Supreme Court dismisses dismissal of appeal for failure to provide written judgment reasoning to defendant.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court overturned the District Court's order rejecting the defendant's request for a written judgment reasoning due to a missed deadline. The defendant argued that his initial request for the verdict implicitly included the reasoning, noting he was not present for the appeal hearing. The court held that excessive formalism violates the right to a fair trial and that non-lawyers should not be required to use precise legal terminology.
Regesto Legislator
Generato dall'IAart. 120 § 2 k.p.k.; art. 118 § 1 k.p.k.; The right to know the reasons for a judgment is an inherent element of the right to defense; requests for judgment delivery must be evaluated based on the applicant's intent and the overall correspondence rather than strict formalistic deadlines.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt II KZ 3/21 POSTANOWIENIE Dnia 23 lutego 2021 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel w sprawie F. M.po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 23 lutego 2021 r.,zażalenia skazanego na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego X Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w W. z dnia 8 stycznia 2021 r., sygn. akt X Ka (…), o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 18 grudnia 2020 r., sygn. akt X Ka (…), postanowił: uchylić zaskarżone zarządzenie i sprawę przekazać do ponownego rozpoznania Prezesowi Sądu Okręgowego w W..
UZASADNIENIESąd Okręgowy w W. wyrokiem z dnia 18 grudnia 2020 r. (sygn. akt X Ka (…)) utrzymał w mocy wobec F. M. wyrok Sądu Rejonowego w W. z dnia 17 grudnia 2019 r. (sygn. akt X K (…)). Pismem z dnia 21 grudnia 2020 r. skazany wniósł o doręczenie mu wyroku. Dnia 4 stycznia 2021 r. skazany wniósł o doręczenie mu uzasadnienia wyroku. Zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącego X Wydziału Karnego w Sądzie Okręgowym w W. z dnia 8 stycznia 2021 r. (sygn. akt X Ka (…)) odmówiono przyjęcia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku z uwagi na niedotrzymanie terminu, o jakim mowa w art. 120 § 2 k.p.k.Na powyższe zarządzenie zażalenie wniósł skazany, wskazując, iż był przekonany, że jego pierwotny wniosek wystarczy, gdyż domagając się doręczenia wyroku otrzyma także uzasadnienie.
Podkreślił, że w piśmie z grudnia 2020 r. związanym z wniesioną apelacją prosił o doręczenie także uzasadnienia, z uwagi na okoliczność, że nie będzie obecny na rozprawie apelacyjnej. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Zgodnie z orzecznictwem ETPCz, prawo do poznania motywów (zwłaszcza prawomocnego) wyroku jest immanentnym elementem prawa do obrony i prawa do sądu (por. m.in. sprawę Witkowski przeciwko Polsce, skarga nr 21497/14). Jak podkreślał także polski Trybunał Konstytucyjny "uzasadnianie orzeczeń sądowych jest decydującym komponentem prawa do rzetelnego sądu, jako konstytucyjnie chronionego prawa jednostki.
Uzasadnienie sądowe pełni następujące funkcje: wymusza samokontrolę sądu, który musi wykazać, że orzeczenie jest materialnie i formalnie prawidłowe oraz odpowiada wymogom sprawiedliwości; dokumentuje argumenty przemawiające za przyjętym rozstrzygnięciem; jest podstawą kontroli zewnętrznej przez organy wyższych instancji; służy indywidualnej akceptacji orzeczenia; umacnia poczucie zaufania społecznego i demokratycznej kontroli nad wymiarem sprawiedliwości; wzmacnia bezpieczeństwo prawne" (wyrok TK z dnia 16 stycznia 2006 r., SK 30/05, OTK-A 2006/1/2, Dz.
U. 2006/15/118). Na wagę i znaczenie uzasadnienia wyroku sądowego zwracał także uwagę Sąd Najwyższy (por. wyrok z 4 listopada 2003 r., sygn. akt V KK 74/03).Nadmierny formalizm w ocenie wniosków o doręczenie orzeczeń w postępowaniu karnym często prowadzi właśnie do naruszenia wskazanych wyżej praw podsądnego. Nie można wymagać od podmiotu, który nie jest profesjonalistą posługiwania się ustawowymi formułkami. Każdy wniosek takiej osoby należy rozpatrywać w perspektywie art. 118 § 1 k.p.k. i ocenić, czego tak naprawdę dotyczy.
Zgodzić się należy ze skarżącym, że był on usprawiedliwiony w przekonaniu, że doręczenie wyroku nastąpi wraz jego uzasadnieniem. Osoba nie będąca prawnikiem nie musi rozpoznawać przyjmowanych na gruncie ustawy i doktryny procesu karnego rozróżnień. Jeżeli Sąd miał wątpliwość, czy skazany potrzebuje jedynie treści wyroku, czy także uzasadnienia – winien zwrócić się do niego z prośbą o wyjaśnienie i doprecyzowanie pierwotnego wniosku. Takie postąpienie wzmocniłoby zaufanie do wymiaru sprawiedliwości. Wobec powyższego zażalenie uznać należy za zasadne.
Właściwe w sprawie podmioty w strukturze Sądu Okręgowego w W. zobowiązane są zatem do oceny intencji wnioskodawcy, mając na względzie całokształt korespondencji w sprawie. Ponadto zbadać należy deklarowaną przez wnioskodawcę sygnalizację potrzeby doręczenia uzasadnienia jeszcze przed wyrokowaniem.