Supreme Court transfers criminal case to another district court due to excessive workload and procedural economy.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court granted the Regional Court in W.'s request to transfer a criminal case to the Regional Court in B. The lower court argued that the original transfer was legally flawed because most witnesses did not reside near W., and the case was too complex for quick resolution there. The Supreme Court agreed, noting that the original delegation violated the principle of procedural economy and that the current court could handle the simple case efficiently.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 36 k.p.k.; Art. 37 k.p.k.: A court that acquired jurisdiction via delegation under Art. 36 may initiate a transfer under Art. 37 if the original jurisdiction assignment violates the principle of procedural economy and good administration of justice.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt II KO 113/21 POSTANOWIENIE Dnia 15 grudnia 2021 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Klugiewicz w sprawie E. O., oskarżonej z art. 233 § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 15 grudnia 2021 r., wniosku Sądu Rejonowego w W. z dnia 23 listopada 2021 r., o przekazanie sprawy o sygn. akt V K (…), innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, na podstawie art. 37 k.p.k., p o s t a n o w i ł: przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B. UZASADNIENIESąd Rejonowy w W. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy E. O., sygn. akt V KK […], innemu sądowi równorzędnemu, z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości.
Uzasadniając swój wniosek wskazał, że przekazanie do jego właściwości ww. sprawy na mocy postanowienia Sądu Okręgowego w B. na podstawie art. 36 k.p.k.(k. 200, t. I) budzi wątpliwości merytoryczne, albowiem nie jest tak – jak wskazał Sąd Rejonowy w B. i co przyjął Sąd Okręgowy, że 100% osób podlegających wezwaniu na rozprawę mieszka w pobliżu siedziby Sądu Rejonowego w W.. Ponadto zaznaczył, że z uwagi na znaczny wpływ spraw oraz stopień ich skomplikowania, szybkie i sprawne rozpoznanie sprawy przez Sąd [...] będzie znacznie utrudnione.Sąd Najwyższy rozważył, co następuje.Inicjatywa Sądu Rejonowego zasługuje na uwzględnienie.Na wstępie należy zaznaczyć, że zgodnie z utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego:
„pierwotnie podjęta, w trybie art. 36 k.p.k., decyzja o zmianie właściwości miejscowej sądu nie stoi na przeszkodzie wydaniu rozstrzygnięcia na podstawie art. 37 k.p.k. Sądem "właściwym" w rozumieniu art. 37 k.p.k. jest bowiem również sąd, który uzyskał właściwość miejscową w wyniku uprzedniej delegacji opartej na przepisie art. 36 k.p.k. Pogląd, że z przepisu art. 37 k.p.k. nie wynika, iż z inicjatywą przekazania sprawy może wystąpić jedynie sąd "pierwotnie" właściwy miejscowo, tj. właściwy wedle ustawy, został ugruntowany już na gruncie poprzednio obowiązującego kodeksu postępowania karnego” (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 września 2011 r., II KO 63/11, LEX nr 960533; zob. też: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 czerwca 2010 r., II KO 36/10, LEX nr 590223).Jak podkreśla się w orzecznictwie, przepis art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy, a jego zastosowanie może nastąpić tylko w razie zaistnienia sytuacji jednoznacznie świadczącej o tym, że pozostawieniu sprawy w gestii sądu mającego rozpoznać daną sprawę, sprzeciwiałoby się dobro wymiaru sprawiedliwości.
Oznacza to, że również ocena przesłanki sprawnego i skutecznego przeprowadzenia postępowania karnego, jako leżącej w interesie wymiaru sprawiedliwości i przemawiającej za skorzystaniem z instytucji unormowanej w art. 37 k.p.k., powinna cechować się zdecydowaną wyrazistością wniosków wynikających z tej oceny, oczywistych przy tym na tle całokształtu realiów konkretnej sprawy, w tym procesowych uwarunkowań jej rozpoznania przez sąd miejscowo właściwy i konsekwencji jej przekazania innemu sądowi (zob. mutatis mutandis postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 lipca 2006 r., V KO 55/06, OSNKW 2006/9/85).
„Dobro wymiaru sprawiedliwości, o jakim mowa w art. 37 k.p.k., przemawia za przekazaniem sprawy innemu, niż miejscowo właściwy, sądowi równorzędnemu nie tylko wtedy, gdy występują realne okoliczności, które mogą stanowić zasadne przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy, ale również wówczas, gdy wymaga tego potrzeba szybkiego przeprowadzenia i zakończenia procesu karnego, który okazuje się mało realny bez odejścia od zasady właściwości miejscowej sądu” (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 grudnia 2011 r., IV KO 106/11, OSNwSK 2011/1/2374, LEX nr 1112346).W przekonaniu Sadu Najwyższego taka wyjątkowa sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie.
Faktem powszechnie znanym, potwierdzonym argumentacją wyrażoną we wniosku o przekazanie, jest bardzo duże obciążenie Sądu Rejonowego w W., które stwarza realne ryzyko wystąpienia przewlekłości postępowania. Przekazanie temu Sądowi sprawy karnej na podstawie art. 36 k.p.k. musi zatem dotyczyć jedynie przypadków wyjątkowych a przy tym rzecz jasna powinno spełnić warunek określony w tym przepisie, odnoszący się do zasady ekonomiki procesowej, stanowiącej jeden z wyznaczników dobra wymiaru sprawiedliwości. Tymczasem z dokumentów zalegających w aktach sprawy nie wynika, aby większość osób, które należy wezwać na rozprawę, zamieszkiwała blisko tego sądu, któremu sąd wyższego rzędu sprawę przekazał, a z dala od sądu właściwego.
Dotychczas nie udało się bowiem ustalić aktualnego miejsca zamieszkania D. D. – jedynego świadka wskazanego w akcie oskarżenia jako podlegającego wezwaniu na rozprawę. To, że ustanowiła ona pełnomocnika profesjonalnego i wskazała jako adres do korespondencji siedzibę jego Kancelarii w W. nie może mieć istotnego znaczenia dla kwestii właściwości miejscowej sądu, zwłaszcza w świetle wysokiego prawdopodobieństwa zamieszkiwania tego świadka za granicą (k-36). Pewne jest natomiast to, że oskarżona zamieszkuje pod W., a jej obrońca w B., gdzie również siedzibę ma właściwa prokuratura.
Brak było zatem podstaw do zastosowania art. 36 k.p.k. Chociaż postępowanie zainicjowane wnioskiem o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości nie jest postępowaniem kontrolnym względem trybu określonego w art. 36 k.p.k., to jednak analiza sprawy w kontekście instytucji określonej w art. 37 k.p.k. uprawnia do szerokiego spojrzenia na kwestię właściwości rzeczowej sądu z perspektywy wszystkich tych wartości, które współtworzą dobro wymiaru sprawiedliwości, w tym zasady ekonomiki procesowej i pozwala na korektę postanowienia dotyczącego tzw. właściwości z delegacji.Uwzględniając tę szeroką perspektywę należy stwierdzić, że wobec nieskomplikowanego charakteru sprawy i nieobszernego materiału dowodowego, w tym zwłaszcza potrzeby przesłuchania tylko jednego świadka, brak było podstaw do odstąpienia od rozpoznania sprawy przez Sąd Rejonowy w B., który zresztą do momentu wydania niniejszego postanowienia mógłby tę sprawę rozpoznać na jednym terminie rozprawy.
Dobro wymiaru sprawiedliwości, w tym także wzgląd na zasadę ekonomiki procesowej, uzasadnia przekazanie sprawy do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B. właściwemu do rozpoznania sprawy na zasadach ogólnych.Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.