Legislator Rechtsprechung & Gesetzgebung
II DO 69/20 KI-generiert

Supreme Court dismisses judge's request to retry proceedings due to improperly seated court composition.

Geschäftsnummer II DO 69/20
Gericht / Behörde
Rechtsordnung Polen (PL)
Ausgang Abgewiesen (Dismissed)

Legislator-Zusammenfassung

KI-generiert

The Supreme Court of Poland dismissed a judge's ex officio request to retry disciplinary proceedings regarding his criminal liability. The judge argued that a combined chamber of the Supreme Court was improperly seated because a judge appointed by the President without a minister's counter-signature violated the right to a fair trial. The court rejected this claim by citing a binding Constitutional Court ruling which confirmed that such appointments do not render a court improperly seated.

Legislator-Regeste

KI-generiert

Art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.; Art. 179 Konstytucji; The Supreme Court lacks authority to declare a court improperly seated based on judicial appointments made by the President without ministerial counter-signature, as confirmed by the Constitutional Court.

Schlagwörter

KI-generiert
improperly seated court Supreme Court composition judicial appointment procedure ministerial counter-signature Constitutional Court ruling ex officio retrial disciplinary proceedings Wiederausrichtung von Arbeitslosentaggeldern

Zitierte Gesetzesbestimmungen

KI-generiert
art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.
w sprawie ujawniło się jedno z uchybień określonych w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w postaci nienależycie obsadzonego sądu – w związku z treścią uchwały połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r.
art. 27 § 1 pkt 1a ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym
W rozpoznawanej sprawie brak jest jakichkolwiek przesłanek uzasadniających wznowienie postępowania z urzędu.W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z brzmieniem art. 27 § 1 pkt 1a ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (t.j.
art. 542 § 3 k.p.k.
Przepis art. 542 § 3 k.p.k. stanowi, że wznowienie postępowania ‎z powodu istnienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej następuje jedynie ‎z urzędu.
art. 179 Konstytucji
A na podstawie art. 179 ‎w związku z art.
art. 144 ust. 3 pkt 17 Konstytucji
179 ‎w związku z art. 144 ust.
art. 83 § 1 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym
art. 231 § 1 k.k
, za czyn z art. 231 § 1 k.k.
art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k
w sprawie ujawniło się jedno z uchybień określonych w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.
art. 542 § 3 k.p.k
Przepis art. 542 § 3 k.p.k.
art. 439 § 1 k.p.k
542 § 3 k.p.k., w związku z ujawnieniem się jednego z uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k., może nastąpić tylko z urzędu, nie zaś na wniosek strony.

Zitierte Rechtsprechung

KI-generiert
KI-generiert

Fragen Sie sich, wie dieser Entscheid auf Ihren Fall anwendbar ist?

Prüfen Sie diesen Entscheid zusammen mit Bundesrecht, kantonalen Erlassen, Kommentaren und Folgeentscheiden in Legislator AI.

Fall in Legislator öffnen →

Volltext

Sygn. akt II DO 69/20 POSTANOWIENIE Dnia 16 lipca 2020 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Ryszard Witkowski (przewodniczący)‎SSN Adam Tomczyński‎SSN Jarosław Sobutka (sprawozdawca) w sprawie sędziego M. R. ‎zakończonej uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 11 czerwca 2019r., sygn. akt I DO 11/19, po rozpoznaniu w Izbie Dyscyplinarnej w dniu 16 lipca 2020r. na posiedzeniu bez udziału stron w kwestii istnienia podstaw do wznowienia postępowania z urzędu na podstawie art. 544 § 2 i § 3 k.p.k. w zw. z art. ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 825 ze zm.) postanowił:

1. stwierdzić brak podstaw do wznowienia z urzędu postępowania zakończonego uchwałą Sądu Najwyższego ‎z dnia 11 czerwca 2019 r., sygn. akt I DO 11/19;

2. kosztami postępowania w sprawie obciążyć Skarb Państwa.

UZASADNIENIE

Pismem z dnia 10 kwietnia 2020r. sędzia Sądu Okręgowego ‎w S. M.R. , za pośrednictwem reprezentującego go ‎w sprawie obrońcy, złożył „sygnalizację istnienia podstaw do wznowienia postępowania z urzędu w sprawie o sygn. akt: I DO 11/19”. W sprawie tej uchwałą z dnia 11 czerwca 2019r. Izba Dyscyplinarna Sądu Najwyższego zmieniła uchwałę Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w (…) z dnia 27 września 2018r., w sprawie o sygn. akt: ASDo (…), ‎o odmowie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Okręgowego w S. M.

R. , za czyn z art. 231 § 1 k.k. i inne. Zmieniając uchwałę Sąd Najwyższy zezwolił na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego, zawiesił sędziego w czynnościach służbowych oraz obniżył wysokość wynagrodzenia sędziego na czas trwania zawieszenia. Zdaniem autora pisma z dnia 10 kwietnia 2020r. w sprawie ujawniło się jedno z uchybień określonych w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w postaci nienależycie obsadzonego sądu – w związku z treścią uchwały połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r. w sprawie BSA I-4110-1/20.

‎W związku z tym postępowanie prowadzone przed Sądem Najwyższym powinno zostać wznowione z urzędu, a uchwała z dnia 11 czerwca 2019r. powinna zostać uchylona. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. W rozpoznawanej sprawie brak jest jakichkolwiek przesłanek uzasadniających wznowienie postępowania z urzędu.W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z brzmieniem art. 27 § 1 pkt 1a ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 825 ze zm.) do właściwości Izby Dyscyplinarnej należą między innymi sprawy o zezwolenie na pociągniecie do odpowiedzialności karnej lub tymczasowe aresztowanie sędziów, asesorów sądowych, prokuratorów i asesorów prokuratorskich.

Wznowienie postępowania (zarówno na wniosek jak i z urzędu) należy więc także do właściwości Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego. Przepis art. 542 § 3 k.p.k. stanowi, że wznowienie postępowania ‎z powodu istnienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej następuje jedynie ‎z urzędu. Strona postępowania nie ma możliwości prawnych skutecznego formułowania wniosku o wznowienie postępowania w oparciu o ten właśnie przepis. W uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 24 maja 2005 r., I KZP 5/05 (OSNKW 2005, z. 6, poz.

48) Sąd Najwyższy stwierdził, że wznowienie postępowania na podstawie art. 542 § 3 k.p.k., w związku z ujawnieniem się jednego z uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k., może nastąpić tylko z urzędu, nie zaś na wniosek strony. Podobne stanowisko wyrażane było ‎w wielu orzeczeniach, zapadłych zarówno przed, jak i po wydaniu wspomnianej uchwały (zob.m.in. postanowienia z dnia 21 kwietnia 2005 r., II KO 59/04, OSNKW 2005, z. 6, poz. 56; z dnia 8 czerwca 2005 r., IV KO 5/05, OSNwSK 2005, poz. 1123; z dnia 23 lutego 2010 r., V KO 115/09.

OSNwSK 2010, poz. 389 czy z dnia 22 listopada 2012 r., LEX nr 1228515), V KO 83/16 LEX nr 2178684). Pogląd, że wykładnia przepisu art. 542 § 3 k.p.k., w szczególności ‎o charakterze systemowym i celowościowym, prowadzi do wniosku, że postępowanie w kwestii wznowienia postępowania na podstawie jednego ‎z uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k. toczyć się może tylko ‎z urzędu, wyrażany jest również w doktrynie (por.m.in. T. Grzegorczyk: Wybrane zagadnienia najnowszej nowelizacji karnej, Państwo i Prawo 2003, z. 8, s. 15; tenże:

Kodeks postępowania karnego. Komentarz. Wydanie III, Kraków 2003, s. 1352; S. Zabłocki: Nowe i nie całkiem nowe wznowienie, Palestra 2003 nr 9-10, s. 92; tenże (w: ) Z. Gostyński (red.): Kodeks postępowania karnego. Komentarz. Tom III, wydanie II zmienione, Warszawa 2004, s. 689, D.Drajewicz, Kodeks postępowania karnego, Komentarz 2020, Legalis). Zarzut wskazany przez autora sygnalizacji z dnia 10 kwietnia 2020r., ‎o rzekomo nienależytej obsadzie sądu, uznać należy za całkowicie chybiony. Trybunał Konstytucyjny, postanowieniem z dnia 28 stycznia 2020 r., sygn. akt Kpt 1/20 (M.P.2020.103), nakazał wstrzymać stosowanie, od dnia jej wydania, uchwały składu połączonych Izb Cywilnej, Karnej oraz Pracy ‎i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2020 r.

‎W szczególności oznacza to, że:1) niedopuszczalne jest stosowanie art. 439 § 1 pkt 2 ustawy z dnia ‎6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz.U. z 2020 r. poz.

30) oraz art. 379 pkt 4 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. z 2019 r. poz. 1460, ze zm.) w rozumieniu przyjętym w przedmiotowej uchwale,2) kompetencja do orzekania przez sędziego powołanego na urząd przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej zgodnie z ustawą, o której mowa w pkt I.1, ‎w trybie uregulowanym tą ustawą, nie może być ograniczana,3) orzeczenia wydane przez składy orzekające, w których zasiadali sędziowie wskazani w pkt 2, mają moc obowiązującą.

W postanowieniu rozstrzygającym spór kompetencyjny pomiędzy Sądem Najwyższym a Sejmem oraz pomiędzy Sądem Najwyższym ‎a Prezydentem z dnia 21 kwietnia 2020r. (sygn. akt Kpt 1/20), Trybunał Konstytucyjny orzekł, że Sąd Najwyższy – również w związku ‎z orzeczeniem sądu międzynarodowego – nie ma kompetencji do dokonywania prawotwórczej wykładni przepisów prawa, prowadzącej do zmiany stanu normatywnego w sferze ustroju i organizacji wymiaru sprawiedliwości, dokonywanej w drodze uchwały, o której mowa w art. 83 § 1 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (Dz.

U. ‎z 2019 r. poz. 825 oraz z 2020 r. poz. 190). A na podstawie art. 179 ‎w związku z art. 144 ust. 3 pkt 17 Konstytucji, powołanie sędziego jest wyłączną kompetencją Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, którą wykonuje na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa osobiście, definitywnie, bez udziału i ingerencji Sądu Najwyższego.Następnie wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2020r., sygn. akt U 2/20, Trybunał Konstytucyjny orzekł, że Uchwała składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r. (sygn. akt BSA I 4110 1/20, OSNKW nr 2/2020, poz.

7) jest niezgodna z:a) art. 179, art. 144 ust. 3 pkt 17, art. 183 ust. 1, art. 45 ust. 1, art. ‎8 ust. 1, art. 7 i art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej,b) art. 2 i art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864/30, ze zm.),c) art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., zmienionej następnie Protokołami nr 3, 5 i 8 oraz uzupełnionej Protokołem nr 2 (Dz. U. ‎z 1993 r. Nr 61, poz. 284, ze zm.). W związku ze stanowiskiem zajętym przez Trybunał Konstytucyjny we wskazanych wyżej orzeczeniach, aktualna pozostaje uchwała Sądu Najwyższego z dnia 10 kwietnia 2019r., sygn. akt II DSI 54/18, zgodnie ‎z którą:

„Udział w składzie sądu osoby, która została powołana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego Sądu Najwyższego w następstwie procedury zainicjowanej obwieszczeniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej wydanym bez kontrasygnaty Prezesa Rady Ministrów oraz na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, ukształtowanej w zakresie udziału w niej sędziów w wyniku wyboru przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej piętnastu sędziów, w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy ‎o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r. poz. 3 ze zm.), nie narusza wynikającego z art. 6 ust. 1 Konwencji ‎o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz.U. z 1993 r.

Nr 61, poz. 284) prawa do rozpoznania sprawy przez niezawisły i bezstronny sąd ustanowiony ustawą, wskutek czego osoba taka nie jest osobą nieuprawnioną do orzekania w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k., a skład orzekający sądu, w którym zasiada taka osoba, nie jest sądem nienależycie obsadzonym w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.”. Biorąc powyższe pod uwagę należało orzec jak wyżej.