Supreme Court dismisses appeal in labor dispute where employee caused fire through negligence, allowing immediate contract termination.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the cassation appeal filed by an employee against a lower court's decision to terminate his employment contract without notice. The employee had caused a locomotive fire by failing to perform a required safety check, leading the employer to terminate the contract under Article 52 of the Labor Code. The court upheld the lower court's finding that the employee's gross negligence justified immediate termination and confirmed the employer's right to terminate within the statutory one-month period after discovering the incident.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 52 § 1 pkt 1 k.p.; Art. 52 § 2 k.p.; Art. 8 k.p.; Art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.; Art. 3989 § 2 k.p.c. - An employer may terminate a labor contract without notice for gross breach of duties, and the one-month deadline begins from the moment the employer obtains reliable information about the breach; a brief mention of Article 8 of the Code of Civil Procedure in the second-instance judgment does not constitute a ground for cassation if the facts support the termination.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt I PK 150/18 POSTANOWIENIE Dnia 21 maja 2019 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Bohdan Bieniek w sprawie z powództwa A. S.przeciwko S. Spółce Akcyjnej z siedzibą we W.o przywrócenie do pracy,po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 21 maja 2019 r.,skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w G.z dnia 8 grudnia 2017 r., sygn. akt VIII Pa […], 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów procesu w postępowaniu kasacyjnym.
UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Okręgowego w G. z dnia 8 grudnia 2017 r. oddalono apelację A. S. przeciwko S. S.A. z siedzibą we W. od wyroku Sądu Rejonowego w T. z dnia 20 maja 2016 r., mocą którego oddalono powództwo powoda o przywrócenie do pracy w związku z rozwiązaniem umowy o pracę przez pracodawcę bez wypowiedzenia z winy pracownika.W sprawie ustalono, że powód był zatrudniony u pozwanego od 2006 r. na stanowisku maszynisty spalinowych pojazdów trakcyjnych. Do jego obowiązków należała kontrola pojazdu pod kątem jego sprawności technicznej.
W dniu 26 stycznia 2015 r. powód zaniechał dokonania takiej kontroli w wyniku czego, około godziny 2.00 w dniu 27 stycznia 2015 r., doszło do pożaru lokomotywy w przedziale maszynowym. Z ekspertyzy Stowarzyszenia Inżynierów i Techników w P. wynika, że w części objętej pożarem znaleziono zwęglone kawałki wężyka oraz ślady na urządzeniach układu paliwowego, które nie stanowiły wyposażenia pojazdu. Lokomotywa przed zdarzeniem była sprawna, a przyczyna jej pożaru była zewnętrzna. W związku z tym zdarzeniem pracodawca, po dokonaniu konsultacji związkowej, sporządził w dniu 18 marca 2015 r. oświadczenie woli w przedmiocie rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia (art. 52 § 1 pkt 1 k.p.), które pracownik odebrał w dniu 31 marca 2015 r.W ocenie Sądu pierwszej instancji powództwo nie jest zasadne, gdyż pracodawca wykazał przesłanki uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę w trybie art. 52 § 1 pkt 1 k.p. (ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych).
W odniesieniu do terminu rozwiązania umowy podkreślono, że pracodawca dopiero w dniu 25 lutego 2015 r. dowiedział się o przyczynie pożaru i od tej daty rozpoczął bieg termin określony w art. 52 § 2 k.p. W ocenie Sądu pierwszej instancji, kilkudniowe opóźnienie pracodawcy nie pozbawia go prawa do skutecznego rozwiązania umowy, zwłaszcza gdy pracownik swym zachowaniem celowo i skutecznie uniemożliwiał pełne wyjaśnienie powstałego zdarzenia, odmawiając jakiejkolwiek współpracy. Stąd opisane zachowanie pracownika nie może korzystać z ochrony.Sąd Okręgowy podzielił zapatrywania Sądu Rejonowego, bowiem prawidłowe ustalenia faktyczne, poszerzone w postępowaniu apelacyjnym o opinię biegłego specjalisty z zakresu BHP, potwierdzają podstawy do rozwiązania umowy o pracę.
Natomiast z uwagi na okoliczności zdarzenia pozwana miała prawo zasięgnąć opinii ekspertów w celu ustalenia przyczyny pożaru i osoby odpowiedzialnej. Skoro ekspertyza została przedstawiona 25 lutego 2015 r., a pozwany w dniu 18 marca 2015 r. podjął decyzję o rozwiązaniu z powodem umowy o pracę, to po stronie zatrudniającego nie ma zbędnej zwłoki. Z kolei w zachowaniu powoda, który uchylał się od odbioru przesyłki, Sąd Okręgowy dopatrzył się – podobnie jak Sąd pierwszej instancji – podstaw do zastosowania art. 8 k.p. Tym samym oddalił apelację powoda.Wyrok Sądu Okręgowego zaskarżył skargą kasacyjną pełnomocnik powoda w całości, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, skarżący wskazał na podstawę z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., bowiem do rozwiązania umowy o pracę doszło z przekroczeniem jednomiesięcznego terminu (art. 52 § 2 k.p.), a mimo to powództwo zostało oddalone z wykorzystaniem art. 8 k.p., co do którego nie podano konkretnych ujemnych postaw pracownika.
Nadto skarżący zaprzeczył, by dopiero po zapoznaniu się z ekspertyzą, pracodawca mógł poznać faktyczną przyczynę pożaru.W odpowiedzi na skargę kasacyjną pozwany wniósł o odmowę przyjęcia jej do rozpoznania i orzeczenie o kosztach procesu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie może być przyjęta do merytorycznego rozpoznania. Skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia o szczególnym charakterze. Przede wszystkim zmierza do ochrony interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości wykładni oraz usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych. Natomiast jej zadanie nie polega na ponownej ocenie sprawy z perspektywy niezadowolonej z rozstrzygnięcia strony. Przytoczone spostrzeżenie obliguje do wstępnej oceny sprawy w ramach „przedsądu”.
Jego zakres jest ograniczony do kontroli, czy w sprawie ujawniły się przewidziane w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c. okoliczności przemawiające za przyjęciem skargi do rozpoznania. Obowiązkiem wnoszącego skargę jest wyartykułowanie podstawy uzasadniającej jej przyjęcie. Skarżący ów obowiązek zrealizował i powołał się na podstawy z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.Oczywista zasadność skargi kasacyjnej, to dysproporcja widoczna od razu, bez konieczności dokonywania pogłębionej analizy prawnej, wskazująca, że zaskarżone orzeczenie nie powinno się ostać z racji kwalifikowanego naruszenia prawa, którego skutkiem było wydanie przez sąd drugiej instancji orzeczenia oczywiście wadliwego (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 października 2015 r., III CSK 198/15, LEX nr 1823323).
Relacja wzajemnie chronionych dóbr pracownika i pracodawcy – w świetle ustalonych w sprawie okoliczności faktycznych – prowadzi do wniosku, że Sąd Okręgowy dokonał wykładni prawa, której nie można postawić zarzutu w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.Wykorzystanie w procesie art. 8 k.p. nie może samo w sobie stanowić o istnieniu przesłanki suponowanej we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Dana norma zakłada szeroki margines swobody w ocenie zachowania pracownika w kontekście nadużycia prawa podmiotowego.
W kwestii tej Sąd Najwyższy prezentuje jednoznaczne stanowisko, że oddalenie na podstawie art. 8 k.p. roszczeń z art. 56 § 1 k.p. pracownika może mieć miejsce w okolicznościach szczególnie rażącego naruszenia obowiązków pracowniczych lub obowiązujących przepisów prawa. W tym kontekście w orzecznictwie wskazywane są takie zachowania naruszające obowiązki pracownicze, jak: spożywanie alkoholu na terenie zakładu pracy, przystąpienie do pracy w stanie nietrzeźwości, przywłaszczenie mienia na szkodę pracodawcy, ujawnienie istotnych tajemnic handlowych pracodawcy, pobicie współpracownika (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 26 marca 1998 r., I PKN 571/97, OSNP 1999 nr 5, poz. 168: z dnia 6 kwietnia 2006 r., III PK 12/06, OSNP 2007 nr 7 - 8, poz. 90; z dnia 29 października 2007 r., II PK 50/07; z dnia 16 stycznia 1998 r., I PKN 475/97, OSNAPiUS 1998 nr 23, poz. 683).Naturalnie dyrektywa z art. 52 § 2 k.p. nakłada na pracodawcę obowiązek rozwiązania stosunku pracy bez wypowiedzenia z winy pracownika w terminie jednego miesiąca od uzyskania wiadomości o okoliczności uzasadniającej rozwiązanie umowy.
Bieg tego terminu rozpoczyna się dopiero od chwili, w której pracodawca uzyskał w dostatecznym stopniu wiarygodne informacje uzasadniające jego przekonanie, że pracownik dopuścił się czynu nagannego w stopniu usprawiedliwiającym niezwłoczne rozwiązanie umowy o pracę (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 marca 2016 r., II PK 37/15, LEX nr 2026396).Niemniej w razie uchybienia opisanej wyżej powinności, należy ocenić, czy istnieją inne równorzędne argumenty, które łagodzą skutki zaniechań pracodawcy związane z przekroczeniem terminu.
Uchwycenie istoty sprawy sprowadza się do analizy wzajemnej zależności między rodzajem naruszonego dobra przez pracownika, zajmowanym przez niego stanowiskiem i stopniem naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych. Wyjątkowo naganna postawa pracownika obliguje wręcz sąd do oceny, czy uwzględnienie jego żądania nie pozostaje w sprzeczności z zasadami współżycia społecznego. Sąd Okręgowy podzielił stanowisko Sądu Rejonowego w zakresie potrzeby wykorzystania w sprawie art. 8 k.p. Tego rodzaju mechanizm nie dowodzi o wadliwości zaskarżonego orzeczenia, tylko dlatego, że w pisemnych motywach wyroku sądu drugiej instancji aspekt ten został potraktowany zwięźle.
Wszak akceptacja argumentów Sądu Rejonowego w tym obszarze, nie obliguje do ich powielania, skoro są znane już stronie powodowej.Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. O kosztach procesu orzeczono w myśl art. 98 § 1 k.p.c.