Supreme Court dismisses cassation allowing post-decision insurance periods in disability pension calculations.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the cassation appeal filed by the social insurance fund against a lower court's decision granting a disability pension. The applicant successfully demonstrated additional insurance periods occurring after the initial administrative decision, which the appellate court correctly included in the total calculation. The court ruled that adding these post-decision periods does not violate the relevant statutory provisions regarding pension eligibility requirements.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 33 ust. 1 pkt 5 w związku z ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin; Adding insurance periods occurring after the contested administrative decision to the total does not violate statutory provisions regarding pension eligibility.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Wyrok z dnia 7 lutego 2002 r.
II UKN 13/01
Przy ustalaniu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, doliczenie
w postępowaniu sądowym do okresów składkowych i nieskładkowych
uwzględnionych przez organ rentowy, okresów ubezpieczenia przypadających
po wydaniu zaskarżonej decyzji, nie jest naruszeniem art. 33 ust. 1 pkt 5 w
związku z ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym
pracowników i ich rodzin (Dz.U. Nr 40, poz. 267 ze zm.).
Przewodniczący SSN Maria Tyszel (sprawozdawca), Sędziowie SN: Beata
Gudowska, Zbigniew Myszka.
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2002 r. sprawy
z wniosku Wandy T. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w
W. o rentę z tytułu niezdolności do pracy, na skutek kasacji organu rentowego od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 20 czerwca 2000 r. [...]
o d d a l i ł kasację.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu wyrokiem z dnia 19 stycznia 2000 r. [...], po rozpoznaniu odwołania Wandy T. od decyzji
Zakładu Ubezpieczeń Społecznych-Oddziału w W. z dnia 8 grudnia 1998 r., zmienił
zaskarżoną decyzję i przyznał ubezpieczonej prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy na okres trzech lat od wyczerpania zasiłku chorobowego z dniem
3 lipca 1999 r. Sąd ten ustalił, że wnioskodawczyni wykazała, przypadające po wydaniu decyzji, dodatkowe okresy: składkowy od 11 stycznia do 18 kwietnia 1999 r.
oraz nieskładkowy od 19 kwietnia do 3 lipca 1999 r. Zdaniem Sądu, łącznie z okresami uznanymi przez organ rentowy, wykazała okresy 3 lata 10 miesięcy i 7 dni
okresów składkowych oraz 1 rok 6 miesięcy i 6 dni nieskładkowych a więc spełniła
warunek posiadania wymaganego okresu zatrudnienia w rozumieniu art. 32 ustawy z
dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz.U.
Nr 40, poz. 267 ze zm.). Ustalił również, na podstawie wyników nowych specjalistycznych badań lekarskich wnioskodawczyni, że jest na częściowo niezdolna do
pracy na okres trzech lat.
W apelacji, organ rentowy zakwestionował ocenę Sądu, że wnioskodawczyni
jest częściowo niezdolna do pracy oraz zarzucił, że w okresie od 10 listopada 1998 r.
do 9 listopada 1998 r. wykazała jedynie 4 lata 9 miesięcy i 8 dni zamiast wymaganych 5 lat „zatrudnienia”.
Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu wyrokiem z dnia 20 czerwca 2000 r. [...] oddalił apelację.
W kasacji, organ rentowy zaskarżonemu wyrokowi zarzucił: „naruszenie prawa
materialnego przez błędne zastosowanie art. 27 w związku z art. 9 ust. 1 ustawy z
dnia 18.12.1976 r. o ubezpieczeniu społecznym osób prowadzących działalność gospodarczą oraz ich rodzin (Dz.U. z 1989 r. Nr 46 poz. 250) w związku z art. 32 ust. 2
i art. 33 ust. 1 pkt. 5 i ust. 2 ustawy z dnia 14.12.1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym
pracowników i ich rodzin (Dz.U. Nr 40, poz. 267 ze zm.), przez przyznanie powódce
prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy pomimo nieudowodnienia
wymaganego 5-go okresu zatrudnienia w ostatnim dziesięcioleciu poprzedzającym
datę zgłoszenia wniosku i powstania niezdolności do pracy, naruszenie przepisów
postępowania - art. 233 § 1, art. 316 § 1 i art. 328 § 2 kpc mające istotny wpływ na
wynik sprawy przez pominięcie szczegółowego zestawienia okresów składkowych i
nieskładkowych powódki” i wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku oraz poprzedzającego go wyroku Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu z dnia 19 stycznia 2000 r. i oddalenie odwołania powódki ewentualnie o
uchylenie zaskarżonego wyroku oraz poprzedzającego go wyroku Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy wziął pod uwagę, co następuje:
Stosownie do art. 39311 KPC Sąd Najwyższy rozpoznaje sprawę w granicach
kasacji. Granice te wyznaczają przytoczone w niej podstawy, skonkretyzowane zarzutami i ich uzasadnieniem, oraz jej wnioskami. Wobec przytoczenia w kasacji obydwu podstaw wskazanych w art. 3933 pkt 1 i 2 KPC, w pierwszej kolejności ocenie
podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Podniesione w kasacji zarzuty naruszenia zaskarżonym wyrokiem, powołanych przepisów nie są usprawiedliwione. Przede wszystkim przypomnieć należy to, co Sąd Najwyższy wielokrotnie już
wyjaśniał, że powołanie zarzutu naruszenia art. 328 § 2 KPC w ramach podstawy kasacyjnej jest z zasady nieskuteczne, z uwagi na brak istotnego wpływu tego naruszenia na wynik sprawy. Przepis ten dotyczy bowiem wymaganej treści uzasadnienia
wyroku, które powinno zawierać wskazanie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, w
tym dowodów na których sąd się oparł i przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Wady konstrukcyjne uzasadnienia sporządzonego po wydaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia nie mają na ogół wpływu na jego
treść, i nie mogą stanowić usprawiedliwionej podstawy kasacji (por. wyrok z 1 lipca
1998 r., I PKN 220/98,OSNAPiUS 1999 nr 15, poz. 482). Kasacja upatruje naruszeń
wymienionych w niej przepisów w tym, że w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd
pominął szczegółowe zestawienie okresów składowych i nieskładkowych wnioskodawczyni, jednakże powołując się też na potrzebę wyłączenia niektórych okresów
nieopłacania składki „na wniosek ubezpieczonego”, ich obliczenie oraz wyjaśnienie,
czy zostały uwzględnione w postępowaniu przed organem rentowym lub w sądowym,
autor kasacji pozostawił Sądowi Najwyższemu mimo, że od początku orzekania kasacyjnego ukształtowało się jednolite, wielokrotnie powtarzane w publikowanym
orzecznictwie, stanowisko obydwu Izb Sądu Najwyższego, zarówno Administracyjnej, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, jak i Cywilnej, że „zarzuty kasacyjne powinny
być przedstawione tak szczegółowo, by Sąd Najwyższy bez poszukiwań w pismach
procesowych (aktach sprawy) otrzymał omówienie wytkniętej wady” (wyrok z dnia 16
grudnia 1996 r., II UKN 32/96, OSNAPIUS 1997 nr 15, poz. 275) oraz że to nie Sąd
Najwyższy ma poszukiwać argumentów usprawiedliwiających kasację, to osoba o
odpowiednio wysokich kwalifikacjach prawniczych, wnosząca kasację ma wykazać
jej zasadność odpowiednim do art. 3933 KPC przytoczeniem podstaw i adekwatnym
do nich wywodem prawnym. W rozpatrywanej sprawie wprawdzie słuszny jest zarzut
naruszenia zaskarżonym wyrokiem art. 328 § 2 KPC, ponieważ pominięcie w nim
obliczenia w latach, miesiącach i dniach uwzględnionych okresów składkowych i nieskładkowych wnioskodawczyni powoduje, że ustalenia stanowiące podstawę faktyczną rozstrzygnięcia nie poddają się kontroli kasacyjnej, jednakże w kasacji nie wykazano na czym polega istotność wpływu tego naruszenia na wynik sprawy, natomiast uzasadnienie kasacji wskazuje, że wyrok - mimo tego naruszenia - odpowiada
prawu. Kasacja nie kwestionuje bowiem samego obliczenia, podnosi jedynie, że niektóre z nich powinny być wyłączone z uwagi na nieopłacenie składki, jednakże popełniając ten sam błąd, który zarzuca zaskarżonemu wyrokowi, ustalenie ich liczby i
ewentualnego wpływu na wynik sprawy, pozostawiła Sądowi Najwyższemu. Brak w
tym zakresie uzasadnienia zarzutów powoduje, że nie poddają się one kontroli kasacyjnej. Zarzucając, że ustalenia Sądu zostały dokonane z naruszeniem pozostałych
powołanych przepisów postępowania, kasacja powtarzając za apelacją, że wnioskodawczyni na przestrzeni ostatniego dziesięciolecia „uwarunkowanego datą zgłoszenia wniosku o rentę jak również datą powstania inwalidztwa”, nie wykazała wymaganego okresu ubezpieczenia, całkowicie ignoruje to, że Sąd Apelacyjny zaakceptował
pogląd Sądu pierwszej instancji, wyjaśniający że do okresów składkowych i nieskładkowych, uwzględnionych przez organ rentowy, a więc bezspornych, należy wnioskodawczyni doliczyć dodatkowe okresy ubezpieczenia, jakie przypadają po zgłoszeniu
wniosku o rentę. Stanowisko organu rentowego jest anachroniczne, bowiem pogląd
przyjęty w zaskarżonym wyroku jest ugruntowany wieloletnią praktyką sądów ubezpieczeń społecznych i orzecznictwem byłego Trybunału Ubezpieczeń Społecznych
oraz Sądu Najwyższego (por. wyroki: z dnia 7 lipca 1971 r., III URN 9/71 - OSPiKA
42/1971, z 22 października 1987 r., II URN 290/86 - PZS 1987/7 s. 62, z dnia 23
czerwca 1988 r., II URN 29/88, PSP 1989/5, poz. 107). Stosownie do tego poglądu,
doliczenie w postępowaniu sądowym okresów ubezpieczenia przypadających po wydaniu zaskarżonej decyzji, do uwzględnionych przez organ rentowy, okresów składkowych i nieskładkowych, od których zależy prawo do renty z tytułu niezdolności do
pracy, nie jest naruszeniem art. 33 ust. 1 pkt 5 w związku z jego ust. 2 ustawy z dnia
14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz.U. Nr
40, poz. 267 ze zm.). Ponieważ w tym zakresie zasady przyznawania renty nie uległy
zmianie orzecznictwo to zachowuje aktualność. Skoro przytoczona w kasacji podstawa z art. 3931 pkt 2 KPC okazała się bezzasadną, to również zarzuty niewłaściwego zastosowania, powołanych w petitum kasacji, przepisów prawa materialnego
są nieusprawiedliwione.
Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy, na podstawie powołanych przepisów oraz art. 39312 KPC orzekł jak w sentencji wyroku.