Legislator Rechtsprechung & Gesetzgebung
IV CSK 6/09 KI-generiert

Polish Supreme Court dismisses appeal; defendant must prove debt by documents after payment order.

Geschäftsnummer IV CSK 6/09
Gericht / Behörde
Rechtsordnung Polen (PL)
Ausgang Abgewiesen (Dismissed)

Legislator-Zusammenfassung

KI-generiert

The Supreme Court dismissed the defendant's cassation appeal against a lower court ruling that rejected her counterclaim for set-off. The defendant argued that evidence from her objection to a payment order should be admissible, but the court held that in commercial cases following a payment order, only debts proven by documents can be set off. Consequently, the court ruled that the defendant failed to meet the strict evidentiary requirements for set-off under the Civil Procedure Code.

Legislator-Regeste

KI-generiert

art. 47914 § 4 k.p.c.; In commercial proceedings where a payment order has been issued, a defendant may set off only debts proven by documents, excluding evidence from objections to the payment order.

Schlagwörter

KI-generiert
set-off in commercial proceedings payment order procedure evidentiary burden on defendant documentary proof requirement civil procedure code

Zitierte Gesetzesbestimmungen

KI-generiert
art. 47914 § 4 k.p.c.
w art. 47914 § 4 k.p.c. nie udowodniła dokumentem wierzytelności przedstawionej
art. 47914 § 1 in principio k.p.c.
upominawczym” (art. 47914 § 1 in principio k.p.c.).
art. 227 k.p.c.
Według skarżącej naruszone zostały ponadto przepisy art. 227 w zw.
art. 217 k.p.c.
wymienionych w skardze kasacyjnej, także art. 217 k.p.c., nie znajduje zatem
art. 244 k.p.c.
formułowania zarzutu naruszenia art. 244, 245 i 479 14 § 4 k.p.c.
art. 245 k.p.c.
art. 391 § 2 k.p.c.
z art. 391 § 2 k.p.c., albo art.
art. 381 k.p.c.
instancji, natomiast do naruszenia art. 381 k.p.c. dochodzi wtedy, gdy sąd drugiej
art.192 pkt 3 k.p.c
wstąpiła w trybie art.192 pkt 3 k.p.c.
art. 47914 § 4 k.p.c
w art. 47914 § 4 k.p.c. nie udowodniła dokumentem wierzytelności przedstawionej

Fragen Sie sich, wie dieser Entscheid auf Ihren Fall anwendbar ist?

Prüfen Sie diesen Entscheid zusammen mit Bundesrecht, kantonalen Erlassen, Kommentaren und Folgeentscheiden in Legislator AI.

Fall in Legislator öffnen →

Volltext

Sygn. akt IV CSK 6/09

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 13 maja 2009 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (przewodniczący)

SSN Grzegorz Misiurek

SSN Henryk Pietrzkowski (sprawozdawca)

w sprawie z powództwa "A." Spółki z o.o.

przeciwko I.M.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 13 maja 2009 r.,

skargi kasacyjnej pozwanej

od wyroku Sądu Apelacyjnego

z dnia 23 lipca 2008 r., sygn. akt [...],

oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 23 lipca 2008 r. oddalił apelację pozwanej

od wyroku zasądzającego od niej na rzecz powodowej Spółki kwotę 102 960 zł z

ustawowymi odsetki i kosztami procesu.

Zasądzona kwota stanowi wierzytelność, której dochodził A.K., jako

należności z tytułu nie zapłaconego wynagrodzenia za wykonane roboty

budowlane. Powodowa Spółka nabyła tę wierzytelność w toku procesu, do którego

wstąpiła w trybie art.192 pkt 3 k.p.c.

Sąd pierwszej instancji,

po wniesionym

przez pozwaną

rozpoznając

sprzeciwie

tę sprawę

jako gospodarczą,

od

zapłaty

nakazu

wydanym

w postępowaniu upominawczym przeprowadził dowody powołane w pozwie przez

A.K. Na podstawie umowy łączącej pozwaną z A.K. oraz ugody pozasądowej

zawartej między tymi osobami, Sądy obu instancji ustaliły, że po zakończeniu robót

budowlanych, co nastąpiło dnia 28 grudnia 2004 r., pozwana powstrzymywała się

ze zwrotem kaucji w kwocie 300 000 zł wpłaconej przez A.K., stanowiącej

zabezpieczenie ewentualnych roszczeń z tytułu rękojmi, a nadto zwlekała z zapłatą

wynagrodzenia, zgłaszając wady w zakresie wykonania prac instalacyjnomontażowych. W ugodzie pozasądowej z dnia 31 lipca 2007 r., w związku ze

zgłoszonymi zastrzeżeniami, odnośnie jakości i terminów wykonywanych prac,

uzgodnione zostało jako ostateczne i nie podlegające negocjacjom wynagrodzenie

A.K. na kwotę 980 080,07 zł. Po upływie 3-letniego terminu objętego rękojmią,

pozwana powiadomiła A.K., że koszty usunięcia nie zlikwidowanych przez niego

usterek wyniosły 197 040 zł i zostały pokryte przez nią z kaucji przekazanej na

zabezpieczenie takich kosztów. Na pismo A.K. z dnia 2 stycznia 2008 r., aby

pozwana zwróciła bezsporną część kaucji zabezpieczającej, tj. kwotę 102 960 zł,

pozwana nie odpowiedziała. Po otrzymaniu wydanego w sprawie nakazu zapłaty

pozwana pisemnie powiadomiła A.K., że w związku z przekazanym mu

wynagrodzeniem w kwocie 103 700 zł za zakup i montaż windy, czego w istocie nie

wykonał, potrąciła tę kwotę z przysługującej mu wierzytelności z tytułu zwrotu kaucji

w kwocie 102 960 zł.

Sąd Apelacyjny uznał, że pozwana wbrew wymaganiu przewidzianemu

w art. 47914 § 4 k.p.c. nie udowodniła dokumentem wierzytelności przedstawionej

do potrącenia. Nie jest nim ugoda pozasądowa z dnia 31 lipca 2007 r., której treść

nie wskazuje, aby objęto nią rozliczenia związane z zakupem i montażem windy,

co przyznała pozwana w uzasadnieniu apelacji. Sąd Apelacyjny wskazał, że także

z dowodu z zeznań A.K., który ocenić należało jako wiarygodny, nie wynika, aby

wystawiona została faktura obejmująca należność za zakup i montaż windy. W

zaistniałej sytuacji procesowej należało zatem oddalić wniosek o dopuszczenie,

zgłoszonego przez pozwaną, dowodu z zeznań świadka S.M. na okoliczność

przekazania przez pozwaną A.K. kwoty 103 700 zł tytułem wynagrodzenia za zakup

i montaż windy.

Skarga kasacyjna pozwanej oparta została na podstawie naruszenia

art. 47914 § 2 k.p.c. przez jego zastosowanie w sytuacji, gdy wydany został nakaz

zapłaty. Zdaniem skarżącej, gdyby nawet uznać, że mimo wydania nakazu zapłaty

przepis ten miał zastosowanie, został on naruszony wskutek dopuszczenia na

wniosek powoda dowodu z zeznań świadka A.. przy jednoczesnym oddaleniu

wniosku dowodowego pozwanej o dopuszczenie dowodu z zeznań świadka S.M.

Według skarżącej naruszone zostały ponadto przepisy art. 227 w zw. z art. 217,

244 i 245 oraz 47914 § 4 k.p.c. przez niedopuszczenie dowodów z dokumentów

załączonych do sprzeciwu od nakazu zapłaty, których treść – właściwie

zinterpretowana – usprawiedliwiałaby tezę, że pozwana przekazała A.K. kwotę

pieniężną na zakup i montaż windy. Oznaczałoby to – zważywszy, że zakup i

montaż windy nie zostały wykonane przez A.K. -

że wykazała dokumentami

wierzytelność zgłoszoną do potrącenia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Za nie uzasadniony uznać należało zarzut naruszenia art. 479 14 § 4 k.p.c.

przez jego zastosowanie. Pogląd skarżącej, że przepis ten ma zastosowanie

wyłącznie w sytuacji, gdy w sprawie nie został wydany nakaz zapłaty, na co

wskazuje treść § 1 art. 47914 § 1 k.p.c., który rozpoczyna się od słów „w sprawach,

w których sąd nie wydał nakazu zapłaty….”, nie zasługuje na zaakceptowanie.

Regulacje objęte treścią art. 47914 § 1-4 k.p.c. dotyczą obowiązków pozwanego

w postępowaniu

odrębnym

w sprawach

gospodarczych.

Odrębność

tego

postępowania polega między innymi na przyjęciu w tych przepisach rozwiązań

zapewniających realizację zasady koncentracji materiału dowodowego oraz

ograniczeniu czynności dyspozycyjnych stron. Z tych względów pozwany obciążony

jest obowiązkiem wniesienia odpowiedzi na pozew, spełniającej określone

wymagania, pod rygorami wskazanymi w § 1 i 2, nadto pozbawiony jest możliwości

wniesienia powództwa wzajemnego (§ 3), a do potrącenia w toku postępowania

może

przedstawić

tylko

wierzytelności

udowodnione

dokumentami

(§

4).

Przytoczone rozwiązania zawarte są w tej samej jednostce redakcyjnej, jaką jest

art. 47914 k.p.c. i wszystkie dotyczą obowiązków i uprawnień procesowych

pozwanego w sprawach gospodarczych rozpoznawanych według przepisów

o postępowaniu odrębnym. Wobec tego, że w postępowaniu tym sąd stosuje także

przepisy o innych postępowaniach odrębnych w tym nakazowym i upominawczym,

co wiąże się z możliwością wydania nakazu zapłaty, ustawodawca zaznaczył, że

obowiązek wniesienia odpowiedzi na pozew obciąża pozwanego „w sprawach,

w których sąd nie wydał nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym lub

upominawczym” (art. 47914 § 1 in principio k.p.c.). Niewprowadzenie takiego

zastrzeżenia

oznaczałoby,

że

pozwanego

obciąża

obowiązek

wniesienia

odpowiedzi na pozew bez względu na to, czy w sprawie został wydany nakaz

zapłaty, co pozostawałoby w sprzeczności z istotą odpowiedzi na pozew

i regulacjami dotyczącymi uprawnień procesowych pozwanego po doręczeniu mu

nakazu zapłaty. Cytowanemu sformułowaniu nie należy zatem przypisywać takiego

znaczenia, jakie nadała mu strona skarżąca. Oznacza to, że w sprawie

gospodarczej, po wydaniu nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym lub

upominawczym, do potrącenia mogą być przedstawione tylko wierzytelności

udowodnione dokumentami.

Zarzut naruszenia art. 227 w zw. z art. 217, 244 i 245 oraz 479 14 § 4 k.p.c.

w istocie zgłoszony został po adresem Sądu pierwszej instancji, a więc sądu,

którego orzeczenia nie podlegają kontroli w ramach postępowania kasacyjnego.

Podkreślić ponadto należy, że nie dopuszczenie dowodów z dokumentów

załączonych do sprzeciwu od nakazu zapłaty nie może stanowić podstawy

formułowania zarzutu naruszenia art. 244, 245 i 479 14 § 4 k.p.c. Z tych samych

względów za nie uzasadniony uznać należało zarzut naruszenia art. 47914 § 2

k.p.c. przez przeprowadzenie przez Sąd pierwszej instancji określonego dowodu

i oddalenie wniosku o dopuszczenie innego dowodu. Nie przeprowadzenie,

zgłoszonego przez stronę, dowodu w postępowaniu przed sądem drugiej instancji

może uzasadniać naruszenie albo art. 217 § 2 w zw. z art. 391 § 2 k.p.c., albo art.

381 k.p.c. Sąd drugiej instancji narusza art. 217 § 2 w zw. z art. 391 § 2 k.p.c., gdy

odmawia przeprowadzenia dowodu, który bezzasadnie pominięty został przez sąd I

instancji, natomiast do naruszenia art. 381 k.p.c. dochodzi wtedy, gdy sąd drugiej

instancji oddala

wniosek o dopuszczenie dowodu, którego strona nie mogła

powołać w sądzie pierwszej

instancji, bądź potrzeba jego powołania wynikła

później. Taka sytuacja procesowa nie wystąpiła w sprawie zakończonej

zaskarżonym

wyrokiem.

Powołanie

przez

skarżącą,

wśród

przepisów

wymienionych w skardze kasacyjnej, także art. 217 k.p.c., nie znajduje zatem

usprawiedliwienia.

Z przytoczonych względów należało orzec, jak w sentencji (art. 39814 k.p.c.).