Legislator Rechtsprechung & Gesetzgebung
DU_1951_174 PL

Rozporządzenie Ministrów: Pracy i Opieki Społecznej, Przemysłu Ciężkiego oraz Zdrowia z dnia 13 kwietnia 1951 r. w sprawie bezpieczeństwa pracy przy sprężarkach powietrznych.

23 Artikel / Bestimmungen · Polen
Originalquelle öffnen Maschinenlesbares Markdown (.md)

Inhaltsübersicht (23)

Gesetzestext (23 Artikel)

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 1. 1. Sprę.żar,ki powietrzne o wydajaości więk­

s·zej niż 15 mS/min. oraz ich s ilniki, z wyjątkiem sprę­

żarek

ustawionych w hala,ch sił owni , nale.ży ustawić

w pomieszczeniach pE;rterQwych, oddzielonych od innych dzi ałów .

2. U stawianie aparatury n ie związanej bezpoSrednioze sprężarką w pomieszcz€niu sprężarki pow1etrznej,

o j] e tego wymagaj ą procesy wytwórcze, j-est dopaszczalne za· zezwo-leniem władz,sprawujących nadzór n ad

stanem technicznym spręzarek, oraz , ,o rganów -straży

poż ar!1yc!1.

powietrzne i ich silniki powinny być

ustaw'one na fundamentach . nie złączonych ze ścianami

budynku. Jeż eli sprężarki o małej ' wydajności (do

10 m$/min.) wchodzą w skład obsługiwanych przez nie

maszyn , mogą one być ustawione nie na fun:dament ach

lecz w sposób . inny (np. na k ozłach ściennych).

3.

Sprężarki

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 2. 1. Pomieszczenia sprężarek Powietrznych powinny być oświetlone w stopniu zapewniającym mozność

d okładnej i bezpiecznej obsługi.

Temperatura wewnętrzna pomieszczeń sprężarek

w ch łodne j porze roku powinna zawierać si ę w granicach między

lOG a

26° C, a w lecie nie powinna

przewyższać temperatury zewnętrznej więcej niż o lOG C.

Ogrzewanie powinno być centralne lub też posia dać palenisko poza pomieszczeniem sprężarki.

2.

+

+

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 3. 1. Wysokość pomieszczenia nie może być

mniejsza niż 4 m. Szerokość i długość pomieszczenia

, p owinny być takie, aby dokoła sprężarki, włączając

ogrodzenia i za'b ezpieczenia, pozostawało wolne przejście

co najmniej o szerokości 1 m.

Jeżeli

sprężarkach

pt)wietrznych.

u. 'Osprzęt sprężarki pGwietrznej.

§"6. 1. Spl'ętarki powietT"me

posiadać osprzęt następuj:ący

(tłokowe)

powinn,.

a) manometry i zawory bezpieczeństwa -na wszyst-

ki.c h .stopniach sprężenia z zastrzeżeniem przepisów§ 7; przy .sprężeniu ponad :300 .a tmosfer

ostatni stopień sprężenia powinien posiadać dwa

.manometry,

b) manometry wskazujące ciśnienie powietrza w

chłodniach pośrednich,

gdy chłodnica jest odległa od sprężarki więcej niż o 5 m lub pozostaje

w innym pomieszczeniu,

c) samoczynny regulator Olsmenia, . wyłączający

sprężarkę lub przestawiający ją . na bieg jał owy,

w razie podniesienia się ciśnienia ponad wyso'kość dopuszcza lną; sprężarka powinna być również za·opatrz0na w przyrząd zab'ezpiecZ3Jący ją

przed -przypadkowym włączeniem,

d' termom.e try dostosowan.e do mier:renia temperatury powietrza sp.rężonego i wody duodzącej,

e) zaw;ór zwmtny na przewodzie tłoczącym.

2.

W .stosunku do spr.ężarek, uruchomionych ' przed

w€jściem w życie rozpor,ządze!1!ia

niniejszego, przepis

pkt c ~ust. 1będzi·e 'St(}SOv.rany, jeżeli budowa sprężarki

na to ,p ozwala.

.

3. Zawory beż;pieczel1stwa powinny byt wyr egulo-..

wane na ciśnieni e, podane przez wytwórcę sprężarki,

aby przy nieznacznym nawet przeciążeniu któregokolwiek ze stopni sprężenia właściwy zawór otworzył 'się

·samoczynn Łe.

'

4. Jeśli stopień sprężenia zawiera więcej niż jeden

cylinder, każdy z cylindrów powinien być zaopatrzony

w osobny mar.ometr i w osobny ,z awór bezpieczeństwa.

.5. Tarcze manometrów powinny być d0brze oświe­

tlone i zaopatrzone w ·czerwoną kreskę, wskazującą najwy±sze ciśnieni e dopuszczalne.

.

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 7. 1. Przy sprężarkach dwustopniowych o wy..

dajnośCi do 10 m 3/min. można nie dawać manometru nt

pierwszym stopniu sprężenia .

2. Małe sprężarki o napędzie pasowym i o pojemności do 5 litrów oraz o ciśnieniu końcowym do 10 atm.

mog ą nie posiadać zaworów bezpieczeflstwa.

w jednym pomieszczeniu ustawiono kilka

w olne miejsce między nimi, a także między

nimi a innymi maszynami, powinno posiadać szerokość

co najmniej 1,5 m.

należy ustaWić

§ 5. Wstęp ·d o pomieszczenia

nieuprawnionym jest wzbroniony.

§ f). 1. Doły, za głębienia, otwory .podłogowe, kład­

ki i mostki, znajduJące się w pomieszczeniach .sprężarek

2.

Poza poszczegÓlnymi stopniami sprężenia

odoliwiacze i odwadniacze, j,eżeli odpowiednie urządzenia n ie zostały zawczasu wbudowane

w całość urząd ze ń m aszynowych.

3. Drzwi oraz okna powinny się otwierać na zew2. Odoliwiacze i odwadniacze powinny w punktach

nątrz .

naj niższych posiadac kurki sp.ustowe, pr2iez które należy

. je opr.óżmać 'Co najmniej raz w czasi-e zmiany.

§ 4. Podłogi i schody w pomieszczeniach sP:rężarek

ł'l'ależy utrzymywać w czystości. Celem uniknięcia poIIJ. Osłony i zabezpieczenia.

ślizgnięć sm8.ry rozlane należy usuwać niezwłocznie.

sprężarek,

sprężarek ,' .osobom

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 8.

1.

./

•

]):zienn~k tTstaw Nr 22

-

2lt

- ---- - ---- - - - - - - - - - - - - - - - -

powirul,y bye ogredZOIłe' mocnymi barierkami o . wysokośCi co' najmniej 1,1 m. posiadaj;ącymi

w dole k-~wę,żniki wys.okości en nalmnie-i t),15 m.

2. -Sprężarki powietrzne, posj'adająee części,. których obsługa z p0dłog.i; jest ni:ędogoona lub, niehezpiecz.na, należy zaopatrzyć w schodki, dr abiny· i pomosty,

zaopatrzone w barie ry

krawężll' ki,

przewidziane

w ust. l.

v. Czerpaniepo\'detrza> do; spl1t:i~ek.

p<l"34etrzll~ch.

§; Hl. Przekładnie- między silnikami a; sprężarkami

powietrznymi, przej-ścia pod i nad pasami,. części wystające itd. powinny być zabezpieczone zgodnie' z przepisami, obowiązującymi przy zabezpieczaniu pędni.

§ H. Wszyśtkie· po:rusza:j'ące się części sprężarki

powietrznej, jeżeli są one dostępne p0dczas. obsługi, maszyny, powinny być naleiyc: e oołoni ęte.

IV.

Smsrowanie i czyszczenie

sprężarki

powietrznej.

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 12. 1. Smarowanie części sprężarki powietrznej

w ruchu moż'e być dokonywane jedynie p.od waru.'"1kiem

stosowan ~ a przyrządów i narzQdzi, zapewrriaj,ących cał­

kowite bezpiecz.eństwo obsługi .

2. Czyszczen ie spręża rek powietrZl'łyeh w ruchu

jest wzbroni:one. •

>

Przed uruchomi:enh~m sprężarki powietrzn ej należy otworzyć, wszystkie oliwiarki i upewni ć się,

że smary istotnie dochodzą do miejsc przeznaczenia.

2'. Przy sprężarkach tłok owych należy- specjalną

uwagę zwracać na smarowanie C"hO"pU korboweg1i>.

§. 13.

l.

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 14.

1. Cylindry spF'ęia:rek powietrznych należy

olej.ami ' sp ręż ark owymi, których własności

smaro:wać

pow ~nny odpowi adać najw yżs.zym występującym ciśnie­

niom. i temperaturom.

2. Zawartoś~ każdej beczki lub iIll'lega naczynia,

w którym, został doo,t arczony olej. sprężarko\.\b-Y , powinna

być sprawdzona drogą prób laboratoryjnych co do lepkości i punktu zapłonu.

Zużyty i przefiltrowany olej

może być zastosowany do smarowanIa cylindrów, jeżeli analiza laboratoryjna wykaże m,Qżność takie bO stosowania.

3. Warunki przechowywania oleju w magazynie

i w pomLeszczeniu. sprężarki powinny chronić Olej przed

możliwośdą zanieczyszczenia.

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 15. 1. Sn'larowani'e sprężarki powietrznej nie

powinno być zbyt obfite i należy je regul.9,wać VI zależności od konstrukcji sprężarki, jej wydajności i wysokt>śm sprężenia .

Sposób marowania cylindrów powinien być podany w instrukcji obsługi. Instrukcja ta

powinna być wywieszona w pomt~szC(:eniu. sprężarki.

a. Sprężarka powinna być zaopatrzo:.1a w instrukcję, omawiającą obsługę, smarowanie, czysz.c zeni e, re,z bieranie i składal':.ie sprężarki . '

. 3. W razie ~trzyman.ia s~ręźar'ki na dlu<~W prze~

CIąg czasu, nalezy pootwlerac kurkI spustowe, korkI

i zawory bezpieczeństwa, a cylindry i czę:kl porusz:ające

się nasmarować obfi-cie.

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 16. Przy r07.rządzie zaworowym oglądanie i czyszczen;e :i.aWorów powinno b:yć dokonywane w miarę

potrzeby, nie rzadziej jednak niż raz na miesiąc-, przy

zachowaniu instrukc.ji, o której mo~a w § 15 ust. 2.

•

§ 17: W razie stwierdzenia ' okopcenia ścianek cylimh-a'l należy wykryć i usunąć przyczynę teg~.

~

,.

. §' 18'. 1. Powietrze" wchodzące do sprężarki. powietrf,nej, powmno przeJść' pnezfiltr oczyszeziiiąc-y.

2'. Mi:ej'sce czerpania powietrza powinno się znajdować na zewnątrz pomieszczenia spręża rk i, nie moźe

być wystawiene na b ezp.ośredn ' ą operacj,ę., słoneczną

i powinno być chroni{)ne przed domieszkami (kurz" gazX

zapafne, zwłaszcza acetylen itd.).

I '

3.. Miejsce czel]:>ania powietrza powinno być należycie zabezpieczone za pomocą daszków i siatek przed

dostaniem się doń wody i innych ciał.

4. Konstrukcja filtrów powinna pozwalaF na częste

i dogodne ich czyszczenie.

5. Z urządzeń oczyszczaj ących powietrze należy

możliwie' najczęścIej usuwać pył nagromadzony.

-"

\

,

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 19. Za specjalnym zezwoleniem władz sprawunadzór nad stanem technicznym s~rężarek oraz

organów stra ży pożarn ych m,ożna c zerp ać powietrze-wewnątrz pomieszczenia sprę"'uarki,. z zachowan!em

przepisów § 18.

jących

VI.

Zbiorni.ki powtetl"'.tne.

Zb 'orniki powietrza spl'ężoneg,Q powinny

fundamencie w pobliżu sprężarek powietrznych, w m iejscu. otwarty m, odpowiednio, odg.r odzonym od miejsc przehywania lub pnechodzenIa Ludzi.

2. Umieszczenie zbiorników powietrza sprężonego

w specjalnym pomieszczeniu zamkniętym jest dopuszC'lalne jedynie za spee:ial:nymzezw~Fenien1 władz sp·r awuj,ącyeh nadzór nad stanem

technicznym spFę~arek

oraz o-rgal'l;ów straży pożarnych.

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 21 . Każdy zbiornik pę.wi etr~a .sp!: ęionego powin.ien pos i adać na przewodzi>eo dop rowadzającym odQliwiacz i oowadniacz.

1. Zbi-ornik powietrza spr ężonego, powinien

zawór bezpieczeństwa, właz lab otwOl'Y do

czyszczenia, kurek spustowy umieszcz<!l1ly w punkcie

najniższym

oraz manometr z kurkiem bójdroinym,

umieszczony w miejscu dogoctnym do obserwacji i na-

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 22.

posiadać

Ie-życie· oświetlo.nym.

2. Zawór bezpieczeilstwa powinien być wyregllllo-wany na ciśni:enie, przewyższające nominalne ciśnieni e

powietrza sprężonego najwyżej, o 10% .

3. Przekrój zaworu bezp iec zeń.st wa powinien być

taki, aby mógł wypuścić całą ilość p.owietrza, dostarczoną przez spręża rkę.

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 23.

1.

W razie nieumieszczenia zawonI bezpie-

czeństwa na 'Samej sprężarce (§ 7 ust. 2) oraz p r;zy obecności zasuwy lub zaworu między sprężarką'

zbiorni-

a

kiem, należy dać zawór bezpieczeństwa m i ęd zy sprężar­

ką a zasuwą lub zawore-m.

2. W ra7Jie braku zbi{)'l'nika, należy na przewodzie

tł ocznym wmont{)wać zawór

b ezpieezeństwa

między

sprężarką a najbliższą zasuwą lub zaworem.

Olej, wodę i zanieczyszczenia należy uSuodwadniany codziennie przez przedmuchanie, a ze zbiorników w miarę potrzeby przez kurek spustowy, a w okresie zimowym po każdym wstrzymaniu pracy, celem uniknięcia zamarznięcia wody. Najrzadziej co pół roku należy otwie-rać właz lub wziernik

i d9kładnie oczyścić zbiorni k.

2'. Rurociąg między sprężarką a zhiornikiem, należy

równi-eż co najmniej co pół roku oczyścić i przemyć rozczynem sody.

§ 24:.

1.

wać z odoliwiaczy i

\

-.

/

Dziennik U,staw Nr 22

3. Przed zamknięciem włazu lUD otworów do

czyszczenia zbiornika oraz przed złożeniem rurociągu

• należy dokładnie sprawdzić, czy n ie pozostawiono w

nich gałganków, narzędzi, nakręt ek lub innych przedm iotów.

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 25. Pod względ em t echnicznym zbiorniki powietrza sprężon ego Howinny odpowiad a ć wymaganiom, sta-wianym · w stosun u do n aczyń pracuj ących pod ciśnie­

n ;em.

.

'.

Poz. 174 I

- , 212 --

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 31. 1. Remont i generalne czyszczenie sprężarki,

zbiornika' powietrznego i przewodu powietrznego powin- '

ny być dokonywane · pód nadzorem osoby wyznaczonej

do tego przez kierownictwo techniczne zakładu pracy

i dobrze obznajmi.onej z tymi robot .!ml

2. Wzbronione są wszelkie r eperacje i remońty

sp.rężarek w ruchu, nie wyłączają c zamo ': lwywani a klinów i dociągania śrub na częściach poruszających się.

3. W czasie czyszczenia lub remontu sprężarek

należy przedsiębrać kroki zapobiegające samoczynnemu

lub przypa, dl~owemu ich uruchomieóu.

Chłodzenie.

VII.

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 32.

§ 26. 1. Bezpośredn io przed uruchomieniem sprę­

zarki powietrznej należy otworzyć zawór na rurociągu,

doprowadzającym wodę chłodzącą do cylindrów i pokryw.

2. Otwarcie zaworu (ust. l) nal eży regulować w t en

sposób, aby temperatura wody odpływającej z pła szcza

sprężarld i z pokryw ·nie była wyższa niż o 20° C

30° C od początkowej temperatury wody.

§ 27. 1. Chłodzenie spręż a r ek mo ż e odbywać się

wodą z chłodni

kominowej, wodociągu lub zbiornika

wodnego zaopatrzonego w szkło wodov<;skazowe.

2. Jeśli zbiornik wodny jest ustawi'o ny poza pomieszczeniem sprężarki, powinien on posiadać pływ ak

i urządzeni e, sygnalizujące personelowi obsługi sprę­

żarki spadek poziomu wody poniżej stanu normalnego.

sprawdzić

F rzy zatrzymaniu ruchu sprężarki najeży

zamocowanie koła zamachowego na wale .

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 33. P rzed przystąpieniem do otwarcia komór

zaworowych splężarki należy ciśnieni e 'powietrza w cylindrach obn iżyć do . atmosferycznego.

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 34. Przy obsłudze sprężare k należy zwracać specj alną uwagę na

a) szczelność zaworów tłocznych .c elem zapobieżenia spadkowi wydajności i wzrostowi tempe~'atllry,

podział

clsmenia między stopnie

zarówno w pO~lątkach praLy sprę­

żarki jak i w czasie jej pracy podział ten powil\len odpowiadać stanowi w'y'znaczonemu dla danej sprE;żark i .

b) odpowiedni

sFęż enia;

Przed każdym uruchomieniem sprężarki

zamachowe celem stwierdzenia, że

nic nie stoi na przeszkodzie ruchowi sprężarki.

2. Przed każdym uruchomieniem sprę~arki maszynista powinien sprawdzić stan wszystkich jej częBci i zabezpi eczeń; zauważoną niedociągnięcia i braki powinien

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 35.

1.

należy poruszyó koło

§ 28. 1. Celem dogodnej obserwacji cyrku~acji

wody oraz jej temperatury należ:v w miejscu widzialnym urządzi ć samoczynną sygnal i zację na przypadek

przerwania dostawy wody lub znacznego jej obniżeni a.

2. Instalacja sprężarki powietrznej powinna po- meldow.J.ć bezpośredniemu przełożonemu.

siadać utrzymane w stanie należytym urz ą dzenia spu§ 36, 1. W razie kOl).iecznoki chwilowego) OpU5Zstowe, których nal eży używać do wypuszczania wody

czenia m iejsca pracy podczas ruchu sprężarki obsługu­

chłodzą c ej celem un' kn ięcia jej zamarznięcia.

3. Jeśli przy uruchomieniu sprę ża rki nie zo stała 1 jący . powinien być zast ąpiony przez osobę dającą rę­

przez niedopatr zenie d oprowadzona woda chłodząca', kojmi ę nale żyt eg o wykonywania za stępstwa .

2. Przy pracy na zmiany ob:;lugujący może opuścić

n ależy Zatrzymać sprężarkę i zbadać stan jej nagrzania.

pracę dopiero po zdaniu jej obsługują ce mu zmiany naUruchomić sprężarkę można dopiero po całkowi tym jej

ostygnięciu .

stępnej.

Zbiornik wody chłodzącej . należy utrzymywać

w czystości, przemywaj ąc go w regularnych odst ępach

czasu.

§ 3'7. 1. W pomieszczer.\1.i sprężarki powinna b~'ć

wywieSlOlI:l :!'lstrukcja d otycz'łca or,sługi sprężarki pod

względem technicznym, bezpiec zeństw a i h igieny pracy

,oraz ochrony przeciwpożarowej.

2. Każda sprężarka powinna posiada ć książkę kontr')!i r:lcht.., w k,.órej obsługuj'lcy zapisuje spóstrzeżenia,

dct yczące pr!lcy sprężarki i st,łllU instalacji.

4.

§ 29. 1. . Przy usuwaniu osadu z chłodn ic sprężarki

i jej płaszcza należy stosować czyszczenie mechaniczne,

a w razie trudności stosować wytrawianie rOztworem

kwasu solnego o zawartości 4-60/0 HCI i następnie doi,kładne przemycie czystą wodą.

2. Celem unikni ę c : a nadmiernej ilości o.3adu, nie

n alezy do chłodzenia używać wody zanie<;zyszczonej.

VIII.

§ 3ii.

podlegają

Obs ługa.

§ 30. 1. Do b ezpośredniej obsługi sprężarek powietrznych mogą być dopuszczane tylko osoby VI wieku

powyżej lat 18, których wiadomości w tej dziedzinie pow inny być sprawdzone i zaświadcwne przez kierownictwo

t ~chn i c zne z akładu pracy.

2. Osoby zatrudnione przy ob sł udze sprężarek powietrznych powinny być poddawane wstępnemu bad aniu lekarskiemu oraz co 6 miesięcy badaniom okresowym.

Tłoczono z

IX.

Postanowienia kollrowe.

Sprężc.rki powietrzne instalov.-ane pod ziemią

ponadto przepisom władz górniczych.

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 39. Tękst niniejszego rozporządzenia powinien

wywLeszony w p omieszczeniu pracy w m iejscu widocznym i utrzymywany w stanle czytelnym.

być

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

§ 40.

Rozporządzenie

wchodzi w

życie

z dniem

ogłos@nia.

Minister Pracy i Opi eki Społecznej: K. Rusinek

Minister Przemysłu Ciężkiego : J. Tokarski

Minister Zdrowia: J. Sztachelski

polecenia Prezesa Rady Ministrów.

Redakcja: Prezydium Rady Ministrów - Biuro ' Prac UstaWOdawczych, W~rs7.awa. ul. Krakowskie Przedm. 46 /48.

Administracja: Administracja Wydawnictw P.R. M. ul. ·Bracka 20.

35000 308

Drukarnia Ministerstwa Sprawiedliwości, Warszawa. Nowowiejska 6.

Ceoa96 gr.

Dz.U. 1951 nr 22 poz. 174 notInForce

•

DzlennikUsiaw Nr 22

Poz. 17-4

174

.(,

ROZPORZĄDZENiE

lVHNISTRÓW~

PRACY

I

OPffiKI SPOŁE-<::ZNEI, PRZEMYSŁU 'ClĘt-KmC'...o

ORAZ ZDROWIA

11;

dftia/ 13 kwietnia 1951 r.

w spr,awie bezp:ieczeńr.łw41 .p racy przy

Na pt>dstawie art. '2 ust. l lit. a oraz ust. 2 i 3 roz16 mar(Dz. U.

R. P. Nr 35, poz. 325) oraz na podstawie art. 2 ust. 1

ustawy z dnia 24 marca 193.3 r. o nadzorze nad ~bior­

nikami pod ciśnieniem (Dz. U. R. P. Nr 28, poz. 234) zarządza si ę, co następuje

porządzenia Prezydenta Rzec:zypospolitej z dnia

ca 1928 r. o bezpIecz eństwie i higieru.-e pracy

I.

, )

Pomieszczenia

sprężarek

powietnnych.

Fragen Sie sich, wie diese Gesetzesbestimmung auf Ihren Fall anwendbar ist?

Prüfen Sie diesen Erlass zusammen mit Rechtsprechung, Kommentaren und verwandten Gesetzesbestimmungen in Legislator AI.

Fall in Legislator öffnen →