Appeal dismissed as inadmissible due to improper service of documents to an incompetent authority instead of the competent one.

Απόφαση 926 / 2018 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 926/2018

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ’ Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ιωάννη Γιαννακόπουλο, Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Ελένη Διονυσοπούλου-εισηγήτρια, Ευγενία Προγάκη, Ασπασία Μαγιάκου και Πέτρο Σαλίχο, Αρεοπαγίτες.

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, την 7η Φεβρουαρίου 2018 με την παρουσία και της γραμματέως Σπυριδούλας Τζαβίδη, για να δικάσει την εξής υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1.Ι. Μ., κληρονόμου της μητρός του Κ. Μ.,2 Δ. Μ., κατοίκων ..., εκ των οποίων ο 1ος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο Δημήτριο Μπούσιο, και ο 2ος παραστάθηκε αυτοπροσώπως ως δικηγόρος, ο οποίος ανακάλεσε την από 14-1-2018 δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ. και παραστάθηκε στο ακροατήριο.

Του αναιρεσίβλητου: 1. Φιλανθρωπικού Σωματείου με την επωνυμία "ΠΑΙΔΙΚΑ ΧΩΡΙΑ SOS ΕΛΛΑΔΟΣ"νομίμως εκπροσωπουμένου που εδρεύει στην …, που εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο Βασιλική Αναστασάκη με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ.

Του Προσθέτως Παρεμβαίνοντος: Ελληνικού Δημοσίου, που εκπροσωπείται νόμιμα από τον Υπουργό Οικονομικών, κατοικοεδρεύοντα στην …, το οποίο εκπροσωπήθηκε από τον Παναγιώτη Δούκα Πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 9-9-2010 αγωγή του ήδη αναιρεσίβλητου και την από 29-5-2014 αγωγή των ήδη αναιρεσειόντων, που κατατέθηκαν στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Πειραιώς.

Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 637/2016 του ιδίου Δικαστηρίου, 408/2017 του Εφετείου Πειραιώς.

Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 19-9-2017 αίτησή τους και τους από 12-11-2017 πρόσθετους λόγους αυτής.

Το προσθέτως παρεμβαίνον με τις από 9-1-2018 προτάσεις του ζήτησε όσα αναφέρονται σε αυτές.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω.

Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε να γίνει δεκτή η αίτηση αναίρεσης, και να καταδικασθεί το αντίδικο μέρος στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Με την αίτηση αναίρεσης και τον πρόσθετο λόγο αυτής προσβάλλεται η 408/2017 απόφαση του Εφετείου Πειραιώς, που εκδόθηκε κατ’ αντιμωλία των διαδίκων, επιλαμβανόμενο έφεσης και πρόσθετων λόγων αυτής των ήδη αναιρεσειόντων κατά της απόφασης του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου, που συνεκδίκασε 1) αγωγή των τελευταίων κατά του αναιρεσιβλήτου Φιλανθρωπικού Σωματείου για την αναγνώριση της ακυρότητας ιδιόγραφης διαθήκης, με την οποία η διαθέτης κατέλιπε περιουσία για κοινωφελή σκοπό, την αναγνώριση του πρώτου των εναγόντων, ως μοναδικού κληρονόμου της διαθέτου και την αναγνώριση της ακυρότητας της συμβολαιογραφικής πράξης αποδοχής της κληρονομίας της διαθέτου από το αναιρεσίβλητο 2) αγωγή του αναιρεσιβλήτου κατά του δεύτερου των αναιρεσειόντων, που είχε ορισθεί με δικαστική απόφαση μεσεγγυούχος της ίδιας κληρονομιαίας περιουσίας, περί λογοδοσίας αυτού και 3) πρόσθετη παρέμβαση που άσκησε υπέρ του αναιρεσιβλήτου το Ελληνικό Δημόσιο και απέρριψε κατ’ ουσίαν την έφεση και τους πρόσθετους λόγους της, επικυρώνοντας την πρωτοβάθμια απόφαση, με την οποία απορρίφθηκε η αγωγή των αναιρεσειόντων ως ουσιαστικά αβάσιμη και έγινε δεκτή κατ’ ουσίαν η αγωγή περί λογοδοσίας.

Κατά τις διατάξεις του άρθρου 126 του Α.Ν. 2039/1939 1. "Ο Υπουργός των Οικονομικών δύναται να παρεμβαίνη κατά πάσαν στάσιν της δίκης και άνευ της κοινοποιήσεως δικογράφου παρεμβάσεως, αλλά δια των προτάσεων, εις δίκας αφορώσας διεκδίκησιν εν όλω ή εν μέρει της υπέρ του σκοπού ταχθείσης περιουσίας ή την ακύρωσιν των συστατικών πράξεων, ως και εν γένει εις πάσας τάς δίκας αίτινες ενδιαφέρουσιν οπωσδήποτε την υπέρ του σκοπού ή υπέρ κοινωφελούς ιδρύματος άνευ ειδικού σκοπού καταλειπομένην περιουσίαν. 2.

Κατά των εκδιδομένων αποφάσεων ο υπουργός των Οικονομικών δύναται να ασκή αυτοτελώς μέσα "και όταν ακόμη δεν παρέστη κατά την συζήτησιν της προσβαλλομένης αποφάσεως". 3. Τα εισαγωγικά τοιούτων δικών δικόγραφα, επί ποινή απαραδέκτου αυτών εξεταζομένου και αυτεπαγγέλτως, κοινοποιούνται και εις τον Υπουργόν των Οικονομικών, εφαρμοζομένων των περί δικών και προθεσμιών υπέρ του Δημοσίου διατάξεων".

Ο νόμος αυτός καταργήθηκε με την παρ. 8α του άρθρου 82 Ν. 4182/2013 "Κώδικας κοινωφελών περιουσιών, σχολαζουσών κληρονομιών και λοιπές διατάξεις", η ισχύς του οποίου άρχισε την 10-11-2013, σύμφωνα δε με την παρ. 9 του ίδιου άρθρου, "με την επιφύλαξη των παραγράφων 3 και 4 του παρόντος άρθρου, κάθε παραπομπή στον α.ν. 2039/1939 ή γενικά στην νομοθεσία περί Εθνικών Κληροδοτημάτων, νοείται από την έναρξη ισχύος του παρόντος Κώδικα ότι γίνεται στις αντίστοιχες διατάξεις του".

Περαιτέρω κατά τις διατάξεις του άρθρου 2 παρ. 1, 3αΝ.4182/2013 "Υποχρεώσεις Δημοσίου - Αρμοδιότητες": 1. Το Δημόσιο έχει την υποχρέωση να διασφαλίζει την πιστή και επακριβή εκτέλεση της βούλησης των διαθετών και δωρητών. 3. Αρμοδιότητα του Γενικού Γραμματέα Αποκεντρωμένης Διοίκησης υφίσταται, με την επιφύλαξη της παραγράφου 4 και τυχόν ειδικών διατάξεων, στις ακόλουθες περιπτώσεις:

α) Όταν ο σκοπός της περιουσίας εκπληρώνεται κατά κύριο λόγο μέσα στα όρια μιας Αποκεντρωμένης Διοίκησης, ανεξαρτήτως του τόπου όπου βρίσκεται η περιουσία β) όταν δεν μπορεί να τύχει εφαρμογής, η προηγούμενη περίπτωση και η περιουσία βρίσκεται κατά το μεγαλύτερο μέρος της μέσα στα όρια μιας αποκεντρωμένης Διοίκησης γ) .......κατά την παρ. 4 του ίδιου άρθρου στις υπόλοιπες περιπτώσεις αρμόδιος είναι ο Υπουργός Οικονομικών.

Αρμοδιότητα του Υπουργού των Οικονομικών υφίσταται επίσης κατ’ εξαίρεση α) για την εποπτεία εκκαθάρισης και διαχείρισης περιουσιών που καταλείπονται στο Δημόσιο β) για την εποπτεία της επιτροπής ... Ιδρύματος γ) για την εκκαθάριση και εποπτεία κοινωφελών περιουσιών που έχουν τα κύρια περιουσιακά στοιχεία στην αλλοδαπή δ) για περιουσίες του κεφαλαίου Ε του παρόντος κώδικα "Περιουσίες υπέρ του Δημοσίου για εκτέλεση ορισμένου σκοπού", που υπάγονται στην άμεση διαχείριση του Υπουργείου Οικονομικών ε) για την εποπτεία περιουσιών των οποίων η αξία εκτιμάται ως ανώτερη του ποσού των 10.000.000 ευρώ ή των οποίων οι σκοποί εκτελούνται σε όλη την επικράτεια.

Εξάλλου με τις διατάξεις του άρθρου 69 του ιδίου νόμου "Δίκες κοινωφελών περιουσιών": 1) Η αρμόδια αρχή νομιμοποιείται, πέραν των εκκαθαριστών, εκτελεστών διαθήκης και διοικητών κοινωφελών ιδρυμάτων: α) Να ασκεί αιτήσεις και αγωγές σε δικαστήρια για την αναγνώριση ή τη διεκδίκηση δικαιώματος σε κάθε περιουσία, που έχει διατεθεί για κοινωφελή σκοπό ή σε κοινωφελές ίδρυμα, β) να επισπεύδει αναγκαστική εκτέλεση για την ικανοποίηση των δικαιωμάτων αυτών, γ) να ζητεί τη λήψη ασφαλιστικών μέτρων για την εξασφάλιση κάθε περιουσίας, σύμφωνα με τα άρθρα 682 και επόμενα του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, δ) να ασκεί παρέμβαση σε κάθε στάση δίκης η οποία αφορά περιουσία υπέρ κοινωφελούς σκοπού ή κοινωφελών ιδρυμάτων ή αφορά το κύρος των πράξεων τους, με την υποβολή προτάσεων και χωρίς την κοινοποίηση δικογράφου παρέμβασης, ε) να ζητεί την επανάληψη της δίκης ή να καλείται για την επανάληψη της δίκης, αν επήλθε διακοπή δίκης με διάδικο ένα από τα πρόσωπα του πρώτου εδαφίου και για λόγους που αφορούν τα πρόσωπα αυτά. 2) Τα εισαγωγικά δικόγραφα των δικών, που αναφέρονται στην προηγούμενη παράγραφο, κοινοποιούνται στην αρμόδια αρχή, από οποιονδήποτε κι αν ασκούνται, εκτός αν ορίζεται ειδικά διαφορετικά στον παρόντα Κώδικα, επί ποινή απαραδέκτου της συζήτησης, που εξετάζεται και αυτεπαγγέλτως.

Κατά τα λοιπά εφαρμόζονται οι διατάξεις περί δικών και προθεσμιών του Δημοσίου". Στην προκειμένη περίπτωση από την επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων και τις παραδοχές της προσβαλλομένης απόφασης προκύπτει ότι η ένδικη διαφορά των διαδίκων αφορά σε κληρονομιαία περιουσία, που κατέλιπε διαθέτης υπέρ κοινωφελούς σκοπού, με την εγκατάσταση με ιδιόγραφη διαθήκη του αναιρεσιβλήτου Φιλανθρωπικού Σωματείου, ως καταπιστευματοδόχου του περιλιμπανομένου, και η οποία (καταληφθείσα περιουσία) δεν υπάγεται στις περιπτώσεις για τις οποίες είναι αρμόδιος ο Υπουργός των Οικονομικών, σύμφωνα με όσα αναφέρονται στη νομική σκέψη που προηγήθηκε.

Πλην όμως δεν προκύπτει ότι επιδόθηκε το δικόγραφο της αίτησης αναίρεσης και του πρόσθετου λόγου αυτής στο Γενικό Γραμματέα Αποκεντρωμένης Διοίκησης Αττικής, ως αρμόδιας αρχής, εντός των ορίων της οποίας εκπληρώνεται ο σκοπός της καταληφθείσας περιουσίας, αφού δε συντρέχει περίπτωση υπαγωγής της στο Υπουργείο Οικονομικών.

Την παράλειψη αυτή δεν καλύπτει η επίδοση της αίτησης αναίρεσης και του πρόσθετου λόγου αυτής στον Υπουργό των Οικονομικών, αφού η επίδοση έγινε σε αναρμόδια καθ’ ύλην αρχή, Συνεπώς πρέπει να κηρυχθεί απαράδεκτη η συζήτηση της αίτησης αναίρεσης και του πρόσθετου λόγου αυτής κατ’ αυτεπάγγελτη έρευνα (577 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ.).

Για τους λόγους αυτούς

Κηρύσσει απαράδεκτη τη συζήτηση της από 19-9-2017 αίτησης των Ι. Μ. και Δ. Μ. και του από 12-11-2017 πρόσθετου λόγου αυτής περί αναιρέσεως της 408/2017 απόφασης του Εφετείου Πειραιώς.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 2 Μαΐου 2018.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 16 Μαΐου 2018.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ