Supreme Court dismisses appeal and restoration request due to failure to file within 30 days despite alleged force majeure.

Απόφαση 879 / 2021 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 879/2021

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ειρήνη Καλού, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Κωστούλα Φλουρή - Χαλεβίδου, Μαρία Τζανακάκη, Αικατερίνη Βλάχου και Ευστάθιο Νίκα, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 8 Ιανουαρίου 2021, με την παρουσία και του Γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Ν. Μ. του Γ., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Στέφανο Μυλωνά με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.

Της αναιρεσίβλητης: Α. Κ. του Λ., κατοίκου ..., η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Ηλία Κουλάκο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 21-2-2013 αγωγή της ήδη αναιρεσίβλητης, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Γυθείου και επί της οποίας αρχικά εκδόθηκε η 44/2013 απόφαση του ίδιου Δικαστηρίου, που ανέβαλε τη συζήτηση, ακολούθως δε συνεκδικάστηκε με την από 22-1-2014 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 14/2017 οριστική του Μονομελούς Πρωτοδικείου Γυθείου και 92/2018 του Μονομελούς Εφετείου Καλαμάτας.

Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 19-3-2019 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, με Εισηγήτρια την Αρεοπαγίτη Αικατερίνη Βλάχου, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος της αναιρεσίβλητης ζήτησε την απόρριψη της αίτησης αναίρεσης και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 564 παρ. 1, 152 παρ. 1, 153, 154, 155 παρ. 1, 156 και 158 του ΚΠολΔ προκύπτει ότι ο διάδικος που δεν άσκησε αίτηση αναίρεσης μέσα στη νόμιμη προθεσμία των τριάντα ημερών από την επίδοση της προσβαλλόμενης απόφασης, μπορεί, αν η απώλεια της προθεσμίας οφείλεται σε ανώτερη βία ή σε δόλο του αντιδίκου του, να ζητήσει την επαναφορά των πραγμάτων στην προηγούμενη κατάσταση, έτσι ώστε με απόφαση του δικαστηρίου να προσδοθεί στην εκπροθέσμως ασκηθείσα αίτηση αναίρεσης η έννομη ενέργεια που αυτή θα είχε αν ήταν εμπρόθεσμη.

Ως ανώτερη βία, κατά την έννοια του άρθρου 152 παρ. 1 του ΚΠολΔ, θεωρείται κάθε γεγονός, το οποίο αντικειμενικώς καθιστά αδύνατη την τήρηση κάποιας δικονομικής προθεσμίας και σε συγκεκριμένη περίπτωση είναι απρόβλεπτο και μη δυνάμενο να αποτραπεί ακόμη και με τη λήψη μέτρων άκρας επιμέλειας και σύνεσης.

Ο θεσμός της επαναφοράς των πραγμάτων στην προηγούμενη κατάσταση από την αδυναμία τήρησης δικονομικής προθεσμίας, στηριζόμενος στην αρχή της επιείκειας, αποτελεί ένδικο βοήθημα, χωρίς να υποκαθιστά οποιοδήποτε ένδικο μέσο, παρέχει δε τη δυνατότητα της άρσης με δικαστική απόφαση νομικής και επιβλαβούς για το διάδικο κατάστασης που δημιουργήθηκε από τη μη τήρηση της εν λόγω προθεσμίας για δύο λόγους, δηλαδή της ανώτερης βίας ή του δόλου του αντιδίκου του.

Η αίτηση επαναφοράς απευθύνεται στο κατά το άρθρο 154 του ΚΠολΔ αρμόδιο δικαστήριο και υποβάλλεται μεταξύ άλλων είτε με το δικόγραφο της αίτησης αναίρεσης είτε με αυτοτελές δικόγραφο είτε με τις προτάσεις μέσα στην οριζόμενη από το άρθρο 153 του ΚΠολΔ προθεσμία των τριάντα ημερών από την ημέρα της άρσης του εμποδίου που συνιστούσε την ανώτερη βία ή της γνώσης του δόλου.

Σε κάθε περίπτωση όμως, για την ολοκλήρωση της άσκησης του αιτήματος επαναφοράς των πραγμάτων στην προηγούμενη κατάσταση, δεν αρκεί μόνον η εντός των τριάντα αυτών ημερών κατάθεση του σχετικού δικογράφου στη γραμματεία του αρμόδιου δικαστηρίου αλλά απαιτείται και η επίδοση του δικογράφου στον αντίδικο του αιτούντος μέσα στην ίδια προθεσμία (άρθρα 155 παρ. 1, 215 παρ. 1, 217 του ΚΠολΔ).

Ειδικότερα, για την εμπρόθεσμη και συνεπώς παραδεκτή άσκηση της αίτησης επαναφοράς, η οποία σωρεύεται στο δικόγραφο της αίτησης αναίρεσης που ασκήθηκε εκπρόθεσμα, πρέπει να αποδεικνύεται εκ μέρους του αιτούντος την επαναφορά η αναγκαία επίδοση του δικογράφου της αίτησης αναίρεσης με τη σωρευόμενη αίτηση επαναφοράς μέσα στην αποκλειστική προθεσμία των τριάντα ημερών από την ημέρα της άρσης του εμποδίου ή της γνώσης του δόλου (αν και τέτοια επίδοση δεν απαιτείται αυτοτελώς για την άσκηση της αίτησης αναίρεσης), ώστε να εξακριβωθεί η εμπρόθεσμη άσκηση της αίτησης επαναφοράς εντός της παραπάνω προθεσμίας, η οποία (άσκηση) δεν ολοκληρώνεται πριν από την επίδοση της αίτησης στο πρόσωπο κατά του οποίου αυτή απευθύνεται (ΑΠ 1467/2019, ΑΠ 79/2019).

Εξάλλου με τη διάταξη του άρθρου 158 του ΚΠολΔ, με την οποία επιδιώκεται η εξασφάλιση σταθερότητας στη διαδικασία και η αποτροπή διατήρησης της εκκρεμότητας για μακρό χρόνο, τίθεται περιορισμός σχετικά με την αίτηση επαναφοράς των πραγμάτων στην προηγούμενη κατάσταση, ο οποίος συνίσταται στον αποκλεισμό της υποβολής της αίτησης αυτής αν για οποιοδήποτε λόγο (ακόμη και από δόλο του αντιδίκου του αιτούντος) απωλέστηκε η οριζόμενη στο άρθρο 153 του ίδιου Κώδικα προθεσμία των 30 ημερών για την άσκησή της.

Συνακόλουθα, αν δεν τηρηθεί η προθεσμία αυτή με την εκτεθείσα έννοια, το αίτημα επαναφοράς είναι απαράδεκτο. Στην προκείμενη περίπτωση, με την κρινόμενη αίτηση αναίρεσης, ο αναιρεσείων εκθέτει ότι η προσβαλλόμενη, 92/2018 οριστική απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Καλαμάτας, επιδόθηκε σ' αυτόν με θυροκόλληση στην κατοικία του στο … (...), στις 19-10-2018, σε χρόνο που αυτός απουσίαζε για επαγγελματικούς λόγους στο νησί της …, όπου διαμένει επί 10 μήνες ετησίως και λόγω της απουσίας του αυτής αλλά και δόλου της αντιδίκου του, που συνίσταται στην αντικατάσταση του έως τότε πληρεξουσίου δικηγόρου της Ιωάννη Καρδαρά, ο οποίος διατηρούσε επαφές με τον πληρεξούσιο δικηγόρο αυτού για την πορεία της υπόθεσης, δεν κατέστη δυνατή η εμπρόθεσμη άσκηση της αναίρεσης, ο ίδιος δε έλαβε γνώση της προσβαλλομένης στις 19-3-2019.

Με βάση τα προεκτιθέμενα, ζήτησε την επαναφορά των πραγμάτων στην προηγούμενη κατάσταση, ώστε να θεωρηθεί ως εμπροθέσμως ασκηθείσα η ως άνω αίτηση αναίρεσης. Από την επισκόπηση των εγγράφων της δικογραφίας προκύπτει ότι η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης, με τη σωρευόμενη στο δικόγραφό της αίτηση επαναφοράς των πραγμάτων στην προηγούμενη κατάσταση, κατατέθηκε στη Γραμματεία του Εφετείου Καλαμάτας στις 20-3-2019, ήτοι μετά την πάροδο 5 μηνών από την επίδοση της προσβαλλομένης στον αναιρεσείοντα στις 19-10-2018 (βλ.

και νόμιμα προσκομιζόμενη από την αναιρεσίβλητη 6865/19-10-2018 έκθεση επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή του Εφετείου Αθηνών Η. Κ.) και επιδόθηκε στην αναιρεσίβλητη, όπως προκύπτει από την 3878 Γ/23-9-2019 έκθεση επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή της περιφέρειας του Εφετείου Καλαμάτας Ν. Λ., που προσκομίζει νόμιμα ο αναιρεσείων, στις 23-9-2019.

Με την αίτηση επαναφοράς ο αναιρεσείων ζητεί την επαναφορά των πραγμάτων στην προηγούμενη κατάσταση, με την έννοια προσδόσεως στην εκπροθέσμως ασκηθείσα αίτηση αναίρεσης της έννομης ενέργειας που αυτή θα είχε αν είχε ασκηθεί εμπροθέσμως. Το αίτημα όμως αυτό είναι απορριπτέο προεχόντως ως απαράδεκτο, καθόσον η αίτηση αναίρεσης που το περιλαμβάνει επιδόθηκε στην αναιρεσίβλητη όχι εντός τριάντα ημερών από την επικαλούμενη άρση (στις 19-3-2019) της, κατά τον αναιρεσείοντα, ανώτερης βίας και της γνώσης του δόλου της αντιδίκου του, αλλά μετά την πάροδο 6 περίπου μηνών μετά την ημερομηνία αυτή.

Κατόπιν αυτών, πρέπει ν' απορριφθεί και η αίτηση αναίρεσης ως απαράδεκτη λόγω της εκπρόθεσμης άσκησής της, να διαταχθεί η εισαγωγή του κατατεθέντος από τον αναιρεσείοντα παραβόλου στο δημόσιο ταμείο (άρθρο 495 παρ. 3 του ΚΠολΔ) και να καταδικαστεί ο τελευταίος, λόγω της ήττας του, στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, που κατέθεσε προτάσεις, κατά το νόμιμο και βάσιμο αίτημά της (άρθρα 176, 183 και 191 παρ.2 του ΚΠολΔ), όπως ορίζεται ειδικότερα στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει το αίτημα επαναφοράς των πραγμάτων στην πριν από την απώλεια της προθεσμίας άσκησης αναίρεσης κατάσταση.

Απορρίπτει την από 19-3-2019 (αριθμ. εκθ. καταθ. 17/20-3-2019) αίτηση για αναίρεση της 92/18-7-2018 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Καλαμάτας.

Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου που κατέθεσε ο αναιρεσείων στο δημόσιο ταμείο.

Και

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, τα οποία ορίζει σε χίλια οκτακόσια (1.800) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 27 Απριλίου 2021.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 6 Ιουλίου 2021.

Η ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΥΣΑ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ