Supreme Court dismissed early retirement claim where employer continued business after citing liquidation as dismissal reason.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the cassation appeal regarding an early retirement claim based on economic dismissal due to business liquidation. The applicant argued she was fired after 28 days of employment, but evidence showed the employer continued the business and even expanded it shortly after the contract ended. The court ruled that listing liquidation as the dismissal reason after the business remained active constituted an attempt to circumvent the specific regulations governing early retirement for such cases.
Regesto Legislator
Generato dall'IADz.U. Nr 4 poz. 27; art. 1 ust. 1 i 2 w związku z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r.: A dismissal cited as due to business liquidation after the business continued operations for months constitutes an attempt to circumvent early retirement regulations and is not recognized as a valid ground for early retirement.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IATesto completo
Wyrok z dnia 20 stycznia 1998 r.
II UKN 457/97
Wskazanie w świadectwie pracy po 28 dniach od chwili zawarcia umowy
o pracę, jako przyczyny wypowiedzenia, likwidacji działalności gospodarczej,
przy kontynuowaniu tej działalności i utrzymaniu jej w ewidencji jeszcze po
kilku miesiącach od rozwiązania umowy, świadczy o próbie obejścia przepisów rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 stycznia 1990
r. w sprawie wcześniejszych emerytur dla pracowników zwalnianych z pracy z
przyczyn dotyczących zakładu pracy (Dz.U. Nr 4 poz. 27).
Przewodniczący SSN: Teresa Romer (sprawozdawca), Sędziowie SN: Jerzy
Kuźniar, Andrzej Kijowski.
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 1998 r. sprawy z wniosku
Władysławy C. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w O. o
wcześniejszą emeryturę, na skutek kasacji wnioskodawczyni od wyroku Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu z dnia 14 maja 1997
r. [...]
o d d a l i ł kasację.
Uzasadnienie
Oddział ZUS w O. decyzją z dnia 10 stycznia 1997 r. odmówił Władysławie C.
przyznania wcześniejszej emerytury na podstawie rozporządzenia Ministra Pracy i
Polityki Socjalnej z dnia 26 stycznia 1990 r. w sprawie wcześniejszych emerytur dla
pracowników zwalnianych z pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy (Dz. U. Nr
4, poz. 27).
Wnioskodawczyni odwołała się od decyzji organu rentowego do Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Opolu, domagając się zmiany
tej decyzji. Sąd ten wyrokiem z dnia 6 marca 1997 r. zmienił zaskarżoną decyzję i
przyznał wnioskodawczyni prawo do wcześniejszej emerytury. W uzasadnieniu Sąd
Wojewódzki stwierdził, że rozwiązanie z wnioskodawczynią stosunku pracy nastąpiło
z przyczyn ekonomicznych, określonych w art. 1 ust. 1 i 2 oraz art. 10 ust. 2 ustawy z
dnia 28 grudnia 1989 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami
stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy oraz o zmianie niektórych
ustaw (Dz. U. z 1990 r. Nr 4, poz. 19 ze zm.).
Od tego wyroku Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w O. wniósł apelację. W apelacji organ rentowy zarzucił niewyjaśnienie istotnych okoliczności faktycznych sprawy, a zwłaszcza nieustosunkowanie się merytorycznie do faktu, że wnioskodawczyni nie spełnia warunków uzyskania prawa do wcześniejszej emerytury ze
względu na to, iż sama rozwiązała stosunek pracy z Wojskowym Przedsiębiorstwem
Handlowym w W. w likwidacji. Nawiązała potem następny stosunek pracy, który ustał
na zasadzie porozumienia stron. W apelacji zarzucono też wyrokowi Sądu I instancji
naruszenie prawa materialnego, a w szczególności art. 1 ust. 1 i 2 oraz art. 10 ust. 1
wspomnianej ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych
wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie odwołania lub o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I
instancji.
Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu wyrokiem z dnia 14 maja 1997 r. zmienił zaskarżony wyrok i oddalił odwołanie wnioskodawczyni od decyzji ZUS w O. W uzasadnieniu Sąd Apelacyjny stwierdził, że bezwzględnym warunkiem nabycia prawa do wcześniejszej emerytury, poza 35-letnim
stażem pracy - jest to, aby rozwiązanie stosunku pracy było następstwem zmniejszenia zatrudnienia z przyczyn określonych w art. 1 ust. 1 cytowanej wyżej ustawy z
dnia 28 grudnia 1989 r. Przeprowadzone przez Sąd Wojewódzki postępowanie dowodowe, dla ustalenia przyczyn i okoliczności rozwiązania z wnioskodawczynią
umowy o pracę, nie dało - w ocenie Sądu Apelacyjnego - wystarczających podstaw
do przyjęcia, że rozwiązanie to nastąpiło w trybie tej ustawy.
Od wyroku Sądu Apelacyjnego wnioskodawczyni działając przez pełnomocnika złożyła kasację, zarzucając naruszenie prawa materialnego przez błędną jego
wykładnię i niewłaściwe zastosowanie (art. 368 § 1 KPC), a w szczególności art. 1
ust. 1 i 2 oraz art. 10 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. o szczególnych zasadach
rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu
pracy. W kasacji zawarty był wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku w całości i
przyznanie wcześniejszej emerytury oraz zasądzenie od organu rentowego na rzecz
wnioskodawczyni kosztów zastępstwa adwokackiego lub o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, przy
uwzględnieniu kosztów postępowania kasacyjnego, jako części kosztów procesu.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych w dniu 29 sierpnia 1997 r. złożył odpowiedź
na kasację, wnosząc o oddalenie kasacji w całości na koszt wnioskodawczyni za
wszystkie instancje postępowania sądowego. Zdaniem organu rentowego zaskarżony wyrok Sądu Apelacyjnego odpowiada prawu, zaś kasacja nie ma usprawiedliwionych podstaw zarówno z punktu widzenia prawa materialnego, jak i formalnego.
Sad Najwyższy rozważył, co następuje:
Wnioskodawczyni swoje żądanie o przyznanie jej wcześniejszej emerytury na
podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26
stycznia 1990 r. w sprawie wcześniejszych emerytur dla pracowników zwalnianych z
pracy z przyczyn dotyczących zakładów pracy (Dz. U. Nr 4, poz. 27) wywodzi z faktu,
iż z pracy podjętej w dniu 2 listopada 1996 r. w Przedsiębiorstwie Produkcyjno-Handlowo-Usługowym „K.” w N. została zwolniona w dniu 30 listopada 1996 r. z przyczyn
związanych z likwidacją firmy. Poza sporem jest, że dysponuje ona wymaganym
przez przepisy rozporządzenia 35-letnim stażem pracy i staż ten posiadała w chwili
rozwiązania umowy o pracę w dniu 30 listopada 1996 r. Umowa została rozwiązana
w wyniku dokonanego przez wnioskodawczynię wypowiedzenia.
Sąd Apelacyjny miał w zgromadzonym materiale dowodowym podstawy do
uznania, że rozwiązanie trwającej nie cały miesiąc umowy o pracę w wymiarze 1/2
etatu, w prowadzonym przez spokrewnionego z wnioskodawczynią Przedsiębiorstwie
„K.” w N., nie nastąpiło w trybie art. 10 ust. 1 w związku z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z
dnia 28 grudnia 1989 r. Zakład pracy nie uległ likwidacji ani upadłości. Z zeznań
Tomasza R., właściciela przedsiębiorstwa wynika, iż nie zlikwidował przedsiębiorstwa, nie zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej. Od lutego 1997 r. jednocześnie z tą działalnością zawarł umowę spółki o tym samym profilu. Z treści umowy
o pracę i świadectwa pracy wynika, że wnioskodawczyni została zatrudniona jako
zaopatrzeniowiec i osoba do spraw marketingu. Tomasz R. przed Sądem I instancji
zeznał, że nie mógł zatrudniać już wnioskodawczyni jako sprzedawcy, mimo że
zgodnie z umową nie była ona zatrudniona jako sprzedawca. Wbrew treści świa-
dectwa pracy [...], w którym Tomasz R. podał, że umowa o pracę z wnioskodawczynią została rozwiązana wskutek likwidacji prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, w aktach rentowych [...] znajduje się pismo Urzędu Miasta i Gminy w N. Wydział Rozwoju Gospodarczego - z dnia 7 stycznia 1997 r., z którego wynika, że
podmiot gospodarczy, sklep „K.” w N., nadal figuruje pod numerem ewidencyjnym
[...].
W tych okolicznościach trudno podzielić wywody kasacji o naruszeniu przez
Sąd II instancji przepisów prawa materialnego - art. 1 ust. 1 i 2 w związku z art. 10
ust. 1 ustawy z dnia 29 grudnia 1989 r. Podanie w świadectwie pracy jako przyczyny
wypowiedzenia umowy o pracę po 28 dniach od jej zawarcia, likwidacji działalności
gospodarczej mimo jej kontynuowania i utrzymania w ewidencji nawet w kilka miesięcy po rozwiązaniu tej umowy, świadczy o próbie obejścia przepisów rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 20 stycznia 1990 r. w sprawie wcześniejszych emerytur...
Kierując się powyższymi względami Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do
uwzględnienia kasacji i na mocy art. 39312 KPC orzekł jak w sentencji.