Legislator Rechtsprechung & Gesetzgebung
781/2022 KI-generiert

Supreme Court allows appeal against land expropriation compensation due to unclear valuation methodology.

Geschäftsnummer 781/2022
Gericht / Behörde
Rechtsordnung Griechenland (EL)
Entscheiddatum
Ausgang Teilweise gutgeheissen (Partially Allowed)

Legislator-Zusammenfassung

KI-generiert

The Supreme Court of Greece partially allowed the appeal against a regional court's decision on land expropriation compensation. The appellants argued that the lower court failed to clearly justify its valuation methodology for remaining property sections, rendering the reduction percentages arbitrary. The court found this procedural flaw violated the right to effective judicial review under Article 13 of Law 2882/2001 and remanded the case for further examination.

Legislator-Regeste

KI-generiert

Articles 13(4) of Law 2882/2001; Article 559(19) of the Code of Civil Procedure: A lower court decision is void if the calculation of compensation reduction lacks clear justification, depriving the parties of the possibility to exercise their right of appeal.

Schlagwörter

KI-generiert
land expropriation compensation valuation judicial review procedural error remand for retrial

Zitierte Gesetzesbestimmungen

KI-generiert
Article 13(4) of Law 2882/2001
Article 559(19) of the Code of Civil Procedure
Article 580(3) of the Code of Civil Procedure
Article 495(3) of the Code of Civil Procedure
Article 22(2)(b) of Law 3693/1957

Zitierte Rechtsprechung

KI-generiert

Fragen Sie sich, wie dieser Entscheid auf Ihren Fall anwendbar ist?

Prüfen Sie diesen Entscheid zusammen mit Bundesrecht, kantonalen Erlassen, Kommentaren und Folgeentscheiden in Legislator AI.

Fall in Legislator öffnen →

Volltext

Απόφαση 781 / 2022 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 781/2022

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Κωστούλα Φλουρή - Χαλεβίδου, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Ευστάθιο Νίκα, Μαρία Βάρκα, Άννα Αγγελάτου - Βασιλείου και Γεωργία Κατσιμαγκλή, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 3 Δεκεμβρίου 2021, με την παρουσία και του Γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1) … και 8) …, εκ των οποίων ο 2ος παραστάθηκε αυτοπροσώπως με την ιδιότητά του ως δικηγόρου και οι 1η, 3η, 4α, 4β, 4γ, 5η, 7ος και 8ος εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Ιωάννη Ρήγα, που δήλωσε στο ακροατήριο ότι ο Δ. Ρ. του Π. (6ος) απεβίωσε στις 10-2-2021 και τη βιαίως διακοπείσα δίκη συνεχίζουν οι νόμιμοι εξ αδιαθέτου κληρονόμοι του α. Α. χα Δ. Ρ., το γένος Ι. Τ., β. Π. Ρ. του Δ. και γ. Ι. Ρ. του Δ., κάτοικοι Αθηνών (αρ.ιδ. ... και ... - κυριότητα εξ αδιαιρέτου κατά 2/8, 3/8 και 3/8, αντίστοιχα), εκπροσωπούμενοι από τον ίδιο. Του αναιρεσιβλήτου: Ελληνικού Δημοσίου, που εκπροσωπείται νόμιμα από τον Υπουργό Οικονομικών, που κατοικοεδρεύει στην Αθήνα και το Γενικό Γραμματέα Αποκεντρωμένης Διοίκησης Πελοποννήσου, Δυτικής Ελλάδος και Ιονίου, που κατοικοεδρεύει στην Πάτρα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από την Μαρία Βασιλείου - Τρύφων, Πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, που δεν κατέθεσε προτάσεις.

Μετά την εκφώνηση των ονομάτων των διαδίκων, ζήτησε και πήρε το λόγο από την Πρόεδρο η πληρεξούσια του αναιρεσιβλήτου, η οποία ζήτησε ν' αναβληθεί η συζήτηση της υπόθεσης σε μεταγενέστερη δικάσιμο, για τους λόγους που ανέπτυξε. Για το ζήτημα της αναβολής έλαβε ακολούθως το λόγο και ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων, που δεν συναίνεσε στο αίτημα της αντίδικης πλευράς. Το Δικαστήριο διασκέφθηκε με τη συμμετοχή και του Γραμματέα και διά της Προέδρου του απέρριψε το αίτημα της αναβολής και προχώρησε στη συζήτηση της υπόθεσης.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 23-10-2017 αίτηση καθορισμού οριστικής τιμής μονάδος αποζημίωσης απαλλοτρίωσης του ήδη αναιρεσιβλήτου (μετά την έκδοση της 38/2017 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Δυτικής Στερεάς Ελλάδος που καθόρισε προσωρινή τιμή μονάδος αποζημίωσης), που κατατέθηκε στο Τριμελές Εφετείο Δυτικής Στερεάς Ελλάδος και συνεκδικάστηκε με την από 25-10-2017 αίτηση των ήδη αναιρεσειόντων και του Θ. Κ. του Α., μη διαδίκου στην παρούσα δίκη, με τις αιτήσεις άλλων προσώπων, επίσης μη διαδίκων στην παρούσα δίκη, καθώς και με τις ανταιτήσεις και παρεμβάσεις των εκεί διαδίκων.

Εκδόθηκε η 86/2018 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Δυτικής Στερεάς Ελλάδος, όπως αυτή διορθώθηκε με την 33/2019 απόφαση του ίδιου Δικαστηρίου, την αναίρεση της οποίας ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 3-6-2019 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, με Εισηγήτρια την Αρεοπαγίτη Γεωργία Κατσιμαγκλή, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αίτησης αναίρεσης, η πληρεξούσια του αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τις διατάξεις των άρθρων 286 παρ.1 στοιχ. α' και 290 Κ.Πολ.Δ., που εφαρμόζονται κατά το άρθρο 573 παρ. 1 του ίδιου Κώδικα και στην αναιρετική δίκη, συνδυαζόμενες και προς τις διατάξεις των άρθρων 1846 και 1847 Α.Κ., προκύπτει ότι η δίκη διακόπτεται, αν μετά την άσκηση της αιτήσεως αναιρέσεως και μέχρι να τελειώσει η προφορική συζήτηση, μετά την οποία εκδίδεται η οριστική απόφαση του Αρείου Πάγου, αποβιώσει κάποιος διάδικος.

Η διακοπή επέρχεται από τη γνωστοποίηση προς τον αντίδικο του λόγου διακοπής με επίδοση δικογράφου, ή με προφορική δήλωση στο ακροατήριο, ή εκτός του ακροατηρίου κατά την επιχείρηση της διαδικαστικής πράξεως. Η δίκη που διακόπηκε μπορεί να επαναληφθεί εκουσίως ρητώς με δήλωση των κληρονόμων του θανόντος στο ακροατήριο κατά την εκφώνηση της υποθέσεως προς συζήτηση, ακόμα και ταυτόχρονα με τη δήλωση διακοπής, εφόσον παρίσταται ο αντίδικος, είτε με την επίδοση ιδιαιτέρου δικογράφου ή και με εξώδικη δήλωση, αλλά και σιωπηρώς με την κοινοποίηση κλήσεως για συζήτηση της υποθέσεως (ΑΠ 895/2020, ΑΠ 1257/2019, ΑΠ 392/2019, ΑΠ 1045/2017, ΑΠ 711/2015).

Στην προκειμένη περίπτωση, από τα επικαλούμενα και νομίμως προσκομιζόμενα έγγραφα και ειδικότερα : 1) την από 11-2-2021 ληξιαρχική πράξη θανάτου, που έχει συνταχθεί από το ληξίαρχο του Δήμου Αθηναίων, 2) το με αριθμ. πρωτ. .../22-2-2021 πιστοποιητικό εγγυτέρων συγγενών, που έχει εκδοθεί από το Δήμο Ναυπακτίας και 3) το με αριθμό .../19-11-2021 πιστοποιητικό του Γραμματέα του Ειρηνοδικείου Αθηνών, περί μη δημοσιεύσεως διαθήκης, προκύπτει ότι στις 10-2-2021, δηλαδή μετά την άσκηση της κρινόμενης από 03-6-2019 και με αριθμό εκθέσεως καταθέσεως 26/18-6-2019 αιτήσεως αναιρέσεως, απεβίωσε στην Αθήνα ο αρχικώς έκτος (6ος) αναιρεσείων Δ.

Ρ. του Π., κάτοικος εν ζωή Αθηνών, ο οποίος κληρονομήθηκε εξ αδιαθέτου από τους μοναδικούς πλησιέστερους συγγενείς του, ήτοι τη σύζυγό του Α. Ρ. το γένος Ι. Τ. και τα τέκνα του Π. Ρ. του Δ. και Ι. Ρ. του Δ., οι οποίοι, με δήλωση του πληρεξούσιου δικηγόρου τους, η οποία έγινε στο ακροατήριο και καταχωρήθηκε στα ταυτάριθμα με την παρούσα απόφαση πρακτικά δημοσίας συνεδριάσεως, γνωστοποίησαν στο αναιρεσίβλητο Ελληνικό Δημόσιο το γεγονός του θανάτου του προαναφερομένου αναιρεσείοντος και ταυτόχρονα δήλωσαν ότι συνεχίζουν εκουσίως στο όνομά τους τη βιαίως διακοπείσα δίκη, υπό την προεκτεθείσα ιδιότητά τους, η οποία ουδόλως αμφισβητείται από το αναιρεσίβλητο και συνεπώς παραδεκτώς χωρεί η συζήτηση της υποθέσεως και ως προς αυτούς.

Η κρινόμενη από 03-6-2019 και με αριθμό εκθέσεως καταθέσεως 26/18-6-2019 αίτηση για αναίρεση της υπ' αριθμ. 86/2018 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Δυτικής Στερεάς Ελλάδος, όπως αυτή συμπληρώθηκε με την υπ' αριθμ. 33/2019 απόφαση του ιδίου Δικαστηρίου, που εκδόθηκαν με την ειδική διαδικασία του Ν. 2882/2001 - Κώδικα Αναγκαστικών Απαλλοτριώσεων Ακινήτων (ΚΑΑΑ), έχει ασκηθεί νόμιμα και εμπρόθεσμα, κατ' άρθρο 22 του νόμου αυτού (ΚΑΑΑ) [ήτοι εντός ενός έτους από τη δημοσίευση της προσβαλλόμενης αποφάσεως του Εφετείου και δεδομένου ότι από τα στοιχεία του φακέλου της δικογραφίας δεν προκύπτει, ούτε οι διάδικοι επικαλούνται ότι έλαβε χώρα επίδοση της αποφάσεως αυτής].

Επομένως, είναι παραδεκτή (άρθρα 552, 553, 556, 558, 566 παρ. 1 και 577 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ.) και πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω ως προς το παραδεκτό και βάσιμο των προβαλλόμενων κατ' ιδίαν λόγων αυτής (άρθρο 577 παρ. 3 Κ.Πολ.Δ.).

Ο λόγος αναιρέσεως από το άρθρο 559 αριθμός 1 Κ.Πολ.Δ., για παραβίαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου, ιδρύεται αν το δικαστήριο δεν εφάρμοσε τέτοιο κανόνα, ενώ συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις της εφαρμογής του ή αν εφάρμοσε αυτόν, ενώ δεν έπρεπε, καθώς και αν προσέδωσε στον εφαρμοστέο κανόνα έννοια διαφορετική από την αληθή, η δε παραβίαση εκδηλώνεται είτε με ψευδή ερμηνεία, είτε με κακή εφαρμογή, δηλαδή με εσφαλμένη ή μη υπαγωγή των πραγματικών περιστατικών στον κανόνα δικαίου, που καταλήγει σε εσφαλμένο συμπέρασμα με τη μορφή του διατακτικού (Ολ.

ΑΠ 1/2016, Ολ. ΑΠ 2/2013, Ολ. ΑΠ 7/2006, Ολ. ΑΠ 4/2005). Στην περίπτωση κατά την οποία το δικαστήριο έκρινε κατ' ουσίαν την υπόθεση, η παραβίαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου κρίνεται ενόψει των πραγματικών περιστατικών, τα οποία ανελέγκτως δέχθηκε το δικαστήριο της ουσίας ότι αποδείχθηκαν και της υπαγωγής αυτών στο νόμο και ιδρύεται ο λόγος αυτός αναίρεσης, αν οι πραγματικές παραδοχές της αποφάσεως καθιστούν προφανή την παραβίαση.

Τούτο συμβαίνει όταν το δικαστήριο εφάρμοσε το νόμο, παρότι τα πραγματικά περιστατικά που δέχθηκε ότι αποδείχθηκαν δεν ήταν αρκετά για την εφαρμογή του, ή δεν εφάρμοσε το νόμο, παρότι τα πραγματικά περιστατικά που δέχθηκε, αρκούσαν για την εφαρμογή του, καθώς και όταν προέβη σε εσφαλμένη υπαγωγή των πραγματικών περιστατικών σε διάταξη, στο πραγματικό της οποίας αυτά δεν υπάγονται (Ολ.

ΑΠ 8/2018, Ολ. ΑΠ 7/2006, ΑΠ 3/2020, ΑΠ 192/2019). Εξάλλου, κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθμός 19 Κ.Πολ.Δ. αναίρεση επιτρέπεται, αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση, και ιδίως αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζητήματα που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Από την υπόψη διάταξη, που αποτελεί κύρωση της παράβασης του άρθρου 93 παρ. 3 του Συντάγματος, η οποία ορίζει ότι κάθε δικαστική απόφαση πρέπει να είναι ειδικά και εμπεριστατωμένα αιτιολογημένη, προκύπτει ότι ο προβλεπόμενος από αυτή λόγος αναίρεσης ιδρύεται, όταν στην ελάσσονα πρόταση του νομικού συλλογισμού δεν εκτίθενται καθόλου πραγματικά περιστατικά (έλλειψη αιτιολογίας) ή όταν τα εκτιθέμενα δεν καλύπτουν όλα τα στοιχεία που απαιτούνται, βάσει του πραγματικού του εφαρμοστέου κανόνα δικαίου, για την επέλευση της έννομης συνέπειας που απαγγέλθηκε ή την άρνησή του (ανεπαρκής αιτιολογία), ή όταν αντιφάσκουν μεταξύ τους (αντιφατική αιτιολογία) (Ολ.

ΑΠ 1/2020, Ολ. ΑΠ 2/2019, Ολ. ΑΠ 8/2018, Ολ. ΑΠ 1/1999). Εξάλλου, το κατά νόμο αναγκαίο περιεχόμενο της ελάσσονος πρότασης προσδιορίζεται από τον εκάστοτε εφαρμοστέο κανόνα ουσιαστικού δικαίου, του οποίου το πραγματικό πρέπει να καλύπτεται πλήρως από τις παραδοχές της απόφασης στο αποδεικτικό της πόρισμα, και να μην καταλείπονται αμφιβολίες (ΑΠ 85/2020, ΑΠ 38/2020).

Συνεπώς, κατά την έννοια του αναιρετικού αυτού λόγου η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και υπάρχει, επομένως, εκ πλαγίου παράβαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου, όταν από τις παραδοχές της, που περιλαμβάνονται στην ελάσσονα πρόταση του νομικού συλλογισμού της και αποτελούν το αιτιολογικό της, δεν προκύπτουν καθόλου ή αναφέρονται ανεπαρκώς ή αντιφατικώς τα πραγματικά περιστατικά, στα οποία το δικαστήριο της ουσίας στήριξε την κρίση του για ζήτημα με ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, με αποτέλεσμα έτσι, να μην μπορεί να ελεγχθεί, αν στη συγκεκριμένη περίπτωση συνέτρεχαν οι όροι του κανόνα ουσιαστικού δικαίου που εφαρμόσθηκε ή δεν συνέτρεχαν οι όροι εκείνου που δεν εφαρμόσθηκε (ΑΠ 78/2020, ΑΠ 59/2020).

Ειδικότερα, αντιφατικές αιτιολογίες έχει η απόφαση, όταν τα πραγματικά περιστατικά που αναγράφονται σε αυτήν και στηρίζουν το αποδεικτικό της πόρισμα για κρίσιμο ζήτημα, δηλαδή για ζήτημα αναφορικά με ισχυρισμό των διαδίκων που τείνει στη θεμελίωση ή κατάλυση του επίδικου δικαιώματος, συγκρούονται μεταξύ τους και αλληλοαναιρούνται, αποδυναμώνοντας έτσι την κρίση της απόφασης για την υπαγωγή ή μη της ατομικής περίπτωσης στο πραγματικό συγκεκριμένου κανόνα ουσιαστικού δικαίου, που συνιστά και το νομικό χαρακτηρισμό της ατομικής περίπτωσης.

Αντίστοιχα, ανεπάρκεια αιτιολογίας υπάρχει όταν από την απόφαση δεν προκύπτουν σαφώς τα περιστατικά που, είτε είναι κατά νόμο αναγκαία για τη στοιχειοθέτηση στη συγκεκριμένη περίπτωση, της διάταξης ουσιαστικού δικαίου που εφαρμόστηκε, είτε αποκλείουν την εφαρμογή του ή όταν η απόφαση έχει ελλείψεις, όσον αφορά το νομικό χαρακτηρισμό των κρίσιμων περιστατικών που έγιναν δεκτά (Ολ.

ΑΠ 15/2006, ΑΠ 78/2020, 38/2020, ΑΠ 638/2019, ΑΠ 98/2017).

Συνεπώς ως αιτιολογία που συγκροτεί τη νόμιμη βάση της απόφασης, της οποίας η έλλειψη θεμελιώνει τον προαναφερόμενο αναιρετικό λόγο, νοείται η παραδοχή ή άρνηση των περιστατικών που θεμελιώνουν το πραγματικό μέρος της οικείας διάταξης ουσιαστικού δικαίου, και όχι οι σκέψεις, κρίσεις ή τα επιχειρήματα, με τα οποία το δικαστήριο αιτιολογεί γιατί πείθεται ή δεν πείθεται ως προς τη συνδρομή των εν λόγω περιστατικών.

Δεν υπάρχει έλλειψη νόμιμης βάσης και δεν έχει εφαρμογή η παραπάνω διάταξη, όταν πρόκειται για ελλείψεις αναγόμενες στην εκτίμηση των αποδείξεων και μάλιστα στην ανάλυση, στάθμιση και αξιολόγηση του εξαγόμενου από αυτές πορίσματος, γιατί στην κρίση αυτή το δικαστήριο προβαίνει ανελέγκτως, κατ` άρθρο 561 παρ.1 Κ.Πολ.Δ., εκτός αν δεν είναι σαφές το αποδεικτικό πόρισμα και για το λόγο αυτό καθίσταται ανέφικτος ο αναιρετικός έλεγχος (Ολ.

ΑΠ 1/2020), ούτε ιδρύεται ο λόγος αυτός αναίρεσης αν το δικαστήριο της ουσίας δεν ανέλυσε ιδιαιτέρως ή διεξοδικά τα επιχειρήματα, των διαδίκων, που δεν συνιστούν αυτοτελείς ισχυρισμούς τους (ΑΠ 1112/2020, ΑΠ 797/2020, ΑΠ 882/2019, ΑΠ 565/2018, ΑΠ 813/2017). Δηλαδή, η αντιφατικότητα ή ανεπάρκεια πρέπει να έχει σχέση με ουσιώδεις ισχυρισμούς και κεφάλαια παροχής έννομης προστασίας και επιθετικά ή αμυντικά μέσα και όχι με την επιχειρηματολογία των διαδίκων ή του δικαστηρίου, ούτε την εκτίμηση των αποδείξεων, εφόσον το πόρισμα από την εκτίμηση αυτή διατυπώνεται σαφώς (Ολ.

ΑΠ 24/1992, Ολ. ΑΠ 1/1999, ΑΠ 1053/2017, ΑΠ 9/2013).

Περαιτέρω, από τις συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων 17 παρ. 2 και 3 του ισχύοντος Συντάγματος και 1 του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για τα δικαιώματα του ανθρώπου (ΕΣΔΑ), συνάγεται ότι για τον προσδιορισμό της "πλήρους αποζημίωσης" λαμβάνεται υπόψη η αξία του απαλλοτριούμενου ακινήτου κατά το χρόνο συζήτησης ενώπιον του δικαστηρίου της αίτησης καθορισμού (προσωρινού ή οριστικού, σε περίπτωση παράλειψης του προσωρινού) της αποζημίωσης αυτής, καθώς και η δαπάνη του ιδιοκτήτη του απαλλοτριούμενου ακινήτου (Ολ.

ΑΠ 8/1999). Ως πλήρης δε αποζημίωση νοείται η αποζημίωση, που παρέχει στον ιδιοκτήτη τη δυνατότητα αντικατάστασης του απαλλοτριωθέντος με άλλο ισάξιο (Ολ. ΑΠ 714/1978). Εξάλλου, κατά το άρθρο 13 παρ. 1 εδαφ. τελευτ. του ν. 2882/ 2001 (ΚΑΑΑ), όπως αυτό προστέθηκε με την παράγραφο 1 του άρθρου 9 του Ν. 3193/2003, "Ως κριτήριο για την εκτίμηση της αξίας του απαλλοτριωμένου ακινήτου λαμβάνονται υπόψη, ιδίως, η αξία που έχουν κατά τον κρίσιμο χρόνο παρακείμενα και ομοειδή ακίνητα, που προσδιορίζεται κυρίως από την αντικειμενική αξία, τα τιμήματα σε συμβόλαια μεταβίβασης κυριότητας ακινήτων, τα οποία συντάχθηκαν κατά το χρόνο της κήρυξης της απαλλοτρίωσης, καθώς και η πρόσοδος του απαλλοτριωμένου".

Κατά την έννοια της διατάξεως αυτής, τα διαγραφόμενα κριτήρια δεν είναι αποκλειστικά και υποχρεωτικά για το δικαστήριο για τη διάγνωση της πραγματικής αξίας του απαλλοτριωμένου κατά τον κρίσιμο χρόνο, έτσι ώστε να θεωρείται ότι παραβιάζεται, στην περίπτωση που το δικαστήριο δεν τα λάβει υπόψη του, ή θα λάβει υπόψη του άλλα τέτοια.

Το δικαστήριο μπορεί να στηρίζει την κρίση του για την πραγματική αξία του απαλλοτριωμένου ακινήτου, ενόψει της χρησιμοποιήσεως στην ανωτέρω διάταξη της λέξεως "ιδίως" σε κάθε πρόσφορο συγκριτικό στοιχείο, αφού το αξιολογήσει προσηκόντως. Η δε σχετική για το πρόσφορο ή όχι του συγκριτικού στοιχείου κρίση του ανάγεται στην εκτίμηση πραγμάτων και ως εκ τούτου δεν υπόκειται στον έλεγχο του Αρείου Πάγου σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 561 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ, (ΑΠ 310/2021, ΑΠ 682/2020, ΑΠ 261/2018, ΑΠ 56/2018, ΑΠ 1409/2011).

Περαιτέρω, ως πρόσοδος κατά την έννοια της ίδιας διάταξης, νοείται, η προερχόμενη από τη φύση και τη δυνατότητα εκμετάλλευσης του απαλλοτριούμενου, όχι ως μεμονωμένου ακινήτου, αλλά ως εκ της θέσεως, της μορφής και του προορισμού του, σε σχέση με τη συγκεκριμένη περιοχή στην οποία βρίσκεται. Ως κριτήριο, δηλαδή, διαφοροποίησης και στοιχείο αξιολόγησης αποτελεί προκειμένου μεν για αγροτικό ακίνητο, αν τούτο είναι γόνιμο ή άγονο, ξηρικό ή ποτιστικό, φυτεία ή χέρσο και προκειμένου για αστικό, αν το απαλλοτριούμενο είναι εντός ή εκτός σχεδίου, εντός ή εκτός ζώνης, ποιοι είναι σε κάθε περίπτωση οι όροι δόμησης, τα ποσοστά κάλυψης και αντιπαροχής και ο συντελεστής εμπορικότητας, σε σχέση όμως με τη συγκεκριμένη περιοχή στην οποία βρίσκεται το ακίνητο (ΑΠ 515/2021, ΑΠ 310/2021, ΑΠ 325/2019, ΑΠ 326/2016, ΑΠ 421/2015).

Εξάλλου, από τις προαναφερόμενες διατάξεις συνάγεται ότι για τον υπολογισμό της αξίας των απαλλοτριωμένων ακινήτων λαμβάνεται υπόψη η αξία αυτών κατά το χρόνο συζητήσεως για τον οριστικό προσδιορισμό στο Εφετείο, αν η συζήτηση αυτή διεξαχθεί μετά από ένα έτος από τη συζήτηση για τον προσωρινό προσδιορισμό της αποζημιώσεως.

Ενόψει των ανωτέρω και σε συνδυασμό με τις διατάξεις των άρθρων 111, 223, 224 και 281 του Κ.Πολ.Δ., κρίσιμος χρόνος για τον υπολογισμό της αξίας του απαλλοτριουμένου ακινήτου, σε περίπτωση που έχει παρέλθει έτος από τη συζήτηση για τον προσωρινό προσδιορισμό, είναι ο χρόνος της συζητήσεως και ως τέτοια θεωρείται εκείνη, κατά την οποία εκφωνήθηκε η υπόθεση και άρχισε η εκδίκασή της, ανεξάρτητα από το αν αυτή είναι η αρχικώς ορισθείσα προς συζήτηση ή μεταγενέστερη, που προσδιορίστηκε μετά από αναβολή ή ματαίωση (Ολ.

ΑΠ 27/2007, ΑΠ 1555/2017, ΑΠ 1123/2009). Στην προκειμένη περίπτωση από την επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων της δίκης προκύπτει ότι μετά από αίτηση του αναιρεσίβλητου Ελληνικού Δημοσίου ορίστηκε η προσωρινή τιμή μονάδος αποζημιώσεως για τα απαλλοτριωθέντα με την επικαλούμενη πράξη απαλλοτριώσεως ακίνητα, με την 38/2017 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Δυτικής Στερεάς Ελλάδος, με κρίσιμο χρόνο την 08.11.2016 και ότι η αίτηση για τον οριστικό προσδιορισμό της αποζημιώσεως προσδιορίστηκε αρχικά για τη δικάσιμο της 12.12.2017 και μετά από αναβολή για τη δικάσιμο της 12.6.2018.

Αμφότερες οι ορισθείσες ως άνω δικάσιμοι για τον οριστικό προσδιορισμό της αποζημιώσεως απέχουν πλέον του έτους από τον κρίσιμο χρόνο του προσωρινού προσδιορισμού και επομένως το Εφετείο ορθώς έκρινε ότι κρίσιμος χρόνος για τον οριστικό προσδιορισμό της αποζημιώσεως είναι αυτός της συζητήσεως της αιτήσεως οριστικού προσδιορισμού.

Ειδικότερα, το Εφετείο, σύμφωνα και με όσα αναφέρθηκαν στην προηγηθείσα νομική σκέψη, ορθώς έκρινε ότι κρίσιμος χρόνος για τον εν λόγω οριστικό προσδιορισμό είναι αυτός της συζητήσεως της υποθέσεως κατά τη μετ' αναβολή δικάσιμο της 12.6.2018, κατά την οποία άρχισε και ολοκληρώθηκε η εκδίκαση της υποθέσεως και όχι αυτός της αρχικής δικασίμου της 12.12.2017 κατά την οποία η υπόθεση αναβλήθηκε πριν ξεκινήσει η συζήτηση, ήτοι πριν αρχίσει η εκδίκασή της.

Επομένως, ο πρώτος λόγος της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως, όπως νοηματικά εκτιμάται, κατά το πέμπτο σκέλος αυτού, με τον οποίο οι αναιρεσείοντες, προσάπτουν στην προσβαλλομένη απόφαση την πλημμέλεια από τον αριθμό 1 του άρθρου 559 του Κ.Πολ.Δ., με την αιτίαση ότι εσφαλμένα ερμήνευσε και εφήρμοσε τις ανωτέρω ουσιαστικού δικαίου διατάξεις των άρθρων 17 παρ. 2 και 3 του ισχύοντος Συντάγματος και 1 του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για τα δικαιώματα του ανθρώπου (ΕΣΔΑ), καθώς και του άρθρου 13 παρ. 1 εδ. 2 του ν. 2882/2001, με το να θεωρήσει ως κρίσιμο χρόνο για τον οριστικό προσδιορισμό της αποζημιώσεως εκείνον της μετ' αναβολή δικασίμου (12.6.2018) και όχι της αρχικώς ορισθείσας δικασίμου (12.12.2017), είναι, σύμφωνα με τα προεκτιθέμενα, αβάσιμος και ως εκ τούτου απορριπτέος.

Περαιτέρω, από την παραδεκτή, κατ' άρθρο 561 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ., επισκόπηση της προσβαλλόμενης υπ' αριθμ. 86/2018 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Δυτικής Στερεάς Ελλάδος, όπως αυτή συμπληρώθηκε με την υπ' αριθμ. 33/2019 απόφαση του ιδίου Δικαστηρίου, προκύπτει ότι το Εφετείο αυτό, ως προς το κεφάλαιο περί καθορισμού οριστικής τιμής μονάδος αποζημιώσεως, δέχθηκε ως αποδειχθέντα, κατά την ανέλεγκτη αναιρετικώς κρίση του (άρθρο 561 παρ. 1 του Κ.Πολ.Δ.), μετά από εκτίμηση των επικληθέντων και προσκομισθέντων αποδεικτικών μέσων που αναφέρει, τα ακόλουθα : "Με την Δ12α/0/3837/1-7-2014 απόφαση του Υπουργού Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων, που δημοσιεύθηκε νόμιμα στο ΦΕΚ 233/22.7.2014, τεύχος ΑΑΑ, κηρύχθηκε συμπληρωματική αναγκαστική απαλλοτρίωση (αρχική ΚΥΑ 1112062/8397/Δ0010/9.1.2007, ΦΕΚ 24/26-1-2007) για λόγους δημόσιας ωφέλειας υπέρ και με δαπάνη του Ελληνικού Δημοσίου, που θα αντιμετωπισθεί με δαπάνες του προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων για έργα αρμοδιότητας Γενικής Γραμματείας Υποδομών (σε βάρος του έργου 2011ΣΕ07180007 (ΣΑΕ 071/8) και ειδικότερα για την κατασκευή του Οδικού Άξονα Ιόνια Οδός, τμήμα Αντίρριο Κεφαλόβρυσο από τη χ.θ ο + 005 έως χ.θ 1+ 523,310 εκτάσεως συνολικού εμβαδού 33.588,88 τ.μ., που βρίσκεται στην περιοχή της ΔΕ Αντιρρίου του Δήμιου Ναυπακτίας, εκ της οποίας 33.195.99 τ.μ.

είναι ιδιωτικές και κοινοτικές εκτάσεις και 392,89 τ.μ. είναι δημόσιες εκτάσεις. Η απαλλοτριούμενη έκταση εικονίζεται με κλίμακα 1:1000 στο από 10.10.2014 κτηματολογικό διάγραμμα και τον αντίστοιχο κτηματολογικό πίνακα της Ε.Υ.Δ.Ε/Μ-Κ Ε.Π.Α. & 1.0, που έχει συντάξει η "..." και έχει θεωρήσει με την 1926/7-4-2015 απόφασή του ο Διευθυντής της Διεύθυνσης Δ12 του Υπουργείου Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων, Γ.

Ν.. Η περιοχή της παρούσας συμπληρωματικής απαλλοτρίωσης βρίσκεται στην κτηματική περιφέρεια της ΔΕ Αντιρρίου του Δήμιου Ναυπακτίας, από τη χ.θ. 0+005 έως χ.θ. 1+523,310" και συγκεκριμένα βόρεια του Πατραϊκού Κόλπου, σε μέση απόσταση 900 μ. από αυτόν και 950 μ. από τη Γέφυρα Ρίου - Αντιρρίου. Η περιοχή πολεοδομικά είναι εξ ολοκλήρου εκτός σχεδίου πόλεως και εκτός ορίων οικισμού, έχει δε ως τέτοια όλες τις δυνατές εκτός σχεδίου πόλης χρήσεις και χαρακτηρίζεται ως πεδινή, ενώ η εγγύς περιοχή είναι οικιστική, τουριστική, γεωργική και παραθεριστική και τα τελευταία έτη, λόγω της λειτουργίας της Γέφυρας Ρίου - Αντιρρίου παρουσίασε ανάπτυξη, με την κατασκευή και βιοτεχνικών επιχειρήσεων, η οποία όμως περιορίστηκε με την οικονομική ύφεση.

Τα απαλλοτριούμενα ακίνητα βρίσκονται πλησίον και εκτός του οικισμού Αντιρρίου, είναι μη αρδευόμενα αγροτεμάχια και έχουν ως κύρια χρήση την αγροτική εκμετάλλευση και κυρίως την καλλιέργεια ελαιοδέντρων, ενώ εντός της 0... ιδιοκτησίας υπάρχει βιομηχανική μονάδα επεξεργασίας ξύλου και εντός της ... ιδιοκτησίας υπάρχει οικία με ισόγειο και πρώτο όροφο (βλ.

την από 12.11.2016 τεχνική έκθεση του πολ. Μηχανικού Κ. Γ. και την από 18.2.2010 τεχνική έκθεση του Πολιτικού Μηχανικού Κ. Γ. που προσκομίζουν οι 1η και 47ος των καθ' ων - αιτούντων). Από πλευράς υποδομών η περιοχή των απαλλοτριούμενων ακινήτων εξυπηρετείται τόσο από τα δίκτυα κοινής ωφέλειας (ΔΕΗ, ΟΤΕ), πλην αποχέτευσης, όσο και συγκοινωνιακώς από λεωφορειακές αστικές και υπεραστικές γραμμές της υφιστάμενης ΕΟ Αντιρρίου - Ναυπάκτου.

Κατά την από Μαΐου 2015 έκθεση εκτίμησης της πιστοποιημένης ορκωτής εκτιμητού Ά. Μ., η αγοραία αξία των εδαφικών εκτάσεων προσδιορίζεται από 3,72 €/μ2 μέχρι 17,49 €/μ2, η αποτίμηση δε της αξίας αυτών πραγματοποιήθηκε, σύμφωνα με την εν λόγω έκθεση, με βάση συγκριτικά στοιχεία και πληροφορίες που συγκεντρώθηκαν από την κτηματαγορά της περιοχής και στοιχεία προγενέστερων εκθέσεων εκτίμησης για την ίδια περιοχή.

Το υπερού η απαλλοτρίωση Ελληνικό Δημόσιο τόσο με την από 3.2.2016 αίτηση καθορισμού προσωρινής τιμής μονάδας όσο και κατά το κύριο αίτημα της παρούσας αίτησης ζητεί να οριστεί τιμή μονάδας από 1,23 €/μ2 έως 8,75, ενώ κατά το επικουρικό αίτημα της παρούσας να οριστεί στις προτεινόμενες από την άνω πιστοποιημένη εκτιμητή τιμές (3.72 €/μ2 έως 17.49 €/μ2).

Το ΜΕφΔυτΣτΕλλ με την 38/2016 απόφασή του καθόρισε την προσωρινή τιμή μονάδας αποζημιώσεως ως ακολούθως, αφού ως προς τις ΑΚΠ ιδιοκτησίες ... ... - ... - ... και ... έλαβε υπόψη του την καταβληθείσα συνεπεία της αρχικής απαλλοτριώσεως ιδιαίτερη αποζημίωση : ... - 2,57 €/M2, ... - 5.60 €/μ2, ... - 2,33 €/μ2, ... - 15 €/μ2, ... 25 €/μ2, ..., ...- ... - ... - ... - ... - ... - ...

και ... 40 €/μ2, ... - ... - ... - ... - ... - ... - 0... - ... - ... και ... σε 50 €/μ2, ... 25 €/μ2, ... - 30 €/μ2, ... - 28 €/μ2, ... - ... σε 20 €/μ2, ενώ δεν καθόρισε τιμή για τις ... και ... ιδιοκτησίες. Με την με αριθμ. 240/2012 απόφαση του Εφετείου Πατρών (και τις 539/2015 και 1236/2015 αποφάσεις του Αρείου Πάγου με τις οποίες η απόφαση αυτή κατέστη αμετάκλητη ως προς τις επίδικες ιδιοκτησίες), ορίστηκε οριστική τιμή μονάδας για τα ίδια παραπάνω τμήματα των επιδίκων ακινήτων που απαλλοτριώθηκαν με την αρχική απαλλοτρίωση σε 50 και 60/€μ2, με κρίσιμο χρόνο την 23.6.2011.

Με την 84/2009 απόφαση του ΜΠρ Μεσολογγίου, ορίστηκε προσωρινή τιμή για άλλα τμήματα των επιδίκων ακινήτων, που απαλλοτριώθηκαν με την αρχική απαλλοτρίωση, σε 20 /€ μ2 και σε 80 €/ μ2, με κρίσιμο χρόνο την 16.2.2009. Με την 3/2015 απόφαση του ΤρΕφΔυτΣτ Ελλάδος, καθορίστηκε οριστική τιμή μονάδας για ακίνητα στην περιοχή Δήμων Αιτωλικού και Μεσολογγίου σε 8,4 €/μ2 έως 70 €/μ2, με κρίσιμο χρόνο την 13-5-2014, με την 1207/2002 απόφαση του Εφετείου Πατρών, ορίστηκε οριστική τιμή μονάδας για ακίνητα στην ίδια περιοχή σε 50, 53 και 60 €/μ2, με κρίσιμο χρόνο την 28.9.2000, με την 554/2005 απόφαση του Εφετείου Πατρών ορίστηκε οριστική τιμή για ακίνητα στην περιοχή των επιδίκων σε 75 και 90 €/μ2, με κρίσιμο χρόνο την 20.11.2003, με την 168/2013 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Δυτικής Στερεάς Ελλάδας, ορίστηκε οριστική τιμή μονάδας για ακίνητα στην περιοχή Χάλκειας Ν.

Αιτωλ/νίας σε 10,69 έως 30 €/μ2, με την 179/2013 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Δυτικής Στερεάς Ελλάδας, ορίστηκε οριστική τιμή μονάδας για ακίνητα στην ίδια περιοχή (Χάλκειας) σε 8,98 έως 25,50 €/μ2 με την 154/2014 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Δυτικής Στερεάς Ελλάδας, ορίστηκε οριστική τιμή μονάδας για ακίνητα στην περιοχή Δήμου Μεσολογγίου σε 9 έως 73 €/μ2, με την 53/2015 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Δυτικής Στερεάς Ελλάδας, ορίστηκε προσωρινή τιμή μονάδας για ακίνητα στην περιοχή Κεφαλόβρυσου -Αγγελόκαστρου σε 0,95 έως 31,5 €/μ2, με την 58/2015 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Δυτικής Στερ.

Ελλάδας, ορίστηκε προσωρινή τιμή μονάδας για ακίνητα στο ΔΔ Αντιρρίου σε 4 έως 10 €/μ2, συνυπολογιζόμενης της επιδικασθείσας με προηγούμενη απόφαση ιδιαίτερης αποζημίωσης για τα ακίνητα αυτά. Συγκριτικά στοιχεία πρόσφατων αγοραπωλησιών δεν υπάρχουν, εξαιτίας κυρίως της δυσμενούς οικονομικής συγκυρίας.

Το αιτούν Ελληνικό Δημόσιο ζητεί να καθοριστεί προσωρινή τιμή μονάδας για τα επίδικα ακίνητα από 1,23 έως 8,75 €/μ2 και επικουρικά από 1,86 έως 17,49 €/μ2. Οι αιτούντες και ανταιτούντες με τις αυτοτελείς αιτήσεις τους ζητούν πολλαπλάσιες των τελευταίων τιμές, κυμαινόμενες από 50 έως 180 €/μ2, επικαλούνται δε και προσκομίζουν ως συγκριτικά στοιχεία μερικές εκ των ως άνω μνημονευόμενων αποφάσεων, στοιχεία όμως που δεν επιστηρίζουν πειστικά το άνω αίτημά τους, καθώς αναφέρονται σε άλλης μορφολογίας και χαρακτηριστικών ακίνητα, με κρίσιμο χρόνο εκτίμησης που απέχει ικανό χρονικό διάστημα από την παρούσα και έχουν εκδοθεί υπό καθεστώς οικονομικής ευμάρειας και συχνής συναλλακτικής πρακτικής.

Επίσης από τους τελευταίους αυτούς αιτούντες - ανταιτούντες προσκομίστηκαν οι από 4-5-2016 ηλεκτρονικές αγγελίες πώλησης ακινήτων στο Αντίρριο με αιτούμενη τιμή 70 και 80 €/μ2, οι οποίες όμως είναι απρόσφορα συγκριτικά στοιχεία, διότι, δεν διαπιστώνεται αν πραγματοποιήθηκαν οι πωλήσεις. Το Ελληνικό Δημόσιο επικαλείται και προσκομίζει το 808/2003 συμβόλαιο του συμβολαιογράφου Αθηνών Παναγιώτη Χαλικέρα από το οποίο προκύπτει ότι η πρώτη των καθ' ων της Α' αίτησης ανώνυμη εταιρία αγόρασε το ένδικο 0...

ακίνητο, αρχικού εμβαδού 39.347,91 τ.μ., μετά των εντός αυτού 8 κτιριακών εγκαταστάσεων συνολικού εμβαδού 8.301 τ.μ. προς 500.000 €, ήτοι προς 12,70 €/μ2, καθώς και το .../2005 συμβόλαιο του συμβολαιογράφου Ναυπάκτου Αθανασίου Γουργουλέτη, με το οποίο ο 22ος των καθ' ων η Α' αίτηση μεταβίβασε λόγω γονικής παροχής στην κόρη του Δ.

Ρ., τμήμα εμβαδού 1.000 τ.μ. της ένδικης ... ιδιοκτησίας αντικειμενικής αξίας 1.460 €, ήτοι 1,46 €/μ2. Οι μάρτυρες των - καθ' ων δεν κατέθεσαν τίποτα περί της αξίας των ακινήτων και των επικειμένων τους, παρά μόνο ότι τα ακίνητα είναι ίδια αξίας αυτά που βρίσκονται πάνω από την Εθνική οδό με αυτά που βρίσκονται κάτω από την Εθνική οδό, για την ...7 ιδιοκτησία ότι εδώ και μια δεκαετία διαφημιστική εταιρία από την Αθήνα έχει τοποθετήσει μια πινακίδα με ετήσιο μίσθωμα 4.000 - 5.000 € και ότι θα συνεχιζόταν η μίσθωση αν δεν γινόταν η απαλλοτρίωση (σχετικό είναι και το από 1.2.2016 ιδιωτικό συμφωνητικό μισθώσεως συνολικού χώρου 40 τρεχόντων μέτρων του εν λόγω ακινήτου, διάρκειας 4 ετών με ετήσιο μίσθωμα 4.800 ευρώ, ήτοι 400 €/μήνα), πλην όμως η άνω μίσθωση δεν συνέχεται με ιδιαίτερο αίτημα καταβολής απώλειας εσόδων, αλλά μόνον με την εκτίμηση της αξίας του εν λόγω ακινήτου λαμβανομένης υπόψη της προσόδου, η οποία ούτως ή άλλως λαμβάνεται υπόψη, κατ' άρθρ. 13 ν. 2882/2001.

Για την ... ιδιοκτησία ότι είναι εκτός σχεδίου πόλεως, πολύ κοντά στη θάλασσα, και ότι οι ιδιοκτήτες είχαν απευθυνθεί στον εκ των μαρτύρων Π. Π. να κάνει μελέτη για δύo μεζονέτες 100 τ.μ. εκάστης, πλην όμως ματαιώθηκε καθώς το εν λόγω ακίνητο απώλεσε την αρτιότητα και οικοδομησιμότητά του συνεπεία της απαλλοτριώσεως.

Από την εκτίμηση των προαναφερόμενων αποδεικτικών μέσων και των μη ειδικώς αναφερομένων (π.χ. τεχνικές εκθέσεις), τα οποία προσκομίζονται με επίκληση, ανάλογα με την τοπική και χρονική προσφορότητά τους, σε συνδυασμό με την προαναφερόμενη 240/3012 απόφαση του Εφετείου Πατρών, με την οποία, όπως προαναφέρθηκε, καθορίστηκε αμετάκλητα η οριστική τιμή μονάδας για άλλα τμήματα των επιδίκων ακινήτων, με κρίσιμο όμως χρόνο την 23.6.2011, από τον οποίο όμως μέχρι την δικάσιμο που αναφέρεται, στην αρχή της παρούσας μεσολάβησε ακόμη μεγαλύτερη οικονομική ύφεση και περαιτέρω μείωση των τιμών των ακινήτων (η οποία απόφαση δεν αποτελεί δεδικασμένο για την παρούσα υπόθεση, αφού αφορά άλλη απαλλοτρίωση που κηρύχθηκε με άλλη απόφαση [...] το Δικαστήριο κρίνει ότι κατά τον κρίσιμο χρόνο της συζήτησης των υπό κρίση αιτήσεων την 12.6.2018, καθώς από τη συζήτηση της αίτησης καθορισμού προσωρινής τιμής μονάδας παρήλθε έτος (8.11.2016), η αξία των απαλλοτριωθέντων ακινήτων, καθώς και των επικειμένων και συστατικών αυτών ανέρχεται, με βάση τις υπάρχουσες οικονομικές και νομισματικές συνθήκες, λαμβάνοντας υπόψη τη θέση, την έκτασή τους, τον οικονομικό -προορισμό τους και την πρόσοδό τους, χωρίς όμως να υπολογίζεται η τυχόν ανατίμηση ή υποτίμηση τους μετά τη δημοσίευση της πράξεως απαλλοτριώσεως και μόνο εξ αιτίας αυτής, στα αναφερόμενα στο διατακτικό ποσά, στα οποία πρέπει να καθορισθεί η οριστική τιμή αποζημίωσή τους.

Η αποζημίωση αυτή είναι πλήρης, αφού με αυτή οι ιδιοκτήτες μπορούν να αντικαταστήσουν τις ιδιοκτησίες τους με άλλες ισάξιες". Με βάση τις παραδοχές αυτές το Εφετείο καθόρισε την οριστική τιμή μονάδος αποζημιώσεως για το έδαφος των ακινήτων που απαλλοτριώθηκαν αναγκαστικά με την ανωτέρω Δ12α/0/3837/1-7-2014 απόφαση του Υπουργού Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων, ως ακολούθως: 1) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 35 ευρώ ανά τ.μ., 2) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 35 ευρώ ανά τ.μ., 3) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 28 ευρώ ανά τ.μ., 4) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 40 ευρώ ανά τ.μ., 5) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 25 ευρώ ανά τ.μ., 6) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 45 ευρώ ανά τ.μ., 7) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 38 ευρώ ανά τ.μ., 8) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 23 ευρώ ανά τ.μ., 9) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 25 ευρώ ανά τ.μ., 10) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 38 ευρώ ανά τ.μ., 11) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 40 ευρώ ανά τ.μ., 12) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 36 ευρώ ανά τ.μ., 13) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 32 ευρώ ανά τ.μ., 14) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 25 ευρώ ανά τ.μ., 15) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 36 ευρώ ανά τ.μ., 16) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 27 ευρώ ανά τ.μ., 17) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 27 ευρώ ανά τ.μ., 18) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 15 ευρώ ανά τ.μ., 19) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 27 ευρώ ανά τ.μ., 20) ΚΑΔΕ ακινήτου ... (δεν ορίστηκε τιμή μονάδας αποζημιώσεως), 21) ΚΑΔΕ ακινήτου 0... 39 ευρώ ανά τ.μ., 22) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 40 ευρώ ανά τ.μ., 23) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 25 ευρώ ανά τ.μ., 24) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 39 ευρώ ανά τ.μ., 25) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 39 ευρώ ανά τ.μ., 26) ΚΑΔΕ ακινήτου ... (δεν ορίστηκε τιμή μονάδας αποζημιώσεως), 27) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 23 ευρώ ανά τ.μ., 28) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 35 ευρώ ανά τ.μ., 29) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 38 ευρώ ανά τ.μ., 30) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 25 ευρώ ανά τ.μ.

και 31) ΚΑΔΕ ακινήτου ... 15 ευρώ ανά τ.μ.. Έτσι όμως, που έκρινε και με αυτά που δέχθηκε το Εφετείο, διέλαβε στην προσβαλλόμενη απόφασή του ασαφείς και ανεπαρκείς αιτιολογίες, αναφορικά με το ζήτημα της πραγματικής αξίας της εδαφικής εκτάσεως των ακινήτων των αναιρεσειόντων που απαλλοτριώθηκαν, το οποίο ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, με αποτέλεσμα να καθίσταται ανέφικτος ο αναιρετικός έλεγχος της ορθής ή μη εφαρμογής των αναφερόμενων στην προηγηθείσα νομική σκέψη, ουσιαστικού δικαίου, διατάξεων.

Ειδικότερα, το Εφετείο, με την προσβαλλόμενη απόφασή του αναφέρει τα κοινά χαρακτηριστικά και τις κοινές ιδιότητες των απαλλοτριωθέντων ακινήτων, μεταξύ των οποίων και τα με αριθμό κτηματολογικού πίνακα ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... και ... ακίνητα των αναιρεσειόντων, χωρίς διαφοροποιήσεις ως προς τα κρίσιμα στοιχεία, για τον προσδιορισμό της αξίας της εδαφικής τους εκτάσεως, και δη διαλαμβάνει τα κοινά στοιχεία που χαρακτηρίζουν όλα τα απαλλοτριωθέντα ακίνητα ως προς τη θέση τους, ως προς είδος τους, ως προς τον εδαφικό χαρακτήρα της περιοχής, ως προς τον πολεοδομικό τους χαρακτήρα, ως προς το χαρακτήρα της εγγύς περιοχής, ως προς τις υφιστάμενες υποδομές της περιοχής και ως προς τη "μέση" απόστασή τους από τον Πατραϊκό κόλπο και από τη Γέφυρα Ρίου - Αντιρρίου και έτσι ομαδοποιεί σε μία μόνο κατηγορία όλα τα απαλλοτριωθέντα ακίνητα για τον προσδιορισμό της αξίας του εδάφους τους, ακολούθως όμως καθορίζει την οριστική τιμή μονάδος αποζημιώσεως για την εδαφική έκταση που απαλλοτριώθηκε, για μεν τα ακίνητα των αναιρεσειόντων στο ποσό των 35, 38, 23, 25, 40, 32, 15, 39, 39, 15 ευρώ ανά τ.μ., αντίστοιχα, για δε τα λοιπά ακίνητα στα προαναφερόμενα ποσά για το καθένα ανά τ.μ., που κυμαίνονται από 15 έως 45 ευρώ ανά τ.μ., ήτοι καθορίζει σημαντικά διαφορετικές τιμές για την αξία των απαλλοτριωθέντων ακινήτων, αν και τα εντάσσει σε μία κατηγορία, δεχόμενο τα ίδια κρίσιμα προσδιοριστικά στοιχεία για όλα γενικά τα ακίνητα αυτά, μεταξύ των οποίων και τα ανωτέρω ακίνητα των αναιρεσειόντων, χωρίς να αιτιολογεί με βάση ποια συγκεκριμένα στοιχεία, χαρακτηριστικά και κριτήρια προβαίνει στην άνω σημαντική διαφοροποίηση της αξίας αυτών και χωρίς καθόλου να εξειδικεύει τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κάθε ακινήτου, ή έστω κάθε ομάδας ακινήτων, ώστε να αιτιολογείται η διαφορετική εκτίμηση της αξίας της εδαφικής εκτάσεως αυτών και δη των ανωτέρω αναφερομένων ακινήτων των αναιρεσιόντων.

Επίσης, ειδικότερα ως προς τη με αριθμό ... ιδιοκτησία, αν και δέχεται ότι "εδώ και μια δεκαετία διαφημιστική εταιρία από την Αθήνα έχει τοποθετήσει μια πινακίδα με ετήσιο μίσθωμα 4.000 - 5.000 € και ότι θα συνεχιζόταν η μίσθωση αν δεν γινόταν η απαλλοτρίωση (σχετικό είναι και το από 1.2.2016 ιδιωτικό συμφωνητικό μισθώσεως συνολικού χώρου 40 τρεχόντων μέτρων του εν λόγω ακινήτου, διάρκειας 4 ετών με ετήσιο μίσθωμα 4.800 ευρώ, ήτοι 400 €/μήνα), πλην όμως η άνω μίσθωση δεν συνέχεται με ιδιαίτερο αίτημα καταβολής απώλειας εσόδων, αλλά μόνον με την εκτίμηση της αξίας του εν λόγω ακινήτου λαμβανομένης υπόψη της προσόδου, η οποία ούτως ή άλλως λαμβάνεται υπόψη, κατ' άρθρ. 13 ν. 2882/2001", στη συνέχεια καθορίζει την οριστική τιμή μονάδος αποζημιώσεως για την ιδιοκτησία αυτή στο ποσό των 39 ευρώ ανά τ.μ., ενώ για ιδιοκτησίες που δεν έχουν ανάλογη πρόσοδο καθορίζει την ίδια τιμή ή και μεγαλύτερη τιμή μονάδος και ειδικότερα για την όμορη ιδιοκτησία με αριθμό ...

καθόρισε την ίδια τιμή, για την ιδιοκτησία με αριθμό ... καθόρισε τιμή 40 ευρώ ανά τ.μ. και για την ιδιοκτησία με αριθμό ... καθόρισε τιμή 45 ευρώ ανά τ.μ., χωρίς να αιτιολογεί καθόλου την κρίση του για τον καθορισμό αυτό, της ίσης ή και μεγαλύτερης τιμής μονάδος αποζημιώσεως, για τα ανωτέρω μη έχοντα ανάλογη πρόσοδο ακίνητα και ως εκ τούτου με τις ανωτέρω παραδοχές καθίσταται ασαφές αν πράγματι λήφθηκε υπόψη, κατ' άρθρο 13 παρ. 1 εδαφ.

τελευταίο του ν. 2882/2001, η πρόσοδος του ανωτέρω με αριθμό ... ακινήτου. Εξαιτίας των ανωτέρω ασαφών και ανεπαρκών αιτιολογιών της πληττόμενης αποφάσεως, καθίσταται ανέφικτος ο αναιρετικός έλεγχος ως προς την ορθή ή μη εφαρμογή των διατάξεων των άρθρων 13 παρ. 1 του Ν. 2882/2001, 17 παρ. 1 και 2 του Συντάγματος και 1 του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ που κυρώθηκε με το Ν.Δ. 53 της 19/20-9-1974, σχετικά με την πραγματική αξία των εδαφικών εκτάσεων των ως άνω απαλλοτριωθέντων με αριθμό κτηματολογικού πίνακα ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...

και ... ακινήτων, με την οποία οι ιδιοκτήτες τους μπορούν να αντικαταστήσουν τα απαλλοτριωθέντα με άλλα ισάξια ακίνητα. Επομένως, το Εφετείο υπέπεσε στην από το άρθρο 559 αριθμός 19 του Κ.Πολ.Δ. προβλεπομένη αναιρετική πλημμέλεια και ο συναφής δεύτερος λόγος, όπως νοηματικά εκτιμάται, της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως, κατά το τρίτο και τέταρτο σκέλος αυτού, με τον οποίο αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 του Κ.Πολ.Δ., πλημμέλεια, είναι βάσιμος και πρέπει να γίνει δεκτός, παρελκούσης μετά ταύτα της έρευνας του πρώτου, δεύτερου (κατά τα λοιπά σκέλη αυτών), τρίτου και τέταρτου αναιρετικών λόγων από τους αριθμούς 1, 19, 11γ' και επικουρικά 10 και 8 του άρθρου 559 του Κ.Πολ.Δ., που αφορούν στο ίδιο κεφάλαιο της αναιρεσιβαλλόμενης αποφάσεως (περί καθορισμού οριστικής τιμής μονάδος αποζημιώσεως) και καλύπτονται από την αναιρετική εμβέλεια του ως άνω λόγου που έγινε δεκτός.

Περαιτέρω, κατά τη διάταξη του άρθρου 13 παρ. 4 του ν. 2882/2001, όπως η παράγραφός αυτή αντικαταστάθηκε με το άρθρο 128 παρ. 2 του ν. 4070/2012 (ΦΕΚ 82/Α`/10-4-2012) και εφαρμόζεται και στην ένδικη υπόθεση ως εκ του χρόνου κηρύξεως (2014) της ένδικης απαλλοτριώσεως, "εάν απαλλοτριωθεί τμήμα ακινήτου με αποτέλεσμα η αξία του τμήματος που απομένει στον ιδιοκτήτη να μειωθεί σημαντικά σε σχέση με την κύρια ή αποδεδειγμένως υφιστάμενη δευτερεύουσα κατά προορισμό χρήση, μπορεί να προσδιορίζεται με την απόφαση καθορισμού της αποζημίωσης και ιδιαίτερη αποζημίωση για το τμήμα που απομένει στον ιδιοκτήτη και η οποία καταβάλλεται μαζί με την αποζημίωση για το απαλλοτριούμενο.

Για τον προσδιορισμό της ιδιαίτερης αποζημίωσης λαμβάνονται υπόψη από το δικαστήριο, ιδίως, η κατάσταση του ακινήτου πριν από την απαλλοτρίωση, η σημαντική επιδείνωση των γεωμετρικών στοιχείων και της οικονομικής και εμπορικής εκμεταλλεύσεως αυτού, όπως επίσης ότι η ζημία του απομένοντος θα επέλθει μετά βεβαιότητας μετά την απότμηση του απαλλοτριουμένου τμήματος".

Από τη διάταξη αυτή, συνδυαζόμενη με τις διατάξεις του άρθρου 17 παρ. 2 του Συντάγματος και του άρθρου 1 του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ, συνάγεται ότι για να είναι πλήρης η αποζημίωση, η οποία οφείλεται ως αντάλλαγμα για τη στέρηση της ιδιοκτησίας, πρέπει να περιλαμβάνει όχι μόνο την αξία του απαλλοτριούμενου τμήματος του ακινήτου και των συστατικών του, αλλά και τη ζημία την οποία υφίσταται ο ιδιοκτήτης, επειδή το τμήμα που του απομένει μετά την απαλλοτρίωση, γίνεται άχρηστο ή μειώνεται σημαντικά η αξία του.

Στην περίπτωση αυτή, κατά την οποία το τμήμα που απομένει υφίσταται σημαντική μείωση της αξίας του ή καθίσταται άχρηστο, ο ιδιοκτήτης του δικαιούται να ζητήσει τον καθορισμό και την παροχή ιδιαίτερης αποζημίωσης, είτε κατά τη δίκη του προσωρινού προσδιορισμού, είτε κατ` αυτήν του οριστικού προσδιορισμού της αποζημίωσης, για το τμήμα που απαλλοτριώθηκε (ΑΠ 121/2020, ΑΠ 388/2018), η αποζημίωση δε αυτή καλύπτει όχι μόνον την εκ της απαλλοτριώσεως και μόνον της εκτάσεως του όλου ακινήτου ζημία, αλλά και εκείνη που επήλθε από την εκτέλεση του έργου, για το οποίο κηρύχθηκε η απαλλοτρίωση του μέρους του ακινήτου (Ολ.

ΑΠ 31/2005, ΑΠ 760/2020, ΑΠ 687/2020, ΑΠ 465/2020). Η μείωση της αξίας του τμήματος που απομένει, σύμφωνα με τα παραπάνω, είναι η ανέφικτη κατά προορισμό εκμετάλλευσή του, ανεξάρτητα από την έκτασή του, αφού ο νόμος δεν κάνει καμία διάκριση και είναι δυνατό να οφείλεται στο ότι αυτό κατέστη μη άρτιο και μη οικοδομήσιμο ή κατέστη παράγωνο ή ως υπόλοιπο αγρού απέμεινε λωρίδα εδάφους μη εκμεταλλεύσιμη ή η εκμετάλλευσή του λόγω της εκτάσεώς του ή και του σχήματός του θα είναι πλέον αντιοικονομική, γιατί θα απαιτεί αυξημένες δαπάνες ή θα είναι ασύμφορη (ΑΠ 1382/2018, ΑΠ 96/2015).

Εξάλλου, ως τμήμα που απομένει για την τυχόν μείωση της αξίας του οποίου προσδιορίζεται και παρέχεται η εν λόγω ιδιαίτερη αποζημίωση, νοείται όχι μόνο η εδαφική έκταση, που εναπομένει, αλλά και τα τυχόν συστατικά του ακινήτου σ' αυτή, όπως η έννοια των συστατικών του ακινήτου καθορίζεται από τις διατάξεις των άρθρων 953, 954 και 955 του Α.Κ., όπως είναι η οικοδομή, τα πηγάδια, τα θερμοκήπια κ.λ.π., των οποίων απομειώνεται η αξία, ή καθίστανται άχρηστα πλέον για τη χρήση για την οποία προορίζονταν (ΑΠ Ολομ. 31/2005, ΑΠ 645/2020, ΑΠ 808/2020, ΑΠ 209/2019, ΑΠ 388/2018, ΑΠ 1185/2005).

Η κρίση του Εφετείου ότι επήλθε μείωση της αξίας του τμήματος που βρίσκεται εκτός απαλλοτριώσεως ανάγεται σε πράγματα και δεν υπόκειται σε έλεγχο του Αρείου Πάγου. Ο όρος όμως "σημαντική" ως αόριστη νομική έννοια υπόκειται σε αναιρετικό έλεγχο, το δε δικαστήριο οφείλει να αιτιολογεί ειδικά τον τρόπο υπολογισμού της μειώσεως και του ποσοστού αυτής (ΑΠ 1382/2018, ΑΠ 96/2015).

Στην προκειμένη περίπτωση από την παραδεκτή, κατ' άρθρο 561 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ., επισκόπηση της προσβαλλόμενης αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Δυτικής Στερεάς Ελλάδος, προκύπτει ότι το Εφετείο αυτό, ως προς το κεφάλαιο περί καθορισμού ιδιαίτερης αποζημιώσεως, όσον αφορά τη με αριθμό κτηματολογικού πίνακα ...

ιδιοκτησία, δέχθηκε ως αποδειχθέντα, κατά την ανέλεγκτη αναιρετικώς κρίση του (άρθρο 561 παρ. 1 του Κ.Πολ.Δ.), μετά από εκτίμηση των επικληθέντων και προσκομισθέντων αποδεικτικών μέσων που αναφέρει, τα ακόλουθα : "Περαιτέρω, από τα ίδια ως άνω αποδεικτικά στοιχεία και ιδίως την από Νοεμβρίου 2016 έκθεση εκτίμησης εναπομεινάντων τμημάτων απαλλοτριωτέων ιδιοκτησιών 1ης συμπληρωματικής απαλλοτρίωσης που συνέταξαν οι εκτιμητές Α.

Λ., Φ. Σ. και Μ. Φ., σε συνδυασμό και με τις προσκομιζόμενες τεχνικές εκθέσεις, αποδεικνύεται ότι για μερικά των απολλοτριωθέντων ακινήτων, συνεπεία απότμησης του απαλλοτριωθέντος τμήματος, το απομένον σε κάθε ιδιοκτήτη τμήμα του υφίσταται σημαντική απομείωση της αξίας του και επομένως, επιβάλλεται ο καθορισμός ιδιαίτερης αποζημίωσης για τα ακίνητα αυτά.

Ειδικότερα : [....] Η με ΑΚΠ ... ιδιοκτησία, κείμενη εκτός του οικισμού Αντιρρίου και στην ειδικότερη θέση "ΚΟΤΡΩΝΑ" είχε αρχικό εμβαδόν 4.063 μ2 περίπου, εκ της οποίας με την αρχική απαλλοτρίωση αποτμήθηκε έκταση 649,88 μ2 και απέμεινε εκτός έκταση 3.395,09 μ2. Με την παρούσα απαλλοτρίωση απαλλοτριώθηκε τμήμα 745,21 μ2 και απέμεινε εκτός απαλλοτρίωσης έκταση 2.649,88 μ2.

Διατηρεί την πρόσβαση του στον κοινοτικό δρόμο προς Λεύκες, η αρτιότητα και οικοδομησιμότητά του έχει απωλεσθεί με την πρώτη απαλλοτρίωση, άλλωστε το όριο δόμησης έχει εξαντληθεί, καθώς υπάρχει εντός αυτού πλακοσκεπές κτίσμα 400 μ2 περίπου. Ωστόσο η νέα οδός διέρχεται έμπροσθεν του εν λόγω ακινήτου και σε απόσταση 11 μέτρων περίπου, υπερυψωμένη μέχρι και 9 μέτρα, με επιχωμάτωση εκατέρωθεν αυτής αντίστοιχου ύψους (βλ.

την από Ιανουάριος 2009 τεχνική έκθεση του πολ. Μηχανικού Λ. Ζ. Γ. και από 20.10.2017 της Μ. Σ.), με συνέπεια την απώλεια της θέας του ακινήτου προς τον Πατραϊκό Κόλπο και το Αντίρριο. Η γεωργική του εκμετάλλευση δεν δυσχεραίνεται, ενόψει της αποκοπής μικρού τμήματος. Με τα δεδομένα αυτά εκτιμάται ότι η αγοραία αξία του ανωτέρω εκτός απαλλοτριώσεως εδαφικού τμήματος μειώνεται κατά 15% της προσδιορισθείσας με την παρούσα οριστικής τιμής μονάδας για το απαλλοτριούμενο τμήμα, γενομένου εν μέρει δεκτού ως και ουσία βάσιμου του σχετικού αιτήματος.

Αντίθετα, καμία απομείωση της αξίας δεν υφίσταται η εντός αυτού λειτουργούσα βιοτεχνία επίπλων από την "υπογειοποίησή της", όπως αβάσιμα ισχυρίζεται ο αιτών και το σχετικό αίτημα είναι απορριπτέο". Με την προαναφερθείσα κρίση του το Εφετείο διέλαβε στην απόφασή του ασαφείς και ανεπαρκείς αιτιολογίες, που καθιστούν ανέφικτο τον αναιρετικό έλεγχο για την ορθή ή όχι εφαρμογή της διατάξεως, ουσιαστικού δικαίου, του άρθρου 13 παρ. 4 του ν. 2882/2001, την οποία, εκ πλαγίου, παραβίασε, στερώντας την απόφασή του από νόμιμη βάση.

Ειδικότερα, δεν διασαφηνίζεται, πράγματι, στην πληττόμενη απόφαση για ποία ακριβώς αιτία δεν υφίσταται μείωση της αξίας της, η, εντός της άνω με ΑΚΠ ... ιδιοκτησίας, λειτουργούσα βιοτεχνία επίπλων, ενώ, ταυτόχρονα, γίνεται δεκτό ότι η εδαφική έκταση του ιδίου αυτού με ΑΚΠ ... ακινήτου που απομένει μετά την απαλλοτρίωση (επί της οποίας έχει ανεγερθεί η βιοτεχνία αυτή) υπέστη μείωση της αξίας της κατά ποσοστό 15%.

Επομένως, το Εφετείο υπέπεσε στην από το άρθρο 559 αριθμός 19 του Κ.Πολ.Δ. προβλεπομένη αναιρετική πλημμέλεια και ο συναφής πρώτος λόγος (κατά την αρίθμηση που αφορά το κεφάλαιο περί καθορισμού ιδιαίτερης αποζημιώσεως κατ' άρθρο 13 παρ. 4 του ν. 2882/2001) της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως, με τον οποίο αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 του Κ.Πολ.Δ., αναιρετική πλημμέλεια, είναι βάσιμος και πρέπει να γίνει δεκτός, παρελκούσης μετά ταύτα της έρευνας του δεύτερου αναιρετικού λόγου από τον αριθμό 8 του άρθρου 559 του Κ.Πολ.Δ., που αφορά στο ίδιο κεφάλαιο της αναιρεσιβαλλόμενης αποφάσεως (περί καθορισμού ιδιαίτερης αποζημιώσεως, όσον αφορά τη με αριθμό κτηματολογικού πίνακα ...

ιδιοκτησία) και καλύπτεται από την αναιρετική εμβέλεια του ως άνω πρώτου λόγου που έγινε δεκτός. Περαιτέρω, από την παραδεκτή, κατ' άρθρο 561 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ., επισκόπηση της προσβαλλόμενης αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Δυτικής Στερεάς Ελλάδος, προκύπτει ότι το Εφετείο αυτό, ως προς το κεφάλαιο περί καθορισμού ιδιαίτερης αποζημιώσεως, όσον αφορά τη με αριθμό κτηματολογικού πίνακα ...

ιδιοκτησία, δέχθηκε ως αποδειχθέντα, κατά την ανέλεγκτη αναιρετικώς κρίση του (άρθρο 561 παρ. 1 του Κ.Πολ.Δ.), μετά από εκτίμηση των επικληθέντων και προσκομισθέντων αποδεικτικών μέσων που αναφέρει, τα ακόλουθα : "Περαιτέρω, από τα ίδια ως άνω αποδεικτικά στοιχεία και ιδίως την από Νοεμβρίου 2016 έκθεση εκτίμησης εναπομεινάντων τμημάτων απαλλοτριωτέων ιδιοκτησιών 1ης συμπληρωματικής απαλλοτρίωσης που συνέταξαν οι εκτιμητές Α.

Λ., Φ. Σ. και Μ. Φ., σε συνδυασμό και με τις προσκομιζόμενες τεχνικές εκθέσεις, αποδεικνύεται ότι για μερικά των απολλοτριωθέντων ακινήτων, συνεπεία απότμησης του απαλλοτριωθέντος τμήματος, το απομένον σε κάθε ιδιοκτήτη τμήμα του υφίσταται σημαντική απομείωση της αξίας του και επομένως, επιβάλλεται ο καθορισμός ιδιαίτερης αποζημίωσης για τα ακίνητα αυτά.

Ειδικότερα : [....] Η με ΑΚΠ ... ιδιοκτησία, κείμενη εκτός του οικισμού Αντιρρίου και σε απόσταση 1,5 χλμ απ' αυτόν, είχε εμβαδόν 2670,35 μ2, εκ της οποίας αποτιμήθηκε έκταση 407,31 μ2 και απέμεινε εκτός έκταση 2.263,04 μ2. Φέρει χαρακτηριστικά καλλιεργούμενου ελαιώνα μη αρδευόμενου, η αρτιότητα και οικοδομησιμότητά του έχουν απωλεσθεί με την αρχική απαλλοτρίωση, διατηρεί πρόσβαση σε κοινοτική οδό, συνδεόμενη με τον ανισόπεδο κόμβο Αντιρρίου, ενώ λόγω της απότμησης μικρού τμήματος δεν δυσχεραίνεται η γεωργική του εκμετάλλευση.

Συνεπώς, ουδεμία απομείωση της αξίας του υφίσταται και το σχετικό αίτημα είναι απορριπτέο. Περαιτέρω, αποδεικνύεται ότι εντός του απομένοντος εδαφικού τμήματος υφίσταται κατοικία, ανεγερθείσα κατά το έτος 1996 δυνάμει της με αριθμ. 27/8-5-1995 οικοδομικής άδειας του πολεοδομικού γραφείου Ναυπάκτου, αποτελούμενη από κύριους χώρους 78,58 μ2.

και βοηθητικούς 21,80 μ2, με προσθήκες κύριων και βοηθητικών χώρων, εμβαδού 74,11 μ2 (βλ. από 28.8.2017 τεχνική έκθεση Πολιτικού Μηχανικού Ιω. Ασημακόπουλου). Η άνω κατοικία, μετά την απότμηση του απαλλοτριούμενου τμήματος με την υπόψη απαλλοτρίωση, εφάπτεται πλέον του αυτοκινητόδρομου, απέχοντας μόλις 1,5 μέτρο (βλ.

ανωτέρω τεχνική έκθεση και από 25-9-2017 έγγραφο της ΕΤΔΕ/Ε.Π & Δ.Ε). Λόγω δε της εγγύτητάς της προς το έργο της απαλλοτρίωσης θα είναι εκτεθειμένη σε ηχητικούς κυρίως ρύπους, λόγω της μεγάλης ταχύτητας των διερχόμενων αυτοκινήτων, δυσχεραίνοντας τη διαβίωση εντός αυτής. Επομένως, εκ του λόγου αυτού και του περιορισμού της θέας προς την πλευρά του νέου αυτοκινητόδρομου και της ηχορύπανσης απομειώνεται η αξία της οικίας αυτής, συνολικής επιφάνειας 89,43 μ2 (όχι και των βοηθητικών χώρων, μη διευκρινιζομένου του είδους αυτών πχ χώροι στάθμευσης, αποθήκες κλπ) σε ποσοστό 30% της ανερχόμενης σε 700 c/μ2, όπως εκτιμάται, λαμβανομένης υπόψη της παλαιότητάς της και των υλικών κατασκευής, εμπορικής της αξίας, γενομένου εν μέρει δεκτού και ως ουσία βάσιμου του σχετικού αιτήματος".

Με αυτά που ανωτέρω δέχθηκε το Εφετείο, όσον αφορά την κρίση του περί μειώσεως της αξίας της υφισταμένης οικίας επί του απομένοντος εδαφικού τμήματος του άνω με αριθμό ... ακινήτου, σε ποσοστό 30% της ανερχόμενης σε 700 c/μ2 εμπορικής της αξίας, δεν παραβίασε εκ πλαγίου τις προαναφερόμενες ουσιαστικού δικαίου διατάξεις, καθόσον διέλαβε στην πληττόμενη απόφασή του αιτιολογίες επαρκείς, σαφείς, χωρίς αντιφάσεις, λογικά κενά ή ενδοιαστικές κρίσεις, οι αιτιολογίες δε αυτές επιτρέπουν τον αναιρετικό έλεγχο ως προς την ορθή ή μη ερμηνεία και εφαρμογή των ανωτέρω διατάξεων που εφαρμόστηκαν, ενώ δεν ήταν αναγκαία η παράθεση και άλλων αιτιολογιών και συνεπώς, η προσβαλλομένη απόφαση δεν στερείται νόμιμης βάσεως.

Ειδικότερα το Εφετείο έλαβε υπόψη του και εφάρμοσε την αόριστη νομική έννοια της "σημαντικής μειώσεως" κατά τον προσδιορισμό της ιδιαίτερης αποζημιώσεως της ανωτέρω οικίας που παρέμεινε εκτός των ορίων της απαλλοτριώσεως, δεχόμενο με την προσβαλλόμενη απόφαση ότι υπέστη σημαντική απομείωση της αξίας της, προσδιόρισε την απόστασή της από τον κατασκευασθέντα αυτοκινητόδρομο σε 1,5 μέτρο, διευκρίνισε τις δυσμενείς συνέπειες από την εγγύτητά της αυτή προς το ανωτέρω έργο της απαλλοτρίωσης και ειδικότερα ότι θα είναι εκτεθειμένη σε ηχητικούς κυρίως ρύπους, λόγω της μεγάλης ταχύτητας των διερχόμενων αυτοκινήτων, διασαφήνισε τις συνέπειες από την ως άνω ηχορύπανση, δεχόμενο ότι δυσχεραίνεται έτσι η διαβίωση εντός αυτής, μνημόνευσε τον περιορισμό της θέας της προς την πλευρά του νέου αυτοκινητόδρομου και αφού έλαβε υπόψη όλα τα ανωτέρω, καθώς και την παλαιότητά της, με έτος κατασκευής το 1996, τα υλικά κατασκευής και την εμπορική της αξία (700 €/μ2), κατέληξε στην κρίση ότι επήλθε μείωση της αξίας της, την οποία προσδιόρισε σε ποσοστό 30 % επί της ως άνω εμπορικής της αξίας.

Επομένως, οι ανωτέρω αιτιολογίες καθιστούν εφικτό τον αναιρετικό έλεγχο, ως προς την ορθή εφαρμογή των ανωτέρω ουσιαστικών διατάξεων, που ορθά το Εφετείο ερμήνευσε και εφάρμοσε και δεν παραβίασε ευθέως, ούτε εκ πλαγίου. Επομένως, ο τρίτος, όπως νοηματικά εκτιμάται, λόγος της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως (ως προς το κεφάλαιο περί καθορισμού ιδιαίτερης αποζημιώσεως), κατά το οικείο μέρος του, με τον οποίο οι αναιρεσείοντες, προσάπτουν στην προσβαλλομένη απόφαση την πλημμέλεια από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 του Κ.Πολ.Δ, είναι αβάσιμος και ως εκ τούτου απορριπτέος.

Σε κάθε περίπτωση ο λόγος αυτός κατά το ανωτέρω μέρος του είναι απαράδεκτος, καθόσον με αυτόν πλήττεται η αναιρετικά ανέλεγκτη κρίση του Δικαστηρίου της ουσίας (άρθρο 561 παρ. 1 του Κ.Πολ.Δ.), αναφορικά με την εκτίμηση των αποδείξεων και με το σαφές, πλήρες και μη αντιφατικό, εκτιθέμενο στην προσβαλλομένη απόφαση αποδεικτικό πόρισμα, σχετικά με το ουσιώδες ζήτημα του καθορισμού της ιδιαίτερης αποζημιώσεως για το ανωτέρω ακίνητο.

Περαιτέρω όμως, το Εφετείο, με την προαναφερθείσα κρίση του και ειδικότερα με το να καθορίσει την, κατά τα άνω, ιδιαίτερη αποζημίωση μόνο για επιφάνεια 89,43 τ.μ. της ανωτέρω οικίας και όχι και για την επιφάνεια των βοηθητικών χώρων της οικίας αυτής, χωρίς όμως να δέχεται ότι οι εν λόγω βοηθητικοί χώροι δεν συνιστούν συστατικά του ως άνω εναπομένοντος ακινήτου, αλλά με την αιτιολογία ότι δεν διευκρινίζεται το είδος αυτών, παραβίασε ευθέως την ανωτέρω ουσιαστικού δικαίου διάταξη του άρθρου 13 παρ. 4 του ν. 2881/2001, καθόσον αξίωσε πρόσθετα στοιχεία από αυτά που απαιτούνται από το νόμο για τον καθορισμό της ιδιαίτερης αποζημιώσεως και τούτο διότι, ενώ δεν δέχεται ότι οι ως άνω βοηθητικοί χώροι δεν συνιστούν συστατικά του ως άνω ακινήτου μετά της επ' αυτού οικίας που εναπομένουν της απαλλοτριώσεως, ώστε να δικαιολογείται η μη επιδίκαση ιδιαίτερης γι' αυτούς αποζημιώσεως, εν τούτοις τους εξαίρεσε της ιδιαίτερης αποζημιώσεως με μόνη αιτιολογία ότι δεν διευκρινίζεται το είδος τους, που δεν αποτελεί όμως στοιχείο του νόμου για την επιδίκαση της αποζημιώσεως αυτής και δεδομένου ότι, σύμφωνα με τα προεκτεθέντα στη νομική σκέψη της παρούσας, ως τμήμα που απομένει για την τυχόν μείωση της αξίας του οποίου προσδιορίζεται και παρέχεται η εν λόγω ιδιαίτερη αποζημίωση, νοείται όχι μόνο η εδαφική έκταση, που εναπομένει, αλλά και τα τυχόν συστατικά του ακινήτου σ' αυτή, εφόσον βεβαίως έχουν την ιδιότητα αυτή του "συστατικού" του ακινήτου και στην ένδικη περίπτωση, ενώ δεν αμφισβητήθηκε από το Εφετείο η ιδιότητα των άνω βοηθητικών χώρων ως συστατικών του άνω ακινήτου, παρ' όλα αυτά τους εξαίρεσε της ιδιαίτερης αποζημιώσεως.

Επομένως, το Εφετείο υπέπεσε στην από το άρθρο 559 αριθμός 1 του Κ.Πολ.Δ. προβλεπομένη αναιρετική πλημμέλεια και ο συναφής τέταρτος, όπως νοηματικά εκτιμάται, λόγος της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως (κατά την αρίθμηση που αφορά το κεφάλαιο περί καθορισμού ιδιαίτερης αποζημιώσεως), κατά το οικείο μέρος του, με τον οποίο αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η από τον αριθμό 1 του άρθρου 559 του Κ.Πολ.Δ., αναιρετική πλημμέλεια, είναι βάσιμος και πρέπει να γίνει δεκτός.

Περαιτέρω, κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθμός 11 περ. γ' του ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται, αν το δικαστήριο δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα, που οι διάδικοι επικαλέστηκαν και προσκόμισαν. Από τη διάταξη αυτή σε συνδυασμό και με τις διατάξεις των άρθρων 335, 338 έως 340 Κ.Πολ.Δ. προκύπτει ότι το δικαστήριο της ουσίας, προκειμένου να σχηματίσει την κρίση του για τους πραγματικούς ισχυρισμούς των διαδίκων, που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, υποχρεούται να λαμβάνει υπόψη όλα τα αποδεικτικά μέσα, τα οποία νόμιμα επικαλούνται και προσκομίζουν οι διάδικοι, για την απόδειξη και ανταπόδειξη ισχυρισμού, που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης.

Έτσι, ο λόγος αυτός αναιρέσεως ιδρύεται, όταν το δικαστήριο της ουσίας δεν έλαβε υπόψη του υποστατά και αναλόγως έγκυρα αποδεικτικά μέσα, που παραδεκτά επικαλέστηκε ο αναιρεσείων και νόμιμα προσκόμισε ο ίδιος ή οποιοσδήποτε από τους λοιπούς διαδίκους (ΑΠ 344/2020, ΑΠ 620/2019, ΑΠ 1169/2019, ΑΠ 70/2008, 222/2008), προς άμεση ή έμμεση απόδειξη ή ανταπόδειξη κρίσιμων γεγονότων ή λυσιτελών ισχυρισμών, δηλαδή νόμιμων ισχυρισμών, που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης (Ολ.

ΑΠ 42/2002), διαμορφώνοντας το διατακτικό της απόφασης, το οποίο θα ήταν διαφορετικό χωρίς τη σχετική παράλειψη ( ΑΠ 781/2020, ΑΠ 1169/2019, ΑΠ 1/2018, ΑΠ 1874/2008), εφόσον, βέβαια, προτάθηκαν παραδεκτά στο Δικαστήριο της ουσίας, πρωτοβάθμιο ή δευτεροβάθμιο (ΑΠ 1126/2020). Ωστόσο δεν επιβάλλεται από κάποια διάταξη να γίνεται ειδική αναφορά και χωριστή αξιολόγηση του καθενός από τα αποδεικτικά μέσα, αλλά αρκεί να καθίσταται απολύτως βέβαιο από όλο το περιεχόμενο της απόφασης, ότι συνεκτιμήθηκαν όλα τα αποδεικτικά μέσα, που με επίκληση προσκομίστηκαν από τους διαδίκους.

Ο ανωτέρω λόγος απορρίπτεται ως κατ' ουσίαν αβάσιμος, αν αποδεικνύεται από την απόφαση, ότι λήφθηκαν υπόψη όλα τα αποδεικτικά μέσα, τα οποία προσκομίστηκαν και των οποίων έγινε επίκληση, αρκεί δε προς τούτο η γενική αναφορά του είδους του αποδεικτικού μέσου (μάρτυρες, έγγραφα κ.λ.π.), χωρίς ανάγκη ειδικής αξιολόγησης καθενός (Ολ.

ΑΠ 2/2008) και χωρίς διάκριση από ποια αποδεικτικά μέσα προκύπτει άμεση και από ποια έμμεση απόδειξη ( ΑΠ 1126/2020, ΑΠ 1167/2019). Μη λήψη υπόψη, πάντως, δεν συνάγεται από μόνο το γεγονός, ότι μνημονεύονται στην απόφαση ορισμένα μόνο από τα προσκομισθέντα με επίκληση αποδεικτικά μέσα, επειδή θεωρήθηκαν μεγαλύτερης σημασίας κατά την ελεύθερη κρίση του δικαστηρίου ( ΑΠ 1167/2019, ΑΠ 798/2010 ΑΠ 22/2005), όχι όμως και τα επίδικα (ΑΠ 781/2020, ΑΠ 427/2020, ΑΠ 345/2020, ΑΠ 1167/2019).

Δεν αποκλείεται βεβαίως το δικαστήριο της ουσίας να μνημονεύσει και εξάρει μερικά από τα αποδεικτικά μέσα, λόγω της, κατά την ελεύθερη κρίση του, μεγαλύτερης σημασίας τους, αρκεί για τον αναιρετικό έλεγχο να προκύπτει με βεβαιότητα το ότι από τη γενική, κατ' είδος αναφορά στα αποδεικτικά μέσα, καθίσταται βέβαιο ότι συνεκτιμήθηκαν όλα τα αποδεικτικά μέσα, που υποβλήθηκαν στην κρίση του δικαστηρίου της ουσίας, χωρίς κανένα να παραληφθεί (Ολ.

ΑΠ 8/2016, ΑΠ 1126/2020). Για να ιδρυθεί ο ανωτέρω λόγος αρκεί, παρά τη βεβαίωση του δικαστηρίου ότι λήφθηκαν υπόψη όλα τα αποδεικτικά μέσα, να καταλείπονται, με βάση το όλο περιεχόμενο της προσβαλλόμενης απόφασης, αμφιβολίες για το αν το συγκεκριμένο αποδεικτικό μέσο λήφθηκε υπόψη και συνεκτιμήθηκε μαζί με τις υπόλοιπες αποδείξεις για το σχηματισμό δικανικής πεποίθησης επί ενός ουσιώδους ισχυρισμού (Ολ.

ΑΠ 2/2008, ΑΠ 1126/2020, ΑΠ 1034/2020, ΑΠ 412/2019, ΑΠ 705/2019). Εξάλλου ο ίδιος λόγος, όσον αφορά την προβαλλόμενη αιτίαση, ότι από τα εν λόγω αποδεικτικά μέσα και έγγραφα συνάγεται αντίθετο πόρισμα από εκείνο που δέχθηκε το δικαστήριο της ουσίας, ή ότι το δικαστήριο δεν προσέδωσε στο αποδεικτικό μέσο την αποδεικτική βαρύτητα που υποστηρίζει ο αναιρεσείων ότι αυτό έχει, είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος (άρθρο 561 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ.), διότι με την αιτίαση αυτή πλήττεται η αναιρετικώς ανέλεγκτη εκτίμηση των αποδείξεων (ΑΠ 1110/2020, ΑΠ 75/2016, ΑΠ 100/2007).

Στην προκείμενη περίπτωση οι αναιρεσείοντες με τον πέμπτο, όπως νοηματικά εκτιμάται, λόγο της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως (κατά την αρίθμηση που αφορά το κεφάλαιο περί καθορισμού ιδιαίτερης αποζημιώσεως), κατά το οικείο μέρος του, υποστηρίζουν ότι το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφασή του υπέπεσε στην αναιρετική πλημμέλεια από τον αριθμό 11γ' του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ., με την αιτίαση ότι δεν έλαβε υπόψη του τα αποδεικτικά μέσα και τα έγγραφα που προσκόμισαν και επικαλέστηκαν νόμιμα και ειδικότερα την υπ' αριθμ. 14/2011 απόφαση της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου, την υπ' αριθμ. 3/2015 απόφαση του Εφετείου Δυτικής Στερεάς Ελλάδος, την από 26-8-2017 τεχνική έκθεση του πολιτικού μηχανικού Ιωάννη Ασημακόπουλου και δέκα (10) φωτογραφίες που απεικονίζουν την οικία της με αριθμό ...

ιδιοκτησίας, τα οποία προσκόμισαν ως αποδεικτικά έγγραφα και επικαλέστηκαν νόμιμα στο Εφετείο. Ο λόγος αυτός κατά το μέρος που αφορά το κεφάλαιο της αναιρεσιβαλλόμενης αποφάσεως, περί μειώσεως της αξίας της υφισταμένης οικίας επί του απομένοντος εδαφικού τμήματος του άνω με αριθμό ... ακινήτου, σε ποσοστό 30% της ανερχόμενης σε 700 c/μ2 εμπορικής της αξίας, είναι αβάσιμος και ως εκ τούτου απορριπτέος, καθόσον από την παραδεκτή επισκόπηση της προσβαλλομένης αποφάσεως (άρθρο 561 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ.), όπου ρητά αναφέρει (31 και 32 σελίδα αυτής) ότι λήφθηκαν υπόψη και όλα ανεξαιρέτως τα έγγραφα που οι διάδικοι επικαλέστηκαν και προσκόμισαν, σε συνδυασμό και με όλο το περιεχόμενό της, δεν καταλείπεται καμιά αμφιβολία, αλλά αντιθέτως καθίσταται απολύτως βέβαιο, ότι τα ως άνω φερόμενα ως αγνοηθέντα έγγραφα λήφθηκαν υπόψη και συνεκτιμήθηκαν με τις λοιπές αποδείξεις για την στήριξη του αποδεικτικού πορίσματος του Δικαστηρίου, χωρίς να υποχρεούται το Εφετείο να κάνει ειδική μνεία ή χωριστή αξιολόγηση αυτών και καθενός εγγράφου.

Η άποψη των αναιρεσειόντων ότι η διαφορετική εκτίμηση των επίμαχων αποδεικτικών μέσων θα οδηγούσε το Δικαστήριο σε πόρισμα διαφορετικό από το εξαχθέν και συγκεκριμένα σε μεγαλύτερη τιμή ιδιαίτερης αποζημιώσεως για την οικία της με αριθμό ... ιδιοκτησίας, οδηγεί απαραδέκτως σε έλεγχο της προσβαλλομένης αποφάσεως για πλημμελή ή κακή εκτίμηση των αποδείξεων και, συνακόλουθα, σε επανεκτίμηση της ουσίας της υποθέσεως, ήτοι σε αποτέλεσμα που έρχεται σε ευθεία αντίθεση με την θεμελιώδη επιταγή του άρθρου 561 παρ. 1 του Κ.Πολ.Δικ.

Ο ίδιος λόγος κατά το μέρος που αφορά το κεφάλαιο της αναιρεσιβαλλόμενης αποφάσεως, περί μη καθορισμού ιδιαίτερης αποζημιώσεως για τους βοηθητικούς χώρους της ανωτέρω οικίας, παρέλκει να εξεταστεί, καθόσον καλύπτεται από την αναιρετική εμβέλεια του ως άνω τέταρτου λόγου, από τον αριθμό 1 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ., που έγινε δεκτός.

Περαιτέρω, από την παραδεκτή, κατ' άρθρο 561 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ., επισκόπηση της προσβαλλόμενης αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Δυτικής Στερεάς Ελλάδος, προκύπτει ότι το Εφετείο αυτό, ως προς το κεφάλαιο περί καθορισμού ιδιαίτερης αποζημιώσεως, όσον αφορά τις με αριθμό κτηματολογικού πίνακα ... και ... ιδιοκτησίες, δέχθηκε ως αποδειχθέντα, κατά την ανέλεγκτη αναιρετικώς κρίση του (άρθρο 561 παρ. 1 του Κ.Πολ.Δ.), μετά από εκτίμηση των επικληθέντων και προσκομισθέντων αποδεικτικών μέσων που αναφέρει, τα ακόλουθα: " ...

Οι με ΑΚΠ ... & ... ιδιοκτησίες, αποτελούσαν αρχικά ενιαίο ακίνητο, το οποίο με την αρχική (κύρια) απαλλοτρίωση τεμαχίστηκε σε δύο ακίνητα, εκτάσεως του πρώτου 1376,91 μ2, εκ του οποίου με την παρούσα απαλλοτρίωση αποτμήθηκε έκταση 908,47 μ2 και απομένει εκτός απαλλοτρίωσης έκταση 468,44 μ2, και του δευτέρου 4.919,44 μ2, εκ του οποίου με την παρούσα απαλλοτρίωση αποτμήθηκε έκταση 2.428,10 μ2 και απομένει εκτός απαλλοτρίωσης έκταση 2.521,34 μ2.

Τα εν λόγω εδαφικά τμήματα, αποτελούν μη αρδευόμενα αγροτικά ακίνητα, το πρώτο των οποίων από πολεοδομικής πλευράς είναι μη άρτιο και μη οικοδομήσιμο και το δεύτερο άρτιο μεν, πλην μη οικοδομήσιμο (βλ από 2.9.2017 τεχνική έκθεση Ι. Α. και από 1.9.2017 Μ. Σ.), διατηρούν προσβάσεις σε παράπλευρο οδικό δίκτυο (κοινόχρηστη οδό), ενώ ο αυτοκινητόδρομος κείται περί τα 6 μέτρα υψηλότερα του πρώτου τμήματος και περί τα 4 μέτρα του δευτέρου (βλ.

από 25-9-2017 έγγραφο της ΕΥΔΕ). Λόγω της απομένουσας μικρής έκτασης του πρώτου τμήματος καθίσταται προβληματική η γεωργική του εκμετάλλευση και συνεπώς εξ αιτίας αυτού υφίσταται απομείωση της αξίας του κατά ποσοστό 40% της οριστικής τιμής μονάδας, ενώ του δευτέρου δυσχεραίνεται η γεωργική του αξιοποίηση και υφίσταται ζημία κατά ποσοστό 20% της οριστικής τιμής μονάδας, δεκτού γενομένου του σχετικού αιτήματος".

Έτσι όμως, που έκρινε και με αυτά που δέχθηκε το Εφετείο, διέλαβε στην προσβαλλόμενη απόφασή του ασαφείς και ανεπαρκείς αιτιολογίες, αναφορικά με το ζήτημα του καθορισμού ιδιαίτερης αποζημιώσεως για τα εναπομείναντα τμήματα των ανωτέρω με αριθμούς ... και ... ιδιοκτησιών και ειδικότερα ενώ γίνεται δεκτό για το μεν πρώτο ότι "καθίσταται προβληματική η γεωργική του εκμετάλλευση", για το δε δεύτερο ότι "δυσχεραίνεται η γεωργική του αξιοποίηση", ακολούθως προσδιόρισε τη μείωση της αξίας τους σε ποσοστό 40% και 20% αντίστοιχα, χωρίς όμως να διευκρινίζεται για ποια άλλη χρήση θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν τα ως άνω εναπομείναντα τμήματα και έτσι δεν αιτιολογείται σαφώς και επαρκώς ο τρόπος υπολογισμού της μειώσεως και ο καθορισμός τη μειώσεως της αξίας τους στα ανωτέρω ποσοστά αντίστοιχα, με αποτέλεσμα να καθίσταται ανέφικτος ο αναιρετικός έλεγχος της ορθής ή μη εφαρμογής της διατάξεως, ουσιαστικού δικαίου, του άρθρου 13 παρ. 4 του ν. 2882/2001, την οποία, εκ πλαγίου, παραβίασε, στερώντας την απόφασή του από νόμιμη βάση.

Επομένως, το Εφετείο υπέπεσε στην από το άρθρο 559 αριθμός 19 του Κ.Πολ.Δ. προβλεπομένη αναιρετική πλημμέλεια και ο συναφής έκτος λόγος της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως (κατά την αρίθμηση που αφορά το κεφάλαιο περί καθορισμού ιδιαίτερης αποζημιώσεως), με τον οποίο αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 του Κ.Πολ.Δ., αναιρετική πλημμέλεια, είναι βάσιμος και πρέπει να γίνει δεκτός, παρελκούσης μετά ταύτα της έρευνας του έβδομου αναιρετικού λόγου από τους αριθμούς 11 και 20 του άρθρου 559 του Κ.Πολ.Δ., που αφορά στο ίδιο κεφάλαιο της αναιρεσιβαλλόμενης αποφάσεως (περί καθορισμού ιδιαίτερης αποζημιώσεως, όσον αφορά τις με αριθμό κτηματολογικού πίνακα ...

και ... ιδιοκτησίες) και καλύπτεται από την αναιρετική εμβέλεια του ως άνω έκτου λόγου που έγινε δεκτός. Μετά από αυτά, αφού η κρινόμενη αίτηση αναιρέσεως γίνει εν μέρει δεκτή, κατά παραδοχή ως βάσιμων των παραπάνω λόγων, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση, κατά τα κεφάλαια που αναφέρονται στο σκεπτικό της παρούσας και ως προς τους διαδίκους της δίκης αυτής και, ακολούθως, να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση, κατά τα ανωτέρω αναιρούμενα κεφάλαιά της, στο ίδιο δικαστήριο, αφού είναι δυνατή η σύνθεσή του από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως (άρθρο 580 παρ. 3 ΚΠολΔ), ενώ πρέπει περαιτέρω να διαταχθεί η επιστροφή του παραβόλου, που έχουν καταθέσει οι αναιρεσείοντες, σ' αυτούς (άρθρο 495 παρ. 3 ΚΠολΔ, όπως ισχύει και εφαρμόζεται στην παρούσα υπόθεση μετά την αντικατάστασή του με το άρθρο 1 άρθρο τρίτο του ν. 4335/2015, που ισχύει, κατ' άρθρο 1 άρθρο ένατο παρ. 2 αυτού, για τα κατατιθέμενα, από 1-1-2016, ένδικα μέσα).

Τέλος, τα δικαστικά έξοδα των διαδίκων της παρούσας αναιρετικής δίκης πρέπει να συμψηφιστούν στο σύνολό τους λόγω της μερικής νίκης και ήττας καθενός των διαδίκων, κατ' άρθρο 22 παρ. 2 εδάφιο β' ν. 3693/1957, που εφαρμόζεται στην παρούσα αναιρετική δίκη (ΑΠ 388/2018, ΑΠ 162/2016).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ -

Αναιρεί την υπ' αριθμ. 86/2018 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Δυτικής Στερεάς Ελλάδος, όπως αυτή συμπληρώθηκε με την υπ' αριθμ. 33/2019 απόφαση του ιδίου Δικαστηρίου, κατά τα αναφερόμενα στο σκεπτικό κεφάλαιά της και ως προς τους διαδίκους της προκείμενης δίκης.

-

Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω συζήτηση, κατά τα κεφάλαιά της αυτά, στο ίδιο Δικαστήριο, που θα συγκροτηθεί από δικαστές άλλους από αυτούς που εξέδωσαν την αναιρούμενη απόφαση.

-Διατάσσει την επιστροφή του παραβόλου στους καταθέσαντες αυτό αναιρεσείοντες. -Συμψηφίζει στο σύνολό τους τα δικαστικά έξοδα των διαδίκων της παρούσας αναιρετικής δίκης.

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 4 Μαρτίου 2022.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του, στις 10 Μαΐου 2022.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ