Supreme Court transfers criminal case to Łódź Appeal Court under Art. 37 K.P.K. for judicial balance.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court granted the Warsaw Appeal Court's request to transfer the criminal case to the Łódź Appeal Court based on the principle of judicial balance. Although the President of the Warsaw court acting as a party does not inherently compromise impartiality, the complex procedural history involving multiple transfers and potential jurisdictional errors necessitated this move. Consequently, the court ordered the transfer to ensure fair proceedings while acknowledging the restrictive nature of such transfers under Article 37 of the Code of Criminal Procedure.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 37 k.p.k.; The institution established in Article 37 of the Code of Criminal Procedure has an exceptional character and must be interpreted restrictively; however, in cases involving complex procedural entanglements regarding court jurisdiction, the Supreme Court may exercise its power to transfer a case to another court of equal rank to ensure the proper administration of justice.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
II KO 159/23 POSTANOWIENIE Dnia 7 lutego 2024 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Klugiewicz w sprawie A. B., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w dniu 7 lutego 2024 r., wystąpienia Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 23 listopada 2023 r., sygn. akt VIII AKa 246/23, o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł : sprawę przekazać do rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Łodzi. UZASADNIENIESąd Apelacyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 23 listopada 2023 r., sygn. akt VIII AKa 246/23, zwrócił się o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości.
Uzasadniając swoje wystąpienie wskazał, że stroną postępowania jest Prezes Sądu Apelacyjnego w Warszawie, a ponadto, że w sprawie incydentalnej, dotyczącej zażalenia Prezesa Sądu Apelacyjnego w Warszawie na zarządzenie o odmowie przyjęcia apelacji, Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2023 r., sygn. akt II KO 20/23, w trybie art. 37 k.p.k. przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Białymstoku. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje.Inicjatywa Sądu Apelacyjnego w Warszawie zasługuje na uwzględnienie.W orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, zgodnie z którym instytucja ustanowiona w art. 37 k.p.k. ma wyjątkowy charakter, stanowiąc odstępstwo od zasady rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy.
Z tego względu wspomniany przepis musi być wykładany restryktywnie, albowiem nadmierne jego wykorzystywanie może podważać zaufanie do niezależności sądów i niezawisłości sędziów (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 czerwca 2018 r., IV KO 41/18, LEX nr 2498080; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 czerwca 2018 r., III KO 54/18, LEX nr 2508529).Należy też zaznaczyć, że sam fakt, iż z mocy prawa stroną postępowania jest prezes sądu, w którym sprawa jest rozpoznawana, będący przełożonym sędziówzasiadających w składzie sędziowskim nie musi uzasadniać obaw o brak obiektywizmu sądu i implikować konieczności przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k., skoro prezes danego sądu występuje w określonej roli procesowej jako organ, realizując obowiązki służbowe, a jego sprawa nie ma charakteru prywatnego.
Tyle tylko, że w niniejszym postępowaniu doszło do takiego nawarstwienia się skomplikowanych zaszłości procesowych związanych z właściwością sądów orzekających w sprawie, że na obecnym etapie postępowania zasadne jest skorzystanie przez Sąd Najwyższy z uprawnienia przewidzianego w art. 37 k.p.k. Konieczne stało się zatem przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu w Łodzi, którego siedziba znajduje się – uwzględniając obszary apelacji – we względnie bliskiej odległości od siedziby Sądu Apelacyjnego w Warszawie. Sąd ten i tak byłby właściowy, gdyby początkowo – zgodnie z właściwością miejscową – orzekał w pierwszej instancji Sąd Okręgowy w Płocku.
Na koniec wolno zauważyć, że gdyby na gruncie postępowania odszkodowawczego uznać konieczność stosowania art. 44² pkt 2 k.p.c., to należałoby stwierdzić, że w niniejszej sprawie doszło do naruszenia właściwości sądu pierwszej instancji, której konsekwencją było wpłynięcie i rozpoznawanie apelacji przez Sąd Apelacyjny w Warszawie. Zgodnie bowiem z brzmieniem ww. przepisu, jeżeli stroną jest Skarb Państwa, a państwową jednostką organizacyjną, z której działalnością wiąże się dochodzone roszczenie, jest sąd przełożony nad sądem właściwym do rozpoznania sprawy - sąd właściwy do rozpoznania sprawy z urzędu przedstawia akta sprawy temu sądowi przełożonemu, który przekazuje sprawę innemu sądowi równorzędnemu z sądem przedstawiającym, mającemu siedzibę poza obszarem właściwości sądu przekazującego.Skoro niniejsza sprawa dotyczy odszkodowania za oczywiście niesłuszne tymczasowe aresztowanie, w przedmiocie którego w instancji odwoławczej orzekał Sąd Apelacyjny w Warszawie, to Sąd pierwszej instancji – Sąd Okręgowy w Warszawie powinien był powstrzymać się od podejmowania czynności procesowych i wystąpić do Sądu Apelacyjnego w Warszawie o przekazanie na podstawie ww. przepisu sprawę innemu sądowi równorzędnemu.
Skoro tak się nie stało, a zachodziłyby przesłanki, które ustawodawca uznał za na tyle doniosłe, by z mocy prawa nastąpiło przekazanie sprawy poza właściwość miejscową sądu, to okoliczność ta również przemawiałaby za przekazaniem sprawy na tym etapie postępowania w trybie art. 37 k.p.k. Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.[J.J.] [ał]