Legislator Case Law & Legislation
IV KK 127/23 AI generated

Supreme Court quashes summary judgment for imposing mandatory treatment measures not permitted in summary proceedings.

Case Number IV KK 127/23
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court quashed the summary judgment against the defendant, who was convicted of endangering a minor's life while intoxicated. The Regional Court had imposed mandatory treatment measures alongside a fine and community service without a full trial. The Court ruled that such measures are only permissible in summary proceedings if they are the sole penalty, which was not the case here.

Legislator headnote

AI generated

Art. 500 § 1 k.p.k.; Art. 502 § 2 k.p.k.: Summary proceedings permit mandatory treatment measures only as the sole penalty; imposing them alongside other penalties violates procedural rules and requires a full trial.

Keywords

AI generated
summary proceedings mandatory treatment procedural violation imprisonment penalty compensatory fine hearing rights retrial order

Cited Legislation

AI generated
art. 500 § 1 k.p.k.
K., zarzucając rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa karnego procesowego: - art. 500 § 1 k.p.k. i art.
art. 502 § 2 k.p.k.
wprowadza ograniczenie wysokości kar możliwych do wymierzenia wyrokiem nakazowym, zaś przepis art. 502 § 2 k.p.k. dopuszcza możliwość orzeczenia, obok kary ograniczenia wolności lub grzywny, środka karnego, przepadku lub środka kompensacyjnego.
art. 502 § 3 k.p.k.
Z kolei art. 502 § 3 k.p.k. stanowi, że sąd może poprzestać na orzeczeniu środka karnego, przepadku lub środka kompensacyjnego, jeżeli zachodzą warunki orzeczenia tylko tego środka.
art. 500 § 4 k.p.k.
K., zarzucając rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa karnego procesowego: - art. 500 § 1 k.p.k.
art. 93a § 1 pkt 2 k.k.
w postaci terapii uzależnień – leczenia odwykowego w warunkach ambulatoryjnych; biegli nie wypowiedzieli się co do orzeczenia środka zabezpieczającego określonego w art. 93a § 1 pkt 2 k.k. – opinia k.
art. 93a § 1 pkt 3 k.k.
od alkoholu, uznali za celowe zastosowanie wobec niej środka zabezpieczającego określonego w art. 93a § 1 pkt 3 k.k. w postaci terapii uzależnień – leczenia odwykowego w warunkach ambulatoryjnych; biegli nie wypowiedzieli się co do orzeczenia środka zabezpieczającego określonego w art.
art. 354a § 1 k.p.k.
Zarzut naruszenia przez Sąd meriti art. 354a § 1 i 2 k.p.k.
art. 354a § 2 k.p.k.
Zarzut naruszenia przez Sąd meriti art. 354a § 1 i 2 k.p.k.
art. 535 § 5 k.p.k
z § 2 k.k.‎po rozpoznaniu w Izbie Karnej w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
art. 160 § 2 k.k
i za to na podstawie art. 160 § 2 k.k.
AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

IV KK 127/23 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 czerwca 2023 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Puszkarski (przewodniczący, sprawozdawca)‎SSN Andrzej Siuchniński‎SSN Andrzej StępkaProtokolant Olga Tyburc - Żelazek w sprawie D. K.‎skazanej za czyn z art. 160 § 1 w zw. z § 2 k.k.‎po rozpoznaniu w Izbie Karnej w trybie art. 535 § 5 k.p.k. na posiedzeniu w dniu 22 czerwca 2023 r.,‎kasacji Prokuratora Generalnego wniesionej na niekorzyść skazanej‎od wyrok nakazowego Sądu Rejonowego w Gliwicach‎z dnia 20 kwietnia 2022 r., sygn. akt IX K 881/21, uchyla zaskarżony wyrok nakazowy i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Gliwicach.

UZASADNIENIE

Sąd Rejonowy w Gliwicach wyrokiem nakazowym z dnia 20 kwietnia 2022 r., sygn. akt IX K 881/21, uznał oskarżoną D. K. za winną tego, że w dniu 30 marca 2021 r. w P. przy ul. […] naraziła małoletniego (lat 6) wnuka K. M. na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, w ten sposób, że będąc osobą zobowiązaną do sprawowania opieki nad małoletnim, swoich zachowaniem, znajdując się w stanie nietrzeźwości, co zostało potwierdzone przeprowadzonymi badaniami na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu z wynikiem 1,58 mg/l, doprowadziła do tego, że małoletni wbiegał na jezdnię wprost pod nadjeżdżające pojazdy, zmuszając je do hamowania, tj. czynu z art. 160 § 1 w zw. z § 2 k.k. i za to na podstawie art. 160 § 2 k.k. w zw. z art. 34 § 1a pkt 1 k.k. i art. 35 § 1 k.k., przy zastosowaniu art. 37a § 1 k.k., wymierzył jej karę roku ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin w stosunku miesięcznym.

Na podstawie art. 93a § 1 pkt 2 i 3 k.k., art. 93c pkt 5 k.k. oraz art. 93f 1 i 2 k.k. orzekł wobec oskarżonej środki zabezpieczające w postaci terapii i terapii uzależnień w Centrum Zdrowia w G. Orzekł także na podstawie art. 46 § 2 k.k. nawiązkę na rzecz małoletniego K. M. w kwocie 200 zł. Zasądził od oskarżonej na rzecz Skarbu Państwa wydatki postępowania oraz opłatę. Od tego wyroku, który wobec niewniesienia sprzeciwu uprawomocnił się z dniem 28 maja 2022 r., kasację wniósł Prokurator Generalny. Zaskarżył wyrok w całości na niekorzyść skazanej D.

K., zarzucając rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa karnego procesowego: - art. 500 § 1 k.p.k. i art. 502 § 2 k.p.k., polegające na orzeczeniu w postępowaniu nakazowym, obok kary ograniczenia wolności środków zabezpieczających w postaci terapii i terapii uzależnień, podczas gdy w przypadku wydania wyroku nakazowego dopuszczalnym jest jedynie, obok wymierzonej kary ograniczenia wolności lub grzywny, orzeczenie środka karnego, przepadku lub środka kompensacyjnego, co wyłączyło możliwość rozpoznania sprawy w tym trybie i nakazywało skierowanie sprawy do rozpoznania na rozprawie; - art. 354a § 1 i 2 k.p.k. poprzez orzeczenie wobec oskarżonej środków zabezpieczających w postaci terapii i terapii uzależnień bez wysłuchania biegłego psychologa i biegłych psychiatrów, jak i bez uzyskania od oskarżonej zgody na zastosowanie terapii.Podnosząc powyższe zarzuty, Prokurator Generalny wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Gliwicach.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Przedmiotowa kasacja jest oczywiście zasadna (jakkolwiek budzi wątpliwości określenie jej kierunku – na niekorzyść skazanej, przy wskazaniu w uzasadnieniu, że zaistniałe naruszenie prawa „doprowadziło do wymierzenia dolegliwości, której w postępowaniu nakazowym nie można było orzec”), wobec czego przy zastosowaniu art. 535 § 5 k.p.k. uwzględniono ją w całości na posiedzeniu bez udziału stron.

Nie ulega bowiem wątpliwości, że wydając wobec D. K. opisany wyżej wyrok nakazowy, Sąd Rejonowy w Gliwicach naruszył w sposób rażący wskazane w kasacji przepisy postępowania, co miało istotny wpływ na treść wyroku. Zgodnie z art. 500 § 1 k.p.k. w sprawach, w których prowadzono dochodzenie, uznając na podstawie zebranego w postępowaniu przygotowawczym materiału, że przeprowadzenie rozprawy nie jest konieczne, sąd może w wypadkach pozwalających na orzeczenie kary ograniczenia wolności lub grzywny wydać wyrok nakazowy. Przepis art. 502 § 1 k.p.k. wprowadza ograniczenie wysokości kar możliwych do wymierzenia wyrokiem nakazowym, zaś przepis art. 502 § 2 k.p.k. dopuszcza możliwość orzeczenia, obok kary ograniczenia wolności lub grzywny, środka karnego, przepadku lub środka kompensacyjnego.

Z kolei art. 502 § 3 k.p.k. stanowi, że sąd może poprzestać na orzeczeniu środka karnego, przepadku lub środka kompensacyjnego, jeżeli zachodzą warunki orzeczenia tylko tego środka. Zatem, skoro Sąd Rejonowy w Gliwicach dostrzegał potrzebę orzeczenia wobec oskarżonej środków zabezpieczających (wypada przyjąć, że miał w polu widzenia opinię biegłych lekarzy psychiatrów, którzy z uwagi na stwierdzone uzależnienie D. K. od alkoholu, uznali za celowe zastosowanie wobec niej środka zabezpieczającego określonego w art. 93a § 1 pkt 3 k.k. w postaci terapii uzależnień – leczenia odwykowego w warunkach ambulatoryjnych; biegli nie wypowiedzieli się co do orzeczenia środka zabezpieczającego określonego w art. 93a § 1 pkt 2 k.k. – opinia k. 37-40 akt sprawy), to niezgodnie z art. 500 § 1 k.p.k. i art. 502 § 2 k.p.k. rozpoznał sprawę w postępowaniu nakazowym i wyrokiem nakazowym orzekł wobec oskarżonej nie tylko karę ograniczenia wolności oraz środek kompensacyjny w postaci nawiązki, ale też środki zabezpieczające w postaci terapii oraz terapii uzależnień (w wyroku podano, że chodzi o jeden środek zabezpieczający, chociaż w świetle art. 93a § 1 pkt 2 i 3 k.k. są to różne środki zabezpieczające).

Zarzut naruszenia przez Sąd meriti art. 354a § 1 i 2 k.p.k. z powodu orzeczenia środków zabezpieczających bez wysłuchania biegłego psychologa i biegłych psychiatrów, jak i bez uzyskania od oskarżonej zgody na zastosowanie wspomnianych środków (w istocie – bez wysłuchania oskarżonej w tej kwestii), również jest zasadny, zaś uchybienie to jest zwykłą konsekwencją rozpoznania przedmiotowej sprawy w postępowaniu nakazowym, kiedy to wyrok jest wydawany wyłącznie w oparciu o materiał zebrany w postępowaniu przygotowawczym, na posiedzeniu bez udziału stron (art. 500 § 4 k.p.k.).

Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok nakazowy i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Gliwicach, który będzie procedował zgodnie z obowiązującymi przepisami. k.g.m.s.