Supreme Court dismissed appeal for retrial due to lack of new evidence and procedural defects.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the appeal against the District Court's rejection of a retrial request. The applicants argued for a new trial based on a notarized deed and alleged procedural errors, but the court found the evidence irrelevant to the outcome. The decision relied on the principle that retrial grounds must involve previously unknown facts or procedural violations that were not foreseeable or possible to raise earlier.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 403 § 2 k.p.c.; Art. 524 § 2 k.p.c.: A request for retrial is inadmissible if the new evidence could not have influenced the case outcome or if the party had the opportunity to act but failed to do so without legal justification.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt V CZ 33/13 POSTANOWIENIE Dnia 28 sierpnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (przewodniczący) SSN Jan Górowski (sprawozdawca) SSN Antoni Górski w sprawie ze skargi T. Z. i J. Z. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Wojewódzkiego w C. z dnia 28 września 1990 r., sygn. akt …409/90, w sprawie z wniosku T. Z. przy uczestnictwie M. M. o rozgraniczenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 sierpnia 2013 r., zażalenia T. Z. i J. Z. na postanowienie Sądu Okręgowego w C. z dnia 6 maja 2013 r., oddala zażalenie.
Uzasadnienie 2 Sąd Okręgowy w C. postanowieniem z dnia 6 maja 2013 r. odrzucił skargę T. Z. i J. Z. o wznowienie postępowania w sprawie …409/90 Sądu Wojewódzkiego w C. zakończonego prawomocnym postanowieniem z dnia 28 września 1990 r. jako niedopuszczalną. W zażaleniu na to postanowienie skarżący zarzucili naruszenie art. 410 § 1 k.p.c. w zw. z art. 401 pkt 2, art. 403 § 2 i art. 408 k.p.c. przez ich błędną wykładnię i wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w C. do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył co następuje:
Na wstępie należy zauważyć, że wprawdzie w skardze wskazano, że dotyczy postanowienia Sądu Rejonowego w M. z dnia 19 czerwca 1990 r., …1026/88, niemniej zażądano jego uchylenia, co mogło stanowić przesłankę do wniosku, że została także skierowana przeciwko oddalającemu apelację skarżącej postanowieniu Sądu Wojewódzkiego w C. z dnia 28 września 1990 r. …409/90 (por. art. 412 § 2 k.p.c.). Za taką wykładnią żądania skargi przemawiało także to, że skarżąca nie oponowała przeciwko przekazaniu skargi według właściwości przez Sąd Rejonowy w M. do Sądu Okręgowego w C. postanowieniem z dnia 26 marca 2013 r., ani w zażaleniu nie podniosła zarzutu naruszenia art. 405 k.p.c. Na gruncie tego unormowania zaskarżenie orzeczeń sądów różnych instancji wchodzi w rachubę gdy wskazywana w skardze przyczyna nieważności miałaby wystąpić w sposób ciągły w toku postępowania przed sądami tych instancji, względnie w skardze podniesiono różne podstawy (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 kwietnia 2006 r., I PO 1/06, OSNP 2007, nr 9-10, poz. 134).
Dodać się godzi, że w razie odwołania się do podstawy określonej w art. 403 § 2 k.p.c. właściwym jest sąd, który ostatnio orzekał co do istoty sprawy (por postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27 lutego 2012 r., II CO 10/12, LEX nr 1215143), a więc w tym wypadku sąd drugiej instancji. Stosownie do art. 410 § 1 k.p.c. Sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie przepisanego terminu, niedopuszczalną lub nieopartą na ustawowej podstawie. Podstawy skargi o wznowienie postępowania wyczerpująco określają przepisy art. 401, 4011 i 403 k.p.c. 3 Podstawę wznowienia mogą stanowić tylko takie wykryte później środki dowodowe, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 403 § 2 k.p.c.).
Tymczasem dołączony do skargi akt notarialny nr Rep […] z dnia 16 kwietnia 1971 r. takiego wpływu nie mógł wywrzeć. W świetle twierdzeń samej skargi jego osnowę stanowiły granice ewidencyjne działek, a więc te same do których jako podkładu geodezyjnego nawiązywała umowa przekazania wnioskodawczyni gospodarstwa rolnego przez rodziców z dnia 4 grudnia 1979 r. Rozgraniczenia dokonano według stanu prawnego, którym był stan posiadania na dzień 4 listopada 1971 r. działek podlegających rozgraniczeniu, a to z tego względu, że na sąsiadujące nieruchomości został wydany akt własności ziemi.
W sprawie wiec nie miały znaczenia granice ewidencyjne działek które były znane i w sprawie analizowane, czy też powierzchnia gospodarstwa według danych ewidencyjnych. Nowe okoliczności faktyczne lub środki dowodowe (art. 403 § 2 k.p.c.), mogące mieć wpływ na wynik sprawy, to takie fakty, z których strona nie mogła skorzystać w postępowaniu prawomocnie zakończonym. „Wykrycie” natomiast, o którym mowa w art. 403 § 2 k.p.c., odnosi się do okoliczności i dowodów w poprzednim postępowaniu w ogóle nieujawnionych i wówczas nieujawnialnych, bo nieznanych stronie i dla niej niedostępnych (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 15 maja 1968 r., I Co 1/68, OSNCP 1969 nr 2, poz. 36, z dnia 17 stycznia 2001 r., IV CKN 1515/00, niepublikowane i z dnia 19 stycznia 2006 r., IV CZ 143/05, niepublikowane).
Nie dotyczy również takich okoliczności i środków dowodowych, które strona mogła powołać w prawomocnie zakończonym postępowaniu, mając ku temu obiektywnie istniejącą możliwość. T. Z. w sprawie była reprezentowana przez adwokata, a więc miał on możliwość, jeżeli uznawałby obecnie powoływany akt notarialny za dowód istotny, jego powołania. Skargę wobec wnioskodawczyni Sąd Okręgowy trafnie odrzucił na podstawie art. 408 k.p.c., skoro w świetle wskazanych w niej okoliczności nie dotyczył jej zarzut braku pozbawienia w sprawie działania i została wniesiona po upływie 23 lat od uprawomocnienia się orzeczenia W judykaturze wyrażono pogląd, że powołanie się przez skarżącego na przesłankę pozbawienia możności działania lub nienależytej reprezentacji oznacza, 4 że musi on wykazać, iż w zakończonym prawomocnym orzeczeniem postępowaniu był pozbawiony możliwości działania „wskutek naruszenia przepisów prawa” (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 maja 2007 r., I CZ 60/07, niepublikowane), co w sprawie jest wątpliwe, gdyż wykładnia, że gospodarstwo rolne przekazane przez rodziców córce na podstawie ustawy z dnia 27 października 1977 r., o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz.U.
Nr 32, poz. 140) wchodzi w skład majątku wspólnego została ukształtowana dopiero około 15 lat później (por. uchwałę siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 25 listopada 2005 r., III CZP 59/05, OSNC 2006, nr 5, poz. 79). Skoro sprawa została rozpoznana we właściwym trybie, tj. w postepowaniu nieprocesowym, to miał w niej zastosowanie wobec skarżącego art. 524 § 2 k.p.c. W literaturze trafnie podniesiono, że unormowanie to stanowi poważne niebezpieczeństwo wzruszania prawomocnych orzeczeń w nieograniczonym okresie czasu i dlatego jego wykładnia musi być ścisła, zarówno co do przesłanki, czy rzeczywiście orzeczenie naruszyło prawo osoby zainteresowanej i czy mogła ona działać w poprzednim postępowaniu.
Z tego względu ochroną przewidzianą w omawianym unormowaniu nie jest objęty zainteresowany, który wiedział o toczącym się postepowaniu i pomimo tego nie wziął w nim udziału. Aby więc można było uznać, że skarga jest oparta na omawianej podstawie, zainteresowany powinien podnieść, że nieznany był mu fakt wystąpienia z wnioskiem przez żonę oraz toczenia się i to w dwóch instancjach postępowania o rozgraniczenie w sprawie zakończonej w dniu 28 września 1990 r. W skardze nawet nie starano się uprawdopodobnić tej okoliczności, a zatem nie została oparta na ustawowej podstawie, określonej w art. 524 § 2 k.p.c. Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 2 k.p.c. oddalił zażalenie.