Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 października 1920 r. o utworzeniu przy Głównym Urzędzie Likwidacyjnym Komisji Rewindykacyjnej.

§ 1. W celu wyszukania, odbioru od Rządu Niemieckiego i sprowa.dzenia na terytorjum Rzeczypospolitej majątku, podlegającego zwrotowi

'w n aturze na rzecz Polski w myśl art. 238 Traktatu Pokoju z Niemcami,

tPOdpisanego w Wersalu dnia 28 czerwca 1919 r., zarówno jak w celu na;leżytego zarządzenia tym majątkiem tworzy się Komisję Rewindykacyjną.

Komisja Rewindykacyjna jest organem Głównego Urzędu Likwidacyjnego.

Główllą siedzibą Komisji Rewindykacyjnej jest miasto sto Warszawa.

§ 2. Czynności Komisji Rewindykacyjnej nie dotyczą tych przedmiot ów, co do których osoby poszkodowane przedsiębiorą prywatne zabiegi

o ich odzyskanie, z wyjątkiem wypadków, gdy osoby te występują z pełno­

mocnictwa Komisji RewindykacyjQej (§ 3).

§ 3. Do spółdziałania z Komisją Rewindykacyjną dopuszczać można

-osoby poszkodowane prywatnie na warunkach, ustanowionych w drodze

wykonania niniejszego rozporządzenia (§ 22).

Spółdziałanie takie podlega ochronie i kontroli Komisji Rewindykacyjlilej, a osoby spółdziałające uważa się za pełnomocników Komisji.

§ 4. Do zakresu działania Komisji Rewindykacyjnej w szczególnośd

lTIależy

I •

1) zbieranie znajdujących się w kraju materjałów informacyjnych co

do strat, podlegających odszkodowaniu w myśl art. 238 Traktaht

Wersalskiego;

2) komunikowanie się w sprawach, dotyczących rewindykowanego

majątku z wszelkiemi u rzędami i osobami w kraju bezpośrednio

a zagranicą za pośrednictwem swego oddziału zagranicznego;

3) przyjmowanie przy udziale właściwych ministerstw i urll"dów reklamacji od osób interesowanych co do stanu przedmiotów,zwróconych im za pcśrednictwem Komisji Rewindykacyjnej;

4) rozpatrywanie takich reklamacji , orzekanie w ich zakresie i dalsze ich skierowanie za pośrednictwem oddziału zagranicznego

Komisji;

5) decydowanie i wykonanie w przedmiocie zwrotu Rządowi Niemieckiemu lub nabycia przez Rząd Rzeczypospolitej przedmiotów

rewindykowanych lecz nie przyjętych przez poszkodowanych;

6) ustalenie przy udziale właściwych władz stopnia zmniejszenia

wartości rzeczy rewindykowanych;

7) rejestracja spraw rewindykacyjnych i ich przebiegu;

8) przekazywanie spraw strat, które w części lub w całości nie mogły być pokryte sposobem, przewidzianym wart. 238 Traktatu

Wersalskiego do decyzji Głównego Urzędu Likwidacyjnego oraz

9) wykonywanie specjalnych zarządzeń Głównego Urzędu Likwidacyjnego.

.

§ 5. W działalno~ci swej Komisja Rewindykacyjna przestrzegać powinma następujących zasad

.

1) rzeczy zwrócone mogą poszkodowani odrzucać w razie stwierdzenia , bezpośrednio po zwrocie, uszkodzeń przedmiotu lub zmian

dyskwalifikujących przedmiot;

2) w razie przyjęcia przez poszkodowanego zwróconej rzeczy, traci

on prawo do odszkodowania ze strony Rządu Niemieckiego za

zrządzone szkody - w granicach wartości zwróconego przedmiotu;

3) w razie odrzucenia przez poszkodowanego rzeczy zwróconej,

rzecz ta przechodzi do rozporządzenia Rządu Polskiego, przyczem,

jako rzecz odrzuconą uważać należy również takie przedmioty.

których dochodzenia w naturze poszkodowani zaniechali;

Dziennik Ustaw. Po z; 760 .

..)

zwróconych nie Nolno używać do pracy, aż da }

stwierdzenia stopnia umniejszenia ich wartości pod,

rygorem utraty przez osoby poszkodowane praw do wszelkiego,·

odszkodowania z tytułu zabrania lub niewłaściwego zwrotu icb

przedmiotów

urz~dowego

własności;

każda osoba poszkodowana, która otrzymała z powrotem przedmiot jej zabrany.i przedmiot ten przyj~ła, obowiązana jest n ie zwłocznie zwrócić do Skarbu Rzeczypospolitej sum~, równą rzeczywiście wypłaconemu przez b. niemieckie władze okupacyjne ,

wynagrodzeniu za zabór tego przedmiotu;

6) prawo do odbioru zabranego przedmiotu w naturze ustaje d l&poszkodowanego w razie

a) zrzeczenia się tego prawa, lub odrzucenia właściwego przedmiotu,

b) stwierdzenia niemożności odnalezienia tego przedmiotu nat

obszarze Rzeszy Niemieckiej lub jej wojennych sprzymierzeńców, albo też odnalezienia go w stanie, dyskwalifikują­

cym przedmiot do racjonalnego użytku z winy Rządu Nie-·

mieckiego.

7) podania, załączniki oraz dokumenty w postępowaniu rewindykacyjnem zarówno Głównego Urzędu Likwidacyjnego, . jak w ł adz'

i urzędów z nim współdziałających wolne są od obowiązku opłaty

skarbowej w myśl art. 6 ust. 25 dekretu z dn. 7 lutego (Dz. Pr~

P. P. z 1919 r. N!! 14 poz. 145).

§ 6. Wszystkie ministerstwa i władze państwowe, mające w swym

zakresie działania sprawy, dotyczące przedmiotów podlegających rewindykacji~.

powinny załatwiać takie sprawy na zasadach, ustalonych przez Komisj ę Rewindykacyjną oraz informować Komisję Rewindykacyjną o wszelkich takich

c'l:ynnośc i ach, przedsi~branych przez ich organy, które mają znaczen ie d la

doprowadzenia do skutku ostatecznego zaspokojen ia praw osób poszkodowanych, wynikaj::tcych z art. 238 Traktatu Wersalskiego.

Wszystkie pozatern władze państwowe powinny Komisji Rewindyka

cyjnej i jej orga nom świadczyć w swym zakresie działania wszelką pomoc.

i poparcie do wykonania jej zadań.

§ 7. Na czele Komisji Rewindykacyjnej stoi Dyrektor z uposai.eniem

IV stopnia służbowego, mianowany na wniosek Prezesa Głównego Urzędu

Likwidacyjnego i jemu podlegający.

.

Dyrekt9r Kom isji Rewindykacyjnej kieruje pracami Komisji i czuwa

nad ścisłe m wykonan iem jej zadań. .

§ 8. Organizacj~ wewn~trzną Komisji Rewindykacyjnej i jej biura

ustali regulamin , który wyda Prezes Głównego Urz~du Likwidacyjnego,

Do pracy w Kom isji Rewindykacyjnej mogą być czasowo delegowa ni

urz~dnicy in teresow anych władz państwowych na podstawie porozumieniasię Prezesa Głó w nego Urz~du likwidacy jnego z właściwą władzą.

Urzędn i cy tacy na czas delegacji zachowują dotychczasowe stanowiskG'

5)

u

służbowe.

Urz~dnicy oddz i ału

Zagranicznego Komisji Rewindykacyjnej (§ 11)

mają prawo do v.ynagzodzenia według zasad, przepisanych co do uposażenia urzędników służby zewnętrznej · Ministerstwa Spraw Zagranicznych.

§ 9. Przy Dyrektorze Komisji Rewindykacyjnej pod jego przewodnictwem czyn na jest Rada Rewindykacyjna.

Rada Rewindykacyjna jest organem doradczym i opinj9dawczym

w sprawach charakteru zasadniczego, związanych z organizacją lub działa l­

nością Kom isji Rewindykacyjnej.

.N<i11 8.

Dziennik Ustaw. Poz. 780.

2080 .

Rada Rew indykacyjna zbiera się perjodyczn ie w terminach zgóry przez

's iebie o kreślonych lub w razie potrzeby na we zwan ie Dyrektora Komisj i '

:Rewi ndykacyjn ej.

W nieob ecno ś ci Dyrekto ra Ko mi sji zastępuje go w przewodniczeniu

'Rady jed en z jej cz łqnków, wyzna c zony w tym ce lu przez Prezesa Gló'wnego Urzędu Likwidac yj nego.

§ 10. W 'skład Rady Rewindykacyjnej wchodzą

l. przedsta wiciele władz, których prace zostają w związku z rewin,dy'..:ją, wyzna cza ni po jednemu przez szefów tych władz w porozum ieniu z Pre.zesem Głównego Urzędu Likwidacyj nego, a mianowic ie

1) Ministerst wa Spraw Zagranicznych,

2)

"

3)

4)

5)

We wnęt rzny ch,

Skarbu,

Wyznań Reli gijnych i Oś wiecenia

Przemys ł u i Handlu,

Publiczn e go,

Rolnictwa i Dó br P a~ stwowyc h}

Robót 'publ iczn ych,

Kolei Ze la znyc h,

Poczt i Tele grafów ,

W)

II

Ku lt ury i Sztuki ,'

11) Głównego Urzędu likwidacyjnego , oraz

12) Genera lnej Pro kur atorii Rzeczypospolitej Polsk iej ;

l!. Przedsta.viciele o rganizacji spo teczny::h J.dwodowych, których po 'Wołuje po jed nemu od każdej z nich Prezes Gtównego Urzędu Li kwid a ::yjnego .

. Przedstawicielami władz, wskazallych w cz. I niniejszego artykułu, p owinni być w miarę możno ~ c i ' ci urzę dnicy, któ rzy w zakre s ie dz ia ł ania tych

samych wła d z zajm ują się sprawami szkód, podlegających po kryc iu w sposób, wskazany wart. 238 Trakta tu Wersa lskiego;

Przedstal/iciele władz w Radzie Rewindykacyjnej w in te re sa ch spra wności działania komunikować się mogą z K o misj ą Rewindylocyjną bezpośrednio, n ie za cho wując porządku SłUŻbowego, lecz o czy nności ach s wych

ó)

7)

8)

9)

"

':l astępnie zawiadamiają swą wł adzę przełoż oną.

§ 11. ,Kom ;sja Rewindykacyjna, prócz ce ntralnego biura w Warsz awie, pos ia da oddział zagri' niczny z miejsce m pobytu w Niemczech, każ do­

razowo ustalan em przez Pre ze sa Główneg o U rzędu Likwid::lcvjnego VI po ~ ozumieniLl z jV\inistrem Spraw Zagranicznych.

§ 12. Oddliał zagraniczny Kom isji Rewindyk;'1cyjn ej jest jej przedstawicielstwem na terytorjum RZeSZY Niemieckiej, wy ł ącznie powoianem do

prowr,dzenia właś c iwych czynnoś':i na teryto rju m Rzeszy oraz utrzym ywania wyni kającyc h stąd stosunków Z Rządem n iemieckim i jego organami

do spra w rewindyka -:yjnych.

.

Oddział zagraniczny Komisji RewindykacyjO\'~j - w s prawack

z akcją rewindykacyjną ,-- ma prawo imie!1iem Rządu Rzeczypospolitej wymagać pomocy i współdziałania Rządu Niem ieckiejo o raz jego

organów, powołaltych d() spraw rewindykacyj nych,

Prą cz ynnościach technicznych oddziału zagranicznego Komisji Re win dykacyjnej m ają prawo asystować funkcjonarjusze równorzędnych organów

Rząd4 Nie mieckiego.

. Wszelkie czynnQści rewindykacyj n e, którcb / polega ty na zarządz,= nia ch

przymusowych w stosunku do ludności lub orga'lów państwa Niemieckie go,

albo też wojennYCh sprzymierzeńców tego państwa} oddział zagraniczny Ko-

§ 13.

związanyc h

Dziennik Ustaw. Poz. 780.

misji Rewindykacyj nej wykonywać może wyłącznie za pośrednictwem równorzędnych władz niemieckich.

•

§ 14. Na czele zagranicznego oddziału Komisji Rewindykacyjnej stoi

Komisarz Rządu Polskiego do spraw rewindykacji, bezpośrednio podlegają­

cy Prezesowi Głównego Urzędu Likwidacyjnego. W stosunkach z organami państwa Niemieckiego Komisarz ten jest w zakresie swego dz i ałania

(§ 15) przedstawicielem interesów Rządu Polskiego.

Komisarza Rządu Polskiego do spraw rewindykacji powołuje Prezes,

Głównego Urzędu Likwidacyjnego (na podstawie specjalnej umowy).

§ 15. Komisarz do spraw rewindykacji (§ 14) kieruje całością polskiej

akcji rewindykacyjnej na obszarze Rzeszy Niemieckiej, roztacza nadzór nad

jej przeprowadzeniem , we wszelkich związanych z tem kwestjach, strzeże

mienia i interesów Rzeczypospolitej w zakresie rewindykacji, składa spra wozdan ia Komisji Rewindykacyjnej i informuje Asesora Polskieg o przy Pa~

ryskiej Komisji Ods zkodowań o rozwoju i przebiegu akcji rewindykacyjneji

na terenie Niemi ec, porozumiewa się i układa z organami Rządu Niemieckiego w sprawach organizacji akcji rewindykacyjnej oraz wyjaśnienia i uzupełnienia przepisów rewin dykacyjnych, obowiązujących w stosunku

do

Polski.

§ t6. Komisarz (§ 14) może za zgodą ' Prezesa Głównego Urzędu'

Likwidacyjnego ustanowić swego zastępcę, który spółdziała z nim, zast ępuje

go we wszelkich jego czynnościa ch w razie nieobecności lub niemo żności; .

sprawowa nia urzędu.

§ 17. Zadaniem oddziału zagranicznego Komisji Rew indykacyjnej jest;

1) ustalanie tożsamości - na podstawie posiadanego materjału informacyjnego - rzeczy, wywiezionych z Polski, a znajdujących,

się na terytorjum Rzeszy Niemieckiej, lub pań.stw sprzymierzonychz Niemcami według rozumienia Traktatu Wersalskiego;

2) stwierdzanie stanu i zmn iejszenia wartości przedmiotów wskaza-·

nych w p. I;

3) odstawia nie przedmiotów rewindykowanych do Polski;

4) interwe njowanie u organów Rzą du Niemieckiego w sprawie nieprawidłowości poszczególnych restytucji oraz czuwanie nad usunięciem tych nieprawidłowości;

5) rejestracja spraw rewindykacyjnych, oraz

6) prowadzenie ka sy i spraw osobowych personelu służbowego za~

t rudn ionego w oddziale.

§ t8. Komisarz do spraw rewindykacyjnych załatwia sprawy powierzonego mu oddz iału zagranicznego osobi ś cie lub przez specjalnie w tym

celu wyzn?lczonych przez niego i na jego odpowiedzialność delegatów

i pełnomocników . Ustanawianie takich pełno 'll ocników oraz two rzenie'

w razie tworzeni a delegacji następuje na podstawie porozumienia si ę Komisarza z Pos łem Polskim w Niemczech, z obowiązkiem zawiadom ienia

o powzięt ej w tym pr.zed mi ocie decyzj i właś ciwe go organu Rząd u Niemieckiego.

Delegatom takim i pełnomocnikom nie przyznaje się prawa do samodzielnych zarządzeń wobec Rządu Niemieckiego.

Gra nice pe ł nomocnictw , ustanawia i potrzebne w tym celu instrukcje

wydaje Kom isarz Rząd u w porozumieniu z Głównym Urzędem Likwidacyjnym.

§ t9. Transporty rewindykowanego inwentarza żywego oraz innych,

rzeczy restytu owanych oddział zagraniczny Komisji Rewi ndyk acyjnej skiere»

N2 118.

Dziennik Ustaw.

Poz. 780 i 781.

2085

wuje do Polski przez wyznaczone w tym celu stacje graniczne. ' Na stacji

krańcowej niemieck iej, przez k tórą transporty inwentarza żywego wychodzić

będą z Niemiec, Komisarz Rz ądu (§ 14) ustanowi własny na dzór weterynaryjny i postara się o odpowiednie urządzenia , celem niedopuszczenia

do kraju szt uk chorych oraz czuw ać będzie nad na l eży te m zaop atrzen iem

ze strony Niemiec przepuszczonych do Polski transportów w furaż i ściółkę.

§ 20. Do przedstawiania i obrony w M iędzys ojuszniczej Komisji Odszkodowań w Pary żu wszystkich interesów Polsk i w zakresie restytucji ,

wy n ika j ący c h ze sprawozdań Kom isarza Rządu (§ 14, 15) o raz do komunikowania Kom isarzowi i Komisji Rewindykacyjnej wyników właściwych zabiegów powołany jest Asesor Polski przy powy ż ej wymie nionej Komisji.

= ~~

§ 21. Z chwilą wydania p rz ez Międzys oj us z niczą Komisję Odszkodoregulaminu wykonawczego do art. :238 Traktatu Wersal skiego i wprowadzenia tego regulaminu w ż y cie na ' obszarze Rzeczypospolitej będzie

on mial moc obow iązujc,cą w zakresie, uregu lowanym rozporządzeniem

niniejszem, postan owienia niniejszeg o r ozporządzenia zaś sprzeczne z owym

regulaminem utrac ą moc obowiązu ją c ą.

wań

§ 22. Wyko nanie nin iejszego rozporząd z enia należy do Prezesa Głów­

nego Urzędu Likwidacyjnego w porozumieniu z Ministrem Spraw Zagranicznych oraz innymi interesowanymi Mini strC!rni.

Prezydent Ministrów

Ni żtos

Pre zes Giównego U rzędu Likwidacyjneg o

j . Karśnicki '

Ministe r Spraw Zagranicznych

};. SaPie/w

781.

ROZPORZł\D ZENIE RflDY MINISTROW

z dnia 15 listopada 1920 r. ,

w przedmiocie zmian w spisie wyższych zakładów naukowych, który~h ukończenie

daje p rawo do dodatku za studja wyższe do zasadniczej płacy funkcjonarjuszów p aństwowyc h .

Na po dstawie przepisów o dOGatku za studja wyż sze do zasadniczej

płacy funkcjonarjuszów państwowych, zawartych w siedmiu ustawach z dni a

13 lipca 1920 r. o uposażeniu tych funkcjonarjuszów, ogłoszonych w Dzienfliku Ustaw Rzeczy pospolitej Po lskiej z t. roku, N2 65 po z. 429-435, a w uzupełnieniu ro zporządzenia sv.ego z dnia 5 sierpn ia b. r. o dodatkach do pła­

cy zasadniczej funkcjonarjuszów państwowych (Dz. Ustaw Rz. P. z 1920 r.

N2 77 poz. 521) Rada Ministrów, w wykona niu uchwał swych z dnia 4 paź­

dzierni ka i dnia dzi siejszego, zarządza co następuje

N!! 118.

Dziennik Ustaw. Poz. 779.

779.

USTł\Wł\

~

dnia 9 grudnia 1920 roku

w sprawie uchylenia dekretu w przedmiocie sekwestru skór i garbników (Dz. Pr. N!! 14, poz. 157).

Rrt. 1. Znosi się sekwestr skór i garbników, utrzymany przez dekret

z dnia 7 lutego 1919 r. (Dz. Pr. N!! 14, poz. 157).

Rrt. 2. Zakła,dy garbarskie- są obowiązane w terminach, określonych

przez Ministerstwo Przemysłu i Handlu, wykończyć otrzymane po cenach

kontyngensowych skóry surowe, Rządowi zaś przy~ługuje prawo pierwoku~pu

całości lub części tych skór podług cen, określonych przez Ministerstwo

Przemysłu i Handlu.

l\rt. 3. Z chwilą ogłoszenia niniejszej ustawy tracą moc obowiązującą

wszelkie opłaty i ograniczenia, dotyczące obrotu skórami, ustanowione ·

przez jakiebądź rozporządzenia, pq:episy lub instrukcje, wydane z powodu

istnienia sekwestru skór.

.

I\rt. 4. Wykonanie niniejszej ustawy powierza się Ministrowi Przei Handlu w porozumieniu z Ministrem ?praw Wojskowych,

mysłu

Marszałek

Trąmpczyńsk~

Prezydent Ministrów

-

Witos

Minister Przemysłu i Handlu

Przanowski

Minister Spraw Wojskowych

,

Sosnkowski

780.

ROZPORZf\DZENIE RADY .MINISTRÓW

z dnia 28 października 1920 r.

O

utworzeniu przy Głównym Urzędzie Likwidacyjnym Komisji

Rewindykacyjnej.

Na zasadzie ustawy z dnia 31 lipca 1919 r. o ratyfikacji Traktatu Pokoju między Mocarstwami Sprzymierzonemi i Skojarzonemi a Niemcami,

podpisanego w Wersalu 28 czerwca 1919 r.; art. 231 - 241 tegoż Traktatu

(Dz. Ust. Rz. P. z 1920 r. N!! 35 poz. 199 i 200), tudzież art. art. 9, 15, 17

i 18 dekretu z dnia 3 stycznia- 1918 r. o tymczasowej organizacji władz naczelnych (Dz·. Pr. Kr. Pol. z 1918 r. Nr. 1 poz. 1) Rada Ministrów zarządza

co następuje

Ń

118.

Dziennik Ustaw Poz. 780.

2081