Legislator Giurisprudenza & Legislazione
II UK 411/13 Generato dall'IA

Supreme Court dismissed veteran pensioner's appeal on equal treatment and non-retroactivity grounds.

Numero d'incarto II UK 411/13
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the veteran pensioner's cassation appeal against the appellate court's decision to reject his request for pension revaluation. The appellant argued that the 1999 legislative change violated property rights and the principle of non-retroactivity by equalizing military pensions with general social security rules. The court ruled that the amendment merely modified the future revaluation mechanism without depriving the veteran of existing rights, thereby upholding the constitutional principle of equality before the law.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 6 ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych; Art. 159 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych: The legislative amendment equalizing military pension revaluation with general social security rules does not violate the principle of non-retroactivity or property rights, as it modifies the future mechanism rather than depriving veterans of established entitlements.

Parole chiave

Generato dall'IA
military pension revaluation equality before the law non-retroactivity principle protected property rights legislative amendment validity

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin
Od tej daty art. 6 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy otrzymał nowe brzmienie, które wprowadza taką samą zasadę waloryzacji świadczeń dla emerytur wojskowych jaką przewidziano w powszechnych przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Art. 159 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
66 ze zm.), który uzależniał waloryzację świadczeń od wzrostu uposażenia żołnierzy pozostających w służbie i zajmujących analogicznie zaszeregowane stanowiska (waloryzacja uposażeniowa) został zmieniony na mocy art. 159 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r.
Art. 2 Konstytucji RP
Zasady waloryzacji badane były przez Trybunał Konstytucyjny z punktu widzenia ochrony praw nabytych, skutkiem czego było orzeczenie o ich zgodności z art. 2 Konstytucji RP (wyrok z dnia 20 grudnia 1999 r., K 4/99, OTK 1999/7/165).
Art. 3989 § 2 k.p.c.
Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji w zgodzie z art. 3989 § 2 k.p.c. aw
art. 2 Konstytucji RP
Zasady waloryzacji badane były przez Trybunał Konstytucyjny z punktu widzenia ochrony praw nabytych, skutkiem czego było orzeczenie o ich zgodności z art. 2 Konstytucji RP (wyrok z dnia 20 grudnia 1999 r., K 4/99, OTK 1999/7/165).
art. 64 Konstytucji RP
159 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w związku z art. 64 Konstytucji RP oraz art.
art. 3989 § 1 k.p.c
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c.
art. 3989 § 2 k.p.c
Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji w zgodzie z art. 3989 § 2 k.p.c.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt II UK 411/13 POSTANOWIENIE Dnia 7 stycznia 2014 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Myszka w sprawie z wniosku E. D.‎przeciwko Dyrektorowi Wojskowego Biura Emerytalnego w W.‎o wysokość emerytury, wypłatę odsetek i stwierdzenie nieważności decyzji wydanych po dniu 1 stycznia 1999 r.,‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 7 stycznia 2014 r.,‎skargi kasacyjnej wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]‎z dnia 14 lutego 2013 r., sygn. akt III AUa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

UZASADNIENIE

Sąd Apelacyjny w […], III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z dnia 14 lutego 2013 r. oddalił apelację wnioskodawcy E. D. od wyroku Sądu Okręgowego w W. XIV Wydział Ubezpieczeń Społecznych z dnia 1 marca 2012 r, którym Sąd oddalił odwołanie od decyzji Wojskowego Biura Emerytalnego w W. z dnia 6 stycznia 2009 r., odmawiającej wnioskodawcy ponownego ustalenia wysokości świadczenia emerytalno-rentowego i wypłaty odsetek oraz umorzył odwołanie od drugiej decyzji organu rentowego z tej samej daty, odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji wydanych po dniu 1 stycznia 1999 r.Sąd Apelacyjny wskazał, że art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (jednolity tekst:

Dz.U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66 ze zm.), który uzależniał waloryzację świadczeń od wzrostu uposażenia żołnierzy pozostających w służbie i zajmujących analogicznie zaszeregowane stanowiska (waloryzacja uposażeniowa) został zmieniony na mocy art. 159 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.) od dnia od 1 stycznia 1999 r. Od tej daty art. 6 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy otrzymał nowe brzmienie, które wprowadza taką samą zasadę waloryzacji świadczeń dla emerytur wojskowych jaką przewidziano w powszechnych przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

W konsekwencji poprzednie brzmienie tego przepisu nie funkcjonuje już w obrocie prawnym. Nie można zatem przeprowadzać waloryzacji świadczenia ubezpieczonego w oparciu przepisy o nieistniejące przepisy ustawy o emeryturach mundurowych. Zastosowanie znowelizowanego art. 6 ustawy zaopatrzeniowej do emerytów wojskowych nie oznaczało złamania zasady niedziałania prawa wstecz. Nowelizacja dotyczyła waloryzacji, jakie miały dopiero mieć miejsce, a nie przeszłych. Zasady waloryzacji badane były przez Trybunał Konstytucyjny z punktu widzenia ochrony praw nabytych, skutkiem czego było orzeczenie o ich zgodności z art. 2 Konstytucji RP (wyrok z dnia 20 grudnia 1999 r., K 4/99, OTK 1999/7/165).

Trybunał stwierdził, że zmiana od 1 stycznia 1999 r. metody waloryzacji emerytur wojskowych dotyczy wszystkich emerytów i rencistów uprawnionych z tytułu tego zaopatrzenia, ale także zrównuje w prawach wszystkich emerytów i rencistów niezależnie od tego, czy prawo do świadczeń mają ustalone na podstawie przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych czy według przepisów obowiązujących w powszechnym systemie emerytalnym. W skardze kasacyjnej wnioskodawca zarzucił naruszenie następujących przepisów prawa materialnego: 1/ art. 32 ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych przez jego niezastosowanie pomimo „przedstawienia przez skarżącego nowych okoliczności mających wpływ na wysokość świadczenia”, 2/ art. 6 tej ustawy w brzmieniu nadanym przez art. 159 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w związku z art. 64 Konstytucji RP oraz art. 1 Protokołu nr 1 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności przez błędną wykładnię i przyjęcie, że jest on zgodny z zasadami sprawiedliwości społecznej, równości, ochrony własności i praw majątkowych oraz gwarancją zabezpieczenia społecznego, i ma zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed 1 stycznia 1999 r., 3/ art. 6 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy w brzmieniu sprzed 1 stycznia 1999 r. w związku z art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 września 2003 r. przez „niewłaściwe niezastosowanie”.Jako okoliczności uzasadniające przyjęcie skargi do rozpoznania wskazano występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, czy uzyskując prawo do świadczenia emerytalnego ubezpieczony nabywa również ściśle związane z tym prawem uprawnienie do waloryzacji tego świadczenia w określony sposób.

A jeżeli tak, to czy uprawnienie do waloryzacji tego świadczenia w określony sposób ma charakter prawa podmiotowego i czy może ono zostać zmienione przez ustawodawcę w sposób niekorzystny z punktu widzenia interesów ubezpieczonego bez naruszenia zasady ochrony prawa własności wyrażonej w Konstytucji (art. 64 ust. 1 i 2) oraz w Protokole nr 1 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (art. 1 Protokołu nr 1).Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi drugiej instancji do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania za obie instancje oraz kosztach postępowania kasacyjnego, w tym kosztach zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych, a także o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: 1/ w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, 2/ istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, 3/ zachodzi nieważność postępowania lub 4/ skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Za istotne zagadnienie prawne w rozumieniu tego przepisu uznaje się zagadnienie dotychczas niewyjaśnione i nierozwiązane w orzecznictwie, którego rozstrzygnięcie może sprzyjać rozwojowi prawa.

Przedstawione przez skarżącego zagadnienie prawne sprowadza się do zakwestionowania zmodyfikowanego na mocy znowelizowanego art. 6 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (jednolity tekst: Dz.U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66 ze zm.) sposobu waloryzowania świadczeń w kontekście naruszenia konstytucyjnej zasady ochrony prawa własności. Tymczasem Sąd Najwyższy wielokrotnie dokonywał interpretacji spornego art. 6 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych z związku z art. 159 ust. 1 ustawy emerytalnej, prezentując jednolite stanowisko w zakresie ich zgodności z konstytucyjnymi zasadami niedziałania prawa wstecz, ochrony praw nabytych i równości wobec prawa. (por. między innymi wyroki SN: z dnia 1 września 2010 r., II UK 97/10, OSNP 2012 nr 1-2, poz. 17; z dnia 28 października 2010 r., II UK 109/10;

LEX nr 688683 oraz postanowienie z dnia 25 listopada 2009 r., I UK 294/09, niepublikowane). Z orzeczeń tych wynika, że sporna nowelizacja zmodyfikowała z dniem 1 stycznia 1999 r. zarówno wysokość świadczeń emerytalnych żołnierzy zawodowych przyznanych przed dniem 1 stycznia 1999 r. poprzez ich podwyższenie wskaźnikiem dodatkowej waloryzacji, jak i zasady waloryzacji tych świadczeń na przyszłość. Zmiana zasad waloryzacji emerytur wojskowych polegająca na ich dostosowaniu do zasad obowiązujących w powszechnym prawie emerytalnym nie odebrała skarżącemu prawa do waloryzowania przysługujących mu świadczeń, ale modyfikowała sposób (mechanizm) waloryzowania świadczeń na przyszłość.

Nastąpiło to w drodze uprawnionej ingerencji ustawodawcy, który nie naruszył tzw. ekspektatyw maksymalnie ukształtowanych, do jakich nie zalicza się stosowanych mechanizmów waloryzowania świadczeń emerytalno-rentowych. Oznacza to, że tego typu mechanizmy mogą być legislacyjnie modyfikowane z mocą ex nunc (na przyszłość). W konsekwencji ustawodawca był legitymowany, a nawet zobowiązany do realizacji konstytucyjnej zasady równości wobec prawa wszystkich obywateli znajdujących się w podobnej sytuacji prawnej, a w szczególności do zapewnienia zasady równości wszystkich ubezpieczonych niezależnie od systemu ubezpieczeń społecznych (zaopatrzeniowego lub powszechnego), któremu podlegają.

W takim postrzeganiu normatywnym, określona data zakończenia służby wojskowej i uzyskanie uprawnień z wojskowego zaopatrzenia emerytalnego nie stanowi usprawiedliwionego kryterium zróżnicowania wojskowych uprawnień zaopatrzeniowych w kierunku utrzymania korzystniejszego mechanizmu waloryzacji „starszych” emerytur wojskowych w porównaniu do tego samego typu świadczeń, które uprawnieni nabywają po 1 stycznia 1999 r. i które następnie miałyby podlegać mniej korzystnych sposobom waloryzacji, które zostały dostosowane obowiązujących po tej dacie powszechnych, jednolitych i równych dla wszystkich ubezpieczonych reguł waloryzowania świadczeń emerytalno-rentowych.

Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji w zgodzie z art. 3989 § 2 k.p.c. aw