Legislator Giurisprudenza & Legislazione
II PK 387/15 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses appeal citing procedural bar against reviewing fact-finding and evidence evaluation under new Civil Procedure Code.

Numero d'incarto II PK 387/15
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court of Poland dismissed the appellant's cassation appeal against a labor dispute judgment regarding mobbing damages. The appellant argued for a violation of the Civil Procedure Code by lower courts regarding evidence assessment and legal interpretation, citing outdated Supreme Court precedents. The Court rejected this, ruling that the new Civil Procedure Code explicitly prohibits cassation appeals based on factual findings or evidence evaluation, rendering the appellant's arguments inadmissible.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 3983 § 3 k.p.c.; Art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.: Cassation appeals cannot be based on objections to the ascertainment of facts or the evaluation of evidence, as these are excluded from the scope of cassation review under the current Civil Procedure Code.

Parole chiave

Generato dall'IA
cassation appeal admissibility Civil Procedure Code fact-finding review evidence evaluation mobbing damages procedural bar legal interpretation

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym
Zgodnie bowiem z art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym (Dz.U.
art. 3983 § 3 k.p.c.
Przypomnieć należy, że wyłączenie w art. 3983 § 3 k.p.c. z podstaw skargi kasacyjnej zarzutów dotyczących oceny dowodów pozbawia skarżącego możliwości powoływania się na zarzut naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów przewidzianej w art.
art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.
pozostaje poza kontrolą Sądu Najwyższego, zatem twierdzenie o jego oczywistym naruszeniu przez sąd drugiej instancji nie stanowi przesłanki wskazanej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.Skarżący nie zdołał zatem wykazać, że zachodzi potrzeba rozpoznania jej skargi przez Sąd Najwyższy, wobec czego z mocy art.
art. 3987 § 1 zdanie pierwsze k.p.c.
Strona przeciwna może wnieść do sądu drugiej instancji odpowiedź na skargę kasacyjną w terminie dwutygodniowym od doręczenia jej skargi (art. 3987 § 1 zdanie pierwsze k.p.c.).
art. 167 k.p.c.
W konsekwencji, nie wywołuje ono skutków w zakresie zawartego w nim wniosku o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym, obejmujących sporządzenie i wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjną (art. 167 k.p.c. w związku z art.
art. 391 § 1 k.p.c.
w związku z art. 391 § 1 k.p.c. i art.
art. 39821 k.p.c.
art. 233 § 1 k.p.c
Z treści uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wynika, że skarżący oczywistej zasadności skargi upatruje w rażącym naruszeniu art. 233 § 1 k.p.c.
art. 328 § 2 k.p.c
art. 3989 § 1 k.p.c
pozostaje poza kontrolą Sądu Najwyższego, zatem twierdzenie o jego oczywistym naruszeniu przez sąd drugiej instancji nie stanowi przesłanki wskazanej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.Skarżący nie zdołał zatem wykazać, że zachodzi potrzeba rozpoznania jej skargi przez Sąd Najwyższy, wobec czego z mocy art.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt II PK 387/15 POSTANOWIENIE Dnia 12 października 2016 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Romualda Spyt w sprawie z powództwa Z. K. ‎przeciwko Ministerstwu [x] w W. ‎o odszkodowanie i zadośćuczynienie,‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 12 października 2016 r.,‎skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…)‎z dnia 13 maja 2015 r., sygn. akt III APa (…), 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;

2. oddala wniosek strony pozwanej o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Powód Z. K. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 13 maja 2015 r. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 943 § 1 - 4 k.p. i art. 183a - 183d k.p., przez ich błędną wykładnię i nieodpowiednią subsumpcję ustalonego stanu faktycznego do obowiązujących przepisów, co w konsekwencji doprowadziło do niczym nieuzasadnionego rozstrzygnięcia, że w niniejszej sprawie brak jest przesłanek do zasądzenia zadośćuczynienia z tytułu mobbingu oraz odszkodowania z tytułu nierównego traktowania, a także rażące naruszenie prawa procesowego art. 233 § 1 k.p.c. i art. 328 § 2 k.p.c. mające istotny wpływ na treść zapadłego orzeczenia a polegające na sprzecznej z podstawami logicznego rozumowania ocenie materiału dowodowego.Skarżący wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazując, że „skarga kasacyjna w niniejszej sprawie jest oczywiście uzasadniona z powodu rażącego naruszenia prawa przez Sądy pierwszej i drugiej instancji w niniejszej sprawie.

Pomimo ugruntowanej linii orzeczniczej Sądu Najwyższego w sprawach dotyczących mobbingu, Sądy te orzekły wbrew temu stanowisku. Ten fakt przesądza o tym, iż orzecznictwo sądów jest w tym zakresie niejednolite i istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości”.Strona pozwana - Ministerstwo [x] wniosła o wydanie postanowienia o nieprzyjęciu skargi kasacyjnej powoda do rozpoznania, ewentualnie o jej oddalenie i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Wstępnie trzeba przypomnieć, że ograniczenia dopuszczalności wnoszenia skargi kasacyjnej wynikają z konstytucyjnej roli Sądu Najwyższego w systemie organów wymiaru sprawiedliwości. Zgodnie bowiem z art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym (Dz.U. Nr 240, poz. 2052 ze zm.), rolą tego Sądu w sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości pozostaje zapewnienie w ramach nadzoru zgodności z prawem oraz jednolitości orzecznictwa sądów powszechnych i wojskowych przez rozpoznawanie kasacji oraz innych środków odwoławczych, podejmowanie uchwał rozstrzygających zagadnienia prawne i rozstrzyganie innych spraw określonych w ustawach.

Skarga kasacyjna nie jest więc (kolejnym) środkiem zaskarżenia przysługującym od każdego rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, z uwagi na przeważający w jej charakterze element interesu publicznego. Służy ona kontroli prawidłowości stosowania prawa, nie będąc instrumentem weryfikacji trafności ustaleń faktycznych stanowiących podstawę zaskarżonego orzeczenia, gdy się weźmie nadto pod uwagę, że Konstytucja w art. 177 ust. 1 gwarantuje jedynie dwuinstancyjne postępowanie. Ewentualna możliwość dalszego postępowania, w tym postępowania przed Sądem Najwyższym, stanowi uprawnienie dodatkowe, które może zostać obwarowane szczególnymi przesłankami, w tym określonymi w art. 3989 § 1 k.p.c.Zgodnie z przedstawionym na wstępie modelem skargi kasacyjnej jej rozpoznanie następuje tylko z przyczyn kwalifikowanych, wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c., tj. wówczas, gdy w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, bądź istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, czy też zachodzi nieważność postępowania lub gdy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

W konsekwencji tego w art. 3984 § 2 k.p.c. wśród istotnych wymagań skargi kasacyjnej ustawodawca wymienił obowiązek złożenia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienie. Wymóg ten wiąże się z tzw. przedsądem, polegającym m.in. na możliwości odmowy przez Sąd Najwyższy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.), a jego spełnienie powinno przybrać postać wyodrębnionego wywodu prawnego, w którym skarżący wykaże, jakie występujące w sprawie okoliczności pozwalają na uwzględnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jednocześnie uzasadnieniu, dlaczego odpowiadają one ustawowemu katalogowi przesłanek.

Ustawodawca nieprzypadkowo, konstruując wymagania skargi kasacyjnej, wyodrębnił w oddzielnych przepisach art. 3984 k.p.c. obowiązek przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia (§ 1) i obowiązek przedstawienia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienia (§ 2). Chodzi zatem o dwa odrębne, kreatywne elementy skargi kasacyjnej, które spełniają określone cele i podlegają ocenie Sądu Najwyższego, na różnych etapach postępowania kasacyjnego. Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienie podlegają analizie na etapie przedsądu, natomiast przytoczone podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie oceniane są dopiero po przyjęciu skargi do rozpoznania, w trakcie jej merytorycznego rozpoznawania.

Oba te elementy muszą być więc przez skarżącego wyodrębnione, oddzielnie przedstawione i uzasadnione, a dla spełnienia wymogu z art. 3984 § 2 k.p.c. nie wystarczy odwołanie się do podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, bo choć dla obu tych przesłanek argumenty mogą być podobne, to Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze okoliczności uzasadniające przyjęcie jej do rozpoznania, nie analizuje zaś podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia. Skarga kasacyjna powinna być tak zredagowana i skonstruowana, aby Sąd Najwyższy nie musiał poszukiwać w uzasadnieniu jej podstaw pozostałych elementów konstrukcyjnych skargi, ani tym bardziej się ich domyślać.

Skarga kasacyjna jest wszak szczególnym środkiem zaskarżenia, realizującym przede wszystkim interes publiczny, polegający na usuwaniu rozbieżności w orzecznictwie sądów powszechnych oraz na wspomaganiu rozwoju prawa, zatem uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania powinno koncentrować się na wykazaniu, iż takie okoliczności w sprawie zachodzą (postanowienia: Sądu Najwyższego z dnia 31 stycznia 2008 r., II UK 246/07, LEX nr 449007, z dnia 10 marca 2008 r., III UK 4/08, LEX nr 459291, z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08, LEX nr 404134 i z dnia 19 czerwca 2008 r., II UZ 18/08, LEX nr 406392).Gdy idzie o przesłankę wskazaną w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c., to zachodzi ona wtedy, gdy niejednolita wykładnia wskazanego przez skarżącego przepisu wywołuje wyraźnie wskazane przez skarżącego rozbieżności w orzecznictwie bądź kiedy przepis ten nie doczekał się wykładni w kierunku wskazywanym przez skarżącego (por. postawienia Sądu Najwyższego: z dnia 13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08, LEX nr 42436, z dnia 15 października 2002 r., II CZ 102/02, LEX nr 57231).

Konieczne jest zatem przedstawienie stosownego wywodu prawnego dotyczącego analizy orzeczeń, z których – zdaniem skarżącego – wynika rozbieżność w orzecznictwie wywołana niejednolitą wykładnią kwestionowanych przepisów. Skarżący wywodu takiego nie przedstawił, ograniczając się do stwierdzenia, że: „Wskazanie na konkretne rozbieżności występujące w orzecznictwie zostało dokonane w dalszej części skargi”. Natomiast stwierdzenie, że w niniejszej sprawie Sąd orzekł inaczej, niż wynika to z „ugruntowanej linii orzeczniczej Sądu Najwyższego”, samo w sobie zaprzecza potrzebie dokonania wykładni przepisów, gdyż wskazuje na naruszenie przepisów prawa polegające na sprzeczności wykładni lub stosowania prawa z jego brzmieniem lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji, wypełniające inną przesłankę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania ujętą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Nie można też nie dostrzec, że przedstawiona argumentacja „w dalszej części skargi” stanowi polemikę z oceną materiału dowodowego dokonaną przez Sąd drugiej instancji, nie przedstawia natomiast rozbieżności w orzecznictwie Sądów.

W razie powołania tej przesłanki przedsądu, jaką jest oczywista zasadność skargi kasacyjnej, należy w motywach wniosku zawrzeć wywód prawny wyjaśniający, w czym się ona wyraża i przedstawić argumenty na poparcie tego twierdzenia (postanowienia: Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06, LEX nr 198531, z dnia 10 sierpnia 2006 r., V CSK 204/06, LEX nr 421035, z dnia 9 stycznia 2008 r., III PK 70/07, LEX nr 448289, z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07, LEX nr 448205, z dnia 3 kwietnia 2008 r., II PK 352/07, LEX nr 465859 i z dnia 5 września 2008 r., I CZ 64/08).

Z treści uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wynika, że skarżący oczywistej zasadności skargi upatruje w rażącym naruszeniu art. 233 § 1 k.p.c. Przypomnieć należy, że wyłączenie w art. 3983 § 3 k.p.c. z podstaw skargi kasacyjnej zarzutów dotyczących oceny dowodów pozbawia skarżącego możliwości powoływania się na zarzut naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów przewidzianej w art. 233 § 1 k.p.c. Przepis art. 3983 § 3 k.p.c. wprawdzie nie wskazuje expressis verbis konkretnych przepisów, których naruszenie, w związku z ustalaniem faktów i przeprowadzaniem oceny dowodów, nie może być przedmiotem zarzutów wypełniających drugą podstawę kasacyjną, nie ulega jednak wątpliwości, że obejmuje on art. 233 k.p.c., bowiem właśnie ten przepis określa kryteria oceny wiarygodności i mocy dowodów (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 26 kwietnia 2006 r.

V CSK 11/06, LEX nr 230204; z dnia 4 stycznia 2007 r., V CSK 364/06, LEX nr 238975; z dnia 5 września 2008 r., I UK 370/07, LEX nr 785533; z dnia 23 listopada 2005 r., III CSK 13/05, OSNC 2006 nr 4, poz. 76; z dnia 19 października 2010 r., II PK 96/10, LEX nr 687025; z dnia 24 listopada 2010 r., I UK 128/10, LEX nr 707405 oraz z dnia 24 listopada 2010 r., I PK 107/10, LEX nr 737366). Oznacza to, że spór o ocenę poszczególnych dowodów i ustalenie stanu faktycznego nie może być przenoszony do postępowania przed Sądem Najwyższym, który jest związany - zgodnie z art. 39813 § 2 - ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia (tak też Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 29 października 2008 r., IV CSK 228/08, LEX nr 475287).

Skarżący nie dostrzega, że wskazane przez niego orzeczenia Sądu Najwyższego, z których wywodzi dopuszczalność powoływania się w skardze kasacyjnej na naruszenie powyższego przepisu pochodzą sprzed zmiany Kodeksu postępowania cywilnego - z dniem 6 lutego 2005 r. - na podstawie ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. - o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. Nr 13, poz. 98), na mocy której uchylono rozdział 11 w dziale V tytułu VI księgi pierwszej części pierwszej zatytułowany „kasacja” i dodano w tytule VI księgi pierwszej części pierwszej dział Va w brzmieniu:

„Dział Va Skarga kasacyjna”. Zgodnie zaś obecnie obowiązującym z art. 3983 § 3 k.p.c., podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów, a zastrzeżenia tego nie przewidywał obowiązujący uprzednio art. 3931 k.p.c. Innymi słowy, przytaczanie przez skarżącego poglądy Sądu Najwyższego są nieaktualne z uwagi na zmianę przepisów. W konkluzji zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. pozostaje poza kontrolą Sądu Najwyższego, zatem twierdzenie o jego oczywistym naruszeniu przez sąd drugiej instancji nie stanowi przesłanki wskazanej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.Skarżący nie zdołał zatem wykazać, że zachodzi potrzeba rozpoznania jej skargi przez Sąd Najwyższy, wobec czego z mocy art. 3989 k.p.c., należało postanowić jak w sentencji.Rozpoznając wniosek strony pozwanej – Ministerstwa [x] o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, Sąd Najwyższy wziął pod uwagę, że zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie poglądem, sformułowanym w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 27 października 1998 r., III CKN 805/98 (OSNC 1999 nr 4, poz.

79) za złożenie odpowiedzi na skargę kasacyjną adwokatowi lub radcy prawnemu przysługuje wynagrodzenie jak za sporządzenie i wniesienie skargi. Strona przeciwna może wnieść do sądu drugiej instancji odpowiedź na skargę kasacyjną w terminie dwutygodniowym od doręczenia jej skargi (art. 3987 § 1 zdanie pierwsze k.p.c.). Nie stanowi odpowiedzi na skargę tak nazwane pismo procesowe, wniesione po upływie ustawowego terminu do dokonania tej czynności (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia: 16 maja 2002 r., IV CKN 1071/00, OSNC 2003 nr 9, poz. 120, 14 marca 2003 r., V CKN 1733/00, LEX nr 80249, czy 7 maja 2003 r., IV CKN 113/01, LEX nr 141392).

W konsekwencji, nie wywołuje ono skutków w zakresie zawartego w nim wniosku o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym, obejmujących sporządzenie i wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjną (art. 167 k.p.c. w związku z art. 391 § 1 k.p.c. i art. 39821 k.p.c.). Ze wskazanych przyczyn nie może być uwzględniony wniosek powoda o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, zawarty w piśmie określonym jako odpowiedź na skargę kasacyjną, które zostało wysłane listem poleconym w dniu 20 maja 2016 r. po skutecznym doręczeniu skargi kasacyjnej pełnomocnikowi powoda w dniu 30 października 2015 r. r., tzn. po upływie terminu do podjęcia tej czynności procesowej.