Supreme Court dismisses appeal on legal costs, ruling that dismissal of termination claims requires specific fee rates regardless of alternative compensation claims.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the plaintiff's appeal regarding legal costs in a dispute over the wrongful termination of an employment contract. The plaintiff argued that costs should be calculated under a different fee schedule applicable to compensation claims, while the defendant contended the lower rate for termination disputes was correct. The court held that because the court may grant alternative claims like reinstatement or compensation, the specific fee schedule for termination disputes must apply uniformly to ensure consistent legal representation costs.
Regesto Legislator
Generato dall'IA§ 11 ust. 1 pkt 1, § 11 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych; The court must apply the fee schedule for termination disputes regardless of whether the worker seeks reinstatement or compensation, as the court may grant alternative claims.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt II PZ 20/10
POSTANOWIENIE
Dnia 9 czerwca 2010 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Roman Kuczyński (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Zbigniew Korzeniowski
SSN Romualda Spyt
w sprawie z powództwa P. S.
przeciwko V. S.A.
o odszkodowanie,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń
Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 9 czerwca 2010 r.,
zażalenia powoda na wyrok Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń
Społecznych
z dnia 28 stycznia 2010 r.,
oddala zażalenie.
Uzasadnienie
Zawartym w wyroku z dnia 28 stycznia 2010 r. postanowieniem Sąd
Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych zasądził od strony pozwanej
(V. S.A.) na rzecz powoda (P. S.) kwotę 240 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa
prawnego w postępowaniu odwoławczym.
Powyższe
postanowienie
powód
zaskarżył
zażaleniem
zarzucając
naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie § 11
ust. 1 pkt 1 w związku z § 6 i § 12 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z
dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz
ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę
prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.), dla ustalenia
wysokości kosztów zastępstwa procesowego w sprawie o odszkodowanie za
niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę. Ze względu na naruszenie
przepisów
prawa
materialnego
powód
wnosił
o
zmianę
zaskarżonego
postanowienia o kosztach zastępstwa procesowego poprzez zasądzenie na rzecz
powoda od pozwanego kosztów zastępstwa procesowego w wysokości 4.500 zł
stosownie do postanowień § 11 ust. 1 pkt 2 w związku z § 6 i § 12 ust. 3 oraz § 3 ust.
1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie
opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa
kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z
urzędu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuję:
W niniejszej sprawie P. S. pierwotnie pozwem wnosił o uznanie za
bezskuteczne oświadczenie pozwanego pracodawcy z dnia 20 lutego 2009 r. o
rozwiązaniu umowy o pracę za wypowiedzeniem, jednakże po ostatecznym
sprecyzowaniu pozwu, wniósł o zasądzenie od pozwanej V. S.A. kwoty 17.100 zł
tytułem odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę.
Wyrokiem z dnia 3 listopada 2009 r. Sąd Rejonowy - Pracy i Ubezpieczeń
Społecznych uwzględnił powództwo (pkt I), nakazał stronie pozwanej uiścić na
rzecz Skarbu Państwa kwotę 855 zł tytułem opłaty od pozwu od uiszczenia której
powód był zwolniony (pkt II), wyrokowi w pkt I nadał rygor natychmiastowej
wykonalności do kwoty 5.700 zł (pkt III).
Na skutek apelacji strony pozwanej Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i
Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z dnia 28 stycznia 2010 r. oddalił apelację.
Mając na uwadze powyższy stan faktyczny niniejszej sprawy zauważyć
należy, iż roszczenie o uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne (a
po rozwiązaniu umowy o pracę - o przywrócenie do pracy na poprzednich
warunkach, art. 45 § 1 k.p.) lub o przywrócenie do pracy w razie rozwiązania
umowy o pracę bez wypowiedzenia (art. 56 § 1 k.p.) oraz roszczenie o
odszkodowanie (art. 45 § 1 k.p. i art. 56 § 1 k.p.) są nie tylko alternatywne, ale
także ekwiwalentne. Roszczenie o odszkodowanie jest substytutem roszczenia o
uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne lub o przywrócenie do pracy. W taki
sposób traktuje je prawo materialne (Kodeks pracy), pozwalając nie tylko
pracownikowi na dokonanie swobodnego wyboru między nimi, ale także sądowi na
orzeczenie o żądaniu ekwiwalentnym w stosunku do wybranego przez pracownika
nawet wbrew jego woli i zgłoszonemu oraz popieranemu przez niego roszczeniu
(art. 45 § 2 k.p. i art. 56 § 2 k.p. oraz art. 264 § 1 i 2 k.p.). Podobnie traktuje te
roszczenia prawo procesowe (art. 477¹ § 2 k.p.c.). Przy rozpoznawaniu i
rozstrzyganiu sprawy o uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne (o
przywrócenie do pracy) lub o odszkodowanie, podstawy prawne roszczeń są takie
same (zastosowanie znajdują te same przepisy kodeksu pracy), przesłanki
materialnoprawne są identyczne (rozwiązanie umowy o pracę jest niezgodne z
prawem lub nieuzasadnione), ustalenia wymagają te same okoliczności faktyczne,
a wysokość odszkodowania (odpowiednio zryczałtowana - art. 47¹ k.p. i art. 58 k.p.)
nie jest istotą takiego procesu i na ogół nie jest przedmiotem sporu. Również
formuła odwołania od wypowiedzenia (art. 44 k.p. i art. 264 § 1 k.p.) sprawia, że
odwołanie
dotyczy
w
takim
samym
stopniu
uznania
wypowiedzenia
za
bezskuteczne, jak i odszkodowania. Jest to zatem ten sam rodzaj sprawy,
sprowadzający się w istocie do tego samego, niezależnie od zgłoszonego przez
pracownika żądania. Z tej przyczyny wynagrodzenie pełnomocnika powinno być
ustalane według tych samych zasad (na tej samej podstawie) - albo w obu przypadkach jako pochodna stawki minimalnej odniesionej do wartości przedmiotu
sprawy, albo w obu przypadkach jako pochodna zryczałtowanej stałej kwoty stawki
minimalnej.
Jeżeli
pracownik
dokonał
wyboru
jednego
z
przysługujących
mu
alternatywnie roszczeń, a roszczenie to okaże się nieuzasadnione, sąd pracy może
z urzędu uwzględnić inne roszczenie alternatywne. Ta możliwość działania przez
sąd pracy z urzędu, wbrew woli pracownika, jest podstawowym argumentem
przemawiającym za tym, aby przy zasądzaniu zwrotu kosztów zastępstwa
prawnego w sprawie toczącej się na skutek odwołania pracownika od
wypowiedzenia umowy o pracę wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika było
określane według tych samych zasad (na tej samej podstawie) niezależnie od
wyboru żądania przysługującego pracownikowi i niezależnie od tego, które z
przysługujących alternatywnie roszczeń uwzględni sąd pracy. Inaczej mówiąc,
stawka minimalna opłat za czynności adwokata lub radcy prawnego powinna być
taka sama zarówno w sprawie o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne (o
przywrócenie
do
pracy),
jak
i
w
sprawie
o
odszkodowanie
z
tytułu
nieuzasadnionego lub niezgodnego z prawem wypowiedzenia umowy o pracę
przez pracodawcę albo z tytułu niezgodnego z prawem rozwiązania przez
pracodawcę umowy o pracę bez wypowiedzenia. W każdej z tych spraw rodzaj i
stopień zawiłości sprawy oraz wymagany i niezbędny nakład pracy pełnomocnika
jest taki sam, niezależnie od wybranego przez pracownika lub uwzględnionego
przez sąd pracy z urzędu alternatywnego roszczenia.
Pomimo, że z brzmienia interpretowanych przepisów ( § 11 ust 1 pkt 1 i § 11
ust 1 pkt 2 rozporządzenia) wynika rozdzielność i zakres przedmiotowej regulacji, w
§ 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia określone zostały stawki minimalne opłaty za
prowadzenie spraw o „nawiązanie umowy o pracę, uznanie wypowiedzenia umowy
o pracę za bezskuteczne, przywrócenie do pracy lub ustalenie sposobu ustania
stosunku pracy”. Od kategorii spraw z zakresu prawa pracy określonych w § 11 ust.
1 pkt 1 rozporządzenia z 28 września 2002 r., w odrębnych uregulowaniach, zostały
wyłączone sprawy o wynagrodzenie za pracę i sprawy o odszkodowanie. Sprawa
taka jak ta, nie może zostać zaliczona do kategorii spraw z § 11 ust. 1 pkt 2
rozporządzenia o „wynagrodzenie za pracę lub odszkodowanie inne niż
wymienione w pkt 4.
Zdaniem Sądu Najwyższego przyjęte w rozporządzeniu rozwiązanie,
polegające na przyznaniu stawek minimalnych za prowadzenie spraw, w których
pracownik dochodzi uznania wypowiedzenia za bezskuteczne, czy przywrócenia do
pracy (§ 11 ust 1 pkt 1 rozporządzenia) i zarazem potraktowanie takiego samego
rodzaju spraw odmiennie, ze względu na możliwość zasądzenia alternatywnego
roszczenia w postaci odszkodowania (§ 11 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia), a co za
tym idzie innego sposobu ustalania wysokości opłaty za czynności radców
prawnych, jest wadliwe.
W sprawie toczącej się na skutek odwołania od wypowiedzenia umowy o
pracę zawartej na czas nieokreślony należy zatem przy zasądzaniu kosztów
zastępstwa prawnego przyjmować podstawę prawną z § 11 ust. 1 pkt 1, niezależnie
od wyboru żądania (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 7 sierpnia 2002 r. III
PZP 15/02, OSNP 2003, nr 12, poz. 285).
Z powyższych względów nie było uzasadnione w niniejszej sprawie ustalenie
wysokości przedmiotowej opłaty na innych zasadach niż wskazane w § 11 ust. 1
pkt 1 powołanego rozporządzenia, zatem na podstawie art. 394 1 § 3 k.p.c. w
związku z art. 39814 k.p.c. należało orzec jak w sentencji postanowienia.