Supreme Court dismisses appeal as inadmissible because plaintiff failed to prove future liability claim exceeds 50,000 PLN threshold.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court rejected the plaintiff's cassation appeal regarding a claim to establish future liability for a traffic accident. The plaintiff argued the claim was valid under new civil code provisions extending the limitation period, but the Court found the claim's value was not properly quantified. Since the plaintiff only estimated the future liability claim at 50,000 PLN during the appeal, it failed to meet the mandatory 50,000 PLN threshold for admissibility.
Legislator headnote
AI generatedArt. 398 § 1 k.p.c.; Art. 102 k.p.c.: A cassation appeal concerning a claim to establish future liability is inadmissible if the plaintiff fails to demonstrate the claim's value exceeds 50,000 PLN, as such appeals require a minimum monetary threshold.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt IV CSK 451/08
POSTANOWIENIE
Dnia 19 marca 2009 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Jan Górowski (przewodniczący)
SSN Antoni Górski (sprawozdawca)
SSN Henryk Pietrzkowski
Protokolant Hanna Kamińska
w sprawie z powództwa M.K.
przeciwko Powszechnemu Zakładowi Ubezpieczeń SA
o zapłatę,
po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Cywilnej
w dniu 19 marca 2009 r.,
skargi kasacyjnej powódki
od wyroku Sądu Apelacyjnego
z dnia 14 maja 2008 r., sygn. akt [...],
odrzuca skargę kasacyjną i nie obciąża strony powodowej
kosztami zastępstwa prawnego w postępowaniu kasacyjnym.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 11 lutego 2008 r. Sąd Okręgowy w B., uwzględniając
częściowo roszczenia z tytułu następstw wypadku drogowego, jakiemu uległa
powódka w dniu 24 czerwca 2004 r., zasądził na jej rzecz od pozwanego 70.000 zł.
zadośćuczynienia oraz 500 zł. odszkodowania, a w pozostałym zakresie oddalił
powództwo,
jako
niezasadne,
w tym
w
całości
roszczenie
o
ustalenie
odpowiedzialności pozwanego za szkodę związaną z wypadkiem, jaka się może
ujawnić u powódki w przyszłości.
Na skutek apelacji powódki od tego orzeczenia, kwestionującej je w części
oddalającej powództwo, Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 14 maja 2008 r. zmienił
rozstrzygnięcie w ten sposób, że podwyższył zadośćuczynienie do kwoty 90.000 zł.
a odszkodowanie do kwoty 3.000 zł. W pozostałym zakresie oddalił apelację, jako
nieuzasadnioną. Jeśli chodzi o roszczenie dotyczące ustalenia odpowiedzialności
pozwanego na przyszłość, Sąd uznał je w obecnym stanie prawnym za chybione co
do samej zasady. W sprawie ma bowiem zastosowanie ustawa z dnia 16 lutego
2007 r. o zmianie ustawy Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 80, poz. 538), która weszła w
życie w dniu 10 sierpnia 2007 r. Stosownie do art. 2 tej ustawy, do roszczeń
powstałych przed dniem wejścia jej w życie, a według przepisów dotychczasowych
w tym dniu jeszcze nieprzedawnionych, stosuje się nowowprowadzony art. 442 1 k.c.
Zgodnie zaś z art. 4421 § 3 k.c., w razie wyrządzenia szkody na osobie,
przedawnienie nie może skończyć się wcześniej niż z upływem lat trzech od dnia, w
którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej
naprawienia. Zdaniem Sądu Apelacyjnego, w przypadku wystąpienia „nowej”
szkody, pozostającej w związku przyczynowym z wypadkiem powódki będzie ona
mogła w terminie trzech lat od powzięcia wiadomości o szkodzie dochodzić jej
naprawienia na drodze sądowej. W przeciwieństwie więc do poprzedniego stanu
prawnego, obecnie żądanie to nie będzie ograniczone dziesięcioletnim terminem,
liczonym od dnia, w którym nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę. W takiej zaś
sytuacji powódka nie ma interesu prawnego w domaganiu się ustalenia
odpowiedzialności pozwanego na przyszłość.
Wyrok Sądu Apelacyjnego zakwestionowała powódka skargą kasacyjną
w części oddalającej apelację, w jakiej podważała oddalenie roszczenia o ustalenie
odpowiedzialności pozwanego na przyszłość. Zarzuciła naruszenie art. 442 1 § 3
k.c. oraz art. 189 k.p.c. i wniosła o jego uchylenie w zaskarżonej części
i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uwzględnienie
roszczenia o ustalenie odpowiedzialności pozwanego za szkodę, mogącą ujawnić
się
w
przyszłości,
jako
następstwo
obrażeń
odniesionych
w
wypadku
komunikacyjnym z dnia 24 czerwca 2004 r.
W piśmie procesowym z dnia 4 marca 2009 r., nazwanym „odpowiedzią na
skargę kasacyjną”, pozwany wnosił o jej odrzucenie lub o oddalenie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek o odrzucenie skargi kasacyjnej jest uzasadniony. Nie ulega
wątpliwości, że roszczenie powódki o ustalenie odpowiedzialności pozwanego za
szkodę mogącą ujawnić się w przyszłości jest roszczeniem o charakterze
majątkowym. Oznacza to, że skarga kasacyjna, dotycząca tylko tego roszczenia
byłaby dopuszczalna, gdyby jego wartość wynosiła minimum 50.000 zł. (art. 3982
§ 1 k.p.c.).
W postępowaniu przed sądami powszechnymi powódka, reprezentowana
przez zawodowego pełnomocnika, nie dokonała określenia wartości przedmiotu
swojego roszczenia o ustalenie. Uczyniła to dopiero w skardze kasacyjnej, podając
jego wartość na 50.000 zł., co, jak trafnie podniósł pozwany w piśmie z dnia
4 marca 2009 r., jest wskazaniem oczywiście zawyżonym. Wartość przedmiotu
sporu przed Sądem I – ej Instancji została określona na 141.143 zł., z czego Sąd
Okręgowy w wyroku z dnia
przyznał powódce 70.000 zł. zadośćuczynienia oraz
500 zł odszkodowania, oddalając powództwo w pozostałym zakresie, tj.
dotyczącym roszczeń o wartości 70.643 zł. W apelacji od tego orzeczenia powódka
domagała się jego zmiany przez zasadzenie dodatkowo zadośćuczynienia w
kwocie 50.000 zł., odszkodowania w kwocie 11.043 zł., renty w zróżnicowanych
kwotach miesięcznych, poczynając od 24 czerwca 2004 r. oraz ustalenia
odpowiedzialności pozwanego za szkodę, jaka może ujawnić się u powódki w
przyszłości, a która pozostawać będzie w związku przyczynowym z wypadkiem
komunikacyjnym z dnia 24 czerwca 2004 r. Z tego wyszczególnienia składników
przedmiotu zaskarżenia apelacją wynika, że wartość skarżonego oddalenia
roszczenia o ustalenie mogła być co najwyżej symboliczna, w żadnym zaś razie nie
obejmowała kwoty 50.000 zł. Wskazanie następnie w skardze kasacyjnej kwoty
50.000 zł. na określenie wartości przedmiotu zaskarżenia, obejmującego tylko
roszczenie o ustalenie, było zatem dowolne i zupełnie nieusprawiedliwione
procesowo. W tej sytuacji skarga podlegała odrzuceniu, jako niedopuszczalna.
Uwzględniając charakter roszczenia oraz sytuację materialna powódki, na
podstawie art. 102 k.p.c. nie obciążano jej kosztami zastępstwa prawnego na rzecz
strony pozwanej w postępowaniu kasacyjnym.