Legislator Rechtsprechung & Gesetzgebung
DU_1945_271 PL

Dekret z dnia 25 września 1945 r. Przepisy wprowadzające prawo małżeńskie.

6 Artikel / Bestimmungen · Polen
Originalquelle öffnen Maschinenlesbares Markdown (.md)

Inhaltsübersicht (6)

Gesetzestext (6 Artikel)

Dz.U. 1945 nr 48 poz. 271 notInForce

Art. 51. § 1. Sąd, orzekając rozwód

rozwiedziona żona może dodać do nazw1ska, któ1) powIerzy dziecko oraz zarząd jego majątku . re miała przed zawarciem małżeństwa.

Jednemu z rodziców z pierwszeństwem nieArt. 5$. Po uprawomocnieniu się wyroku rozwinnego albo nawet osobie tTZeclef, gdyby

wodowego aąd 18rządzl sporządzenie odpowied.

tego wymagał Interes dziecka;

niej wzmianki na akcie maHeństwa % zaznaczel) ustali udział katdego I rodziców w ciężarach

niem, że rozwiedziona zachowuje prawo do nabyutrzymania I wychowania dziecka;

tego przez mat!eństwo nazwiska, Jeżeli jej ,zostało

przyznane.

'J ) zapewni każdemu % rodziców,

któremu

dziecko nie zostało powierzone, a nie pozbaRozdział VI.

wionemu władzy rodzicielskieJ, dozór nad

Jur y s d y k c J a.

wychowaniem I wykształceniem dziecka oraz

Dz.U. 1945 nr 48 poz. 271 notInForce

Art. 56. !prawy, wynikające ze stosunków

możnośĆ utrzymywania % nIm stosunków 050objętych niniejszym prawem, należą do Illdów poblstych;

, wszechnych.

4) może przyznaĆ prawo widzenia się z dzlec- ,

Rozdział VII.

klem również meHonkowl, pozbaWionemu

P r J: e p I 5 Y koń c o w e.

(

władzy rodzicielskie'.

Art. 37. Przepisy niniejszego prawa nIe pozba'§ l. Prawo poblera.n la pożytków z majątku

wiają stron możności dopełnienia równie! obrzę­

~zlecka przechodzi ne tego % rodziców, któremu

dów, wynlkeJących z !ch należenia do %w1ązków

~ powIerzy zarząd maJątku dziecka. Gdyby dziecreligijnych.

ko powierzono osobIe trzeci et, żedne z rodziców

Dz.U. 1945 nr 48 poz. 271 notInForce

Art. 58. Wykonanie niniejszego dekretu poru'nIe będzie miało prawa pobIerania pożytków.

cza się Mlnłltrowl SprawiedllwoAcI w porozumieArt. 52. PostanowIenIa lądu, normujące stoniU z MIniItrem Administracji Publicznej.

.\mek rOZWiedzionych małżonków do Ich dziecka,

Dz.U. 1945 nr 48 poz. 271 notInForce

Art. 59. Dekret niniejszy wchodzi w tycie

blogą być przez władzę opIekuńczą zmIenione stoz dnlem~ ,tycznia 1946 r.

łOwnie do okolicznoścI.

Prezydent Krajowej Rady Narodowej I

Art. 53. Układy o wzajemnych stosunkach

Bolesław Bierut

maHonków na przypedek rozwodu oraz o praPrezes Rady Ministrów

'Wach I obowIązkach, wynlkeJących % Ich stosunku

Edward Osóbka • Morawski

łlo dzIecka, mają -moc, o

zostały zatwIerdzone

Minister Sprawiedliwości

'W wyroku rozwodowym.

Henryk Swiqtkowski

Art. 54. § 1. tona rozwiedzIona powraca do

używanIa nazwIska,

które miała przed wstąpie­

Minister ĄdministracJI Publicznej

niem w związek maHeńskl.

Władysław Kiernik

",.tąplenla

osoby uprawnionej w ponowny zwlą­

łek maUeńskl.

Ile

271

DEKRET

z dnia %5 września 1945 r.

Przepisy

wprowadzające

Na podstawie ustawy J: dnia 3 stycznia

1945 r.

o trybie wydawania dekretów z mocą ustawy (Dz.

U. R P. Nr i, poz. 1) - Rada Ministrów postanawla, a Prezydium Krajowej Rady Narodowej zatwierdza, co następuje

Art. I. § 1. Z dniem wejścia w życie prawa

małżeńskiego

tracą moc dotychczasowe przepisy

w przedmiotach, prawem tym objętych .

§ l . W szczególności tracą moc przepisy, wymienione w artykułach następnych, wraz ze wszystkimi późniejszymi zmIanami l uzupełnieniami.

Art. II. Uchyla się

1) art. 46 ust. 1 zdanie ostatnie I art. 47 zdanie

trzecIe przepisów o organizacji smln wyznanio-

prawo

małżeńskie.

wych żydowskich na obszarze Rzeczypospolitej

PolskieJ z wyjątkiem WOjewództwa śląskiego (Dz.

U.RP. z 1918 r. Nr 51, poz. 500);

1) 6rt. 16 ustawy z dnia 11 kwietnia 1956 r.

o stosunku Państwa do Muzułmańskiego Związku

Religijnego w Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U.

RP. Nr 50, poz. 140);

5) art. 10 ustawy z dnia 11 kwietnia 1936 r.

o stosunku Państwa do Karaimskiego Związku Religijnego w Rzecżypospolitej Polskiej (Dz. U. RP.

Nr 50, poz. 241);

4) art. -'4, -'5 I -'8 ust. 1) dekretu Prezydenta

Rzeczypospolitej z dnia 15 listopada 1936 r. o stosunku Państwa do Kościoła Ewangelicko • Augs-

POJ. 2U

D%lennlk Ustaw Nr 4&

burskIego w Rzeczypospolitej PolskIej {Dz. U. R.P.

Nr M, poz. 613};

5) art. 74 1 79 ust. {l} dekretu Prezydenta RzeczypospoliteJ z dnIa 18 listopada 1938 r. o stosunku Państwa do Polskiego Autokefalicznego Kościo­

ła Prawosławnego (Dz. U. R.P. Nr 88, poz. 597).

o zawieranIu małteństw przez rozwIedzionych nI ..

katollków (Zb. u.s. Nr 1099) ,

7) dekret kancelarII nadwornej z dnIa 11 pat.

dzlernika 1814 r. o zezwoleniu ojca wyznanIa moJżeszowego dla syna katolika (Zb. u. s. Nr 1105).

8) dekret kancelarii nadwornej z dnia 23 wrze'"

śnia 1.517 r. o ż q danlu przysięgi co do braku prze·

szkód (Zb. u . s. Nr 1372),

9) dekret nadworny z dnia 23 sierpnia 1819 r.

o postępowaniu w spornych sprawach małżeńskich

(Zb . u . s. Nr 1595),

10) dekret kancelarII nadwornej z dnia 20 listo.pada 1510 r. o zastosowaniu § 115 k. c. do wyznania grer.ko - nieunickiego (Zb. u. prow. dla Ga.licji Nr 156),

11) dekret nadworny z dnia 10 sierpnia 1811 r.

o ro zwodzie I separacji małżonków żydowskich

w razie pr z ej ś cia na religię chrześcijańską (Zb. u • .

s. Nr 17&9).

11) dekret nadworny z dnia 11 września 1821 r.

o pM.niejszym zezwoleniu na małżeństwo pupila

(Zb. u. s. Nr 1&02).

13) dekret kancelarii nadwornej z dnia 11

czerwca 181 5 r. o z a skarżaniu małżeństw osób ma·

łoletnich (Zb. u. s. Nr 2112),

14) dekret nadworny z dnia 19 maja 1827 r.

o rozwodach przez pełnomocników (Zb. u. ..

Nr 12'17),

15) dekret nadworny z dnia 17 lipca 1835 r.

o m a łż e ń st wie katolików z rozwiedzionymI akatolikami (lb. u . s. Nr 61),

16) dekret kancelarii nadwornej z dnia 4 lutego

1837 r. o przepisach właściwych przy rozwodach

Izraelitów, którzy przeszli na wyznanie chrześcifań'"

skie (Zb . u. s. Nr 168),

17) dekret kancelarii nadwornej z dnia 27 czerwc.n 1837 r. o dopuszczalności dochodzenia nie"

ważności małżeństwa po śmierci jednego lub obu

małżonków (Zb. u. s. Nr 108),

18) dekret nadworny z dnia 4 maja 1841 r.

o obowi ą zku utrzymywania w razie rozdziału od

stołu I łoża przy obopólnej winie małżonków (Zb.

u. s. Nr 531).

19) rozporządzenie Ministra SprawledJlwoścł

z onia 1 października 1851 r. o ustanowIeniu

(Dz. u . p. austr.

obrońcy

węzła

m a łżeńskiego

Nr 251),

20) rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości

z dni".! ó sierpnia 1853 r. o przepisach właścIwych

przy rozwo dzie i sepa racji małżonków wyznanIa

Izraelicki ego, którzy przeszli na wyznanie chrześc i j a ńskie (Dz. u . p. austr. Nr ' 160) ,

21) §§ 190 I 191 patentu cesarskiego z dnia

9 sierpnia 1854 r. o postępowaniu w sprawach nle- .

spornych (Dz. u. p . austr. Nr 208),

22) ustawę z dnia 25 maja 1868 r. o warunko..wej dopuszczalności zawierania małżeństwa przed

władzą cywilną (Dz. u . p. austr. Nr 47),

23) rozporządzenie Ministra SprawiedliwoścI,

III. § 1. Uchyla sIę

1) art. 260 - 270, 291, 295 I 354 - 356 kodeksu cywilnego Królestwa PolskIego,

l} prawo o małżeństwIe z dnIa 24 czerwca

1836 r. (Dz. pr. t. XVIII, str. 57 - 297),

3) art. 133 pkt 29 I art. 144 ustawy z dnia 8/ 20

lutego 1549 r. dla kościoła ewangelicko - augsburskiego (Dz. pr. t. XLII, str. 11),

4) art. 7 przepisów o zarządzie kościoła ewa n~ellcko-reformowanego z dnIa 8/ 20 lutego 1849 r.

(Dz. pr. t. XLII, str. 239),

. 5) postanowienie Rady AdmInIstracyjnej z dnia

17/ 19 stycznia 1861 r. o organizacji sądu konsystorskiego ewangelicko - augsburskiego (Dz. pr.

t. LIX, str. 163),

6} art. 1337, 1338,

1340, 1343 - 1345 1 , 1345 4 ,

1345 5 ,1345',13561 , 13561, 1356', 1356', 13568 , 1619

I 1620 ustawy postępowanIa cywilnego z 1864 r.,

utrzymane w mocy art. XVII § 1 pkt 8 przepisów

v. prowadzających kodeks

postępowania

cywilnego,.

7) art. II pkt 3 uchwały Komitetu do spraw

Królestwa Polskiego z dnIa 21 czerwca 1870 r.

o urzl}dzenlu zarządu gospodarczego m. Warszawy (Dz. pr. t. LXX, str. 161),

8) zdanie Rady Państwa z dnIa 14 marca 1905 r.

o zastqpienlu zapowiedzI świadectwem policji przy

zawieranIu małżeństw rzymskIch katolików z ewangelikoml (Zb. pr. I rozp. Nr 86, poz. 704).

§ 1. Uchyla się pkt 1 ustawy z dnia 13/26 mala 1913 r. o polepszeniu losu dzIeci nIeślubnych

(Zb. pr. I rozp. Nr 114, poz. 998), a w pkt 2 tej

ustawy skreśla się wyrazy: "z mocy odpowiednich

przepisów kanonIcznych".

Arł.

Art. IV. § 1. Uchyla się

1) dekret nadworny z dnia 28 czerwca 1806 r.

o małżeństwach Izraelitów, którzy zmienili wyznanie (Zb. u . s. Nr 77 t) ,

2) dekret kancelarII nadwornej z dnia 19 maja

1808 r. o jurysdykCjI duchownych władz cywilnych

J wOjskowych (Zb. p. p. XXX str. 113),

3) ~§ 44 - 136, 142, 153, 160 I 145 oraz utrzym<.ne w mocy art. XXII § 2 przepisów wprowadzających

kodeks zobowIązań §§ 1163 - 1166

\ 1382 kodeksu cywilnego austriackiego,

4) dekret nadworny z dnIa 11 czerwca 1813 r.

o rozwodach I małżeństwach żydowskich przez

pełnomocnika (Zb. u.s. Nr 1053),

5) dekret kancelarii nadwornej z dnIa 17 lipca

1813 r. o oświadczeniu zezwolenia na małżeństwa

małoletnich lub niezdolnych (Zb. u. s. Nr 1065),

6) dekret nadworny % dnia 16 sierpnia 1814 r.

,Wyznań

I Spraw

Wewnętrznych

Pos. 171

z dnia 1 lipca

IBM r., zawierające przepisy wykonawcze do ustawy z dnia 25 maj a 1868 r. (Dz . u. p. austr. Nr ao).

24) ustawę z dnia 31 grudnIa 1868 r. o małżeń ­

stwie osób różnych wyznań (Dz. u. p . au str. z 1869

r. Nr 4).

25) ustawę z dnia 9 kwietnia 1870 r. o małżeń­

stwach osób, nienależ '1 cych do żadnego ustawą

uznanego kościoła lub stowarzyszenia religijnego

I o prowadzeniu r ejestrów urodzenia, małżeństw

I śmierci (Dz. u. p. austr. Nr 51),

16) ustawę z dnia 4 lipca 1872 r . o przydzIelen iu pewnych czynności urzędowych w sprawach

mał7eliskich

poli tycznym władzom powIatowym

(D7.. u. p . . austr. Nr 111) ,

27) rozporz ąd z en i e Ministrów Spraw Wewnętrz­

nych, Wyznań I Oświaty' oraz Sprawiedliwości

z dnIa 29 maja 1876 r . o małżeństwach Izraelitów,

tyj:jcych poza o br ębem zwl ~l zku gminy wyznaniowej (Dz. u . p. austr . Nr 76).

28) ro z porządz en ie Ministra Spraw Wewnętrz­

nych z dn. 22 pażdziernika 1879 r. Nr 9482 o udzIale duszpasterzy ewangelickich przy ślubach katolików nierozwiedzionych.

29) § 114 normy jurysdykc yjne j z dnIa 1 sIerpnIa 1895 r. (Dz. u. p. austr. Nr 111). utrzymany

w mocy art. XXV pkt 2 przepIsów wprowadzaJą­

cych kod eks postępow a nia c~wilnego ,

30) rozporządz e nie Ministra Sprawiedliwości

z dnia 9 grudnia 1897 r. o post ępowa niu w spornych

spra wach m a łż eńskich

(Dz. u . p. austr.

Nr 283).

31) ustawę z dnia 2 lutego 1909 r. w sprawie

zwrotu kosztów ustanowienia obrońcy węzła mał­

teńsklego I odpow ie dzialnoścI zastępców stron za

należytości (Dz. u. p. austr. Nr 24) .

32) rozporządzenie Ministra SpraWiedliwości

I dnia 12 maja 1911 r . o postępowaniu przygotowawczym w sprawach małżeńskIch (Dz . u. p. austr.

Nr 91).

§1. § 759 kodeksu cywilnego austriackiego

otrzymuje brzmi enie

.. Fozostaly przy życi u małżonek nie ma praw.

przewidzianych w §§ 757 I 758, J eżeli spadkodawca

za życia wyto czy ł powództwo o rozwód. a powódz two należałoby uwzględnić".

Art. V. Uchyla się §§ 1297 - 1361 . 1478, 1564

- 1588. 1635 - 1637, 1661 I 1699 - 1704 kodeksu

cyw ilnego niemi eckiego.

Mt. VI.

Uchyla się

1) w tomie X cz. 1 Zwodu Praw

131' - l :~ l G i 133.

art. 1 --1 08,

") w tom ie XI cz. 1 Zwodu Praw

a)

z księgi pierwszej: ar t. 64 ust. 11, uwaga l,

l, 3, art. 150 ust. II, pkt l, 2,

b) z księgi drugiej: art. 300 - 305, 317-386,

SS3 pkt 9, 636 - 690, 836, 845 - 854, 946

pk t s. 949 i 1033.

c) s k.ięgI c:.zwartej: art.

l i !l90

1189 wraz s uwa8fł

d) a ksIęgI pIąteJ: art. 1325 pkt 3 oraz zdanie ostatnIe uwagI 1, 1327 i 1328,

e) a księgI uósteJ: art. 1347, 1399 ust. 1 oraz

pkt 1 I 1401.

Art. VU.

Uchyla sIę

1) węgierską ustawę

XXXIII z 1894 r.)

o

małżeństwie

(art.

2) ł 4 i § 5 pkt 1 rozporządzenia Rady MinIstrów z dnIa 14 września 1921 r. o rozci ą gnięciu

mocy obowIązuJ ą cej niektórych ustaw na Spisz

I Orawę (Dz. U. R.P. Nr 90, poz. 533) .

Art. VIII.

W kodeksie postępowania cywilnego wprowa

dza się zmiany następujące

1) dotychczasowa Jreść art. 43 staje się § l, a jako § 2 umieszcza się przepis w brzmieniu

.. § l. ~ądem właŚCiwym do wytoczenia przez

prokuratora powództwa o unieważnienie małżeń­

stwa jest, w razie Jeżeli małżonkowie nie mają

w Polsce ostatniego wspólnego zamieszkania, bę­

dącego

miejscem stałego pobytu choć Jednego

a .nlch, sąd, w którego okręgu pozwany ma zamieszkanie lub pobyt, w braku tej podstawy do zapoIwanla - sąd , w którego okręgu ma siedzIbę ~ąd

NaJwYŻSzy" ;

2) w tytule V księgi drugiej części pierwszej

rozdzIał I staje się rozdziałem II, a rozdział II rozdziałem III, natomiast Jako rozdzIał I umieszcza się przepisy w brzmienIu

.. Rozdział I.

Postępowanie w sprawach małżeńskich.

Art. 437 1 • W sprawach małżeńskich, wynikają­

cych ze stosunków, objętych prawem małżeńskim,

stosuje się przepisy kodeksu postępowania cywilnego ze zmianami, przewidzianymi w niniejszym

rozdziale.

Art. 4571~ Małżonek ograniczony w zdolnoścl

do działań prawnych ma zdolność procesową

w sprawach. wytoczonych na podstawie przepisów

prawa małżeńskiego.

Dz.U. 1945 nr 48 poz. 271 notInForce

Art. 4571 . Pełnomocnictwo ogólne nie wystarcza do wy stępo wania w sprawie. Zastępstwo strony przez adwokata nIe fest obowi ą zkowe w postę­

powaniu przed są dem okręgowym .

Art. 437 • Strony nie mogą żądać zwrotu kosztów procesowych, spowodowanych wystąpi eniem

prokuratora.

Art. 457 8 • Posiedzenia sądu odbywają się przy

. drzwiach zamkniętych, chyba że obie strony tąda­

jll jawności, a sąd uzna. że jawność nie zagraża dobrYlll obyczajom.

Art. 457 6 • Protokół pOSiedzenia sądowe go powinien zawierać oświadcz e nie małżonków 00 d o

ilości, wIeku I płci dzieci żyjących, stosunków mat.ltkowych I zarobkowych obu małżonków, szczególnych obowiązków utrzymania osób, n1ebędął

czy

jaką

zawarli.

Ar~. 457'.

Rozprawa odbywa się bez względu

na niestawiennictwo jednej ze stron, jednak w razie niestawienia się powoda na pierwsze posiedzenie sądowe postęp owanie ulega umorzeniu, chyba

że prokurator pop iera żądanie unieważnienia.

Art. 457 9 • § 1.

J eże li w toku

postę powania

s ąd nabierze prz ekonan ia,

że istnieją widoki na

utrzymanie wspólnoty małżeńskiej, wówczas Zilwi eSla postępowanie. Zawieszenie to może nastąpić

tyl ko raz jeden z toku postępowania.

§ 2. P odj ęcie p ostępowa nia może nastąpić na

wniosek jednej ze stron, nie wcześniej jednak . jak

po upływie trzech mi esięc y od dnia zawieszenia.

§ 3. Przepis art. 204 stosuje się tu odpowiednio.

cych ich wspólnymi

dziećmi ,

407

tudzież

um owę małżeńską między s o bą

Art. 457 9 • W sprawach o uniew ażnie nie mał­

żeń ~ twa , popieranych przez prokuratora , nie mają

zastesowania przepisy o zawieszeniu postępowan i a

na zgodny wniosek lub z powodu niestawienia się

obu stron, ani przep isy artykułu poprzedzającego .

Art. 45 7,°. § 1. W sprawie o rozwód przewodnicz',lCY przed wyznaczeniem terminu pierwszej

rozpr:Jwy wzywa strony do osobistego stawienia się

do sądu na posiedzeni e pOjednawcze, którego przeprowadzenie porucza równocześnie wyznaczonemu

przez siebie sędziemu. Sędzia wyznacZony nakłania

strony do pojednania, mając w szczególności na uwadze dobro dzieci I społeczne znaczenie trwało­

ści

małżeństwa .

Jeżeli pOjednanie nie nastąpi , a odroczepi e posiedzenia pOjednawczego byłoby niecelowe,

sędzia wyznaczony stwierdza, że próby pOjednania

ni e dilły wyniku .

§ 3. Sędzia wyznaczony ma w zakresie postę­

powania pOjednawczego prawa przewodniczącego

I prawa sądu orzekającego.

Art. 457 11 , W sprawie o rozwód z powodu opuszczenia przez małżonka wspólnego zamieszkania

przewodniczący, wzywając strony na posiedzenie

pojednawcze, wezwie nadto odrębnym pismem tegl) małżonka do powrotu.

§ 2.

Art. 457 12 • § 1.

Pozew małżonka o unieważ­

nienie małżeństwa doręcza sif; w odpisie prokuratorowi.

§ 1. Prokuratora wzywa się na posiedzenie

sądowe; może on na równi ze stronami przytaczać

fakty i środki dowodowe oraz stawiać wnioskI.

S ą d wydaje wyrok po wysłuch a niu wniosków prokuratora ; wypis wyroku n ależy mu doręczyć.

§ 3. Prokuratorowi służ ą środki

od orzecze!'!. zapadłych w sprawie.

odw oławcze

Art. 457 13 • Jeżeli małżonek osobiście wezwany

nie stawi się bez usprawiedliwionych powodów na

pOSiedzenie pOjednawcze lub na rozprawę, s ąd

może go skazać na grzywnę według

przepisów

o karach za pogwałcenie obowiązków świadka, jednak nie może nakazać sprowadzenia go przymusowo do sądu.

eoz. "271

Art. 457". § 1. Gdy chodzi o stwierdzenie przyczyny nieważności lub rozwodu, sąd nie jest zwią­

zany uzna niem żądania powództwa a ni przyzn aniem faktów; może też dopUŚCiĆ dowód. którego

strony się zrzekły lub któremu się sprzeciwiły, oraz

żądać złożenia przysięgi przez świadka lub biegl{,:go, chOciażby strońy zwolniły go od niej .

§ 2.

Przepis art. 359 § 2 nie ma zastosowa ni..t

Art. 457 15 • § 1. Postępowani e w sprawie o unie wa"żnienie małżeństwa , wytoczonej przez prokuratora ,

umarza się w razie śmierci jednego z małżonków;

w spra\vie, wytoczonej przez małżonka, postęp o ­

wan ie umarza się tylko w razie śmierci pozwanego; postępowanie zawiesza się w razie śmierci mał ­

żonka, który wytoczył powództwo.

§ 2. Postępowan ie umarza się, jeżeli zstępni

powoda w ciągu sześciu miesięcy' od dnia jego

śmi erci nie zgła s zają wniosku o podjęCie postępo­

wania.

Art. 457 16 • W ~azie śmierci jednego z małżon ­

ków umarza się postępowanie w sprawie o rozwód .

Art. 457 " . Wyrok prawomocny w sprawie

o uni e ważnienie małż eń stwa lub rozwód ma skutek t akże w stosunku do osób trzecich .

Art. 457'8. Nie ma skargi o wznowienie po s tę­

powania, jeżeli jedna ze stron wstąpiła w nowy

zwi ą zek małżeński po uprawomocnieniu się wyroku , orzekaj ą cego unieważnienie małżeństwa lub

rCillwód".

Art. IX. W przepisach wprowadzających kod eks

postępowania cywilne,go

wprowadza się zmiany

następujące

1) uchyla się art.

I XXXI § l pkt l;

X,

XXIII, XXVII

pkt f!

l) wart. XXXi § 1 otrzymuje brzmienie

"Z ustawy o ustroju sądownictwa pozostaje

w mocy przepis § 23 o właściwości sądów gro dr

kich w sprawach postępowania wywoławczego " .

Art. X. § 1. WłaściWY sąd grodzki rozpoznaje w postępowaniu niespornym sprawy, wymienione wart. 10 § l , 13 § 1 I 16 §§ 2 I 3 prawa mało

żeńskiego.

§ 1. Do czasu jednolitego unormowa nia ustroJu władz opiekuńczych władzą op iek uńczą w rozumieniu prawa małżeńskiego Jest na obszarze mocy obowiązującej kodeksu cywilnego Królestwa

Polskiego sąd, powołany do zwołania rady familij neJ lub opiekunczej, na pozostałych obszarach

Państwa sąd opiekuńczy. Sprawy, wymienione

wart. 6 § 2 i art. 31 prawa małżeńskiego, władza

opiekuńcza rozpoznaje w trybi e p ostępowa nia nie'

spornego.

Art. XI. Rozporządz e nie Ministra Sprawiedliwoś ci , wydane w porozumieniu z Ministrem Zdro wia, usłali terminy, w jakich na poszczególnych

obszarach Państwa wprowadzony zostanie obo -wiąze.k składania urzędnikowi

stanu cywilnego

świadectw lekarskich.

Art. XII. Na żądanie Jednego z małżonków sąd

erzeka rozwód, Jeżeli drugi małżonek w czasie okupacJI niemieckiej w toku wojny, rozpoczętej .w dniu

li września 19:{9 r., zadeklarował na obszarze t. zw.

Generalnej Guberni! lub województwa białostoc­

kiego swoją przynależność do narodu niemieckiego lub swoje pochodzenie niemieckie albo podlega wyłączeniu ze społeczeństwa polskiego na pod• tawle przepIsów ustawy z dnia 6 maja 1945 r.

o wyłączeniu ze społeczeństwa polskiego wrogich

~lementów (Dz. U. R.P. Nr 17, poz. 96).

Art. XIII. W ciągu trzech lat od dnia wejścia

'W życie prawa małżeńskiego sąd orzeka rozwód,

,eżell małżonkowie po trzyletnim trwaniu małień­

.twa zgodnie o to wnoszą·

Art. XIV. § 1. Zawarcie, unieważnienie, rozłączenie lub r:1związanie małżeństwa, dokonane

przed dniem wejścia w życie prawa :nałżeńsklego,

l)cenla się według dawnego prawa.

§ l. Przepis powyższy nie uchybia przepisom

'dekretu z dnia 6 czerwce 1945 r. o mocy obowią­

zująceJ orzeczeń sądowych, wydanych w okresie

okupacJI niemieckiej na terenie Rzeczypospolitej

Polskiej (Dz. U. R.P. Nr .25, poz. 151).

Art. XV. Prawo małżeńskie stosuje się również

'do małżeństw zawartych, unieważnionych lub rozwiedzionych przed wejściem w życie tego prawa

w zakresie obowiązków, wynikających z małżeń­

.twa oraz innych skutków cywilnych, przewidzianych w prawie małżellskim.

Art. XVL § 1. Małżeństwa, zawarte przed dniem

wejścia w życie prawa małżeńskiego, mogą być od

tej daty unieważnione lub rozwiedzione tylko według przepisów tego prawa.

w życie prawa

terminy do wytoczenia

powództwa o rozwód, przewidziane wart. 14

pkt I) I l) tego prawa, powództwo może być wytoczone w ciągu roku od dnia wejścia w życie prawa małżeńskiego, niczuleżnie od chwtll, w któreJ

powód dowiedzl.)} się o przyczynie, uzasadniającej

powództwo .

§ 3. W stosunku do osób, które w związku

z wojną, rozpoczętą w dniu 1 września 1939 r.,

znajduJą się w dniu wejścia w życie prawa małżeń­

skiego poza granicami Państwa, bieg terminu rocznego, przewidzianego w § l, rozpoczyna się w dniu

powrotu tych osób na ,)bszar Państwa. Po upływie

Jednak trzech lat od dnia wejścia w życie prawa

małżeńskiego

powództwo nie może fuż być wytoczone.

Art. XVII. Sprawy o unieważnienie, rozwód lub

rozłączenie, będące w toku w chwili wejścia w ży­

cie prawa małżeńskiego, ulegają umorzeniu z mocy samego prawa.

§ l.

Jeżeli

w chwili

wejścia

małżeńskiego upłynęły Już

Art. xvm. Wykonanie dekretu niniejszego porucza się Mlnlsłrovl SprawiedliwoścI.

Art. XIX. Dekret niniejszy wchodzi w

życie

z dniem t stycznia 1946 r.

Prezydent Krajowej Rady Narodowej

Bolesław

Bierut

Prezes Rady Ministrów

Edward Osóbka - Morawski

Minister Sprawiedliwości

Henryk $wiqtkowski

272

DEKRET

:.: dnia ZS września 1945 r.

Prawo o aktach stanu cywilnego.

Na podstawie ustawy z dnia 3 stycznia 1945 r.

w niniejszym prawie, powołane są urzędy stanu

o trybie wydawania dekretów z mOCl} ustawy (Dz. cywilnego.

U. R.P. Nr 1, poz. 1) - Rada Ministrów postana(2) Urzędy stanu cywilnego podlegają Miniwia, a Prezydium Krajowej Rildy Narodowej zastrowi Administracji Publicznej.

twierdza, co następuje

Art. 4. Czynności urzędów stanu cywilnego

należą do zadań administracji państwowej, wykoR.zdział I.

nywanych przez gminy w zleconym zakresie działania.

P r z e p l s Y o g ó I n e.

Art. 5. (1) Obszar każdej gminy wiejskiej lub

Art. 1. Stan cywilny osoby stwierdza się na

miejskiej

stanowi obwód urzędu stanu cywilnego.

)odstawle aktów, sporządzonych w księgach stanu

cywilnego.

(l) Okręgowa władza nadzorcza może z uwagi na liczbę ludności bądż podzielić obszar gminy

Art. l. Księgi ~tanu cywilnego służą do rejena dwa lub wi ęcej obwodów. bądź złączyć obszar

.tracji urodzeń, małżeństw I zgonów.

dwóch lub kilku gmin w jeden obwód, powierzaJąc pełnienie czynności w zakresie rejestracji staRozdział II.

nu cywilnego dla obszaru złączonego urzędnikowi

o urzędach

urzędnikach

.tanu

stanu cywilnego Jednej z tych gmin.

cyw II n e g o.

Art. 6. Urzędnicy stanu cywilnego lrorzystają

Art. 3. (1) Do prowadzenia ksiąg stanu cy- w swoim zakresie działania z ochrony prawa, przywilnego I wylwnywania innych czynności w zakre- sługuJąceJ urzędnikom samorządu terytorialnego,

.Ie rejestracji stanu cywilnego, przewidzIanych

choćby nImi nie byli.

Dz.U. 1945 nr 48 poz. 271 notInForce

~ennlk Ustaw Nr 4&

-

Poz. l70 I 171

404

§ 2. IdolI ma I małteństwa dzIeci nIepełno­

letnie tego 18mego nazwiska, Jak równie! % Innych

uzasadnionych powodów, ląd może w wyroku

§ 5. Obowiązek utrzymanIa przechodzi na

rozwodowym

przyznać jej prawo %achowanla na.padkoblerców osoby zobowiązanej.

zwiska, nabytego przez małżeństwo. Nazwisko to

Fragen Sie sich, wie diese Gesetzesbestimmung auf Ihren Fall anwendbar ist?

Prüfen Sie diesen Erlass zusammen mit Rechtsprechung, Kommentaren und verwandten Gesetzesbestimmungen in Legislator AI.

Fall in Legislator öffnen →