Legislator Giurisprudenza & Legislazione
II UKN 400/97 Generato dall'IA

Supreme Court dismissed pension claim for full suspension period due to invalid retroactive request under repealed law.

Numero d'incarto II UKN 400/97
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the pensioner's cassation appeal against a lower court ruling that granted back-pay for a period exceeding three months. The appellant argued that the law only suspended payments during the stay abroad, not retroactively, but the court found the claim invalid because the specific provision allowing retroactive payment had lost legal force in 1994. Consequently, the court held that the suspension applied continuously from departure until return, making the request for the entire suspended period without a valid retroactive basis legally unfounded.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 84 ust. 4 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym; Art. 84 ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym: The right to pension is suspended upon departure abroad and cannot be retroactively reinstated for the entire suspension period if the specific provision allowing such reinstatement has ceased to be in force.

Parole chiave

Generato dall'IA
pension suspension retroactive payment abroad residence repealed statute three month limit social security law cassation appeal

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 84 ust. 4 of the Act on Pension Provision for Employees and Their Families
Zgodnie z art. 84 ust. 4 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu
Art. 84 ust. 1 of the Act on Pension Provision for Employees and Their Families
Zgodnie z art. 84 ust. 4 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu
Art. 5 of the Bilateral Social Security Convention between Poland and the Federal Republic of Germany
(data wpływu do Oddziału ZUS w S. 5 grudnia
Art. 103 ust. 1 of the Act on Pension Provision for Employees and Their Families
Organ rentowy zastosował więc art. 103 ust.
Art. 393 § 12 of the Code of Civil Procedure
Z powyższych motywów Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 393 12 KPC

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Wyrok z dnia 16 grudnia 1997 r.

II UKN 400/97

Zgodnie z art. 84 ust. 4 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu

emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz.U. Nr 40, poz. 267 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym przed dniem 29 czerwca 1994 r., tj. przed utratą mocy na

podstawie obwieszczenia Prezesa Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22

czerwca 1994 r. (Dz.U. Nr 74, poz. 339) renta wypłacana przez polski organ rentowy podlegała zawieszeniu w razie wyjazdu rencisty za granicę na pobyt stały,

a w razie powrotu rencisty z zagranicy prawo do renty podlegało na wniosek

rencisty przywróceniu, jednak za okres nie dłuższy niż 3 miesiące wstecz od

zgłoszenia wniosku.

Przewodniczący SSN: Maria Tyszel, Sędziowie SN: Roman Kuczyński (sprawozdawca), Jerzy Kuźniar.

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 1997 r. sprawy z wniosku

Eugeniusza D. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w S. o

wypłatę świadczenia, na skutek kasacji wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach z dnia 13 marca 1997 r.

[...]

o d d a l i ł kasację.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 8 października 1996 r. Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach oddalił odwołanie wnioskodawcy Eugeniusza D.

od decyzji Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w S., odmawiającej mu wypłaty górniczej emerytury za okres dłuższy niż 3 miesiące od zgłoszenia wniosku po

powrocie zza granicy.

Sąd Apelacyjny w Katowicach wyrokiem z dnia 13 marca 1997 r. zmienił wyżej

- 2 wymieniony wyrok i poprzedzającą go decyzję organu rentowego w ten sposób, że

przyznał ubezpieczonemu prawo do wypłaty górniczej emerytury od 1 września 1994

r., tj. za okres dłuższy niż 3 miesiące od złożenia wniosku, stwierdzając, że w piśmie

z dnia 1 grudnia 1994 r. domagał się on od organu rentowego wyjaśnień odnośnie

wypłaty emerytury, na które nie otrzymał odpowiedzi, przeto pismo to winno być potraktowane jako wniosek o wznowienie wypłaty świadczenia. Natomiast co do roszczenia o wypłatę świadczenia za cały okres pozostawania za granicą Sąd Apelacyjny

oddalił je jako bezzasadne.

Kasacja od powyższego wyroku zarzuca naruszenie prawa materialnego - art.

84 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i

ich rodzin (Dz. U. Nr 40, poz. 267 ze zm.), wywodząc, że skoro "zawieszenie"

wskazuje na wstrzymanie tylko wypłaty świadczenia na okres pobytu za granicą, to

po powrocie uprawnionego do kraju powinna ona być wypłacana za cały okres zawieszenia.

Sąd Najwyższy rozważył, co następuje:

Kasacja jest nieuzasadniona. W dniu 26 lutego 1992 r. wpłynęło do Oddziału

ZUS w S. pismo Eugeniusza D., wysłane z I. w Republice Federalnej Niemiec, w którym wnosi on o natychmiastowe wstrzymanie wypłat jego emerytury w związku z zamieszkiwaniem w RFN i ubieganiem się o przekazywanie świadczenia do tego kraju.

W dniu wpływu tego pisma do organu rentowego art. 84 ustawy z dnia 14 grudnia

1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. Nr 40, poz. 267

ze zm.), zwanej dalej ustawą o z.e.p., stanowił, że prawo do emerytury i renty ulega

zawieszeniu w razie wyjazdu rencisty za granicę na pobyt stały, chyba że umowy

międzynarodowe stanowią inaczej. W okresie pobytu czasowego za granicą świadczenia przekazuje się na rachunek emeryta lub rencisty w powszechnej kasie

oszczędności lub wypłaca w kraju wskazanej osobie. Prawo do świadczeń, które zawieszono z powodu wyjazdu za granicę przywraca się na wniosek emeryta lub rencisty od dnia powrotu do kraju, jednak za okres nie dłuższy niż 3 miesiące kalendarzowe wstecz od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek. Zgodnie zatem z treścią

powołanego przepisu organ rentowy zawiesił ubezpieczonemu wypłatę renty, bo-

- 3 wiem wyjazd miał charakter stały, gdyby zaś nawet traktować go jako czasowy wnioskodawca nie wskazał rachunku w powszechnej kasie oszczędności ani nie

wskazał w kraju osoby, której należałoby wypłacać świadczenie. Z kolei zgodnie z

art. 5 zawartej dnia 8 grudnia 1990 r. umowy międzynarodowej między Rzeczypospolitą Polską a Republiką Federalną Niemiec oznacza o zabezpieczeniu społecznym (Dz. U. z 1991 r. Nr 108, poz. 468) "świadczenia zapewnia się także, gdy

uprawniony zwykle przebywa na terytorium umawiającej się strony i jest obywatelem

jednej z umawiającej się stron". Według art. 1 pkt 12 umowy "zwykły pobyt" lub

"zwykłe przebywanie", w Republiki Federalnej Niemiec miejsce rzeczywistego pobytu

inne niż przejściowe lub "rzeczywiście nieprzejściowe przebywanie", co oznacza, że

zgodnie z tą umową i w oparciu o art. 84 ust. 1 ustawy o z.e.p. polski organ rentowy

nie był zobowiązany do wypłacania świadczenia renciście, przebywającemu w Republice Federalnej Niemiec.

W tym stanie rzeczy uznać należy, że roszczenie Eugeniusza D., zgłoszone w

piśmie z dnia 28 listopada 1995 r. (data wpływu do Oddziału ZUS w S. 5 grudnia

1995 r.) o wypłatę emerytury za cały okres jej zawieszenia od dnia 1 kwietnia 1991 r.

z powodu pobytu w Republice Federalnej Niemiec nie znajduje uzasadnienia.

W dacie złożenia przez wnioskodawcę wyraźnego wniosku o wznowienie wypłaty świadczenia art. 84 ustęp 4 ustawy o z.e.p. już nie obowiązywał, gdyż utracił

moc z dniem 29 czerwca 1994 r. wskutek obwieszczenia Prezesa Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 czerwca 1994 r. (Dz. U. Nr 74, poz. 339), wobec uznania tego

przepisu za niezgodny z Konstytucją, a zatem nie było możliwe wznowienie wypłaty

świadczenia za okres 3 miesięcy wstecz od złożenia wniosku. Organ rentowy zastosował więc art. 103 ust. 1 ustawy o z.e.p., według którego, w razie ustania przyczyny przewidującej wstrzymanie świadczenia wypłatę wznawia się od miesiąca

ustania tej przyczyny, jednak nie wcześniej niż od miesiąca, w którym zgłoszono

wniosek o wznowienie wypłaty lub wydano z urzędu decyzję o jej wznowieniu.

Z uwagi na to, że odwołujący się w piśmie z dnia 1 grudnia 1994 r. adresowanym do organu rentowego wnosił o informację o prawie do wypłaty renty za cały

okres jej wstrzymania, lecz odpowiedzi nie otrzymał, Sąd Apelacyjny doszedł do

przekonania, że w istocie pismo to może być uznane za wniosek w sprawie wznowienia wypłaty renty i zgodnie z powołanym przepisem art. 103 ust. 1 ustawy o z.e.p.

- 4 przyznał prawo do świadczenia [...] od 1 września 1994 r.

Jednakże, wobec treści art. 84 ust. 1 ustawy o z.e.p. z datą zgłoszenia tego

wniosku (obowiązującej od 22 czerwca 1994 r. na podstawie cytowanego obwieszczenia Prezesa Trybunału Konstytucyjnego), a mianowicie, że "prawo do emerytury i

renty ulega zawieszeniu (...) w razie wyjazdu rencisty za granicę, chyba że umowy

międzynarodowe stanowią inaczej", należy stwierdzić, iż skoro Eugeniusz D. bezspornie w 1992 r. za granicę wyjechał - zawieszenie prawa do jego emerytury nie naruszyło przepisu art. 84 ust. 1 ustawy o z.e.p. w brzmieniu obowiązującym tak w dacie wyjazdu za granicę, jak i powrotu do kraju, co czyni zarzut kasacji naruszenia

tego przepisu bezzasadne.

Z powyższych motywów Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 393 12 KPC

jak w sentencji wyroku.