Legislator Rechtsprechung & Gesetzgebung
III KO 148/25 KI-generiert

Supreme Court transfers criminal appeal to another court due to real public doubts about impartiality involving a prosecutor as private prosecutor.

Geschäftsnummer III KO 148/25
Gericht / Behörde
Rechtsordnung Polen (PL)
Ausgang Teilweise gutgeheissen (Partially Allowed)

Legislator-Zusammenfassung

KI-generiert

The Supreme Court granted the District Court's request to transfer the criminal appeal to the District Court in Wrocław. The District Court argued that the private prosecutor being a regional prosecutor, alongside defendants accusing local judges of bias, created a real risk of violating judicial impartiality. The Supreme Court agreed, noting that while general accusations of bias do not justify transfers, the specific conflict of interest here made the threat to public trust in the court's objectivity real and not merely hypothetical.

Legislator-Regeste

KI-generiert

Art. 37 § 1 k.p.k.; Art. 45 ust. 1 Konstytucji RP: The Supreme Court may transfer a case to another court when specific circumstances create a real, not hypothetical, risk of violating the principle of judicial impartiality in the public perception, even if the accused's general accusations of bias are insufficient on their own.

Schlagwörter

KI-generiert
transfer of jurisdiction judicial impartiality private prosecutor public trust conflict of interest real risk procedural transfer fehlende Legitimation der Staatsanwaltschaft

Zitierte Gesetzesbestimmungen

KI-generiert
art. 37 § 1 k.p.k.
akt IV Ka 2048/24, o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 § 1 k.p.k. postanowił przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu we Wrocławiu w postępowaniu odwoławczym.
art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej
ma charakter wyjątkowy i w związku z tym nie może być interpretowany rozszerzająco, zwłaszcza w kontekście treści przepisu art. 45 ust.
art. 212 § 1 k.k
T.oskarżonych o czyn z art. 212 § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 19 września 2025 r.
art. 37 § 1 k.p.k
akt IV Ka 2048/24, o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 § 1 k.p.k.
art. 45 ust. 1 Konstytucji
ma charakter wyjątkowy i w związku z tym nie może być interpretowany rozszerzająco, zwłaszcza w kontekście treści przepisu art. 45 ust.

Zitierte Rechtsprechung

KI-generiert
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 1995 r., II KO 51/95, OSNKW 1996, z. 1-2, poz. 56
KI-generiert

Fragen Sie sich, wie dieser Entscheid auf Ihren Fall anwendbar ist?

Prüfen Sie diesen Entscheid zusammen mit Bundesrecht, kantonalen Erlassen, Kommentaren und Folgeentscheiden in Legislator AI.

Fall in Legislator öffnen →

Volltext

III KO 148/25 POSTANOWIENIE Dnia 19 września 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk w sprawie M. T. i C. T.oskarżonych o czyn z art. 212 § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 19 września 2025 r. wniosku Sądu Okręgowego w Szczecinie zawartego w postanowieniu z dnia 2 września 2025 r., sygn. akt IV Ka 2048/24, o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 § 1 k.p.k. postanowił przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu we Wrocławiu w postępowaniu odwoławczym.

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 2 września 2025 r., sygn. akt IV Ka 2048/24, Sąd Okręgowy w Szczecinie wystąpił do Sądu Najwyższego, w oparciu o przepis art. 37 § 1 k.p.k., z wnioskiem o przekazanie do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu apelacji M. T. i C. T. od wyroku Sądu Rejonowego w Gryfinie z dnia 19 września 2024 r., sygn. akt II K 499/23, którym to wyrokiem oskarżeni zostali uznani za winnych czynu z art. 212 § 1 k.k. popełnionego na szkodę oskarżyciela prywatnego J. B. asesora Prokuratury Rejonowej w G.. Jak wskazał właściwy miejscowo w tej sprawie sąd odwoławczy, oskarżeni inicjowali i inicjują liczne postępowania przeciwko prokuratorom i sędziom okręgu szczecińskiego, a także w szeregu pism w tym m.in. w apelacji złożonej w niniejszej sprawie podważają bezstronność również sędziów Sądu Okręgowego w Szczecinie.

Zdaniem sądu występującego z inicjatywą także fakt, że stroną procesu jest prokurator Prokuratury Rejonowej w Gryfinie, którego oskarżeni pomawiali o „tuszowanie przestępstwa” w związku z jego czynnościami służbowymi tj. odmową wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień i niedopełnienia obowiązków przez prokuratorów okręgu szczecińskiego, generuje ryzyko naruszenia zasady bezstronności oraz podważa społeczne zaufanie do sądu jako organu niezależnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Okręgowego należało uwzględnić.Wprawdzie przepis art. 37 § 1 k.p.k. ma charakter wyjątkowy i w związku z tym nie może być interpretowany rozszerzająco, zwłaszcza w kontekście treści przepisu art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, nie ulega wszakże wątpliwości, że istnieją sytuacje, w których rozpoznanie sprawy przez sąd do tego właściwy miejscowo, z uwagi na udział w postępowaniu określonych podmiotów, może wzbudzić w odbiorze społecznych, i to niezależnie od sposobu rozstrzygnięcia w przedmiocie procesu, mające charakter realny wątpliwości, co do obiektywnego i bezstronnego rozpoznania sprawy.

Taka sytuacja jest bez wątpienia niewskazana, stanowiąc zagrożenie dla dobra wymiaru sprawiedliwości, które jest jedyną przesłanką pozwalającą Sądowi Najwyższemu uwzględnić stosowną inicjatywę sądu, przed którym dana sprawa zawisła.Gdyby na inicjatywę Sądu Okręgowego w Szczecinie spojrzeć wyłącznie przez pryzmat pism oskarżonych kierowanych do różnych organów na szczeblu regionalnym lub krajowym, w których podważają oni bezstronność i obiektywizm sędziów tego Sądu, wniosek o przekazanie niniejszej sprawy w oparciu o przepis art. 37 § 1 k.p.k. należałoby uznać za nieskuteczny.

Jak to wskazuje Sąd Najwyższy w swoim orzecznictwie, podważanie autorytetu konkretnego sądu czy pomawianie sędziów lub uwłaczanie ich godności nie może jeszcze skutkować zmianą właściwości miejscowej, bo mogłoby to prowadzić do sytuacji, w której oskarżony, przez najróżniejsze insynuacje, uzyskiwałby zmianę tej właściwości niemającą nic wspólnego z dobrem wymiaru sprawiedliwości (zob. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 1995 r., II KO 51/95, OSNKW 1996, z. 1-2, poz. 56).Rzecz w tym, że w niniejszej sprawie oskarżycielem prywatnym jest asesor Prokuratury Rejonowej, który podejmował niekorzystne z punktu widzenia oskarżonych czynności procesowe, a związane ze składanymi przez nich zawiadomieniami o popełnianiu przestępstw przez prokuratorów regionu szczecińskiego, którzy z kolei mieli „tuszować” przestępstwa popełniane przez innych prokuratorów tego okręgu oraz sędziów sądów różnego szczebla z terenu właściwości apelacji szczecińskiej.

W takiej konfiguracji podmiotowej trudno odrzucić możliwość, pojawienia się u strony postępowania, jaką są oskarżeni, ale też w odbiorze społecznym (u postronnego obywatela) – wprawdzie bez wątpienia nieuprawnionych – lecz jednak prawdopodobnych wątpliwości, i to niezależnie od ostatecznego rozstrzygnięcia, czy przedmiotowy sprawa rozpoznana została w sposób obiektywny i bezstronny, bez jakichkolwiek poza procesowych wpływów. Zagrożenie dla dobra wymiaru sprawiedliwości jest w takim wypadku ze wszech miar realne, a nie tylko hipotetyczne.

Z tych względów, w interesie wymiaru sprawiedliwości, a więc dla przeciwdziałania mylnemu odbiorowi społecznemu o braku bezstronności sądu, jest rozpoznanie apelacji oskarżonych przez inny sąd równorzędny i to spoza okręgu Sądu Apelacyjnego w Szczecinie. Uwzględniając powyższe postanowiono jak na wstępie. [J.J.][r.g.] ‎