrudnienia lub w ciągu 18 miesięcy od ustania zatrudnienia, przy czym w myśl art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 17 października 1991 r. o rewaloryzacji emerytur i rent, o zasadach ustalania emerytur i rent oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 104, poz. 450 ze zm.) warunek powstania inwalidztwa w czasie
zatrudnienia lub w ciągu 18 miesięcy od ustania zatrudnienia uważa się za speł-
- 3 niony, jeżeli inwalidztwo powstało między innymi w czasie pobierania zasiłku dla bezrobotnych lub w ciągu 18 miesięcy po ustaniu prawa do tego zasiłku. Biegły z zakresu chirurgii naczyniowej w opinii z dnia 14 marca 1995 r. stwierdził istnienie inwalidztwa od maja 1995 r., bez bliższego określenia tej daty. W odwołaniu do Sądu
wnioskodawca podał, że przebywał w Szpitalu od 11 do 23 maja 1995 r. i od 8 do 19
grudnia 1995 r. W świetle powołanych przepisów wnioskodawca mógłby nabyć
prawo do renty inwalidzkiej, gdyby inwalidztwo powstało w ciągu 18 miesięcy od
ustania prawa do zasiłku dla bezrobotnych z dniem 9 listopada 1993 r., tj. do 9 maja
1995 r. włącznie, czego Sąd Wojewódzki nie uwzględnił przy rozstrzygnięciu i nie
wyjaśnił bliżej daty powstania inwalidztwa. Zachodzi więc potrzeba uchylenia wyroku
i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania w celu uzupełnienia materiału
dowodowego. W ponownym postępowaniu Sąd Wojewódzki przeprowadzi dowód z
historii choroby z okresu pobytu wnioskodawcy w szpitalu od 11 do 23 maja oraz od
5 do 19 grudnia 1995 r., po czym zasięgnie od biegłego chirurga opinii uzupełniającej
na okoliczność, czy można przyjąć z przeważającym prawdopodobieństwem, że
wnioskodawca stał się inwalidą do dnia 9 maja 1995 r., tj. w ciągu 18 miesięcy od
ustania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, co w przypadku opinii pozytywnej uzasadniałoby prawo do renty inwalidzkiej. Niewyjaśnienie tej kwestii stanowi rażące
naruszenie powołanych wyżej przepisów prawa, gdyż przedwcześnie wnioskodawca
został pozbawiony prawa do tego świadczenia, a także interesu Rzeczypospolitej
Polskiej. W interesie Państwa leży bowiem troska o wnikliwe rozpatrywanie spraw w
celu realizacji praw zagwarantowanych przepisami.
Z tych powodów kasacja i jej wniosek zasługują na uwzględnienie mimo
upływu terminu zakreślonego przepisem art. 421 § 1 KPC w związku z art. 12 ust. 1
ustawy z dnia 1 marca 1996 r.