Supreme Court suspends proceedings due to systemic ECHR violations in judicial appointments pending legislative reform.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court suspended proceedings to allow time for legislative changes addressing systemic ECHR violations in judicial appointments. The Court noted that while the pilot judgment by the European Court of Human Rights had been issued, no legislative amendments had occurred despite the 12-month deadline. Consequently, the Court dismissed the suspension because the Sejm's new procedure for selecting judges, incorporating judicial opinions, demonstrated a clear political will to reform the system, thereby removing the necessity for the Court to continue the suspension.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 267 TFUE; Art. 6 ust. 1 KPP: Where systemic procedural defects violate the ECHR and bind the judiciary, the Court must suspend proceedings to allow the legislature to enact necessary reforms; however, if the legislature subsequently adopts a new procedure demonstrating a clear intent to comply with the pilot judgment, the grounds for suspension cease to exist.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
II NSK 2/23 POSTANOWIENIE Dnia 10 marca 2026 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Księżak w sprawie z powództwa T. Spółki Akcyjnej w W. przeciwko Przewodniczącemu Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z odwołania od decyzji Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji nr […] z […]. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 10 marca 2026 r. na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 4 listopada 2020 r., sygn. VII AGa 2299/18 podejmuje zawieszone postępowanie.
UZASADNIENIE
Europejski Trybunał Praw Człowieka w wyroku pilotażowym z 23 listopada 2023 r. Wałęsa przeciwko Polsce, skarga nr 50849/21 zobowiązał Państwo Polskie do przeprowadzenia w terminie 12 miesięcy stosownych zmiany legislacyjnych, usuwających wady procesowe, które skutkują naruszeniem przez Polskę art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Na te same uchybienia systemowe wskazał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 21 grudnia 2023 r., C 718/21. W Rzeczypospolitej Polskiej sędziowie podlegają Konstytucji i ustawom (art. 178 ust. 1 Konstytucji RP).
Sąd Najwyższy nie ma możliwości usunięcia wad procesowych, które prowadzą do naruszenia Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i europejskiego prawa traktatowego (art. 267 TFUE), bowiem mają one charakter systemowy i wiążą się z procedurą nominowania sędziów. To rolą ustawodawcy jest przeprowadzenie odpowiednich zmian legislacyjnych. Państwo ponosi odpowiedzialność za to, czy a jeśli tak to w jaki sposób zmienić prawo i doprowadzić do jego zgodności z traktatami i konwencją. Sąd Najwyższy w niniejszej sprawie zawiesił postępowanie, dając tym samym czas władzy ustawodawczej i wykonawczej na podjęcie decyzji w tym zakresie i ewentualne wprowadzenie zmian.
Mimo upływu długiego czasu, znacznie wykraczającego poza granice wyznaczone w wyroku pilotażowym, zmiany legislacyjne w tym obszarze nie nastąpiły. Z powszechnie dostępnych informacji wynika, że brak jest zgody politycznej w zakresie wyznaczonym w/w wyrokiem. Marszałek Sejmu rozpoczął procedurę wyboru przez Sejm RP sędziów – członków Krajowej Rady Sądownictwa na podstawie przepisów, które stały się głównym powodem stwierdzenia nieprawidłowości przez trybunały. Zarazem Sejm RP przyjął uchwałę, w której wyraził wolę uwzględnienia przy wykonywaniu wyboru członków Krajowej Rady Sądownictwa opinii sędziów.
W konsekwencji należy uznać, że ustały przesłanki dalszego zawieszenia postępowania, bowiem Rzeczpospolita Polska jednoznacznie dała wyraz braku woli dokonania zmian normatywnych, natomiast skorygowała faktyczny sposób realizowania ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa a zatem wyraziła wolę odnośnie do sposobu reakcji na zobowiązania wynikające z wyroku pilotażowego. Odpowiedzialność za skutki ewentualnego stwierdzenia, że ten sposób realizacji wyroku jest nieprawidłowy czy niewystraczający, ponosić będzie władza wykonawcza i ustawodawcza. [r.g.]