Cypriot Supreme Court dismisses debtor's relief request due to failure to prove insolvency and existing assets.

[*465] 1984 Φεβρουαρίου 21

(ΣΟΥΠΑΣΙΗΣ, Ε.Δ.)

ΕΝ ΤΩ ΕΠΑΡΧΙΑΚΩ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΩ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ

Κτηματική Εταιρεία Α. Χ"Σάββα Λτδ.

Αιτηταί,

ν.

Γεωργίου Δημήτρη Στρούθου,

Καθ'ου η αίτηση.

(Αρ. Αιτήσεως 44/83).

Estoppel by record - Εφαρμοστέες

αρχές - Συμβιβασμός αιτήσεως για ανακούφιση οφειλέτου βάσει του Περί

Ανακουφίσεως, Οφειλετών Νόμου, 24/79 - Απόρριψη αιτήσεις κατ' ακολουθίαν του συμβιβασμού - Νέα αίτηση υπό του ιδίου οφειλέτου εναντίον του ιδίου

δανειστού με βάση τους ίδιους ισχυρισμούς και αξιούσα τις ίδιες θεραπείες - Η

απορριπτική απόφαση της πρώτης αιτήσεως είναι φύσεως τελικής - Υπάρχει estoppel

by record..

Πληγέντες οφειλέτες - Ο Περί

Ανακουφίσεως Οφειλετών Νόμος 24/79 - Πληγείς οφειλέτης - Έννοια - Το βάρος αποδείξεως πίπτει επί των

ώμων του αιτητού.

Κ. Αδαμίδης, για τους αιτητές

Α. Σοφοκλέους, για τον καθ'ου

η αίτηση.

ΑΠΟΦΑΣΗ

Η απόφαση δόθηκε από:-

ΣΟΥΠΑΣΙΗ, Ε.Δ.:-

Δια της παρούσης αιτήσεως οι αιτητές αιτούνται όπως κηρυχθούν

πληγέντες οφειλέτες, δυνάμει των προνοιών του Νόμου 24/79, και περαιτέρω αξιούν

τις θεραπείες τις οποίες παρέχει ο Νόμος σε περίπτωση που

κάποιο πρόσωπο φυσικό ή νομικό κηρύττεται σαν πληγείς οφειλέτης.[*466]

Οι αιτητές προς υποστήριξη της

υποθέσεως τους εκάλεσαν σαν μάρτυρα τον Αντώνη Χ"Σάββα, ο οποίος κατάθεσε ότι κατάγεται από τον Γερόλακκο στον οποίο

διέμενε μέχρι τα γεγονότα του 1974 οπότε εγκατέλειψε το χωριό. Στο χωριό ασχολείτο με την γεωργία και

ερχόταν και στην Λευκωσία για κτηματομεσιτικός εργασίες, Ο μάρτυρας περαιτέρω

κατάθεσε ότι είναι διευθυντής της αιτήτριας Εταιρείας. Ο μάρτυρας κατάθεσε ότι

η αιτήτρια Εταιρεία πλην της περιουσίας την οποίαν έχει στην Λευκωσία και της

οποίας ζητείται η αναστολή πωλήσεως, δια της παρούσης αιτήσεως, είχε και

περιουσία στον Γερόλακκο. Η περιουσία της Εταιρείας ανερχομένη σε 120-130

σκάλες ευρίσκετο στον Γερόλακκο, και έχουν σήμερα ένα κτήμα στον Στρόβολο. Ο

μάρτυρας είπε ότι από τα κτήματα του Γερολάκκου χάθηκε κάθε εισόδημα και τώρα

κανένα εισόδημα δεν έχει από τα κτήματα αυτά. Η αιτήτρια Εταιρεία δεν απόκτησε

άλλα περιουσιακά στοιχεία πλην αυτών που ανάφερε ο μάρτυρας προηγουμένως. Για

να πληρωθούν τα χρέη της Εταιρείας ο μάρτυρας είπε ότι θα πρέπει να πωληθεί το

κτήμα το οποίο έχει στον Στρόβολο, και ότι δεν έχει άλλα περιουσιακά στοιχεία

για να εξοφλήσει το χρέος προς τον καθ'ου η αίτηση. Το κτήμα το οποίο

ευρίσκεται στον Στρόβολον επροσπάθησε αρκετός φορές να το πωλήσει, έκαμε και

δημοσιεύσεις στις εφημερίδες, αλλά κανένας δεν το εζήτησε για αγορά. Ο μάρτυρας

κατάθεσε ότι όταν στις 21.1.1982 αναλάμβανε στο Δικαστήριο να πληρώσει το χρέος

στον καθ'ου η αίτηση του υποσχέθη ότι έπρεπε να πωλήσει το κτήμα για να τον

πληρώσει, και από ορισμένα που είχε να παίρνει.[*467]

Στην αντεξέταση σε ερώτηση του

δικηγόρου του καθ'ου η

αίτηση, που είναι τα εγγεγραμμένα γραφεία της αιτητρίας Εταιρείας, ανάφερε ότι έχει γραφείο στην Λεωνίδου 9 στην Λευκωσία, αλλά δεν θυμάται που

είναι, δηλαδή το εγγεγραμμένο

γραφείο, αλλά ξέρει ότι "εν Γερόλακκο" . Το κτηματομεσιτικό γραφείο στην οδόν Λεωνίδου 9 το έχει από το 1968 μέχρι σήμερα. Ο μάρτυρας ανάφερε

ότι κατάθεσε και αίτηση

δυνάμει του Νόμου Περί Ανακουφίσεως Οφειλετών, την υπ' αρ.

18/81, στο Επαρχιακό Δικαστήριο Λευκωσίας, στις 11.2.1981. Σε ερώτηση του δικηγόρου του καθ'ον η αίτηση, αν ξέρει αν βγήκε απόφαση στην αίτηση 18/81

στις 21.2.1982, ανάφερε ότι

ξέρει και ότι θα επωλείτο με δημοπρασία. Σε ερώτηση του δικηγόρου του καθ'ου η αίτηση, εάν εσυμφώνησε να πληρώσει £12,000.- σε τρεις μήνες κατά

την ημερομηνία, του

συμβιβασμού στο Δικαστήριο, ανάφερε ότι εσυμφώνησε με την προϋπόθεση ότι θα επωλείτο το κτήμα. Ο μάρτυρας ανάφερε

περαιτέρω ότι ανάφερε στον δικηγόρου του ότι δέχεται με την προϋπόθεση ότι θα

πωληθεί το κτήμα, δεν έγινε δίκη τότε όπως σήμερα, αλλά τους έκαμαν καλά. Ο μάρτυρας ανάφερε ότι δεν γνωρίζει αν η

αίτηση 18/81 απερρίφθη από το Δικαστήριο και περαιτέρω ανάφερε ότι το κτήμα της

Εταιρείας, το οποίο ευρίσκεται στον Στρόβολον εκτιμήθη από το Κτηματολόγιο για

£200,000.-. Ο μάρτυρας ανάφερε ότι εάν ευρεθεί αγοραστής για το ποσό των

£200,000.-, που το εκτίμησε το Κτηματολόγιο, τοις μετρητοίς πωλεί το κτήμα.

Προσπάθησε επίσης να πωλήσει μέρος του κτήματος, δηλαδή 5 σκάλες, πράγμα το

οποίο γίνεται διότι βγαίνει ξεχωριστός τίτλος, αλλά δεν βρέθηκε αγοραστής. Σε

ερώτηση του Δικαστηρίου ανάφερε ότι δεν θέλει να πωλήσει τώρα το κτήμα, διότι

θα περάσει[*468] τετραπλός δρόμος

από το χτήμα του και θα το πωλήσει τότε £300,000.-. Το χωράφι το οποίο έχει η Εταιρεία στον Στρόβολον είναι 34 σκάλες και κάτι προστάθκια, και ότι διά να

πωλήσει 5 σκάλες θέλει ποσό £8,000.- κατά σκάλα. Τέλος σε ερώτηση του

Δικαστηρίου ανάφερε ότι έχει τα κοτσιάνια του Γερολάκκου, είναι στο γραφείο της

Εταιρείας.

Ο καθ'ου η αίτηση εκάλεσε σαν μάρτυρα

τον Κωνσταντίνο Π. Καδή, γραμματέα στο Πρωτοκολλητείο Λευκωσίας. Ο μάρτυρας

ανάφερε ότι έχει στην κατοχή του τον φάκελλο 18/81, αίτηση περί ανακουφίσεως

οφειλετών, τον οποίο κατάθεσε στο Δικαστήριο σαν Τεκμήριο 1. Ο μάρτυς περαιτέρω

ανάφερε ότι η αίτηση κατετέθη 11.2.1981, και ότι οι διάδικοι είναι οι ίδιοι με

την υπό εκδίκαση αίτηση.

Προτού προχωρήσω στην εξέταση της

ουσίας της υποθέσεως θα ασχοληθώ με τον ισχυρισμό, ή ένσταση του καθ'ου η

αίτηση ότι η αίτηση αυτή δέον όπως απορριφθεί, διότι ο αιτητής υπέβαλε ακριβώς

την ίδια αίτηση ζητώντας τις ίδιες θεραπείες, στο Επαρχιακό Δικαστήριο

Λευκωσίας, στην οποία εξεδόθη απόφαση εκ συμφώνου κατά ή περί την 21.1.1982.

Από το Τεκμήριο 1 το οποίο κατετέθη ενώπιον μου φαίνεται ότι η αιτήτρια

Εταιρεία υπέβαλε αίτηση δυνάμει των προνοιών του Νόμου 24/79 όπως κηρυχθεί σαν πληγείσα Εταιρεία, εναντίον

του Γεωργίου Δημήτρη Στρούθου. Επίσης από το Τεκμήριο 1 φαίνεται ότι στις

21.1.1982 ο δικηγόρος της αιτητρίας Εταιρείας, η οποία είναι η ίδια Εταιρεία με

την αιτήτριαν στην παρούσα αίτηση, δήλωσε στο Δικαστήριον ότι η αιτήτρια

Εταιρεία θα καταβάλει στον καθ'ου η αίτηση ποσόν £12,000.- προς πλήρη εξόφληση

της απαιτήσεως του, επίδικο θέμα της αιτήσεως, και ότι το ποσό αυτό θα

καταβληθεί[*469] εντός 3 μηνών

από σήμερα. Δεν θα υπάρξει οιαδήποτε διαταγή για τα έξοδα, διότι στο ανωτέρω ποσό περιλαμβάνονται και τα έξοδα των δικηγόρων. Το Δικαστήριο

εξέδωσε απόφαση εν όψει της διευθετήσεως,

και απέρριψε την αίτηση άνευ εξόδων. Είναι φανερόν από την

αγόρευση και την ένσταση του δικηγόρου του καθ'ου η

αίτηση ότι επικαλείται Estoppel by Matter of Record.

Στο βιβλίο Halsbury's Laws of England Third Edition, Volume 15, στην σελίδα, 177, παράγραφο 347, υπό

τον τίτλο Records of Courts of Law, αναφέρονται τα ακόλουθα:-

"The doctrine of estoppel

by record thus limited finds expression in two legal maxims, interest

reipubllcae ut sit finis litium, and memo debet bis vexari pro una et eadem causa.

It accords with the first of these maxims that a party relying on estoppel by

record should be able to show that the matter has been determined by a judgment

in its nature final. The word 'final' is here used as opposed to

'interlocutory'. A judgment which purports finally to determine rights is none

the less effective for the purposes of creating an estoppel because it is

liable to be reversed on appeal, or because an appeal is pending or because for

the purpose of working it out inquiries or accounts have to be taken".

Στην σελίδα 178 του ιδίου βιβλίου,

παράγραφος 349, υπό τον τίτλο Judgment by consent or default, αναφέρονται

τα ακόλουθα.

"A judgment which would be

final if it resulted from judicial decision after a

contest is not[*470] prevented from being so by the fact that it was obtained

by consent or default, or as the result of admissions, provided the party

against whom it is set up was under no disability; but the efficacy of a

judgment so obtained is somewhat strictly limited".

Τέλος στην σελίδα 208 του ιδίου βιβλίου,

παράγραφος 389, υπό τον τίτλο Judgment by default or consent, αναφέρονται

τα ακόλουθα:-

"Where, however, the

former judgment was a judgment by default, and the plaintiff has. delivered no

pleading, the estoppel is limited to what appears on the face of the judgment

itself. On the same principle, a defendant who has consented to judgment before

delivery of any pleading is not estopped as against the plaintiff from

subsequently setting up matters which might have constituted a defence, because

they have never been in issue; but is otherwise with a defendant who has

consented to judgment after pleading in his defence the matters which he seeks

to set up in the later proceeding"'.

Είναι φανερόν

από τα πιο πάνω αποσπάσματα, τα οποία ανέφερα, ότι για να επικαλεσθεί κάποιος

και να εφαρμοσθεί το αξίωμα του estoppel by record θα

πρέπει να υπάρχει τελική απόφαση (final). Το αξίωμα τούτο εφαρμόζεται και στην

περίπτωση τελικής αποφάσεως η οποία ελήφθη εκ συμφώνου. Τέλος δε προκύπτει ότι

το αξίωμα τούτο εφαρμόζεται σε[*471] απόφαση εκ συμφώνου, σε περίπτωση που ο εναγόμενος ή αιτητής συγκατετέθη στην απόφαση, αφού προέβαλε όλους τους

ισχυρισμούς τους οποίους ζητά να προβάλει σε μεταγενέστερη διαδικασία.

Είναι φανερών ότι η απορριπτική απόφαση του Δικαστηρίου στην αίτηση 18/81 ελήφθη εκ

συμφώνου, εφ' όσον η υπόθεση συνεβιβάσθη. Περαιτέρω είναι

φανερόν ότι η απόφαση ήτο τελική (final judgment). Από την

προσεκτική μελέτη και εξέταση τόσον του Τεκμηρίου 1, δηλαδή της αιτήσεως 18/81,

επί τη βάσει του ιδίου

Νόμου και μεταξύ των ιδίων διαδίκων, προκύπτει ότι τους ισχυρισμούς τους

οποίους προέβαλαν οι αιτητές στην πρώτην αίτηση, ήτοι την 18/81, ζητούν να τους

προβάλουν και τους προβάλλουν και στην υπό εκδίκαση αίτηση 44/83. Τέλος με την αίτηση 44/85 ζητούν τις ίδιες θεραπείες, τις οποίες εζήτουν και στην αίτηση

18/81.

Στο μυαλό μου είναι ολοφάνερον ότι

εφαρμόζεται το αξίωμα του estoppel by record στην

προκειμένην περίπτωση, και ως εκ τούτου οι αιτητές εμποδίζονται από το να

εγείρουν και να προχωρήσουν την υπό εκδίκαση αίτηση, και η αίτηση αυτή θα

πρέπει να απορριφθεί.

Ανεξαρτήτως όμως της αποφάσεως μου ως

προς το ανωτέρω θέμα, θα προχωρήσω και στην εξέταση της ουσίας της υποθέσεως.

Οι αιτητές στην αίτηση των ζητούν όπως κηρυχθούν πληγέντες οφειλέτες. Ο

δικηγόρος των αιτητών στην τελική του αγόρευση και κατά την διάρκεια της κυρίας

εξετάσεως του μάρτυρος των αιτητών, διεφάνη ότι προέβαλε και ισχυρισμόν ότι οι αιτητές είναι και εκτοπισθέντες οφειλέτες. Θέλω να παρατηρήσω ότι σύμφωνα με την απόφαση Evangelou and Another v. Ambizas & Another (1982) 1 C.L.R. 41. το Δικαστήριο δεν έχει εξουσία να δώσει

θεραπεία η οποία δεν ζητείται στην[*472] αίτηση. Επομένως δεν έχω εξουσία να εξετάσω και θέμα εκτοπισθέντος

οφειλέτου στην περίπτωση αυτή, αλλά θα περιορισθώ να εξετάσω εάν οι αιτητές

είναι πληγέντες οφειλέτες,

Η έννοια του πληγέντος οφειλέτου

εξετάσθη και εκαθορίσθη στην υπόθεση Evangelου (βλέπε ανωτέρω). Στην σελίδα 54 αναφέρονται τα ακόλουθα:-

"Α stricken debtor is

defined by s.2 of Law 24/79 as a debtor whose financial position was, as a

result of the anomalous situation resulting from the furkish invasion,

prejudiced to an extent that renders him unable to respond to the financial

obligations arising from his debt. A debt in this context is one created prior

to 14.8.1974. In Lorris Tryfonos & Another v. Famagusta Shipping Co. (1957)

Ltd. (1981) 1 C.L.R. 137, it was held that the inquiry must be solely

restricted to the ability of the debtor to respond to his particular obligation

and not to his financial obligations, generally. The law postulates as a first prerequisite for

relief, adverse financial repercussions emanating from the Turkish invasion.

Therefore, the Court must, to start with, weigh the magnitude of the loss

sustained as a result of the Turkish invasion. Then, it must evaluate

the financial position of the debtor, as shaped by the events of

1974, in juxtaposition to the debt, and decide whether he is in a

position to respond to his obligations.[*473] Argument was received as to the

date at which this evaluation must be undertaken. On a graramatical

construction or the definition of a. stricken debtor, particularly the word 'δύναται' (is able) read in

combination with the verb that follows 'να ανταποκριθή' (to respond), one is

led to the conclusion that the inquiry must be presently made and not by

reference to any time anterior to the date of trial. This construction is not

only warranted by the wording but also consonant with the wider aims of the law

intended to give relief to those debtors who, notwithstanding the effuxion from

the shattering events of 1974 and such recovery as they have achieved, remain

unable to meet their obligations. ......... Before leaving the subject of who

qualifies as a stricken debtor, we may note that prejudice may arise from the

loss of both or either capital and income. The debtors' financial position must

be examined from a broad perspective, the test being whether he is reasonably

in a position to meet his obligations. The burden is on the debtor to satisfy

the Court that he is entitled to relief".

Από το ως άνω απόσπασμα προκύπτει ότι

το βάρος της αποδείξεως ευρίσκεται επί των ώμων του αιτητού. Ο αιτητής θα

πρέπει να ικανοποιήσει το Δικαστήριο ότι δικαιούται σε θεραπεία. Το Δικαστήριο

θα πρέπει να εξετάσει πρώτα το[*474] μέγεθος της ζημιάς, την οποία υπέστη ο αιτητής συνεπεία της

Τουρκικής εισβολής, και μετά θα εξετάσει και θα αξιολογήσει την οικονομική

κατάσταση του οφειλέτου έχοντας υπ' όψη και την κατάσταση του από τα γεγονότα

του 1974 και θα αποφασίσει εάν ο αιτητής είναι σε θέση να ανταποκριθεί στις

υποχρεώσεις του. Τ ο κριτήριο είναι εάν ο οφειλέτης είναι λογικά σε θέση να

ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις του.

Από την ενώπιον μου μαρτυρίαν

προκύπτει ότι η αιτήτρια Εταιρεία είχε κτηματική περιουσία στο χωριό

Γερόλακκος, το οποίο σήμερα κατέχεται από τα Τουρκικά στρατεύματα εισβολής, η

οποία ήτο εκτάσεως 120-130 σκάλες, όπως ανάφερε ο Μάρτυρας Αιτητών 1. Ο

μάρτυρας όμως δεν ανάφερε την αξία της γης αυτής κατά τον χρόνο της εισβολής

ούτε και τα εισοδήματά του από

αυτήν. Επομένως το Δικαστήριο δεν έχει ενώπιον του επαρκή μαρτυρία για να

υπολογίσει την ζημιά την οποίαν υπέστη η αιτήτρια Εταιρεία από την Τουρκική

εισβολή, πράγμα το οποίο είναι και το πρώτο στοιχείο το οποίο πρέπει να

εξετάσει, σύμφωνα με την απόφαση Evangelou ανωτέρω.

Υπάρχει όμως ενώπιον του Δικαστηρίου μαρτυρία ότι το κτήμα το οποίο είχε η αιτήτρια Εταιρεία στον

Στρόβολο κατά την Τουρκικήν εισβολή του 1974, και το οποίο κατέχει και σήμερα,

είναι αξίας £200,000.-, σύμφωνα, με εκτίμηση του Κτηματολογίου, και περαιτέρω ο

Μάρτυρας Αιτητρίας 1 ανάφερε ότι λόγω του ότι θα περάσει δρόμος τετραπλής

κυκλοφορίας από το κτήμα του, η αξία του θα είναι πολύ μεγαλυτέρα, και ανάφερε το

ποσό των £300,000.-.

Από τα πιο πάνω προκύπτει αβίαστα το

συμπέρασμα ότι η μόνη ουσιαστικά μαρτυρία η οποία υπάρχει ενώπιον μου, σχετικά

με την οικονομικήν κατάσταση της αιτητρίας Εταιρείας,[*475]

είναι ότι σήμερα έχει περιουσία αξίας μεταξύ £200,000

- £300,000

Εν όψει των ανωτέρω ευρίσκω ότι η

αιτήτρια Εταιρεία, επί της οποίας ευρίσκετο το βάρος αποδείξεως να ικανοποιήσει

το Δικαστήριο ότι δικαιούται σε θεραπεία, απότυχε να αποδείξει το βάρος αυτό,

και περαιτέρω ευρίσκω ότι η

αιτήτρια Εταιρεία, η οποία σήμερα είναι κάτοχος περιουσίας £200,000 - £300,000, λογικά είναι σε θέση να

ανταποκριθεί προς τις υποχρεώσεις της, και να πληρώσει ποσό κατά πολύ ολιγότερο

των περιουσιακών της στοιχείων.

Ως εκ των ανωτέρω η παρούσα αίτηση

απορρίπτεται με έξοδα εις βάρος των αιτητών.

Αίτηση απορρίπτεται με

έξοδα εις βάρος των αιτητών.